Pramāṇa · Search · About · API

Bhukhanda 73

Bhūkhaṇḍa 73

Language
Sanskrit

Contents

73.1

sukarmovāca—
saurirdūtaistathā sarvaiḥ saha svargaṃ jagāma ha | draṣṭuṃ tatra sahasrākṣaṃ devavṛndaiḥ samāvṛtam

73.2

dharmarājaṃ samāyāntaṃ dadarśa surarāṭ tadā | samutthāya tvarāyukto dadāvarghamanuttamam

73.3

papracchā''gamanaṃ tasya kathayasva mamāgrataḥ
tadākarṇya mahadvākyaṃ devarājena bhāṣitam | dharmarājo'bravītsarvaṃ yayāteścaritaṃ mahat

73.4

dharmarāja uvāca—
śrūyatāṃ devadeveśa yasmādāgamanaṃ mama | kathayāmyahamatrāpi yena caivā''gatastava

73.5

nahuṣasyā''tmajenāpi vaiṣṇavena mahātmanā | kāritā vaiṣṇavāḥ sarve [ ye vasanti mahītale

73.6

vaikuṇṭhasya samaṃ rūpaṃ martyalokasya vai kṛtam | amarā mānavā jātā ] jarārogairvivarjitāḥ

73.7

pāpameva na kurvanti asatyaṃ na vadanti te | kāmakrodhavihīnāste lobhamohavivarjitāḥ

73.8

dānaśīlā mahātmānaḥ sarve dharmaparāyaṇāḥ | sarvakāmaiḥ samarcanti nārāyaṇamanāmayam

73.9

tena vaiṣṇavadharmeṇa mānavā jagatītale | nirāmayā vītabhayā sarve ca sthirayauvanāḥ

73.10

dūrvā vaṭā yathā deva vistāraṃ yānti bhūtale | tathā te vistaraṃ prāptāḥ putrapautraiḥ prapautrakaiḥ
teṣāṃ putraiśca pautraiśca vaṃśāddeśāntaraṃ gatāḥ

73.11

evaṃ vaiṣṇavadharmeṇa jarāmṛtyuvivarjitaḥ | martyalokaḥ kṛtastena nahuṣasyā''tmajena ca
padabhraṣṭo'smi saṃjāto vyāpāreṇa vivarjitaḥ

73.12

evaṃ te sarvamākhyātamātmakarmavināśanam | evaṃ jñātvā sahasrākṣa lokasyāsya hitaṃ kuru

73.13

etatte sarvamākhyātaṃ yathā pṛṣṭo'smi vai tvayā | etasmātkāraṇādindra āgatastava saṃnidhau

73.14

indra uvāca—
pūrvameva mayā dūta āgamārthaṃ mahātmanaḥ | preṣito dharmarājendra dūtenāsyāpi bhāṣitam

73.15

nāhaṃ svargasya caivārthī nā''gamiṣye divaṃ punaḥ | svargarūpaṃ kariṣyāmi sarvaṃ tadbhūmimaṇḍalam

73.16

ityācacakṣe bhūpālaḥ prajāpālyaṃ karoti ca | tasya dharmaprabhāvena bhītastiṣṭhāmi sarvataḥ

73.17

dharmarāja uvāca—
yena kenāpyupāyena tamānayasva bhūpatim | devarāja mahābhāga yadi cecchasi matpriyam

73.18

ityākarṇya vacastasya dharmasyāpi surādhipaḥ | cintayāmāsa medhāvī sarvatattvena pippala

73.19

kāmamāha samāhūyai gandharvāṃśca puraṃdaraḥ | [† makarandaṃ ratiṃ deva ānināya mahātmanaḥ ]

73.20

tathā kuruta vai yūyaṃ yathā''gacchati bhūpatiḥ | yūyaṃ gacchantu bhūrlokaṃ mayā''diṣṭā na saṃśayaḥ

73.21

evamuktā gatāḥ sarve yatra rājā sa nāhuṣiḥ | naॅṭarūpeṇa te sarve kaॉmāryāḥ karmaṇā dvija

73.22

āśīrbhirabhinandyaiva te ca ūcuḥ sunāṭakam | teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā yayātiḥ pṛthivīpatiḥ

73.23

sabhāṃ cakāra medhāvī devarūpāṃ supaṇḍitaiḥ | saimāyātaḥ svayaṃ bhūpo jñānavijñānakovidaḥ

73.24

teṣāṃ tu nāṭakaṃ rājā paśyamānaḥ sa nāhuṣiḥ | caritraṃ vāmanasyāpi utpattiṃ viprarūpiṇaḥ

73.25

rūpeṇāpratimā loke susvaraṃ gītamuttamam | gāyamānā jarā rājannāryā rūpeṇa vai tadā
tasyā gītena lāsyena hāsyena lalitena ca

73.26

madhurālāpatastasya kandarpasya ca māyayā | mohitastena bhāvena divyena caritena ca

73.27

balaścaiva yathārūpaṃ balirbaddho yathā purā | vāmanasya yathā rūpaṃ cakre manmathastādṛśam

73.28

sūtradhāraḥ svayaṃ kāmo mādhavaḥ pāripārśvakaiḥ | naṭīveṣadharā jātā sā ratirhṛṣṭavallabhā

73.29

nepathyābhicarāḥ sarve tasminnai nāṭyakarmaṇi | makarando mahāprājñaḥ kṣobhayāmāsa bhūpatim

73.30

yathā yathā paśyati nṛtyamuttamaṃ gītaṃ samākarṇya ca bhūpatiḥ saḥ
tathā tathā mohavaśaṃ praṇītaḥ sādhupraṇītena mahānubhāvaḥ

73.30.p1

iti śrīmahāpurāṇe pādme bhūmikhaṇḍe venopākhyāne mātāpitṛtīrthe yayāticarite ṣaṭsaptatitamo'dhyāyaḥ || 76

Linked texts (2)