Brahmandapurana 2.69
Brahmāṇḍapurāṇa 2.69
- Language
- Sanskrit
Contents
- 2.69.57 — 1 part
2.69.1
sūta uvāca
yadorvaṃśaṃ pravakṣyāmi jyeṣṭhasyottamatejasaḥ /
vistareṇānupūrvyā ca gadato me nibodhata //
2.69.2
yadoḥ putrā babhūvurhi pañca devasutopamāḥ /
sahasrajidatha śreṣṭhaḥ kroṣṭurnīloñjiko laghuḥ //
2.69.3
sahasrajitsutaḥ śrīmāñchatajinnāma pārthivaḥ /
śatajittanayāḥ khyātastrayaḥ paramadhārmikāḥ //
2.69.4
haihayaśca hayaschaiva rājā veṇu hayastathā /
haihayasya tu dāyādo dharmanetra iti śrutaḥ //
2.69.5
dharmanetrasya kuntistu saṃkṣeyastasya cātmajaḥ /
saṃjñeyasya tu dāyādo mahiṣmānnāma pārthivaḥ //
2.69.6
āsīnmahiṣmataḥ putro bhadramenaḥ pratāpavān /
vārāṇasyadhipo rājā kathitaḥ pūrva eva hi //
2.69.7
bhadra senasya dāyādo durmado nāma pārthivaḥ /
durmadasyasuto dhīmānkanako nāma viśrutaḥ //
2.69.8
kanakasya tu dāyādāścatvāro lokaviśrutāḥ /
kṛtavīryaḥ kṛtāgniśca kṛtavarmā tathaiva ca //
2.69.9
kṛtaujāśca caturtho 'bhūtkṛtavīryātmajor'junaḥ /
jajñe bāhusahasreṇa saptadvīpeśvaro nṛpaḥ //
2.69.10
sa hi varṣāyutaṃ taptvā tapaḥ paramaduścaram /
dattamārādhayāmāsa kārttavīryo 'trisaṃbhavam //
2.69.11
tasmai datto varānprādācca turo bhūritejasaḥ /
pūrvaṃ bāhusahasraṃ tu sa vavre prathamaṃ varam //
2.69.12
adharmaṃ dhyāyamānasya sahasāsmānnivāraṇam /
dharmeṇa pṛthivīṃ jitvā dharmeṇaivānupālanam //
2.69.13
saṃgrāmāṃstu bahuñjitvā hatvā cārīnsahasraśaḥ /
saṃgrāme yudhyamānasya vadhaḥ syātpradhane mama //
2.69.14
teneyaṃ pṛthivī kṛtsnā saptadvīpā sapattanā /
saptodadhiparikṣiptā kṣatreṇa vidhinā jitā //
2.69.15
tasya bāhusahasraṃ tu yudhyataḥ kilayogataḥ /
yogo yogeśvarasyeva prādurbhavati māyayā //
2.69.16
tena saptasu dvīpeṣu saptayajñaśatāni vai /
kṛtāni vidhinā rājñā śrūyate munisattamāḥ //
2.69.17
sarve yajñā mahābāhostasyāmanbhūritejasaḥ /
sarve kāñcanavedīkāḥ sarve yūpaiśca kāñcanaiḥ //
2.69.18
sarvairdevairmahābhāgai rvimānasthairalaṅkṛtāḥ /
gandharvairapsarobhiśca nityamevopaśobhitāḥ //
2.69.19
tasya rājño jagau gāthāṃ gandharvo nāradastadā /
caritaṃ tasya rājarṣermahimānaṃ nirīkṣya ca //
2.69.20
na nūnaṃ kārttavīryasya gatiṃ yāsyanti mānavāḥ /
yajñairdānaistapobhiśca vikrameṇa śrutena ca //
2.69.21
dvīpeṣu saptasu sa vai dhanvī khaḍgī śārāsanī /
rathī rājā sānucaro yogāccaivānudṛśyate //
2.69.22
anaṣṭadravyatā cāsīnna kleśo na ca vibhramaḥ /
prabhāveṇa mahārājñaḥ prajā dharmeṇa rakṣitaḥ //
2.69.23
pañcāśītisahasrāṇi varṣāṇāṃ sa narādhipaḥ /
sa sarvaratnabhāksa mrāṭ cakravartī babhūva ha //
2.69.24
sa eṣa paśupālo 'bhūtkṣetrapālastathai va ca /
sa eva vṛṣṭyā parjanyo yogitvādarjuno 'bhavat //
2.69.25
sa ve bāhusahasreṇa jyāghātakaṭhinena ca /
bhāti raśmisahasreṇa śāradenaiva bhāskaraḥ //
2.69.26
sa hi nāgasahakreṇa māhiṣmatyāṃ narādhipaḥ /
karkoṭakasabhāṃ jitvā purīṃ tatra nyaveśayat //
2.69.27
sa vai vegaṃ samudrasya prāvṛṭkāleṃbujekṣaṇaḥ /
krīḍanneva sukhodvignaḥ prāvṛṭkālaṃ cakāra ha //
2.69.28
lulitā krīḍatā tena hemasragdāmamālinī /
ūrmimuktārttasannādā śaṅkitābhyeti narmadā //
2.69.29
purā bhuja sahasreṇa sa jagāhe mahārmavam /
cakārodvṛttavelaṃ tamakāle mārutoddhatam //
2.69.30
tasya bāhusahasreṇa kṣobhyamāṇe mahodadhau /
bhavanti līnā niśceṣṭāḥ pātālasthā mahāsurāḥ //
2.69.31
cūrṇīkṛtamahāvīcilīnamīnamahāviṣam /
patitāviddhaphenaughamāvarttakṣiptadussaham //
2.69.32
cakāra kṣobhayanrājā doḥsahasreṇa sāgaram /
devāsuraparikṣiptaṃ kṣīrodamiva sāgaram //
2.69.33
mandarakṣobhaṇabhrāntamamṛtotpatti hetave /
sahasā vidrutā bhītā bhīmaṃ dṛṣṭvā nṛpottamam //
2.69.34
niścitaṃ natamūrddhāno babhūvuśca mahoragāḥ /
sāyāhne kadalīkhañca nivātestamitā iva //
2.69.35
jyāmāropya dṛḍhe cāpe sāyakaiḥ pañcabhiḥ śataiḥ /
laṅkeśaṃ mohayitvā tu sabalaṃ rāvaṇaṃ balāt //
2.69.36
nirjitya vaśamānīya māhiṣmatyāṃ babandha tam /
tato gatvā pulastyastamarjunaṃ ca prasādhayat //
2.69.37
mumoca rājā paulastyaṃ pulastyenā nuyācitaḥ /
tasya bāhusahasrasya babhūva jyātalasvanaḥ //
2.69.38
yugānteṃbudavṛndasya sphuṭitasyāśaneriva /
aho mṛdhe mahāvīryo bhārgavastasya yo 'cchinat //
2.69.39
mṛdhe sahasraṃ bāhunāṃ hematālavanaṃ yathā /
tṛṣitena kadācitsa bhikṣitaścitrabhānunā //
2.69.40
saptadvīpāṃścitrabhānoḥ prādadbhikṣāṃ viśāṃpatiḥ /
purāṇi ghoṣāngrāmāṃśca pattanāni ca sarvaśaḥ //
2.69.41
jajvāla tasya bāṇeṣu citrābhānurdidhakṣayā /
sa tasya puruṣendrasya pratāpena mahāyaśāḥ //
2.69.42
dadāha kārttavīryasya śailāṃścāpi vanāni ca /
sa śūnyamāśramaṃ sarvaṃ varuṇasyātmajasya vai //
2.69.43
dadāha savanāṭopaṃ citrabhānuḥ sa haihayaḥ /
yaṃ lebhe varuṇaḥ putraṃ purā bhāsvantamuttamam //
2.69.44
vasiṣṭhanāmā sa muniḥ khyāta āpava ityuta /
tatrāpavastadā krodhādarjunaṃ śaptavānvibhuḥ //
2.69.45
yasmānnavarjitamidaṃ vanaṃ te mama haihaya /
tasmātte duṣkaraṃ karma kṛtamanyo haniṣyati //
2.69.46
arjuno nāma kainteyaḥ sa ca rājā bhaviṣyati /
arjunaṃ ca mahāvīryo rāmaḥ praharatāṃ varaḥ //
2.69.47
chittvā bāhusahasraṃ vai pramathya tarasā balī /
tapasvī brāhmaṇaścaiva vadhiṣyati mahābalaḥ //
2.69.48
tasya rāmastadā hyāsīnmṛtyuḥ śāpena dhīmataḥ /
rājñā tena varaścaiva svayameva vṛtaḥ purā //
2.69.49
tasya putraśataṃ tvāsītpañca tatra mahārathāḥ /
kṛtāstrā balinaḥ śūrā dharmātmāno yaśasvinaḥ //
2.69.50
śūraśca śūrasenaśca vṛṣāsyo vṛṣa eva ca /
jayadhvajo vaṃśakarttā avantiṣu viśāṃpatiḥ //
2.69.51
jayadhvajasya putrastu tālajaṅghaḥ pratāpavān /
tasya putraśataṃ tvevaṃ tālajaṅghā itiśrutam //
2.69.52
teṣāṃ pañca gaṇāḥ khyātā haihayānāṃ mahātmanām /
vītihotrāśca saṃjātā bhojāścāvantayastathā //
2.69.53
tuṇḍikerāśca vikrāntāstālajaṅghāstathaiva ca /
vītihotrasutaścāpi ananto nāma pārthivaḥ //
2.69.54
durjayastasya putrastu babhūvāmitrakarśanaḥ /
anaṣṭa dravyatā caiva tasya rājño babhūva ha //
2.69.55
prabhāveṇa mahārājaḥ prajāstāḥ paryapālayat /
na tasya vittanāśaḥ syānnaṣṭaṃ pratilabhecca saḥ //
2.69.56
kārttavīryasya yo janma kathayediha dhīmataḥ /
varddhante vibhavāśśaśvaddharmaścāsya vivarddhate //
2.69.57
yathā yaṣṭā yathā dātā tathā svarge mahīpate //
2.69.57.p1
iti śrībrahmāṇḍe mahopurāṇe vāyuprokte madhyamabhāge tṛtīya upoddhātapāde bhārgavacarite kārttavīryasaṃbhavo nāma ekonasaptatitamo 'dhyāyaḥ
Linked texts (9)
- Vāyupurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Brahmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vulgate — Sanskrit
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vallālacarita — Ānandabhaṭṭa 1510, Sanskrit
- Southern recension — Sanskrit
- Mudgalapurāṇa — Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit