Pramāṇa · Search · About · API

Brahmandapurana 3.34

Brahmāṇḍapurāṇa 3.34

Language
Sanskrit

Contents

3.34.1

agastya uvāca
ṣoḍaśāvaraṇaṃ cakraṃ kiṃ tadrudrādhidaivatam /
tatra sthitāśca rudrāḥ ke kena nāmnā prakīrtitāḥ //

3.34.2

keṣvāvaraṇabiṃbeṣu kinnāmāno vasaṃti te /
yaugikaṃ rauḍhikaṃ nāma teṣāṃ brūhi kṛpānidhe //

3.34.3

hayagrīva uvāca
tatra rudrā layaḥ prokto muktājālakanirmitaḥ /
pañcayojanavistārastatsaṃkhyāyāmaśobhitaḥ //

3.34.4

ṣoḍaśāvaraṇairyukto madhyapīṭhamanoharaḥ /
madhyapīṭhe mahārudro jvalanmanyustrilocanaḥ //

3.34.5

saccakārmukahastaśca sarvadā vartate mune /
trikoṇe kathitā rudrāstraya eva ghaṭodbhava //

3.34.6

hiraṇya bāhuḥ senānīrdiśāṃpatirathāparaḥ //

3.34.7

vṛkṣāśca harikeśāśca tathā paśupatiḥ paraḥ /
śaṣpiñjarastviṣīmāṃśca pathīnāṃ patireva ca //

3.34.8

ete ṣaṭkoṇagāḥ kiṃ ca babhruśāstvaṣṭakoṇake /
vivyādhyannapatiścaiva harikeśopavītinau //

3.34.9

puṣṭānāṃ patirapyanyo bhavo hetistathaiva ca /
daśāpatre tvāvaraṇe prathamo jagatāṃ patiḥ //

3.34.10

rudrātatāvinau kṣetrapatiḥ sūtastathāparaḥ /
ahaṃ tvanyo vanapatī rohitaḥ sthapatistathā //

3.34.11

vṛkṣāṇāṃ patirapyanyaścaite sajjaśarāsanāḥ /
mantrī ca vāṇijaścaiva tathā kakṣapatiḥ paraḥ //

3.34.12

bhavantistu caturthaḥ syātpañcamo vārivastataḥ /
oṣadhīnāṃ patiścaiva ṣaṣṭhaḥ kalaśasaṃbhava //

3.34.13

uccairghoṣākrandayantau patīnāṃ ca patistathā /
kṛtsnavītaśca dhāvaṃśca sattvānāṃ patireva ca //

3.34.14

ete dvādaśa patrasthāḥ pañcamāvaraṇasthitāḥ /
sahamānaśca nirvyādhiravyādhīnāṃ patistathā //

3.34.15

kakubhaśca niṣaṅgī ca stenānāṃ ca patistathā /
niceruśceti vijñeyāḥ ṣaṣṭhāvaraṇadevatāḥ //

3.34.16

adhaḥ paricaro 'raṇyaḥ patiḥ kiṃ ca sṛkāviṣaḥ /
jighāṃsaṃto muṣṇatāṃ ca patayaḥ kuṃbhasaṃbhava //

3.34.17

asīmantaśca suprājñastathā naktañcaro mune /
prakṛtīnāṃ patiścaiva uṣṇīṣī ca gireścaraḥ //

3.34.18

kuluñcānāṃ patiścaiveṣumantaḥ kalaśodbhava /
dhanvāvidaścātanvānapratipūrvadadhānakāḥ //

3.34.19

āyacchataḥ ṣoḍaśaite ṣoḍaśāranivāsinaḥ /
visṛjantastathāsyanto vidhyantaścāpi siṃdhupa //

3.34.20

āsīnāśca śayānāśca yanto jāgrata eva ca /
tiṣṭhantaścaiva dhāvantaḥ sabhyāścaiva samādhipāḥ //

3.34.21

aśvāścaivāśvapataya avyādhinyastathaiva ca /
vividhyanto gaṇādhyakṣā bṛhanto vindhyamarddana //

3.34.22

gṛtsaścāṣṭādaśavidhā devatā aṣṭamāvṛtau /
atha gṛtsādhipatayo vrātā vrātādhipāstathā //

3.34.23

gaṇāśca gaṇapāścaiva viśvarupā virūpakāḥ /
mahāntaḥ kṣullakāścaiva rathinaścārathāḥ pare //

3.34.24

rathāśca rathapattyākhyāḥ senāḥ senānya eva ca /
kṣattāraḥ saṃgrahī tārastakṣāṇo rathakārakāḥ //

3.34.25

kulālaśceti rudrāste navamāvṛtidevatāḥ /
karmārāścaiva puñjiṣṭhā niṣādāśceṣukṛdgaṇāḥ //

3.34.26

dhanvakārā mṛgayavaḥ śvanayaḥ śvāna eva ca /
aśvāścaivaśvapatayo bhavo rudro ghaṭodbhava //

3.34.27

śarvaḥ paśupatirnīlagrīvaśca śitikaṇṭhakaḥ /
kapardī vyuptakeśaśca sahasrakṣastathāparaḥ //

3.34.28

śatadhanvā ca giriśaḥ śipiviṣṭaśca kuṃbhaja /
mīḍhuṣṭama iti proktā rudrā daśamaśālagāḥ //

3.34.29

athaikādaśacakrasthā iṣumaddhrasvavāmanāḥ /
bṛhaṃśca varṣīyāṃ ścaiva vṛddhaḥ samṛddhinā saha //

3.34.30

agryaḥ prathama āśuścājironyaḥ śīghraśibhyakau /
urmyāvasvanyarudrau ca srotasyo divya eva ca //

3.34.31

jyeṣṭhaścaiva kaniṣṭhaśca pūrvajāvarajau tathā /
madhyamaścāvagamyaśca jaghanyaśca ghaṭodbhava //

3.34.32

caturviṃśatirākhyātā ete rudrā mahābalāḥ /
atha budhnyaḥ somyarudraḥ pratisarpakayāmyakau //

3.34.33

kṣemyovocavakhalyaśca tataḥ ślokyāvasānyakau /
vanyaḥ kakṣyaḥ śravaścaiva tato 'nyastu pratiśravaḥ //

3.34.34

āśuṣeṇaścāśurathaḥ śūraśca tapasāṃ nidhe /
avabhindaśca varmī ca varūthī bilminā saha //

3.34.35

kavacī ca śrutaścaiva seno dundubhya eva ca /
āhananyaśca dhṛṣṇuśca te ca ṣaḍviṃśatiḥ smṛtāḥ /
dvādaśāvaraṇasthāste mahākāyā mahābalāḥ //

3.34.36

prabhṛśāścaiva dūtāśca prahitāśca nipaṅgiṇaḥ /
anyastviṣudhimānanyastakṣṇeṣuśca tathā yudhi //

3.34.37

svāyudhaśca sudhanvā ca stutyaḥ pathyaśca kuṃbhaja /
kāpyo nāḍhyastathā sūdhaḥ sarasyo vindhyamardana //

3.34.38

tataścānyo nādhamāno veśantaḥ kupya eva ca /
avadhavarṣyo 'varṣyaśca medhyo vidyutya eva ca //

3.34.39

idhryātapyau tathā vātyau reṣmyaścaiva tathāparaḥ /
vāstavyo vāstupaścaiva somaśceti mahābalāḥ //

3.34.40

trayodaśāvaraṇagāñchṛṇu rudrāṃśca tānmune /
rudrastāmrāruṇaḥ śaṅgastathā paśupatirmune //

3.34.41

ugro bhīmastathaivāgrevadhadūrevadhāvapi /
hantā caiva hanīyāṃśca vṛṣaśca harikeśakaḥ //

3.34.42

tāraḥ śaṃbhurmayobhūśca śaṅkaraśca mayaskaraḥ /
śivaḥ śivataraścaiva tīrthyaḥ kulyastathaiva ca /
pāryo 'pāryaḥ prataraṇastathā cottaraṇo mune //

3.34.43

ātaryaśca tathā labhyaḥ ṣaṣṭhaḥ phenyastathaiva ca /
caturdaśāvaraṇake kathitā rudradevatāḥ //

3.34.44

sikatyaśca pravāhyaśca tatheriṇyastaponidhe /
prapathyaḥ kiṃśilaścaiva kṣayaṇastadanantaram //

3.34.45

kapardī ca pulastyaṃśca goṣṭhyo gṛhyastathaiva ca /
talpayo gehya stathā kāṭyo gahvareṣṭhorudīpakaḥ //

3.34.46

niveṣṭyaścāpi pāntavyo rathanyaḥ śukya eva ca /
harītyalothā lopyāśca uryyasūrmyai tathā mune //

3.34.47

payeyaśca parṇaśaśca tathā vaguramāṇakaḥ /
abhighnanāśiduścaiva prakhidana kirikāstathā //

3.34.48

devānāṃ hṛdayaścaiva dvātriṃśadrudradevatāḥ /
vartate sāyudhāḥ prājña nityaṃ pañcādaśāvṛtau //

3.34.49

ṣoḍaśe tvāvaraṇake pūrvādidvāravartinaḥ /
vikṣiṇatkāvicinvatkāstathā nirhatanāmakāḥ //

3.34.50

āmīvaktāśca niṣṭaptā mahārudramupāsate /
iti ṣoḍaśaśāleṣu sthitai rudraiḥ sahasraśaḥ //

3.34.51

sevitastu mahārudro lalitājñāpravartakaḥ /
vartate jagatāmṛddhyai muktāśāleśakoṇake //

3.34.52

śatarudriyasaṃkhyātā ete rudrā mahābalāḥ /
lalitābhaktimampannānpālayanti divāniśam /
abhaktāṃllaritādevyāḥ pratyūhairyojayantyamī //

3.34.53

itthaṃ śakrādidikpālā suktāśālaṃ samāśritāḥ /
lalitāparameśvaryāḥ sevāmeva vitanvate //

3.34.54

atha muktākhyaśālasyāntare mārutayojane /
śālomārakatābhikhyaścaturyojanamucchritaḥ //

3.34.55

pūrvavadgopurādīnā saṃsthānaiśca suśobhitaḥ /
tatra śrīdaṇḍanāthāyā dahanādividiggatāḥ //

3.34.56

catvāro nilayāḥ proktā mantriṇīgṛhavistarāḥ /
gīticakrarathendrasya yāḥ parvāṇi samāśritāḥ //

3.34.57

bhaṇḍāsuramahāyuddhe tā devyastatra jāgrati /
sarvāḥ sthalyo marakataśreṇibhiḥ khacitāḥ śubhāḥ //

3.34.58

hematālavanāḍhyāśca sarvavastusamākulāḥ /
tatradevyaḥ samastāśca daṇḍanāthāsamaśriyaḥ //

3.34.59

haloddharṇahalāddharṇamusalāḥ sañcarantyapi /
saṃkhyātītāstālavṛkṣā navasvarṇavicitritāḥ //

3.34.60

yojanāyatakāṇḍāśca dalairyuktā viśaṅkaṭaiḥ /
hematvaco 'tisusnigdhāḥ sacchāyāḥ phalabhaṅgurāḥ //

3.34.61

āmūlāgraṃ lambamānāstālā hālāghaṭākulāḥ /
vartante daṇḍanāthāyāḥ prītyarthaṃ śilpibhiḥ kṛtāḥ //

3.34.62

taṃ ca tālarasāpūraṃ pītvāpītvā madākulāḥ /
jṛṃbhiṇyādyāścakradevyo hetukādyāśca bhairavāḥ //

3.34.63

saptanigrahadevyaśca nṛtyanti madavihvalāḥ /
caturvidikṣu daṇḍinyā yatrayatra mahādṛśaḥ //

3.34.64

tatra pūrvādidigbhāge devīsadṛśavarcasaḥ /
unmattabhairavī cava svapneśī sarvatodiśam //

3.34.65

nivāso daṇḍanāthāyāḥ kevalaṃ tvābhimānikaḥ /
tasyāstu sevāvāso 'nyo mahāpadmāṭavīsthale /
tatkakṣātidavīyastvānsevārthaṃ tatra tadgṛhaḥ //

3.34.66

atho marakatākāre śāle tatsaptayojane /
prākāro vidrumākāraḥ prātararyamapāṭalaḥ //

3.34.67

tatra sthalāstu sakalā vidrumaireva nirmitāḥ /
tadvadvidrumasaṃkāśo brahmā nalinaviṣṭaraḥ //

3.34.68

brahmalokātsamāgatya sārddhaṃ sarvairmunīśvaraiḥ /
sadā śrīlalitādevyāḥ sevanārthamatandritaḥ //

3.34.69

marīcyādyaiḥ prajāsṛgbhirvartate sākamabdhipa /
caturdaśāpi vidyāstā upavidyāḥ sahasraśaḥ //

3.34.70

catuṣṣaṣṭikalāścaiva śarīriṇyo mahattarāḥ /
prākāre vidrumākāre brahmalokasamāśritāḥ /
vartante jagatāmṛddhyai lalitā devatājñayā //

3.34.71

atha vidrumaśālasyānatare mārutayojane /
māṇikyamaṇḍapasthāne parītaḥ sarvatodiśam /
vartate viṣṇulokastu lalitāsevanotsukaḥ //

3.34.72

tatra vaiṣṇavaloke tu viṣṇuḥ sākṣātsanātanaḥ /
caturghā daśadhā caiva tathā dvādaśadhā punaḥ /
vibhinnamūrtiḥ satataṃ vartate mādhavaḥ sadā //

3.34.73

bhaṇḍāsuramahāyuddhe ye śrīdevīnakhodbhavāḥ /
daśāvatāradevāstu te 'pi māṇikyamaṇḍape //

3.34.74

pūrvakakṣāntarebhyastu tatkakṣāyāṃ viśeṣataḥ /
uparyācchādanāmātraṃ māṇikyadṛṣadāṃ gaṇaiḥ //

3.34.75

tatra kakṣāntare devaḥ śaṅkhacakragadādharaḥ /
bhinno dvādaśamūrtyā ca pūrvādyāśāsurakṣati //

3.34.76

jāmbūnadaprabhaścakrī pūrvasyāṃ diśi keśavaḥ /
paścānnārāyaṇaḥ śaṅkhī nīlajīmūtasaṃnibhaḥ //

3.34.77

indīvaradalaśyā mo madhumānmādhavo 'vati /
govindo dakṣiṇe pārśve dhanvī candraprabho mahān //

3.34.78

uttare haladhṛgviṣṇuḥ padmakiñjalkasaṃnibhaḥ /
āgneyyāmaravindābho musalī madhusūdanaḥ //

3.34.79

trivikramaḥ khaḍgapāṇirnairṛtye cvalanaprabhaḥ /
vāyavyāṃ vāmano vajrī taruṇāditya dīptimān //

3.34.80

īśānyāṃ puṇḍarīkābhaḥ śrīdharaḥ paṭṭiśāyudhaḥ /
vidyutprabho hṛṣīkeśo hyavācyāṃ diśi mudgarī //

3.34.81

padmanābhaḥ śārṅgapāṇiḥ sahasrārkasamaprabhaḥ /
māṇikyamaṇḍapasthānamanulomyena veṣṭate //

3.34.82

sarvāyudhaḥ sarvaśaktiḥ sarvajñaḥ sarvatomukhaḥ /
indragopakasaṃkāśaḥ pāśahasto 'parājitaḥ //

3.34.83

dāmodarastu sarvātmā lalitābhaktinirbharaḥ /
māṇikyamaṇḍapasthānaṃ vilomena viveṣṭate //

3.34.84

iti dvādaśabhirdehairbhagavānambujekṣaṇaḥ /
māṇikyamaṇḍapagato viṣṇuloke virājate //

3.34.85

atha nānāratnaśālāntare mārutayojane /
sahasrastambhakaṃ nāma maṇḍapaṃ sumanoharam //

3.34.86

nānāratnaistu khacitaṃ nānāratnairalaṅkṛtam /
nānāratnakṛtaśśālastuṅgastatrābhivartate //

3.34.87

ekā paṅktiḥ sahasraistu stambhastiyakpravartate /
tādṛśāḥ paṅktayo bahvyaḥ stambhānāṃ tu caturdiśam //

3.34.88

uparyācchādanaṃ cāpi pūrvavadratnadārubhiḥ /
śivalokastatra mahāñjāgarti sphuritadyutiḥ //

3.34.89

śaivāgamā mūrtimantastatrāṣṭāviṃśatiḥ smṛtāḥ /
nandibhṛṅgimahākālapramukhāstatra cottamāḥ //

3.34.90

ṣaḍviṃśattattvadevāśca gajavaktrāḥ sahasraśaḥ /
śivalokottame tasminsahasrastambhamaṇḍape //

3.34.91

īśānaḥ sarvavidyānāmadhipaścandraśekharaḥ /
lalitājñāpālakaśca lalitājñāpravartakaḥ //

3.34.92

lalitāmantra jāpī ca nityamānandamānasaḥ /
śaivyā dṛṣṭyā svabhaktānāṃ lalitāmantrasiddhaye //

3.34.93

antarbahistamaḥ puñjanirbhedanapaṭī yasīm /
mahāprakāśarūpāṃ tāṃ medhāśakti prakāśayan //

3.34.94

sarvajñaḥ sarvakartā ca sahasrastambhamaṇḍape /
vartamāno mahādeva devīḥ śrībhaktinirbharaḥ /
tattacchālānsamāśritya vartate kumbhasaṃbhavaḥ //

3.34.94.p1

iti śrībrahmāṇḍamahāpurāṇe uttarabhāge hayagrīvāgastya saṃvāde lalitopākhyāne dikpālādiśivalokāntarakathanaṃ nā catustriṃśo 'dhyāyaḥ

Linked texts (8)