Brahmavaivartapurana 2.57.91
Brahmavaivartapurāṇa 2.57.91
- Language
- Sanskrit
2.57.91.1
nārada uvāca ..
sarvākhyānaṃ śrutaṃ brahmannatīva paramādbhutam..
adhunā śrotumicchāmi durgopākhyānamuttamam..1..
durgā nārāyaṇīśānā viṣṇumāyā śivā satī ..
nityā satyā bhagavatī śarvāṇī sarvamaṅgalā..2..
ambikā vaiṣṇavī gaurī pārvatī ca sanātanī..
nāmāni kauthumoktāni sarveṣāṃ śubhadāni ca..3..
arthaṃ ṣoḍaśanāmnāṃ ca sarveṣāmīpsitaṃ varam..
brūhi vedavidāṃ śreṣṭha vedoktaṃ sarvasammatam ..4..
kena vā pūjitā sā''dau dvitīye kena vā purā ..
tṛtīye vā caturthe vā kena sarvatra pūjitā .. 5 ..
nārāyaṇa uvāca ..
arthaṃ ṣoḍaśanāmnāṃ ca viṣṇurvede cakāra saḥ ..
jñātvā punaḥ pṛcchasi tvaṃ kathayāmi yathāgamam .. 6 ..
durgo daitye mahāvighne bhavabandhe ca karmmaṇi ..
śoke duḥkhe ca narake yamadaṇḍe ca janmani .. 7 ..
mahābhaye'tiroge cāpyāśabdo hantṛvācakaḥ ..
etānhantyeva yā devī sā durgā parikīrttitā ..8..
yaśasā tejasā rūpairnārāyaṇasamā guṇaiḥ ..
śaktirnārāyaṇasyeyaṃ tena nārāyaṇī smṛtā .. 9 ..
īśānaḥ sarvasiddhyarthe cāśabdo dātṛvācakaḥ ..
sarvasiddhipradātrī yā sā'pīśānā prakīrttitā ..2.57.10..
sṛṣṭā māyā purā sṛṣṭau viṣṇunā paramātmanā ..
mohitaṃ māyayā viśvaṃ viṣṇumāyā prakīrttitā ..11..
śive kalyāṇarūpā ca śivadā ca śivapriyā ..
priye dātari cāśabdaḥ śivā tena prakīrtitā ..12..
sadbuddhyadhiṣṭhātṛdevī vidyamānā yuge yuge..
pativratā suśīlā ca sā satī parikīrtitā..13..
yathā nityo hi bhagavānnityā bhagavatī tathā..
svamāyayā tirobhūtā tatreśe prākṛte laye..14..
ābrahmastambaparyantaṃ sarvaṃ mithyaiva kṛtrimam..
durgā satyasvarūpā sā prakṛtirbhagavānyathā..15..
2.57.91.2
siddhaiśvaryādikaṃ sarvaṃ yasyāmasti yuge yuge ..
siddhādike bhago jñeyastena sā bhagavatī smṛtā ..16..
sarvānmokṣaṃ prāpayati janmamṛtyujarādikam ..
carācarāṃśca viśvasthāñcharvāṇī tena kīrtitā .. 17 ..
maṅgalaṃ mokṣavacanaṃ cāśabdo dātṛvācakaḥ ..
sarvānmokṣānyā dadāti saiva syātsarvamaṅgalā .. 18 ..
harṣe sampadi kalyāṇe maṃgalaṃ parikīrtitam ..
tāndadāti ca sarvebhyastena sā sarvamaṃgalā ..19..
ambeti mātṛvacano vandane pūjane sadā ..
pūjitā vanditā mātā jagatāṃ tena sā'mbikā .. 2.57.20 ..
viṣṇubhaktā viṣṇurūpā viṣṇoḥ śaktisvarūpiṇī ..
sṛṣṭau ca viṣṇunā sṛṣṭā vaiṣṇavī tena kīrtitā .. 21 ..
gauraḥ pīte ca nirlipte pare brahmaṇi nirmale ..
tasyātmanaḥ śaktiriyaṃ gaurī tena prakīrtitā .. 22 ..
guruḥ śambhuśca sarveṣāṃ tasya śaktiḥ yā satī ..
guruḥ kṛṣṇaśca tanmāyā gaurī tena prakīrttitā .. .. 23 ..
tithibhede parvabhede kalpabhede'nyabhedake ..
khyātau teṣu ca vikhyātā pārvatī tena kīrtitā .. 24 ..
mahotsavaviśeṣe ca parvanniti sukīrtitā ..
tasyādhidevī yā sā ca pārvatī parikīrttitā..25..
parvatasya sutā devī sā''virbhūtā ca parvate..
parvatādhiṣṭhātṛdevī pārvatī tena kīrttitā .. 26 ..
sarvakāle sanā prokto vistṛte ca tanīti ca ..
sarvatrasarvakāle ca vidyamānā sanātanī ..27..
arthaḥ ṣoḍaśanāmnāṃ ca kīrttitaśca mahāmune..
yathāgamaṃ tvaṃ vedoktopākhyānaṃ ca niśāmaya ..28..
prathame pūjitā sā ca kṛṣṇena paramātmanā..
vṛndāvane ca sṛṣṭyādau goloke rāsamaṇḍale .. 29 ..
madhukaiṭabhabhītena brahmaṇā sā dvitīyataḥ ..
tripurapreritenaiva tṛtīye tripurāriṇā.. .. 2.57.30 ..
2.57.91.3
bhraṣṭaśriyā mahendreṇa śāpāddurvāsasaḥ purā ..
caturthe pūjitā devī bhaktyā bhagavatī satī .. 31 ..
tadā munīndraiḥ siddhendrairdevaiśca munipuṅgavaiḥ ..
pūjitā sarvaviśveṣu samabhūtsarvataḥ sadā .. 32 ..
tejassu sarvadevānāṃ sā''virbhūtā purā mune ..
sarve devā dadustasyai śastrāṇyābharaṇāni ca .. 33 ..
durgādayaśca daityāśca nihatā durgayā tayā ..
dattaṃ svarājyaṃ devebhyo varaṃ ca yadabhīpsitam .. .. 34 ..
kalpāntare pūjitā sā surathena mahātmanā ..
rājñā ca medhaśiṣyeṇa mṛnmayyāṃ ca sarittaṭe .. 35 ..
meṣādibhiśca mahiṣaiḥ kṛṣṇasāraiśca maṇḍakaiḥ ..
chāgairikṣusukūṣmāṇḍaiḥ pakṣibhirbalibhirmune .. 36 ..
vedoktāṃścaiva dattvaivamupacārāṃstu ṣoḍaśa ..
dhyātvā ca kavacaṃ dhṛtvā saṃpūjya ca vidhānataḥ .. 37 ..
rājā kṛtvā parīhāraṃ varaṃ prāpa yathepsitam ..
muktiṃ saṃprāpa vaiśyaśca saṃpūjya ca sarittaṭe ..38..
tuṣṭāva rājā vaiśyaśca sāśrunetraḥ kṛtāñjaliḥ ..
sasarja mṛnmayīṃ tāṃ vai gabhīre nirmale jale ..39..
mṛnmayīṃ tāmadṛṣṭvā ca jaladhautāṃ narādhipaḥ ..
ruroda ca tadā vaiśyastataḥ sthānāntaraṃ yayau .. 2.57.40 ..
tyaktvā dehaṃ ca vaiśyastu puṣkare duṣkaraṃ tapaḥ .. 41 ..
kṛtvā jagāma golokaṃ durgādevīvareṇa saḥ ..
rājā yayau svarājyaṃ ca pūjyo niṣkaṇṭakaṃ balī .. 42 ..
bhogaṃ ca bubhuje bhūpaḥ ṣaṣṭivarṣasahasrakam ..
bhāryāṃ svarājyaṃ saṃnyasya putre vai kālayogataḥ ..43..
manurbabhūva sāvarṇistaptvā vai puṣkare tapaḥ ..
ityevaṃ kathitaṃ vatsa samāsena yathāgamam..44..
durgākhyānaṃ muniśreṣṭha kiṃ bhūyaḥ śrotumicchasi..91.