Brahmavaivartapurana 3.40: adhyāyaḥ 042
Brahmavaivartapurāṇa 3.40
- Language
- Sanskrit
adhyāyaḥ 042
3.40.1
vasiṣṭha uvāca ..
3.40.2
athānaraṇyasya kanyā siṣeve bhaktito munim ..
3.40.3
karmaṇā manasā vācā lakṣmīrnārāyaṇaṃ yathā .. 1 ..
3.40.4
ekadā svarṇadīṃ snātuṃ gacchaṃtīṃ sasmitāṃ satīm ..
3.40.5
dadarśa pathi dharmaśca māyayā nṛpaliṃgakaḥ .. 2 ..
3.40.6
cāruratnarathasthaśca ratnālaṃkārabhūṣitaḥ ..
3.40.7
navīnayauvanaśrīmānkāmadevasamaprabhaḥ ..3..
3.40.8
dṛṣṭvā tāṃ sundarīṃ ramyāmuvāca māyayā vibhuḥ ..
3.40.9
vijñātumantastattvaṃ ca tasyāśca muniyoṣitaḥ .. 4 ..
3.40.10
dharma uvāca ..
3.40.11
ayi sundari lakṣmīva rājayogye manohare ..
3.40.12
atīva yauvanasthe ca kāmini sthirayauvane..5..
3.40.13
jarāturasya vṛddhasya samīpe tvaṃ na rājase ..
3.40.14
candanāgurusaṃliptā rājase rājavakṣasi..6..
3.40.15
vipraṃ tapaḥsu nirataṃ satyajñaṃ maraṇonmukham..
3.40.16
vihāya paśya rājendraṃ ratiśūraṃ smarāturam ..7..
3.40.17
prāpnoti sundaraṃ puṇyātsaundaryaṃ pūrvajanmataḥ ..
3.40.18
saphalaṃ tadbhavetsarvaṃ rasikāliṃganena ca .. 8 ..
3.40.19
sahasrasundarīkāntaṃ kāmaśāstra viśāradam ..
3.40.20
kiṃkaraṃ kuru māṃ kānte parityakṣyāmi tā api ..9..
3.40.21
nirjale nirjane ramye śaileśaile nadenade ..
3.40.22
puṣpodyāne puṣpite ca sugandhipuṣpavāyunā ..4.42.10..
3.40.23
malaye candanāraṇye cārucandanavāyunā ..
3.40.24
vihariṣyāmi kāmena kāminyā ca tvayā saha..11..
3.40.25
kāmajvareṇa dagdhāyāḥ śāṃtiṃ kartumahaṃ kṣamaḥ ..
3.40.26
viharasva mayā sārddhaṃ janmedaṃ saphalaṃ kuru ..12..
3.40.27
ityevamuktavaṃtaṃ taṃ svarathādavaruhya ca ..
3.40.28
grahītumutsukaṃ hastaṃ tamuvāca pativratā .. 13 ..
3.40.29
padmovāca ..
3.40.30
dūraṃ gaccha gaccha dūraṃ pāpiṣṭha bhūmipādhama ..
3.40.31
māṃ cetpaśyasi kāmena sadyo bhasma bhaviṣyasi .. 14 ..
3.40.32
pippalādaṃ muniśreṣṭhaṃ tapasā pūtavigraham..
3.40.33
vihāya tvāṃ bhajiṣyāmi strījitaṃ ratilaṃpaṭam ..15..
3.40.34
strījitasparśamātreṇa sarvapuṇyaṃ praṇaśyati ..
3.40.35
na bhūmau pātakī pāpātpāpināṃ strījitātparaḥ .. 16 ..
3.40.36
māṃ mātaraṃ ca strībhāvaṃ kṛtvā yena bravīṣi ca ..
3.40.37
bhaviṣyati kṣayastena kālena mama śāpataḥ .. 17 ..
3.40.38
śrutvā dharmaḥ satīśāpaṃ nṛpamūrtiṃ vihāya ca ..
3.40.39
dhṛtvā svamūrtiṃ deveśaḥ kaṃpamāna uvāca tām .. 18 ..
3.40.40
dharma uvāca ..
3.40.41
mātarjānīhi māṃ dharmaṃ dharmajñānāṃ gurorgurum ..
3.40.42
parastrīmātṛbuddhiṃ ca kurvantaṃ saṃtataṃ sati .. 19 ..
3.40.43
ahaṃ tavāṃtarvijñātumāgatastava sannidhim ..
3.40.44
yuṣmākaṃ ca mano jāne tathāpi daivabodhitaḥ .. 4.42.20 ..
3.40.45
kṛtaṃ me damanaṃ sādhvi na viruddhaṃ yathocitam ..
3.40.46
śāstiḥ samutpathasthānāmīśvareṇa vinirmitā .. 21 ..
3.40.47
dharmaṃ svadharmaṃ vijñātuṃ kālaṃ kalayituṃ kṣamaḥ ..
3.40.48
vidhātāraṃ saṃvidhātuṃ tasmai kṛṣṇāya te namaḥ ..22..
3.40.49
saṃhartuṃ yaḥ kṣamaḥ kāle saṃhartāraṃ bhavaṃ vibhuḥ ..
3.40.50
sraṣṭāraṃ līlayā sraṣṭuṃ tasmai kṛṣṇāya te namaḥ .. 23 ..
3.40.51
śatruṃ vidhātuṃ mitraṃ ca suprītiṃ kalahaṃ kṣamaḥ ..
3.40.52
sraṣṭuṃ naṣṭam tadevaṃ ca tasmai kṛṣṇāya te namaḥ .. 24 ..
3.40.53
śāpaṃ pradātuṃ sarvāśca sukhaduḥkhavarānkṣamaḥ ..
3.40.54
saṃpadaṃ vipadaṃ yo hi tasmai kṛṣṇāya te namaḥ .. 25 ..
3.40.55
prakṛtirnirmitā yena mahāviṣṇuśca nirmitaḥ ..
3.40.56
brahmaviṣṇumaheśādyāstasmai kṛṣṇāya te namaḥ .. 26 ..
3.40.57
yena śuklīkṛtaṃ kṣīraṃ jalaṃ śītaṃ kṛtaṃ purā ..
3.40.58
dāhīkṛto hutāśaśca tasmai kṛṣṇāya te namaḥ .. 27 ..
3.40.59
atitejaḥ samutthāya tejorūpāya mūrttaye ..
3.40.60
guṇaśreṣṭhanirguṇāya tasmai kṛṣṇāya te namaḥ ..28..
3.40.61
sarvasmai sarvabījāya sarveṣāmantarātmane..
3.40.62
sarvabaṃdhusvarūpāya tasmai kṛṣṇāya te namaḥ .. 29 ..
3.40.63
ityuktvā puratastasyāstasthau dharmo jagadguruḥ ..
3.40.64
sā sādhvī taṃ ca vijñāya sahasovāca parvata .. 4.42.30 ..
3.40.65
padmovāca ..
3.40.66
tvameva dharmaḥ sarveṣāṃ sākṣī ca sarvakarmaṇām ..
3.40.67
sarvāṃtareṣu sarvātmā sarvajñaḥ sarvatattvavit .. 31 ..
3.40.68
kathaṃ mano me vijñātuṃ viḍaṃbayasi kiṃkarīm ..
3.40.69
yatkṛtaṃ tvatkṛte brahmannaparādho babhūva me ..32..
3.40.70
tvaṃ ca śapto mayā'jñānātstrīsvabhāvātkrudhā vibho ..
3.40.71
kā vyavasthā bhavettasya cintayāmīti sāṃpratam .. 33 ..
3.40.72
ākāśo'sau diśaḥ sarvā yadi naśyanti vāyavaḥ ..
3.40.73
tathāpi sādhvīśāpastu na naśyati kadācana .. 34 ..
3.40.74
tvaṃ ca naṣṭo bhavasi cetsṛṣṭināśo bhavettadā ..
3.40.75
iti kartavyatāmūḍhā tathāpi tvāṃ vadāmyaham .. 35 ..
3.40.76
satye pūrṇaścatuṣpādaiḥ paurṇamāsyāṃ yathā śaśī ..
3.40.77
virājase devarāja sarvakālaṃ divāniśam .. 36 ..
3.40.78
pādakṣayaśca tretāyāṃ bhagavanbhavitā tava ..
3.40.79
pādau parau dvāpare ca tṛtīyaśca kalau vibho .. 37 ..
3.40.80
kaliśeṣe śeṣapādastavācchanno bhaviṣyati ..
3.40.81
punaḥ satye samāyāte paripūrṇo bhaviṣyasi .. 38 ..
3.40.82
satye sarvavyāpakastvaṃ tadanyeṣu ca kutracit ..
3.40.83
yatra sthānaṃ tavādhāro vadāmi śrūyatāṃ vibho ..39 ..
3.40.84
vaiṣṇaveṣu ca sarveṣu yatiṣu brahmacāriṣu ..
3.40.85
pativratāsu prājñeṣu vānaprastheṣu bhikṣuṣu .. 4.42.40 ..
3.40.86
nṛpeṣu dharmaśīleṣu satsu sadvaiśyajātiṣu ..
3.40.87
dvijaseviṣu śūdreṣu satsaṃsargasthiteṣu ca .. 41..
3.40.88
eṣu tvaṃ satataṃ pūrṇo dharmarāja virājase ..
3.40.89
yugeyuge tadādhārā yatra puṇyatamā janāḥ .. 42 ..
3.40.90
aśvatthavaṭabilveṣu tulasīcaṃdaneṣu ca ..
3.40.91
dīkṣāparīkṣāśapathagoṣṭhagoṣpadabhūmiṣu ..43..
3.40.92
vivāheṣu ca puṣpeṣu vidyamāno'si śākhiṣu ..
3.40.93
devālayeṣu tīrtheṣu satāṃ śaśvadgṛheṣu ca .. 44 ..
3.40.94
vedavedāṃgaśravaṇe jaleṣu ca sabhāsu ca .
śrīkṛṣṇaguṇanāmokta śrutigītasthaleṣu ca .. 45 ..
3.40.95
vratapūjātaponyāyayajñasākṣisthaleṣu ca ..
3.40.96
gavāṃ gṛheṣu goṣveva vidyamāno hi paśyasi .. 46 ..
3.40.97
kṛśatā tena bhavitā dharma teṣu sthaleṣu ca ..
3.40.98
etadanyeṣu kṛśatā yadagamyaṃ ca tacchṛṇu .. 47 ..
3.40.99
puṃścalīṣu ca sarvāsu gṛheṣu naraghātinām ..
3.40.100
naraghātiṣu nīceṣu mūrkheṣu ca khaleṣu ca .. 48 ..
3.40.101
devatāguruvipreṣṭapālyānāṃ dhanahāriṣu ..
3.40.102
asannareṣu dhūrteṣu caureṣu ratibhūmiṣu ..49..
3.40.103
durodarasurāpānakalahānāṃ sthaleṣu ca ..
3.40.104
śālagrāmasādhutīrthapurāṇarahiteṣu ca .. 4.42.50 ..
3.40.105
dasyusneheṣu vādeṣu tālacchāyāsu garviṣu..
3.40.106
asijīvimaṣījīvidevalagrāmayājiṣu ..51..
3.40.107
vṛṣavāhasvarṇakārajīvahiṃsopajīviṣu ..
3.40.108
bhartṛniṃditanārīṣu strījiteṣu ca puṃsu ca .. 52 ..
3.40.109
dīkṣāsaṃdhyāviṣṇubhaktivihīneṣu dvijeṣu ca ..
3.40.110
svāṃgakanyāvikrayiṣu svayoṣidvikrayeṣvatha .. 53 ..
3.40.111
śālagrāmasuragraṃthabhūmivikrayiṣu prabho ..
3.40.112
mitradohikṛtaghneṣu satyaviśvāsaghātiṣu .. 54 ..
3.40.113
śaraṇāgatadīneṣu cāśritaghneṣu nṛṣvapi ..
3.40.114
śaśvanmithyoktiśīleṣu tathā sīmāpahāriṣu .. 55 ..
3.40.115
kāmātkrodhāttathā lobhānmithyāsākṣipravādiṣu ..
3.40.116
puṇyakarmavihīneṣu puṇyakarmavirodhiṣu .. 56 ..
3.40.117
sthātumeteṣu nindyeṣu nādhikārastava prabho ..
3.40.118
mamāpi vacanaṃ satyaṃ babhūva tatkṣaṇaṃ tava .. 57 ..
3.40.119
yāsyāmi patisevāyai gaccha tāta svamandiram ..
3.40.120
ityevaṃvādinīṃ sādhvīmuvāca vidhinandanaḥ ..
3.40.121
prasannavadanaḥ śrīmānatīva vinayaṃ vacaḥ .. 58 ..
3.40.122
dharma uvāca ..
3.40.123
dhanyā'si patibhaktā'si svasti te'stu ca saṃtatam .. 59 ..
3.40.124
varaṃ gṛhāṇa dāsyāmi matparitrāṇakāriṇi ..
3.40.125
yuvā bhavatu bhartā te ratiśūraśca kanyake .. .. 4.42.60 ..
3.40.126
rūpavānguṇavānsādhvi saṃtataṃ sthirayauvanaḥ ..
3.40.127
paramaiśvaryasaṃyuktā tvaṃ bhava sthirayauvanā .. 61 ..
3.40.128
cirajīvī bhavatu sa mārkaṇḍeyātparaḥ sute ..
3.40.129
kuberāddhanavāṃścaiva śakrādaiśvaryavānapi .. 62 ..
3.40.130
viṣṇubhaktaḥ śivasamaḥ siddhastu kapilātparaḥ ..
3.40.131
svāmisaubhāgyasaṃyuktā bhava tvaṃ jīvanāvadhi .. 63 ..
3.40.132
gṛhā bhavantu te sādhvi kuberabhavanādhikāḥ ..
3.40.133
mātā tvaṃ daśaputrāṇāṃ guṇināṃ cirajīvinām .. .. 64 ..
3.40.134
svabharturadhikānāṃ ca bhaviṣyasi na saṃśayaḥ ..
3.40.135
ityevamuktvā saṃtasthau dharmarājaśca parvata ..69..
3.40.136
sā taṃ pradakṣiṇīkṛtya praṇamya svagṛhaṃ yayau ..
3.40.137
dharmastāmāśiṣaṃ yuktvā jagāma nijamandiram .. 66 ..
3.40.138
pativratāṃ praśaśaṃsa pratisaṃsadi saṃsadi ..
3.40.139
sā reme svāminā sārddhaṃ yūnā rahasi saṃtatam .. 67 ..
3.40.140
paścādbabhūva satputrā tadbharturadhikā guṇaiḥ ..
3.40.141
śailendra kathitaṃ sarvamitihāsaṃ purātanam .. 68 ..
3.40.142
dattvā'naraṇyaḥ svasutāṃ rarakṣa sarvasaṃpadam ..
3.40.143
tvameva kanyakāṃ dattvā sarveṣāmīśvarāya ca ..69..
3.40.144
rakṣa sarvabandhuvargānātmanaḥ sarvasaṃpadam ..
3.40.145
saptāhe samatīte ca durlabhe'tiśubhe kṣaṇe ..4.42.70..
3.40.146
lagnādhipe ca lagnasthe candre svatanayānvite ..
3.40.147
modate rohiṇīyukte viśuddhe candratārake .. 71 ..
3.40.148
mārgaśīrṣe candravāre sarvadoṣavivarjite ..
3.40.149
sarvasadgrahasaṃdṛṣṭe hyasadgrahavivarjite .. 72 ..
3.40.150
sadapatyaprade'tīva patisaubhāgyadāyini ..
3.40.151
avaidhavyaprade saukhyaprade janmani janmani .. 73 ..
3.40.152
atyantapremāvicchedapradāyini parātpare ..
3.40.153
kanyāṃ pradāya devāya tvaṃ kṛtī bhava parvata .. 74 ..
3.40.154
jagadambāṃ jagatpitre mūlaprakṛtimīśvarīm ..
3.40.155
tejaḥsvarūpāṃ sarveṣāṃ devānāṃ devapūjitām .. 79 ..
3.40.156
āvirbhūtā purā kalpe devānāṃ rakṣaṇāya ca ..
3.40.157
tejorāśiḥ suraughāṇāṃ prajvalanto diśo daśa .. 76 ..
3.40.158
asyāḥ svatejasā daityāḥ keciddagdhāḥ palāyitāḥ ..
3.40.159
kecidbabhūvuḥ śailendra bhasmībhūtāśca bhūtale .. 77 ..
3.40.160
bilaṃ praviviśuḥ kecinmūrcchāṃ prāpuśca kecana ..
3.40.161
keciddante tṛṇaṃ kṛtvā jagmuḥ śaraṇamīśvarīm .. 78 ..
3.40.162
keciccikṣipurastrāṇi stambhitā api kecana ..
3.40.163
kecicciraṃ raṇaṃ kṛtvā yayuḥ svargamanāmayam .. 79 ..
3.40.164
niḥśatravo babhūvuste surā asyāḥ prasādataḥ ..
3.40.165
kṛṣṇājñayā sā kalpānte dakṣakanyā babhūva ha .. 4.42.80 ..
3.40.166
dakṣaśca vidhivaddevīṃ pradadau śūlapāṇaye ..
3.40.167
daivena matpituryajñe sahasā surasaṃsadi .. 81 ..
3.40.168
babhūva kalahaḥ śaila tena śūlabhṛtā mahān ..
3.40.169
brahmāṇaṃ ca namaskṛtya yayau ruṣṭastrilocanaḥ .. 82 ..
3.40.170
dakṣaśca sagaṇo ruṣṭaḥ prayayau svālayaṃ tadā ..
3.40.171
kopātsaṃbhṛtasaṃbhāro dakṣo yajñaṃ cakāra ha .. 83 ..
3.40.172
na dadau yajñabhāgaṃ ca mātsaryācchūlapāṇaye ..
3.40.173
dṛṣṭvā satī prakupitā janakaṃ raktalocanā .. 84 ..
3.40.174
nirbhartsya ca bahutaraṃ hṛdayena vidūyatā ..
3.40.175
yajñasthānātsamutthāya jagāma māturantikam .. 85 ..
3.40.176
bhaviṣyaṃ kathayāmāsa trikālajñā parātparā ..
3.40.177
yajñabhaṅgādikaṃ vā'pi svapituśca parābhavam .. 86 ..
3.40.178
palāyanaṃ ca devānāṃ yajñasthānādgirīśvaram ..
3.40.179
munīnāmṛtvijāṃ caiva parvatānāṃ tathaiva ca .. 87 ..
3.40.180
jayaṃ śaṃkarasainyānāṃ svātmano mṛtyumeva ca ..
3.40.181
śokātparyaṭanaṃ bharturvirahāturacetasā .. 88 ..
3.40.182
nirmāṇaṃ netrarasaḥ prabodhaṃ ca janārdanāt ..
3.40.183
mūrtibhedātpunaḥ prāptiṃ vihāraṃ tasya tatsamam ..89..
3.40.184
aparaṃ bhavitavyaṃ ca sarvamuktvā jagāma sā ..
3.40.185
svamātrā bhaginībhiśca pratiṣiddhā ca duḥkhitā .. 4.42.90 ..
3.40.186
babhūvādarśanā yogātsarvāsāṃ siddhiyoginī ..
3.40.187
gatvā sā jāhnavītīraṃ smṛtvā saṃpūjya śaṃkaram .. 91 ..
3.40.188
smṛtvā taccaraṇāmbhojaṃ dehaṃ tatyāja sundarī ..
3.40.189
gandhamādanadroṇīsthaṃ śarīraṃ praviveśa ha .. 92 ..
3.40.190
saṃjahāra purā yena daityānāmakhilaṃ kulam ..
3.40.191
hāhākāraṃ pracakruśca surāḥ sarve'tivismitāḥ .. 93 ..
3.40.192
jagmuḥ śaṃkarasenāśca deśayajñaṃ vinaśya ca ..
3.40.193
parābhavaṃ ca sarveṣāṃ kṛtvā śokāturāḥ parāḥ .. 94 ..
3.40.194
satvaraṃ sarvavṛttāntaṃ kathayāmāsurīśvaram ..
3.40.195
śrutvā pravṛttiṃ saṃhartā sarvarudragaṇairvṛtaḥ ..
3.40.196
jagāma svarṇadītīraṃ yatra devīkalevaram .. 95 ..
3.40.197
iti śrībrahmavaivarte mahāpurāṇe śrīkṛṣṇajanmakhaṇḍe nārāyaṇanāradasaṃvāde satīdehatyāgo nāma dvicatvāriṃśo'dhyāyaḥ .. 42 ..
Linked texts (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit