Brahmavaivartapurana 4.8.77

Brahmavaivartapurāṇa 4.8.77

Language: Sanskrit

4.8.77.1

nārāyaṇa uvāca ..
pārvatyāḥ stavanaṃ śrutvā śrīkṛṣṇaḥ karuṇānidhiḥ ..
svarūpaṃ darśayāmāsa sarvādṛśyaṃ sudurlabham .. 1 ..
stutvā devī vrataparā kṛṣṇasaṃlagnamānasā ..
dadarśa tejasāṃ madhye svarūpaṃ sarvamohanam .. 2 ..
sadratnasāraracite hīrakeṇa pariṣkṛte ..
yukte māṇikyamālābhī ratnapūrṇe manorame .. 3 ..
pītāṃśukaṃ vahniśuddhaṃ varaṃ vaṃśakaraṃ param ..
vanamālāgalaṃ śyāmaṃ ratnabhūṣaṇabhūṣitam .. 4 ..
kiśoravayasaṃ citraveṣaṃ vai candanāṃkitam ..
cārusmitāsyamīḍyaṃ tacchāradenduvinindakam .. 9 ..
mālatīmālyasaṃyuktaṃ kekipicchāvacūḍakam ..
gopāṃganāparivṛtaṃ rādhāvakṣasthalojjvalam .. 6 ..
koṭikandarpalāvaṇyalīlādhāma manoharam ..
atīva hṛṣṭaṃ sarveṣṭaṃ bhaktānugrahakārakam .. 7 ..
dṛṣṭvā rūpaṃ rūpavatī putraṃ tadanurūpakam ..
manasā varayāmāsa varaṃ saṃprāpya tatkṣaṇam .. 8 ..
varaṃ dattvā vareśastu yadyanmanasi vāñchitam ..
dattvā'bhīṣṭaṃ surebhyaśca tattejo'ntaradhīyata .. 9 ..
kumāraṃ bodhayitvā tu devadevyai digambaram ..
dadurnirupamaṃ tatra prahṛṣṭāyai kṛpānvitāḥ .. 10 ..
brāhmaṇebhyo dadau durgā ratnāni vividhāni ca ..
suvarṇāni ca bhikṣubhyo bandibhyo viśvananditā .. 11 ..
brāhmaṇānbhojayāmāsa devānvai parvatāṃstathā ..
śaṃkaraṃ pūjayāmāsa copahārairanuttamaiḥ .. 12 ..
dundubhiṃ vādayāmāsa kārayāmāsa maṃgalam ..
saṃgītaṃ gāpayāmāsa harisambandhi sundaram.. 13..
vrataṃ samāpya sā durgā dattvā dānāni sasmitā ..
sarvāṃśca bhojayitvā tu bubhuje svāminā saha .. 14 ..
tāmbūlaṃ ca varaṃ ramyaṃ karpūrādisuvāsitam ..

4.8.77.2

kramātpradāya sarvebhyo bubhuje tena kautukāt .. 15 ..
payaḥphenanibhāṃ śayyāṃ ramyāṃ sadratnamañcake ..
puṣpacandanasaṃyuktāṃ kastūrīkuṃkumānvitām ..
rahasi svāminā sārddhaṃ suṣvāpa parameśvarī .. .. 16 ..
kailāsasyaikadeśe ca ramye candanakānane ..
sugandhikusumāḍhyena vāyunā surabhīkṛte .. 17 ..
bhramaradhvanisaṃyukte puṃskokilarutāśraye ..
vyahārṣītsā surasikā tatra tena sahāmbikā .. 18 ..
retaḥpatanakāle ca sa viṣṇurviṣṇumāyayā ..
vidhāya viprarūpaṃ tadājagāma ratergṛham ..19..
jaṭāvantaṃ vinā tailaṃ kucailaṃ bhikṣukaṃ mune ..
atīvaśukladaśanaṃ tṛṣṇayā paripīḍitam.. .. 20 ..
atīva kṛśagātraṃ ca bibhrattilakamujjvalam ..
bahukākusvaraṃ dīnaṃ dainyātkutsitamūrtimat .. 21 ..
ājuhāva mahādevamativṛddho'nnayācakaḥ ..
daṇḍāvalambanaṃ kṛtvā ratidvāre'tidurbalaḥ .. 22 ..
brāhmaṇa uvāca ..
kiṃ karoṣi mahādeva rakṣa māṃ śaraṇāgatam ..
saptarātrivrate'tīte pāraṇākāṃkṣiṇaṃ kṣudhā..23..
kiṃ karoṣi mahādeva he tāta karuṇānidhe ..
paśya vṛddhaṃ jarāgrastaṃ tṛṣayā paripīḍitam.. .. 24 ..
mātaruttiṣṭha me'nnaṃ tvaṃ prayacchādya śivaṃ jalam ..
anantaratnodbhavaje rakṣa māṃ śaraṇāgatam .. 25 ..
mātarmātarjaganmātarehi nāhaṃ sthito bahiḥ ..
sīdāmi tṛṣayā kasmātsthitāyāmātmamātari .. 26 ..
iti kākusvaraṃ śrutvā śivasyottiṣṭhato mune ..
papāta vīryyaṃ śayyāyāṃ na yonau prakṛtestadā .. 27 ..
uttasthau pārvatī trastā sūkṣmavastraṃ pidhāya ca ..
ājagāma bahirdvāraṃ pārvatyā saha śaṃkaraḥ .. 28 ..
dadarśa brāhmaṇaṃ dīnaṃ jarayā paripīḍitam ..
vṛddhaṃ lulitagātraṃ ca bibhrataṃ daṇḍamānatam .. 29 ..

4.8.77.3

tapasvinamaśāntaṃ ca śuṣkakaṇṭhauṣṭhatālukam ..
kurvantaṃ parayā bhaktyā praṇāmaṃ stavanaṃ tayoḥ .. 30 ..
śrutvā tadvacanaṃ tatra nīlakaṇṭhaḥ sudhopamam ..
uvāca parayā prītyā prasannastaṃ prahasya ca .. 31 ..
śaṃkara uvāca ..
gṛhaṃ te kutra viprarṣe vada vedavidāṃ vara ..
kinnāma bhavataḥ kṣipraṃ jñātumicchāmi sāmpratam .. 32 ..
pārvatyuvāca ..
āgato'si kuto vipra mama bhāgyādupasthitaḥ ..
adya me saphalaṃ janma brāhmaṇo madgṛhe'tithiḥ .. 33 ..
atithiḥ pūjito yena trijagattena pūjitam ..
tatraivādhiṣṭhitā devā brāhmaṇā guravo dvija .. 34 ..
tīrthānyatithipādeṣu śaśvattiṣṭhanti niścitam ..
tatpādadhautatoyena miśritāni labhedgṛhī .. 35..
sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ..
atithiḥ pūjito yena svātmaśaktyā yathocitam .. 36 ..
mahādānāni sarvāṇi kṛtāni tena bhūtale ..
atithiḥ pūjito yena bhārate bhaktipūrvakam .. 37 ..
nānāprakārapuṇyāni vedoktāni ca yāni vai ..
anye cātithisevāyāḥ kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm .. 38 ..
apūjito'tithiryasya bhavanādvinivarttate ..
pitṛdevāgnayaḥ paścādguravo yāntyapūjitāḥ .. 39 ..
yāni kāni ca pāpāni brahmahatyādikāni ca ..
tāni sarvāṇi labhate nābhyarcyātithimīpsitam..40..
brāhmaṇa uvāca ..
jānāsi vedānvedajñe vedoktaṃ kuru pūjanam ..
kṣuttṛḍbhyāṃ pīḍito mātarvacanaṃ ca śrutau śrutam .. 41 ..
vyādhiyukto nirāhāro yadā vā'naśanavratī ..
manorathenopahāraṃ bhoktumicchati mānavaḥ..42..
pārvatyuvāca ..
bhoktumicchasi kiṃ vipra trailokye ca sudurlabham..
dāsyāmi bhoktuṃ tvāmadya majjanma saphalaṃ kuru ..43..
brāhmaṇa uvāca ..

4.8.77.4

vrate suvratayā sarvamupahāraṃ samāhṛtam ..
nānāvidhaṃ miṣṭamiṣṭaṃ bhoktuṃ śrutvā samāgataḥ..44..
suvrate tava putro'hamagre māṃ pūjayiṣyasi ..
dattvā miṣṭāni vastūni trailokye durlabhāni ca .. 45 ..
tātāḥ pañcavidhāḥ proktā mātaro vividhāḥ smṛtāḥ ..
putraḥ pañcavidhaḥ sādhvi kathito vedavādibhiḥ..46..
vidyādātā'nnadātā ca bhayatrātā ca janmadaḥ ..
kanyādātā ca vedoktā narāṇāṃ pitaraḥ smṛtāḥ .. 47 ..
gurupatnī garbhadhātrī stanadātrī pituḥ svasā ..
svasā mātuḥ sapatnī ca putrabhāryyā'nnadāyikā .. 48 ..
bhṛtyaḥ śiṣyaśca poṣyaśca vīryyajaḥ śaraṇāgataḥ ..
dharmaputrāśca catvāro vīryyajo dhanabhāgiti .. 49 ..
kṣuttṛḍbhyāṃ pīḍito mātarvṛddho'haṃ śaraṇāgataḥ ..
sāmprataṃ tava vandhyāyā anāthaḥ putra eva ca .. 50 ..
piṣṭakaṃ paramānnaṃ ca supakvāni phalāni ca ..
nānāvidhāni piṣṭāni kāladeśodbhavāni ca .. 51 ..
pakvānnaṃ svastikaṃ kṣīramikṣumikṣuvikārajam ..
ghṛtaṃ dadhi ca śālyannaṃ ghṛtapakvaṃ ca vyañjanam .. 52 ..
laḍḍukāni tilānāṃ ca miṣṭānnaiḥ saguḍāni ca ..
mamājñātāni vastūni sudhayā tulyakāni ca .. 53 ..
tāmbūlaṃ ca varaṃ ramyaṃ karpūrādisuvāsitam ..
calaṃ sunirmalaṃ svādu dravyāṇyetāni vāsitam ..54..
dravyāṇi yāni bhuktvā me cāru lambodaraṃ bhavet ..
anantaratnodbhavaje tāni mahyaṃ pradāsyasi .. 55 ..
svāmī te trijagatkarttā pradātā sarvasampadām ..
mahālakṣmī svarūpā tvaṃ sarvaiśvaryyapradāyinī .. 56 ..
ratnasiṃhāsanaṃ ramyamamūlyaṃ ratnabhūṣaṇam ..
vahniśuddhāṃśukaṃ cāru pradāsyasi sudurlabham .. 57 ..
sudurlabhaṃ harermantraṃ harau bhaktiṃ dṛḍhāṃ sati ..

4.8.77.5

haripriyā hareḥ śaktistvameva sarvadā sthitā .. 58 ..
jñānaṃ mṛtyuñjayaṃ nāma dātṛśaktiṃ sukhapradām ..
sarvasiddhiṃ ca kiṃ mātaradeyaṃ svasutāya ca .. 59 ..
manaḥ sunirmalaṃ kṛtvā dharme tapasi santatam ..
śreṣṭhe savaṃ kariṣyāmi na kāme janma hetuke .. 60 ..
svakāmātkurute karma karmaṇo bhoga eva ca ..
bhogau śubhāśubhau jñeyau tau hetū sukhaduḥkhayoḥ ..61..
duḥkhaṃ na kasmādbhavati sukhaṃ vā jagadambike ..
sarvaṃ svakarmaṇo bhogastena tadvirato budhaḥ .. 62 ..
karma nirmūlayantyeva santo hi satataṃ mudā ..
haribhāvanabuddhyā tattapasā bhaktasaṅgataḥ .. 63 ..
indriyadravyasaṃyogasukhaṃ vidhvaṃsanāvadhi ..
harisaṃlāparūpaṃ ca sukhaṃ tatsarvakālikam ..64..
harismaraṇaśīlānāṃ nāyuryāti satāṃ satī ..
na teṣāmīśvaraḥ kālo na ca mṛtyuñjayo dhruvam .. 65 ..
ciraṃ jīvanti te bhaktā bhārate cirajīvinaḥ ..
sarvasiddhiṃ ca vijñāya svacchandaṃ sarvagāminaḥ .. 66 ..
jātismarā harerbhaktā jānate koṭijanmanaḥ ..
kathayanti kathāṃ janma labhante svecchayā mudā .. 67 ..
paraṃ punanti te pūtāstīrthāni svīyalīlayā ..
puṇyakṣetre'tra sevāyai parārthaṃ ca bhramanti te .. 68 ..
vaiṣṇavānāṃ padasparśātsadyaḥ pūtā vasundharā ..
kālaṃ godohamātraṃ tu tīrthe yatra vasanti te .. 69 ..
gurorāsyādviṣṇumantraḥ śrutau yasya praviśyati ..
taṃ vaiṣṇavaṃ tīrthapūtaṃ pravadanti purāvidaḥ .. 70 ..
puruṣāṇāṃ śataṃ pūrvamuddharanti śataṃ param ..
līlayā bhārate bhaktyā sodarānmātaraṃ tathā .. 71 ..
mātāmahānāṃ puruṣāndaśa pūrvāndaśāparān ..
mātuḥ prasūmuddharanti dāruṇādyamatāḍanāt .. .. 72 ..

4.8.77.6

bhaktadarśanamāśleṣaṃ mānavāḥ prāpnuvanti ye ..
te yātāḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitāḥ .. 73 ..
na liptāḥ pātakairbhaktāḥ santataṃ harimānasāḥ ..
yathā'gnayaḥ sarvabhakṣyā yathā dravyeṣu vāyavaḥ ..74..
trikoṭijanmanāmante prāpnoti janma mānavam ..
prāpnoti bhaktasaṃgaṃ sa mānuṣe koṭijanmataḥ .. 75 ..
bhaktasaṅgādbhavedbhakteraṅkuro jīvitaḥ satī ..
abhaktadarśanādeva sa ca prāpnoti śuṣkatām .. .. 76 ..
punaḥ praphullatāṃ yāti vaiṣṇavālāpamātrataḥ ..
aṃkuraścāvināśī ca varddhate pratijanmani .. 77

Linked texts (1)

Prāṇatoṣiṇī — Rāmatoṣaṇa Śarman 1796, Sanskrit