Dashamaskandha 14
Daśamaskandha 14
- Language
- Sanskrit
Contents
14.1
śrīśuka uvāca
atha vrajan rājapathena mādhavaḥ striyaṃ gṛhītāṅgavilepabhājanām
vilokya kubjāṃ yuvatīṃ varānanāṃ papraccha yāntīṃ prahasan rasapradaḥ
14.2
kāṃ tvaṃ varorvvetaduhānulepanaṃ kasyāṅgane vā kathayasva sādhu naḥ
dehyāvayorāṅkavilepamuttamaṃ śreyastataste na cirādbhaviṣyati
14.3
sairandhrayuvāca
dāsyasmyahaṃ sundara ! kaṃsasammatā trivakranāmā hyanulepakarmaṇi
madbhāvitaṃ bhojapateratipriyaṃ vinā yuvāṃ ko'nyatamastadarhati
14.4
rūpapeśanamādhuryyahasitālāpavīkṣitaiḥ
dharṣitātmā dadau sāndramubhayoranulepanam
14.1-2
tatastāvaṅgarāgeṇa svavarṇetaraśobhinā
14.5
1suvarṇetareti vija0 pāṭhaḥ
samprāptaparabhāgena śuśubhāte 'nurañjitau
14.6
prasanno bhagavān kubjāṃ trivakrāṃ rucirānanām
ṛjvīṃ kartuṃ manaścakre darśayan darśane phalam
14.7
padbhyāmakramya prapade dvyaṅgulyuttānapāṇinā
pragṛhya cubuke 'dhyātmamudanīnamadacyutaḥ
14.8
sā tadarjusamānāṅgī bṛhacchroṇipayodharā
mukundasparśanātsadyo babhūva pramadottamā
14.9
tato rūpaguṇaudāryasampannā prāha keśavam
uttarīyāntamākṛṣya smayantī jātahṛcchayā
14.10
ehi vīra ! gṛhaṃ yāmo na tvāṃ tyaktumihotsahe
tvayonmathitacittāyāḥ prasīda puruṣarṣabha !
14.11
evaṃ striyā yācyamānaḥ kṛṣṇo rāmasya paśyataḥ
mukhaṃ vīkṣyānugopānāṃ prahasaṃstāmuvāca ha
14.12
eṣyāmi te gṛhaṃ subhruḥ ! puṃsāmadhivikarśanam
sādhitārtho'gṛhāṇāṃ naḥ pānthānāṃ tvaṃ parāyaṇam
14.13
visṛjya mādhvyā vāṇyā tāṃ brajanmārge vaṇikpathaiḥ
nānopāyanatāmbūlasraggandhaiḥ sāgrajo 'rcitaḥ
14.14
taddarśanasmarakṣobhādātmānaṃ nāvidan striyaḥ1
visrastavāsaḥkavaravalayālekhyamūrtayaḥ
14.15
tataḥ paurān pṛcchamāno dhanuṣaḥ sthānamacyutaḥ
tasmin praviṣṭo dadṛśe dhanūraindramivādbhutam
14.15.p1
puruṣairbahubhirguptamarcitaṃ paramar
śrīmadbhāgavatam
14.15.p2
[ dvicatvāriṃśa ]
14.17
kareṇa vāmena salīlamuddhṛtaṃ sajyaṃ ca kṛtvā nimiṣeṇa paśyatām
nṛṇāṃ vikṛṣya prababhañja madhyato yathaikṣudaṇḍaṃ madakaryurukramaḥ
14.18
dhanuṣo bhajyamānasya śabdaḥ khaṃ rodasī diśaḥ
pūrayāmāsa yaṃ śrutvā kaṃsastrāsamupāgamat
14.19
tadrakṣiṇaḥ sānucarāḥ kupitā ātatāyinaḥ
grahītukāmā āvavrurgṛhyatāṃ badhyatāmiti
14.20
atha tān durabhiprāyān vilokya balakeśavau
kruddhau dhanvana ādāya śakale tāṃśca jaghnatuḥ
14.21
balaṃ ca kaṃsaprahitaṃ hatvā śālāmukhāttataḥ
niṣkramya ceraturhṛṣṭau nirīkṣya purasampadaḥ
14.22
tayostadadbhutaṃ vīryaṃ niśāmya puravāsinaḥ
tejaḥ prāgalbhyaṃ rūpaṃ ca menire tridivaukasau
14.23
tayorvicaratoḥ svairamādityo'stamupeyivān
kṛṣṇarāmau vṛtau gopaiḥ purācchakaṭamīyatuḥ
14.24
gopyo mukundavigame virahāturā yā āśāsatāśiṣa ṛtā madhupairyabhūvan
sampaśyatāṃ puruṣabhūṣaṇagātralakṣmīṃ hitvāetarāmbhujatamvakame'yanaṃ śrīḥ
14.25
avaniktāṅghriyugalau bhuktvā kṣīropasecanam
uṣitustāṃ sukhaṃ rātriṃ jñātvā kaṃsacikīrṣitam
14.26
kaṃsastu dhanuṣo bhaṅgaṃ rakṣiṇāṃ svabalasya ca
vadhaṃ niśamya govindarāmavikrīḍitaṃ param
14.27
dīrghaprajāgaro bhīto durnimittāni durmatiḥ
bahūnyacaṣṭobhayathā mṛtyordautyakarāṇi ca
14.28
adarśanaṃ svaśirasaḥ pratirūpe ca satyapi
asatyapi dvitīye ca dvairūpyaṃ jyotiṣāṃ tathā
14.29
chidrapratītiśchāyāyāṃ prāṇaghoṣānupaśrutiḥ
svarṇāpratītirvṛkṣeṣu svapadānāṃmadarśanam
14.30
svapne pretapariśvaṅgaḥ kharayānaṃ viṣādanam
yāyānnaladamālyekastailābhyakto digambaraḥ
14.31
anyāni cetthambhūtāni svapnajāgaritāni ca
paśyanmaraṇasaṃtrasto nidrāṃ lebhe na cintayā
14.32
vyuṣṭāyāṃ niśi kauravya ! sūrye cādmyaḥ samutthite
kārayāmāsa vai kaṃso malla krīḍāmahotsavam
14.33
ānarcuḥ puruṣā raṅgaṃ tūryabheryaśca jaghnire
mañcāścālaṃkṛtāḥ sragbhiḥ patākācailatoraṇaiḥ
14.34
teṣu paurā jānapadā brahmakṣatrapurogamāḥ
yathopajoṣaṃ viviśū rājānaśca kṛtāsanāḥ
14.35
kaṃsaḥ parivṛto'mātyai rājamañca upāviśat
maṇḍaleśvaramadhyastho hṛdayena vidūyatā
14.36
vādyamāneṣu tūryeṣu mallatālottareṣu ca
mallāḥ svalaṅkṛtā dṛptāḥ sopādhyāyāḥ samāsanna
14.37
cāṇūro muṣṭikaḥ kūṭaḥ śalastośala eva ca
ta āsedurupasthānaṃ valguvādyapraharṣitāḥ
14.38
nandagopādayo gopā bhojarājasamāhṛtāḥ
niveditopāyanāstai ekasmin mañca āviśan
14.38.p1
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe daśamaskandhe pūrvārdhe mallaraṅgopavarṇanaṃ nāma dvicatvāriṃśo'dhyāyaḥ
14.38.p2
iti śrīmadbhāgavate daśamaskandhe pūrvārdhe dvicatvāriṃśo'dhyāyaḥ || 42
Linked texts (8)
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Critical edition (BORI) — Sanskrit
- Anvitārthaprakāśikā — Gaṅgāsahāya Śarman, Sanskrit
- Toḍararāja — Nīlakaṇṭha Dīkṣita, Sanskrit
- Ṭoḍarānanda — Ṭoḍaramalla 1564, Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit
- Bhāgavatapurāṇa daśamaskandha — Sanskrit
- Bhāgavatakathāsāptāhika — Śrīrāmamūrti Śāstrī Paurāṇika, Sanskrit