Ekadashikhanda 3
Ekādaśīkhaṇḍa 3
- Language
- Sanskrit
3.1
iti śrībhaviṣyottarapurāṇe śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde mārgaśīrṣakṛṣṇaikādaśīmāhātmyaṃ saṃpūrṇam
3.1-2
atha mārgaśīrṣaśuklaikādaśīkathā || yudhiṣṭhira uvāca || vande viṣṇuṃ prabhuṃ sākṣāllokatrayasukhapradam || viśveśaṃ
viśvakartāraṃ purāṇaṃ puruṣottamam
3.2
pṛcchāmi devadeveśa saṃśayo'sti mahān mama || lokānāṃ tu hitārthāya
pāpānāṃ ca kṣayāya ca
3.3
mārgaśīrṣe site pakṣe kināmaikādaśī bhavet || kīdṛśaśca vidhistasyāḥ ko devastetripūjyate
3.4
etadācakṣva me svāmin vistareṇa yathātatham || śrībhagavānuvāca || samyakpṛṣṭaṃ tvayā rājan
sādhu te vipulaṃ yaśaḥ
3.5
kathayiṣyāmi rājendra harivāsaramuttamam || utpannā sā site pakṣe dvādaśī mama
vallabhā
3.6
mārgaśīrṣe samutpannā mama dehāntarādhipa || murāsuravadhārthāya prakhyātā mama vallabhā
3.7
kathitā sā
mayā caiva tvadagre rājasattama || pūrvaṃpekādaśī rājam̐strailokye sacarācara
3.8
mārgaśīrṣe'site pakṣe cotpattiriti
nāmataḥ || ataḥ paraṃ pravakṣyāmi mārgaśīrṣe sitāṃ tathā
3.9
tasyāḥ śravaṇamātreṇa vājapeyaphalaṃ bhavet || mokṣā nāmnīti vikhyātā sarvāpāpaharā parā
3.10
devaṃ dāmodaraṃ
tasyāṃ pūjayecca prayatnataḥ || tulasyā maṃjarībhiśca dhūpadīpairmanoramaiḥ
3.11
śṛṇu rājendra vakṣyāmi kathāṃ paurāṇikīṃ śubhām || adhogarti gatā ye ve pitṛmātṛsutādayaḥ
3.12
asyāḥ puṇyaprabhāveṇa svargaṃ yāṃti na
saṃśayaḥ || etasmātkāraṇādrājanmahimānaṃ śṛṇuṣva tam
3.13
campake nagare ramye vaiṣṇavaiḥ suvibhūṣite || vaikhānaseti rājarṣiḥ putravatpālayanprajāḥ
3.14
dvijāścānyavasaṃstatra caturvedaparāyaṇāḥ || evaṃ sa rājyaṃ kurvāṇo rātrau
tu svapnamadhyataḥ
3.15
dadarśa janakaṃ svaṃ tu adhoyoni gataṃ nṛpaḥ || evaṃ dṛṣṭvā tu taṃ tatra vismayotphullalocanaḥ
3.16
kathayāmāsa vṛttāntaṃ dvijāgre svapnasaṃbhavam || rājovāca || mayā tu svapitā dṛṣṭo narake patito dvijāḥ
tārayasveti māṃ tāta adhoyonigataṃ suta
3.17
iti bruvāṇaḥ sa tadā mayā dṛṣṭaḥ pitā svayam || tadāprabhṛti
bho viprā nāhaṃ śarma labhāmyaho
3.19
etadrājyaṃ mama mahadasahyamasukhaṃ tadā || aśvā gajā rathāścaiva me rocaṃte na
sarvathā||18||na kośo'pi sukhāyeti na kiṃcitsukhadaṃ mama || na dārā na sutā mahyaṃ rocante dvijasattamāḥ
3.20
kiṃ karomi ka gacchāmi śarīraṃ me su dahyate || dānaṃ vrataṃ tapo yogo yenaiva mama pūrvajāḥ
3.21
mokṣamāyāṃti
viprendrāstadeva kathayaṃtu me || kiṃ tena jīvatā loke suputreṇa balīyasā
3.22
pitā tu yasya narake tasya
janma nirarthakam || brāhmaṇā ūcuḥ || parvatasya muneratra āśramo nikaṭe nṛpa
3.23
gamyatāṃ rājasārdūla bhūtaṃ
bhavya vijānataḥ || teṣāṃ śrutvā tato vākyaṃ vaikhāno rāja sattamaḥ
3.24
jagāma tatra yatrā'sau āśrame parvato
muniḥ || brāhmaṇairveṣṭitaḥ śāṃtaiḥ prajābhiśca samaṃtagaḥ
3.25
āśramo vipulastasya munibhiḥ sanniṣevitaḥ
ṝgvedibhiryajuṣaiśca sāmātharvaṇakovidaiḥ
3.26
veṣṭito munibhistatra dvitīya iva padmajaḥ|| dṛṣṭvātaṃmuniśārdūlaṃ rājā
vekhānasastadā
3.27
jagāma cāvaniṃ mūrdhnā daṃḍavatpraṇanāma ca || papraccha kuśalaṃ tasya saptasvaṃgeṣvasau muniḥ
3.28
rājye niṣkaṇṭakatvaṃ ca rājasaukhyasamanvitam || rājovāca || tava prasādādyo vipra kuśalaṃ me'ṅgasaptake
3.29
vibhaveṣvanukūleṣu kaścidvighna upasthitaḥ || etanme saṃśayaṃ brahman praṣṭutvāṃ ca samāgataḥ
3.30
evaṃ śrutvā nṛpavacaḥ
parvato munisattamaḥ || dhyānasthi mitanetro'sau bhūtaṃ bhavyaṃ vyacintayat
3.31
muhūrtamekaṃ dhyātvā ca pratyuvāca nṛpottamam || muniruvāca || jāne'haṃ tava rājendra pituḥ pāpaṃ vikarmaṇaḥ
3.32
pūrvajanmani te pitrā sapatnīkṛtadveṣataḥ || kāmāsaktena caikatra ṛtubhaṃgaḥ kṛtaḥ striyāḥ
3.33
trāhi dehīti
jalpatyā ṛtudānaṃ narādhipa|| tena vai tava pitrā tu na datto ṛturāgrahāt
3.34
karmaṇā tena satataṃ narake patito
hyayam|| rājovāca|| kena vai vratadānena mokṣastasya bhavenmune
3.35
nirayātpāpasaṃyuktāttanmamācakṣva pṛcchataḥ
muniruvāca || mārgaśīrṣe site pakṣe mokṣā nāmnī harestithiḥ
3.36
sarvaistu tadvrataṃ kṛtvā pitre puṇyaṃ pradīyatām
tasyā puṇyaprabhāveṇa mokṣastasya bhaviṣyati
3.37
munervākyaṃ tataḥ śrutvā nṛpaḥ svagṛhamāgataḥ || āgrahāyaṇikīṃ kṛcchātprāpto bharatasattama
3.38
antaḥpuracaraissarvaiḥ putradāraistathā nṛpaḥ|| vrataṃ kṛtvā vidhānena puṇyaṃ
dattvā nṛpāya tat
3.39
tasmindatte tadā puṇye puṣpavṛṣṭirabhūddivaḥ|| vaikhānasapitā tena gataḥ svargaṃ stuto
gajaiḥ
3.40
rājānamaṃtarikṣācca śuddhāṃ giramabhāṣata || svastyastu te putrasadetyuktvā sa tridivaṃ gataḥ
3.41
evaṃ yaḥ kurute rājanmokṣadaikādaśīmimām || tasya pāpaṃ kṣayaṃ yāti mṛto mokṣamavāpnuyāt
3.42
nātaḥ paratarā kācinmokṣadā vimalā śubhā || puṇyasaṃkhyāṃ tu rājendra na jāne'haṃ tu yeḥ kṛtāḥ
3.43
cintāmaṇisamā hyeṣā svargamokṣapradāyinī
Linked texts (5)
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Ṣaḍviṃśatyekādaśīmāhātmya — Sanskrit
- Mokṣaikādaśīmāhātmya — Sanskrit
- Vrataprakāśa — Viśvanātha 1711, Sanskrit
- Vrataprakasa (ed1884) — Sanskrit