The Essence of the Garuḍa Purāṇa 15
Dharmataraṅgiṇī 15
- Language
- Sanskrit
15.1
asaṃkrāteadhikamāseyadidvādaśeevasati tadātutasminnevaprathamābdikaṃka rttavyaṃ |
15.3
vārṣikīprathamābdikī |
15.4
pratisaṃvatsaraṃdvitīyābdikādikaṃtumalamāse
15.5
viprasyaitaddvādaśāhaṃrājanyasyāpyaśaucakamitivi ṣṇupurāṇavacanādbrāhmaṇasyāpidvādaśāhaṃsūūtakam |
15.6
surudrādityasvarūpāsteṣu |
sapiṃḍāścatuḥpuruṣāvadhayaḥ sakulyāḥ saptapuruṣāvadhayaḥ gotrajāḥ daśapuruṣāvadhayaḥ |
15.7
etadeva viśeṣeṇanirūpayaticaturthepuṃsivṛddhaprapitāmahakulotpanne sapiṃḍe puruṣedaśarātraṃsūūtakaṃpuṃsisūūtakaṃceti
15.9
aharniśaṃdaśadinamadhyeeva |
15.10
daśāheatikrāṃtevyatītesatisaṃvatsa rātprāktrirātraṃsūūtakaṃdaśāhamitisapiṃḍoparyaṃtaṃjñātavyaṃtāṃvināsaṃdhyāvaṃdanādīnāmanadhikārāt 11
15.11
sarvatraivayojyam |
nanuprathamasūtakedaivādvitīyeāgatesatikiṃkartavyamityataāha ādyeti caturbhāgasyatribhirdinaire kovibhāgaḥ ṣaḍbhiścādyabhāgadvayaṃ tatraprāṅmṛtasyaṣaṭdinamadhyedvitīyemṛtesati ādyenasahaivadvitī yasyāpidaśagātrādikaṃsapiṃḍasaṃcakartavyaṃ ṣaḍdinādūrdhvaṃmṛtenasahādyasyasapiṃḍanādikamititātpa ryārthaḥ |
15.12
ādaṃtajananāddaṃtodbhavātprāksadyaḥsnānamātrācchuddhiḥ cūḍākaraṇādācūḍātprāknai
15.13
kanyānāṃsūtakamāha caulāṃtaṃsaptaviṃ śatimāsaparyaṃtaṃyatrayadāvipadyatemriyate |
15.15
śikīekarātreṇaśuddhiḥāvratādeśādvratabaṃdhanātprā ktrirātraṃsūtakam ataḥparaṃupavītasaṃskārādanaṃtaram |
14 || vāgdānātprāgekadinaṃsūtakaṃataḥparaṃvākpradānā danaṃtaraṃpravṛddhānāṃvayasādhikānāṃcatrirātraṃceti vākpradānaṃnāmabhāṣāyāṃsagāīityucyate |
etadevavivṛṇoti vāgiti ubhayataḥpiturvarasyāpi tridinaṃ dattānāṃvivāhitānāṃbhartugṛheevanatupi tuḥ |
17|| tāsumātṛṣvevanatupitrādiṣu |
18 || sāmānyamuktvāviśeṣaśāstramāha sarveṣāmiti sāmānya
15.16
tāsāṃmātṛṇāmevayāvanmāsasthitāgarbhāstāvaddinānisūtakaṃmitivacanāt |
15.19
sūtakaprayojanamāhasaṃdhye titribhiḥ |
15.21
śāstratonnaṃnaviśeṣobalavānbhaveditiviśeṣasyaivaprāmāṇyāt |
15.22
vratinaḥbrahmacāriṇaḥtenaguruśuśrūṣānatyājyāiti yadvācāṃdrāyaṇādimahāvratayuktasyate nāpivratabhaṃgonakartavyaścetibhāvaḥ maṃtrapūtasyamahāmaṃtrajapaiḥsadāpavitrasyajapatyāgonocitaiti sāgnikasyahavanasyāvaśyakatvātbrahmaniṣṭhasyagṛhasthasyāpitasyātivarṇāśramitvādarṇāśramocitaṃ sūtakaṃnāstyevajanmamaraṇayoravāstavatvācceti yatinaḥsaṃnyāsinastasyāpilokeṣaṇāyāvyutthita
15.23
tasyasūtakasyaprākpūrvakṛtaṃsiddhānnaṃpakvā nraṃtubhojyaṃbhojanārhamevapaścātkṛtaṃneti |
15.24
tadajñānāttasyasūtakasyaajñānādgṛhṇātisūtakeka thitepiyoyācatetasmaitaddadasandātādoṣabhāknabhavatītyarthaḥ |
15.25
tvātrājñāṃmūrdhābhiṣiktānāṃdānaṃgrāhyamevetibhāvaḥ |
dātādoṣamavāpnotyevaṃ vivṛṇoti pracchādya saṃgopya |
27 || munimatāektasapiṃḍanakālaṃ pradarśayati dvādaśāha iti |
28 || munimataṃ nirākṛtya
15.26
tasmātsūtakaṃ sapiṃḍanaṃ vinā nāpayā titadapasaraṇaṃ vinā ca dānādānayoranadhikārāditi hetoḥ sapiṃḍanaṃ kuryāditi sapiṃḍanātprāk pretaḥ pi tā |
15.29
munimate bahūndoṣānpradarśya svamataṃ draḍhayati ānaṃtyādi ti paṃcabhiḥ kalidharmāṇāmanityatvamevāha puṃsāmityādi |
15.30
yugānurūpaṃ svamataṃ kathayati mayeti |
vratabaṃdhaḥ upavītasaṃskāraḥ utsavaḥ yajñādīnāṃ ādiśabdenaholikādīnāmapivratasyakārtikādevrata mātrasyaādīnidvirāgamanādīnyapi gṛhamedhinivṛddhemṛtesati |
15.31
bhikṣuḥ saṃnyāsī haṃtakāraḥ vai
15.32
pratyavāyīdoṣabhāgbhavet|
15.34
ataḥ dvādaśāhasyāvaśyakatvāddhetormṛtasthā naṃgomayenopalipyasapiṃḍanaṃkārayet |
15.35
āpaḥ upaspṛśet hastauprakṣālyācamet |
15.37
nnavibhāgaḥ|
39 || pituḥ piṃḍasyapitāmahādipiṃḍaiḥ sahaekīkaraṇaṃsapiṃḍīkaraṇamiti |
40 || athaśabdovidhānāṃtare |
41 || pūrvaṃsuvarṇaśalākayātridhākṛtaṃpaitṛkaṃpituḥ piṃḍaṃtebhyaḥ prapitāma
15.42
hāditrībhiḥ piṃḍaiḥ sahamelayediti agrepitāmahyāḥ pūrvamātaripraśāṃtāyāṃsatyāṃpaitṛkavatprapitāma hyādīnāṃtrayaḥ piṃḍāndatvā taiḥ sahamātuḥpiṃḍaṃmelayediti |
pakṣāṃtaramāha yadveti tayoḥ mātāpitroḥ pitāmaharūpemayipituḥpiṃḍaṃ lakṣmyāṃmātuśceti |
44|
45|| dayitācapatiścadaṃpatī jāyādayitayorhyaṃ
15.43
striyāḥ kriyākaraṇepatyurapyadhikārostītyāha aputreti matāṃtaraṃnirākaroti bhartreti bhartrāsivakāṃte nasahanatupiṃḍanaṃyogyaṃbhavati ardhāṃgitvāt |
15.46
sa tyāḥ sapiṃḍādikamapiekaevasutaḥ kuryānnatudvitīyaḥ |
15.47
daṃbhāvaubhavataḥ śvaśurādeḥ aṃtarataḥ madhyetṛṇaṃkṛtvātatsatyāḥ sapiṃḍanaṃkuryādityarthaḥ |
videśedaśāhamadhyejātāyāḥ satyāḥ śravaṇādidināvaśeṣadineṣudaśagātraṃvidhāyabhartuḥsapiṃḍanadi nesapiṃḍanādikaṃkāryaṃdaśāhādanaṃtaraṃ jātāyāstuśravaṇadinādvādaśehanīti |
49 |
50 ||
15.52
sugāṃsuśīlāṃgāṃ |
15.53
haṃtakārapramāṇamāha catvāripuṣkalāniṣoḍaśagrāsamātram |
55 || śubhaiḥ sarasaiḥ bahuśarkarāyuktairityarthaḥ sajalānnāñjalapūrṇā n mokadakṣiṇāsahitān dviṣaṭdvādaśaghaṭāndvādaśaviprān bhojayitvātebhyodyāditi |
56||
15.54
sūtraṃrakṣāsūtram |
15.57
athasapiṃḍanānaṃtarāśayyādānaṃnirūpa yatievamityādi |
15.58
dvijabhojanādanaṃtaraṃvarṇairviprādibhiḥ vāryādyāḥ kramātspṛṣṭavyāḥ tatasteśuddhayerannityanvayaḥ brāhma ṇādibhiścaturvarṇaiścatvārikramātspṛṣṭavyānītyarthaḥ |
60 ||
15.59
śayyāṃāstṛtāyāṃbicitravastreṇācchāditāyāṃbhuvinyaset sthāpayedititṛtīyenānvayaḥ kathaṃbhūtāṃsāradārumayīṃbhārasaṃvahanakāṣṭharacitāṃ yadvā sārarūpodāruvidrumastanmayīṃvāramyāmiti viśeṣeṇoktaramyatāmevāha sucitrairiti vitanitāṃsaṃgrathitāṃlohapatrasthānehemapatrairiti |
15.61
divyabaṃdhaiḥbhāṣāyāṃkasaṇāiti |
15.62
haṃsavadujjvalāmṛdulācayātūlīadhaḥprastāra ṇikā bhāṣāyāṃ tulāīceti tayāpraticchannāṃācchā ditāṃ śubhānisuṃdarāṇīśīrṣopadhānakāniyasyāṃ bhāṣāyāṃtakiyāiti pracchādanapatītadācchādaka muparitanavastraṃ |
chatraṃcatuścaraṇasaṃlagnaṃrathasthavatraupyaṃrūpyādidhātumayaṃdīpālayaṃdīpavaṭitibhāṣāyāṃ cāmaraṃvyajanaṃ āsanaṃkāṣṭhamayaṃcaukīitibhāṣāyāṃ bhājanaṃjalapānapātraṃ bhṛṃgāraṃgaṃḍūṃkāgaḍavījhārītibhāṣāyāṃ kara kaḥalpaghaṭaḥkalaśamitikamaṃḍurvāādarśadarpaṇaṃanyattāṃbūlapātrādiupahārasāmagrīṃsvesvesthā
15.65
strīṇāṃsaubhāgyavatīnām |
15.66
karṇāṃgulīyādibhiḥ daṃpatyorābharaṇānitaiścālaṃkṛtaṃvipraṃsthāpayedityuttareṇānvayaḥ |
15.67
neitichatraṃpādeṣu dīpālayaṃvāmecāmaraṃśayyopari āsanaṃdakṣe bhājanaṃtaduparivitānaṃchatrasyopari niyojayediti |
69 |
70 || mameyamitijīvane maraṇemamapituritiviśeṣaḥ iyaṃśayyāaśū
15.72
kodadātītidānābhimānaṃnakuryā diti |
15.74
nyāmayāmamapitrāvāsahitaivabhūyādityarthaḥ |
sarvopaskarairgṛhocitasarvavastubhiḥsahitaṃsukhasuptyarthaṃsukhenasuptirnidrātadarthaṃgṛhaṃcadadyāditi|
76 |
77 |
78 |
79 || ābhūtasaṃplavaṃmahāpralayaparyaṃtaṃpralaya līnopiphunaḥsṛṣṭisamayeta
15.81
traivotyadyaātaṃkavarjitaḥpīḍārahitaḥsvargetiṣṭhatītipūrvavatjñātavyaṃ |
83 |
84 |
85 |
86 |
87 ||
15.82
śayyādānottaraṃpadadānaṃpradadyādityāha chatreti |
15.90
88 || pathiyamamārgesukhaṃnistaratebhuṃkte |
92 || pātheyaṃ paralokabhogyaṃ |
93 |
94 |
95 || nanu uttamaṣoḍaśaṃ hyetanmayā te kathitaṃ kha ga śrapayitvā caruṃ tārkṣya kuryādekādaśe'hanīti prāguktatvādekādaśāhe kṛtāyāmapyuttamaṣoḍaśyāṃ pu
15.96
naḥ pratimāsa ghaṭaṃ piṃḍadānaṃ ca kimarthamiti cettatrāha kṛtasyeti atra kṛtasya karaṇaṃ nāstīti niṣedhastu pretakāryaṃ vināvratodyāpanādiṣveva pretārthaṃ tu punaḥ karaṇena tasyākṣayyatṛptirbhavatīti hetoḥ punarapi kuryā dityarthaḥ |
ataḥ māsikādīnāmāvaśyakatvāditihetoḥ viśeṣāsupaurṇamāsyāditithiṣupuruṣemṛtesatiprathamaṃ pākṣikaviśeṣaṃvakṣyāmīti |
98 |
99 || māsikasyaviśeṣamāha ekaevetitribhiḥ malamāsekṣayamāse ravisaṃkramahīnoyomalamāsobhidhīyate saevatudvisaṃkrāṃtaḥkṣayamāsopyudīrita
15.97
tamevāha paurṇamāsyāmitidvābhyāṃ tithiṣuriktākhyācaturthī tasyapretasyaūnikāpākṣikaśrāddhatithiḥ |
15.100
iti yadikārttikamārgaśīrṣayoḥ kṣayamāsāṃtayātesatikārttikasaṃbaṃdhīni mārgaśīrṣasaṃbaṃdhīniyā niśrāddhavratādīnicayasminpakṣeyasmintitthau yasmin aparāhnādikāle vihitānitāni kṣa yamāse tatratatraivakarttavyānīti |
ekasminmāsemāsadvayaṃnirdhārayati tāḥpaṃcadaśaevatitthayaḥ ubhaupakṣaujñeyau tāḥpaṃcadaśaevatriṃśatti thayojñātavyāḥ |
Linked texts (1)
- Garuḍapurāṇasāroddhāra — Sanskrit