Pramāṇa · Search · About · API

Kaumarakhanda 65

Kaumārakhaṇḍa 65

Language
Sanskrit

Contents

65.1

cha || || sūta uvāca || || aśvatthalākṣāvahnau ca sarṣapānkesaraplutān || juhvato maṃtramu
khyaiśca balātibalasaṃjñakaiḥ

65.2

yāme tu prathame yāte kācinnārī samāyayau || śoṇitāktaikavasanā mahoccordhvaśiroruhā

65.3

dāruṇākṣī śukra
dantī bhayasyāpi bhayaṃkarī || sā ruroda mahārāvaṃ prāpya tāṃ homabhūmikām

65.4

tāṃ dṛṣṭvā cukṣubhe sadyo vijayo bhītimāniva || barbarīkaśca nirbhīti
stasyāḥ saṃmukhamāyayau

65.5

tataḥ kaṇṭhaṃ samāśliṣya tasyā matimatāṃ varaḥ || ruroda dviguṇaṃ vīro meghavannādayanbahu

65.6

taṃ dṛṣṭvā vismitā sā ca
yāvanmuṃcati kartikām || tāvanniṣpīḍite kaṃṭhe moktuṃ tasminna cāśakat

65.7

pīḍyamāne ca balinā kaṃṭhe tasyā muhurmuhuḥ || mumoca vividhā
ṛcchadānvajrāhata ivācalaḥ

65.8

kṣaṇaṃ rāvāṃstato muktvā trāhi muñceti vakṣyaṇu || tataḥ kṛpālunā muktā pādayoḥ patitābravīt

65.9

śaraṇaṃ te prapannāsmi dāsī karmakarī tava || mahājihveti māṃ viddhi rākṣasīṃ kāmarūpiṇīm

65.10

kāśīśmaśānanilayāṃ devadānavadarpahām
dadāsi yadi me vīra durlabhāṃ prāṇadakṣiṇām

65.11

tatastapaścariṣyāmi sarvabhūtābhayapradā || asminnarthe svadevasya śapathā me tathā
tmanaḥ

65.12

yadyetadvacatyayaṃ kuryāṃ bhasmībhūyāṃ tataḥ kṣaṇam || evaṃ bruvāṇāṃ tāṃ vīro nigṛhya śapathairdṛḍham

65.13

bhumoca sāpi saṃhṛṣṭā kṛcchrā
nmuktā yayau vanam || so'pi vīraḥ khaḍgadhārī tatraivāvasthito'bhavat

65.14

tato madhyamarātrau ca garjitaṃ śrūyate mahat || andhakāraṃ ca saṃjajñe
tamo'dhanarakaprabham

65.15

dṛśe ca tataḥ śailaḥ śataśṛṃgo'tivistaraḥ || nānāśilāḥ pramumuce nānāvṛkṣāṃśca socchrayān

65.16

nānānirjhara
saṃghoṣaṃ vamṛṣe śoṇitaṃ bahu || taṃ tathā nagamālokya nirbhīto bhaiminandanaḥ

65.17

parvato dviguṇo bhūtvā parvataṃ sahasāplutaḥ || yadābhijaghne saṃhatya
parvataṃ svena bhūbhṛtā

65.18

tadā viśīrṇaḥ so'bhūcca parvato bhūmimaṃḍale || tato yojanadehātmā śataśīrṣaḥ śatodaraḥ

65.19

vakrairmurdhacanma
hājvālāṃ repalendro'bhyadhāvata || taṃ dhāvamānaṃ dṛṣṭvaiva barbarīko mahābalaḥ

65.20

vidhāya tāhaśaṃ rūpaṃ nardantaṃ cāpyadhāvata || tato madhyamarātrau
tau laghu citraṃ ca suṣṭhu ca

65.21

yuyudhāte bāṇajālairyathā prāvṛṣi toyadau || chinnacāpau ca khaḍgābhyāṃ chinnakhaḍgau ca muṣṭibhiḥ

65.22

parvatāviva satpakṣau ciraṃ yuyudhatuḥ sthiram || tataḥ kakṣe samutpātya bhrāmayitvā muhūrtakam

65.23

bhūmau pradharṣayāmāsa prasṛtaṃ ca mumoca ha || cikṣepa cāmnikoṇe taṃ mahīsāgararodhasi

65.24

tadūre repalendrākhyaṃ grāmamadyāpi vartate || evaṃ sa repalonāma vṛtratulyaparākramaḥ

65.25

nāthaḥ śmaśānasyāvantyā vinnakṛnnihato'bhavat || taṃ nihatya punarvīro barbarīkaḥ sthito'bhavat

65.26

tata
stṛtīyayāme ca pratīcyā diśa āyayyau || parvatābhā mahānādā pādaiḥ kampayatīva bhūḥ

65.27

duhadduhākhyāśvatarī meghaśraddhā taḍidyathā
tāmāyāṃtīṃ tathā dṛṣṭvā sūryavaiśvānaraprabhām

65.28

upasṛtya javādbhaimī ruroha prahasanniva || vegāttataḥ pradravatīṃ tuṃḍe prāhatya muṣṭibhiḥ

65.29

sthāpayāmāsa tatraiva tasthau sā cātipīḍitā || tataḥ kruddhā mahārāvaṃ kṛtvāplutya duhadduhā

65.30

jagatyāmāśu cikṣepa barbarīkaṃ tathecchakam
tato naditvā cātīva pādaghātamamuṃcata

65.31

pādau ca vīraḥ saṃgṛhya cikṣepa bhuvi līlayā || tataḥ punaḥ samutthāya dhāvaṃtīṃ tāṃ nigṛhya saḥ

65.32

muṣṭinā pātayitvaiva daṃtānakaṃṭhamapīḍayat || kṣipnaṃ vāsa ivāpīḍacca prāṇānatyājayadtam

65.33

evaṃ sīkottarasthāne smaśānekapado
dravā || śākinīnāmadhīśā sā barbarīkeṇa sūditā

65.34

hatvā tāṃ cāpi cikṣepa pratīcyāmeva līlayā || duhadduhākhyamadyāpi tatra grāmaṃ sma
vartate

65.35

tatastathaiva saṃtasthau barbarīko'bhirakṣaṇe || tataścaturthe yāme ca prātaḥ kṣapaṇako'dbhutaḥ

65.36

muṃḍī nagno mayūrāṇāṃ picchadhārī mahā
vrataḥ || provāca cedaṃ vacanaṃ hāhā kaṣṭamatīva bhoḥ

65.37

ahiṃsā paramo dharmastadaśnijvālyate kutaḥ || hūyamāne yato vahnau sūkṣmajīvavadho
mahān

65.38

śrutvedaṃ vacanaṃ tasya barbarīko'bravītsmayan || vadane sarvadevānāṃ hūyamāne sma pāvake

65.39

anṛtaṃ bhāṣase pāpa śikṣāyogyo'si
durmate || ityuktvā sahasotpatya kakṣāmadhye sthiro'sya ca

65.40

dantānmuṣṭiprahāraiśca samāhatyābhyapātayat || rudhirāvilavakraṃ taṃ mumoca patitaṃ
bhuvi

65.41

sa kṣaṇāccetanāṃ prāpya ghoradaityavapurdharaḥ || bhayādbhemaḥ pradudrāva guhāvivaramāviśat

65.42

bahuprabheti nagarī ṣaṣṭiyojanamāyatā
tasyāṃ viveśa sahasā taṃ cānu barbarīkakaḥ

65.43

barbarīkaṃ tato dṛṣṭvā nādo'bhūcca palāśinām || dhāvadhvaṃ hanyatāmeṣa chidyatāṃ bhidyatāmiti

65.44

tacchutvā daityavīrāṇāṃ koṭayo nava bhīṣaṇāḥ || nānāyudhadharā vīraṃ barbarīkamupādravan

65.45

dṛṣṭvā tānkoṭiśo daityānkruddho bhīmātmajā
tmajaḥ || nimīlya sahasā netre teṣāṃ madhyamadhāvata

65.46

pādaghātaistataḥ kāṃścidrujāghātaistathāparān || hṛdayasyābhighātaiśca kṣaṇānninye yamakṣa
yam

65.47

yathā nalavanaṃ kruddhaḥ kuryādūmisamaṃ karī || navakoṭistathā jaghne saha tena palāśinā

65.48

tato nāgāḥ samāgamya vāsukipramukhā
stadā || tuṣṭuvurvividhairvākyairūcuḥ suhṛdayaṃ ca te

65.49

nāgānāṃ paramaṃ kṛtyaṃ kṛtaṃ te bhīminaṃdana || palāśīnāma daityoyaṃ nīto yatsānugo yamam

65.50

anena hi vayaṃ vīra sānugena durātmanā || pīḍitā vividhopāyaiḥ pātālādpyadhaḥ kṛtāḥ

65.51

varaṃ vṛṇīṣva tvaṃ tasmānnāgebhyo'bhimataṃ
param || varadāḥ sarva eva sma vayaṃ tubhyaṃ sutopitāḥ

65.52

suhṛdaya uvāca || || yadi deyo varo mahyaṃ tadenaṃ pravṛṇomyaham || sarvavighnavini
mukto vijayaḥ siddhimāpnuyāt

65.53

tatastatheti taṃ procuḥ prahṛṣṭā vāyubhojanāḥ || sa ca tebhyaḥ purīṃ dattvā nivṛtto nāgapūjitaḥ

65.54

vivarasya ca madhyena samāgacchanmahāprabham || sarvaratnamayaṃ liṃgaṃ sthitaṃ kalpataroradhaḥ

65.55

arcyamānaṃ subahvībhirnāgakanyābhirīkṣata || tato'sau
vismayāviṣṭo nāgakanyā hyapṛcchata

65.56

kenedaṃ sthāpitaṃ liṃgaṃ sūryevaiśvānaraprabham || liṃgādapi caturdikṣu mārgāśceme tu kīdṛśāḥ

65.57

iti vīravacaḥ śrutvā bṛhatkaṭipayodharā || satrīḍaṃ sasmitāpāṃganimokṣamidamabravīt

65.58

sarvapannagarājena śeṣeṇa sumahātmanā || tapa
staptvā mahāliṃgamidamatra pratiṣṭhitam

65.59

darśanātsparśanādyacānādarcanātsarvasiddhidam || liṃgātpūrveṇa mārgoyaṃ yāti śrīparvataṃ bhuvi

65.60

elāpatreṇa vihito nāgānāṃ tatra prāntaye || dakṣiṇena ca mārgo'yaṃ yāti śūrpārakaṃ bhuvi

65.61

karkoṭakena nāgena kṛto'yaṃ tatra prāntaye || paścimena ca
mārgo'yaṃ prabhāsaṃ yāti suprabham

65.62

airāvatena vihito nāgānāṃ gamanāya ca || uttareṇa ca mārgoyaṃ yena yātuṃ bhavānsthitaḥ

65.63

guptakṣetre siddha
liṃgaṃ yāti śaktiguhā'''kṛtaḥ || vihitastakṣakeṇāsau yātuṃ tatra mahātmanā

65.64

itīdaṃ varṇitaṃ vīra vijñaptiḥ śrūyatāṃ mama||ko bhaktānadhunaiveto daityapṛṣṭha
gato'bhavat || adhunaiva tathaikākī samāyāto'tra no vada

65.65

vayaṃ ca sarvāste dāsyastvāṃ patiṃ pravṛṇīmahe || asmābhiḥ sahitaḥ krīḍa vividhāsvatra
bhūmiṣu

65.66

barbarīka uvāca || || ahaṃ kurukulotpannaḥ pāṃḍuputrasya pautrakaḥ || barbarīka iti khyātastaṃ daityaṃ haṃtumāgataḥ

65.67

sa ca daityo
hataḥ pāpaḥ punaryāsye mahītalam || bhavatībhiśca me nāsti kṛtyaṃ bhobhoḥ kathaṃcana

65.68

brahmacāritrataṃ yasmādahaṃ satatamāsthitaḥ || ityukkābhyarcya
talliṃgaṃ praṇipatya ca daṇḍavat

65.69

ūrdhvamācakrame vīraḥ kātaraṃ tābhirīkṣitaḥ|| tato bahiḥ samāgatya saprakāśaṃ mukhaṃ tadā

65.70

praharṣeṇaiva pūrvasyāṃ
vijayaṃ dahaśe diśaḥ || tasminkāle ca vijayaḥ karma sūryaṃ samāpatavān

65.71

kāṃtyā sūryasamābhāsa ūrdhvamācakrame kṣaṇāt || tato viyadgataṃ devaiḥ
puṣpavarṣamabhūnmahat

65.72

jagurgaṃdharvamukhyāśca nanṛtuścāpsarogaṇāḥ || vijayo barbarīkaṃ ca tato vacanamabravīt

65.73

tava prasādādvīreśa siddhiḥ
prāptā mayātulā || ciraṃ jīva ciraṃ naṃda ciraṃ vasa ciraṃ jaya

65.74

ata eva hi sādhūnāṃ saṃgamicchaṃti sādhavaḥ || auṣadhaṃ sarvadoṣāṇāṃ bhavetsatsaṃ
gamo yataḥ

65.75

tvaṃ ca homasthitaṃ bhasma siṃdūrasadṛśaprabham || niḥśalyaṃ savivarakaṃ pūryamāṇaṃ gṛhāṇa ca

65.76

akṣayyametatsaṃgrāme prathamaṃ te
pramuṃcataḥ || śatrūṇāṃ sthānakaṃ mṛtyordehaṃ dhvastaṃ kariṣyati

65.77

evaṃ sukhena vijayaḥ śatrūṇāṃ te bhaviṣyati

65.78

barbarīka uvāca
upakuryānnirākāṃkṣo yaḥ sa sādhuritīryate || sākāṃkṣamupakuryādyaḥ sādhutve tasya ko guṇaḥ

65.79

tadehi bhasma cānyasmai kenāpyartho na me'ṇvapi
prasādasumukhāṃ dṛṣṭiṃ vinā nānyadgṛṇomi te

65.80

devā ūcuḥ || || kurūṇāṃ pāṃḍavānāṃ ca bhaviṣyati mahātraṇaḥ || tato bhūmisthitaṃ bhasma
prāpsyaṃti yadi kauravāḥ

65.81

mahānanathoṃ bhavitā pāṃḍavānāṃ tataḥ sphuṭam || tasmādgṛhāṇa tvaṃ bhasma sopi cake tathā vacaḥ

65.82

devībhiḥ
sahitā devāḥ saṃmānya vijayaṃ ca te || siddhaiśvaryaṃ dadustasmai siddhaseneti nāma ca

65.83

evaṃ sa vijayo vipraḥ siddhiṃ lebhe sudurlabhām || barbarī
kaśca kṛtvetadevībhaktirato'vasat

65.83.p1

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṃḍe kāryasiddhivarṇanaṃnāma triṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

Linked texts (5)