Kaumarikakhanda 101
Kaumārīkākhaṇḍa 101
- Language
- Sanskrit
Contents
- 101.81 — 1 part
101.1
cha|| || naṃdikeśvara uvāca || || tāvatkṛta
ścidākarṇya tatrasthāṃ mahiṣāsuraḥ || avajñātāsurārātirvidhvaṃsitapuraṃdaraḥ
101.2
sarvalokajayī siddhavidyādharabhayāvahaḥ || durnigraho varādāsīcchastrāstraira
khilairapi
101.3
tīkṣṇānāmapi śāpānāmapyagocaratāṃ gataḥ || darpadvirdānavairdaityaiḥ kauṇapaiśca niṣevitaḥ
101.4
dūṣako munipatnīnāṃ dharmamārgopa
ghātakaḥ || balātpulomno namucervṛtrādapi balādhikaḥ
101.5
hiraṇyakaśiporvaṃśyo hiraṇyākṣa ivāparaḥ || tāṃ vilobhayituṃ kāṃcinnāhiṇotkila dūti
kām
101.6
tataḥ sā tāpasīveṣadhāriṇī girijāṃ prati || sakhīsamakṣa evedmuvācānucitaṃ vacaḥ
101.7
a̍rāru bhīṣaṇe bhīro nivasanyatra kiṃ
vane || vihartumucitā ramyeṣvavarodhanaveśmasu
101.8
kimarthaṃ vādya cittaṃ te yauvane bhoganiḥspṛham || niveśitaṃ tapasi ca daivatairapi duṣkare
101.9
haṃsatūlamayīṃ śayyāṃ muktāmayavitānikām || hitvā kimiti mṛdvaṃgi supyate paruṣāśmasu
101.10
tapojaḍo mṛḍo diṣṭyā prāgevāsti tvayo
jjhitaḥ || tavānurūpo naivānyo vidyate diviṣatsu ca
101.11
kiṃ tu trailokyanātho'sti mahiṣo dānaveśvaraḥ || yadi drakṣyasi taṃ subhru tyakṣya
syeva kṣaṇāttapaḥ
101.12
kiṃ nihnavena nanveṣa śrutvā sarvaṃ cirātprabhuḥ || sa prāhiṇodupānetuṃ dūtikāṃ māṃ smarāturaḥ
101.13
itya
tyaṃtaviruddhaṃ tāṃ bruvāṇāmasamaṃjasam || devyāścittasthitiṃ jñātvā vijayā nirakāsayat
101.14
sā cātiroṣeṇa kṛtapratijñā daityarūpikā
gatvā viditavṛttāṃtamakaronmahiṣāsuram
101.15
so'pi tatsarvamākarṇya ruṣātīvāruṇekṣaṇaḥ || devīṃ jighṛkṣurabhyāgādvṛto daiteyakoṭibhiḥ
101.16
syandanairdviradairaśvaiḥ pattibhiśca samaṃtataḥ || bhuvamācchādayāmāsa dhvajaiśca gaganāntaram
101.17
kṣvelitairvādyaghoṣaiśca nabhaḥ sphuṭa
divābhavat || pādāghātaiśca daityānāṃ vidradre vasudhātalaṃm
101.18
karāḷo durddharastasya vicaṃṣṇurvikarālakaḥ || bāṣkalo durmukhaścaṃḍaḥ pracaṃḍaścā
marāsuraḥ
101.19
mahāhanurmahāmaulirugrāsyo vikaṭekṣaṇaḥ || jvālāsyo dahanaśceme senānyopi pratasthire
101.20
kolāhalamimaṃ śrutvā devī niya
mavighnataḥ || śaṃkitā daityasaṃhatyai durgāmādiśati sma sā
101.21
sāruṇādrirahodroṇyāmadhirūḍhā mṛgādhipam || dīptāyudhadharairdorbhiḥ kālikeva ma
hīṃ gatā
101.22
ghanāghanaravodgayaṃ siṃhanādamacīkarat || sphuradaṃtacchadopāṃtaṃ valagadaṃgulipallavā
101.23
svāṃgebhyo yoginīcakraṃ mātaro'pyasṛja
nnṛpā || devyāḥ priyāya daiteyasaṃhārāhīḥ sahasraśaḥ
101.24
kāścittatrāruṇacchāyā daṃḍinyo haṃsavāhanāḥ || mukhaiścaturbhirājagmuḥ kopaprasphuritādharaiḥ
101.25
niryayuḥ kāścana kruddhā jvalatriśikhapāṇayaḥ || nisvanadbhūṣaṇāḥ paṃsalhalāṭā vṛṣavāhanāḥ
101.26
nirjagmuraparāḥ senāsahitāḥ śikhivā
hanaiḥ || śaktidaṃḍābhayakarāḥ śataśaḥ ṣaḍrirānanaiḥ
101.27
niṣkramūḥ parāstākṣyamadhiruhyādhikakrudhā || śaṃkhacakradharāḥ sūryacaṃdramobhyāṃ divo yathā
101.28
pratiṣṭhaṃte tathā vyāghravāhāḥ kuvalayatviṣaḥ || potraiḥ sadghargharākārairbibhratyo musalaṃ halam
101.29
roṣāruṇasahasrākṣyo valakṣadvipavāhanāḥ
pratasthire śātakoṭiśatakoṭidharāḥ parāḥ
101.30
aśvārūḍhāḥ samāpeturekāḥ saudāminīnibhāḥ || khaḍgakheṭakadhāriṇyaḥ kopena kapilānanāḥ
101.31
tāśca koṭicatuḥṣaṣṭimasurānāśramādbahiḥ || arundhanprasabhaṃ dhvāṃtarāśīniva khestviṣaḥ
101.32
tataśca yoginīcakradānavānīkayormithaḥ
prāvarttata raṇaṃ ghoraṃ muṣṭāmuṣṭi kacākaci
101.33
sāyakairyoginīmuktairdalitā daityamaulyaḥ || ācchādayanmahīpṛṣṭhaṃ sthalajānīva sarvataḥ
101.34
prasasrū raktasarito lagatkaiśikaśaivalāḥ || luṭhadvipāṭhapāṭhīnāḥ smerairdevīmukhāṃbujaiḥ
101.35
vetaṇḍatuṇḍānyāruhya saudhāniva piśācikāḥ || pracaṇḍa
tāṃḍavāḥ pītaraktamadyāścakāśire
101.36
kapālairdetyavīrāṇāmaghāsusṛgāsavān || krīḍaḍḍamarukākārairḍāmarairyoginīgaṇāḥ
101.37
parijahustathāṃ
trāṇi kaṃ kaughāḥ pāśaśaṃkayā || kṣudhitā api māṃsāni saśalyānyajahuḥ śivāḥ
101.38
siddhavidyādharonmuktamaṃdāraprasavāsavaiḥ || iyāya śāṃtiṃ
bhūrreṇuḥ saṃgrāme kṣobhasambhavaḥ
101.39
virejuryoginīmuktairdehalagnairdviṣāṃ hayāḥ || amarṣātiśayotkṣiptaiḥ śalyaiḥ śalyamṛgā iva
101.40
daṃḍaiḥ keci
tpare śūlairniśitaiḥ ke'pi śaktibhiḥ || cakrairanye halaireke katicicchatakoṭibhiḥ
101.41
yoginīnāṃ pare khaṅgairdalitā dānaveśvarāḥ || niḥśeṣatāmu
pājagmurvinā senādhipānnijān
101.42
brāhmī svayamupāgamya vihitāyodhanāvadhīt || karālaṃ vikarālena daṇḍena jvalitā cirāt
101.43
māheśvarī triśūlena suciraṃ kṛtasaṃgarā || cakarta durddharasyāśu mūrddhānamatiroṣaṇā
101.44
śaktyā lulāva kaumārī cikṣurāsuramastakam
cakreṇa cālunānmauliṃ vikarālasya vaiṣṇavī
101.45
bāṣkalasyāśu vārāhī musalenālunācchiraḥ || durmukhaṃ cāśu vajreṇa vyadhā
daindrī gatāyuṣam
101.46
khyātaṃ yasyāśca nāmedaṃ tayoreva nidūṣanāt || cāmuṇḍā caṇḍamuṇḍau ca maṇḍalāgreṇa cicchide
101.47
pracaṇḍacā
marau vīrau mahāmauliṃ mahāhanum || ugrāsyavikaṭākṣau ca jvālāsyadahanāvapi
101.48
anujagmuḥ krudhā yāntaṃ yuddhāya mahiṣāsuram || kālane
miprabhṛtayo vipracittimivāsurāḥ
101.49
śirasravanto rathinaḥ suniṣaṃgā dhanurdharāḥ || uddhatakaṭakāḥ prāpuryuddhabhūmiṃ caladdhvajāḥ
101.50
samaṃtātpū
ritādiśaḥ siṃhanādairbhayaṃkaraiḥ || pṛthaktvavarṣiṇo mātṛmaṃḍalānyabhidudruvuḥ
101.51
tāśca tairbalibhiḥ kṛtvā saṃgrāmaṃ nissahatvataḥ || durgāṃ prapedire
devīṃ śaraṇaṃ siṃhavāhanām
101.52
uktvā māyālulāyasya durjayatvaṃ durātmanaḥ || devīṃ tāṃ tuṣṭuvurdurgāmevaṃ saptāpi mātaraḥ
101.53
yoganidreti
rūpeṇa viṣṇornayanapadmayoḥ || tvayā nilīyate devi madhukāryaiva līlayā
101.54
amūmuhastaṃ na tathā mātaśca madhukaiṭabhau || kathaṃ jaghāna tau viṣṇu
stayorevābhyanujñayā
101.55
tvaṃ kauśikī na cejjātā mṛtyuḥ śuṃbhaniśuṃbhayoḥ || kathaṃ tu lokapālānāmaiśvaryaṃ devi eṣyati
101.56
viṃdhyavā
sini viṃdhyena kimavaṃdhyaṃ kṛtaṃ tapaḥ || yatra maitrī kirātībhirapi labhyā tvayā samam
101.57
kāpi śāyanamāpītaṃ dhanadopāyanīkṛtam
tvayāṃba nītaṃ daityānāṃ rasairniyatamānavaiḥ
101.58
brahmaṇaḥ sṛṣṭiśaktistvaṃ sthitiśaktirmadhudviṣaḥ || aṃba saṃhāraśaktiśca rudrasyāpi pragalbhase
101.59
yaśodānaṃdajātā tvamekānaṃśeti nāmataḥ || kaṃsādyasurasaṃhāre hareḥ sāhāyyaṃ kariṣyasi
101.60
tvaṃ vidyā tvaṃ mahāmāyā tvaṃ lakṣmīstvaṃ sarasvatī
tvaṃ devī pārvatīśāpi durge kiṃ vā na jāyase
101.61
nandikeśvara uvāca || || stotreṇānena mātṛbhyo durgā dattābhayā svayam || mahiṣā
surayuddhāya saṃtuṣṭā niryayau tadā
101.62
pracaṃḍamaṃḍalāgreṇa bhiṃḍipālena cāmaram || mahāmauliṃ kṣurikayā karpareṇa mahāhanum
101.63
ugravaktraṃ
kuṭhāreṇa śaktyā vikaṭacakṣuṣam || jvālāmukhaṃ mudgareṇa dahanaṃ musalena ca
101.64
nihatya mahiṣasyāgre saroṣaṃ yudhyatī svayam || siṃhanādaṃ mahāghoraṃ
cakreṇa muditāśayā
101.65
athātyamarṣito durgāṃ viśikhairmahiṣāsuraḥ || vivyādha phālaphalake stanayorgaṃḍayorapi
101.66
tato durgātha saṃraṃbhātpra
jahārāsureśvaram || bāhvorvakṣasi vakre ca kṣurapraiḥ prajvalatphalaiḥ
101.67
tato daityastribhirdurgāṃ jaghāna viśikhairmukhe || paṃcabhiḥ paṃcabhirbāhvordvābhyāṃ dvābhyāṃ
ca netrayoḥ
101.68
ekena sārathiṃ rathyānaṣṭabhiḥ kārmukaṃ tribhiḥ || caturbhiśca dhvajaṃ tasya durgā ciccheda sāyakaiḥ
101.69
padātiraṃtha daityeṃdraḥ śataghnīṃ
jvaladākṛtim || kāladaṃḍapratīkāśāṃ durgāṃ prati vimuktavān
101.70
hāhākurvatsu deveṣu vidrāṇe mātṛmaṃḍale || tāmāpataṃtīmādāya durgā jagrāha līlayā
101.71
kṛpāṇamaṃkuśaṃ pāśaṃ bhuśuṃḍīṃ karavālikām || śaṃkuṃ śaktiṃ gadāṃ cakraṃ tomaraṃ phalakaṃ sṛṇim
101.72
paraśvadhaṃ bhiṃḍipālaṃ paṭṭiśaṃ laguḍaṃ ca saḥ
durgāṃ prati vicikṣepa kṣayāṃbhoda ivāśanim
101.73
āpataṃtyeva śastrāṇi kṣiptānyādāya vairiṇām || babhaṃja pāṇibhiḥ svairaṃ kariṇīvekṣukāṃḍakam
101.74
durgopavāhyaḥ siṃho'pi lāṃgūlāgreṇa mudritam || daṃṣṭrayā dārayāmāsa praharannakhapaṃkajaiḥ
101.75
kṣaṇaṃ siṃhaḥ kṣaṇaṃ kroḍaḥ kṣaṇaṃ vyāghraḥ kṣaṇaṃ gajaḥ || kṣaṇaṃ
ca mahiṣo bhūtvā daityo durgāmayodhayat
101.76
mahiṣo'tha viṣāṇābhyāṃ tīkṣṇābhyāmatyamarṣitaḥ || tāḍayāmāsa siṃhaṃ ca devīmapi muhurmuhuḥ
101.77
kṣaṇaṃ gaganamadhyasthaḥ kṣaṇaṃ prāpto mahītale || kṣaṇaṃ dikṣu bhramanprātaḥ kṣaṇaṃ cādṛśyatāṃ gataḥ
101.78
prārthitā mātṛcakreṇa durgā mahiṣada़ānavam || amoghena
triśūlena dārayāmāsa sasmitā
101.79
muktaghargharanirghoṣo yāvatpatati dānavaḥ || tāvadasya haṭhenāṃghriṃ skaṃdhapīṭhe nyaveśayat
101.80
kaṃṭhapīḍanato
yātajīvitasyāmaradruhaḥ || chinnaṃ mūrddhānamādāya pāṇinātha nanartta sā
101.81
iti durgatyā samiti kāṃsarāsure dalite samastabhuvanaikakaṃṭake
nanṛtuḥ surāḥ prajahṛṣurmaharṣayo vavṛṣuśca divyakusumāni vāridāḥ
101.81.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamāhātmya uttarārdhe devyāstapaścaryāyāṃ durgākṛta mahiṣāsuravadhavarṇanaṃnāmaikonaviṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (4)
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Vaiṣṇavakhaṇḍa — Sanskrit
- Skandapurāṇa (early; "Ambikākhaṇḍa") (ed. Bakker) — Sanskrit
- Śoṇādrimāhātmya — Sanskrit