Pramāṇa · Search · About · API

Kaumarikakhanda 44

Kaumārīkākhaṇḍa 44

Language
Sanskrit

Contents

44.1

cha
karaṃdhama uvāca || || kecicchivaṃ samāśritya viṣṇumāśritya vedhasam || varṇayaṃti pare mokṣaṃ tvaṃ tu kasmāttu manyase

44.2

mahākāla
uvāca || || apāravaibhavā devāstrayo'pyete nararṣabha || yogīṃdrāṇāmapi tvatra ceto muhyati kiṃ mama

44.3

purā kilaivaṃ munayo naimiṣāraṇyavā
sinaḥ || saṃdigdhāmtaḥ śreṣṭhatāyāṃ brahmalokamupāgaman

44.4

tasminkṣaṇe viriṃco'pi ślokaṃ prahlādabravītkila || anaṃtāya namastasmai yasyānaṃto nopa
labhyate

44.5

maheśāya ca bhakte dvau kṛpayāyetāṃ sadā mayi || tataḥ śreṣṭhaṃ ca taṃ matvā kṣīrodaṃ munayo yayuḥ

44.6

tatra yogeśvaraḥ ślokaṃ prabuddhyannasuma
bravīt || brahmāṇaṃ sarvabhūteṣu paramaṃ brahmarūpiṇam

44.7

sadāśivaṃ ca vaṃde tau bhavetāṃ maṃgalāya me || tataste vismitā viprā apasṛtya yayuḥ punaḥ

44.8

kailāse dadṛśuḥ sthāṇuṃ vadaṃtaṃ giriśāṃ prati || ekādaśyāṃ pravṛttyāni jāgare viṣṇusadmani

44.9

sadā tapasyāṃ carāmi prītyarthaṃ harive
dhasoḥ || śrutveti cāpasṛtyaiva khinnāste munayo'bruvan

44.10

yadvā devā na saṃyāṃti pāraṃ ye ca parasparam || tatsṛṣṭasṛṣṭasṛṣṭeṣu gaṇanā kā'smadā
diṣu

44.11

uttamādhamamadhyatvamamīṣāṃ varṇayaṃti ye || asatyavādinaḥ pāpāste yāṃti nirayaṃ dhruvam

44.12

evaṃ te niścayāmāsurnaimiṣeyā
stapasvinaḥ || satyametacca rājeṃdra mamāpīdaṃ mataṃ sphuṭam

44.13

jāpakānāṃ sahasrāṇi vaiṣṇavānāṃ tathaiva ca || śaivānāṃ ca vidhiṃ viṣṇuṃ sthāṇuṃ
cāpyanvavamūmucan

44.14

tasmādyasya manorāgo yasmindeva bhavetsphuṭam || sa taṃ bhajedvipāpaḥ syānmamedaṃ matamuttamam

44.15

karaṃdhama
uvāca || || kāni pāpāni vipeṃdra yaistu saṃmūḍhacetasaḥ || na vedeṣu na dharmeṣu ratimāpadyate manaḥ

44.16

mahākāla uvāca || || adharma
bhedā vijñeyāścittavṛttiprabhedataḥ || sthūlāḥ sūkṣmā asūkṣmāśca koṭibhedairanekaḥ

44.17

tatra ye pāpanicayāḥ sthūlā narakahetavaḥ || te samāsena
kathyaṃte manovākkāyasādhanāḥ

44.18

parastrīdravyasaṃkalpaścetasāniṣṭaciṃtanam || akāryābhiniveśaśca caturddhā karma mānasam

44.19

anibaddhapralā
pitvamasatyaṃ cāpriyaṃ ca yat || parāpavādapaiśunyaṃ caturdhā karma vācikam

44.20

abhakṣyabhakṣaṇaṃ hiṃsā mithyā kāmasya sevanam || parasvā
nāmupādānaṃ caturdhā karma kāyikam

44.21

ityetaddvādaśavidhaṃ karma proktaṃ trisaṃbhavam || asya bhedānpunarvakṣye yeṣāṃ phalamanaṃtakam

44.22

ye dviṣaṃti mahādevaṃ saṃsārārṇavatārakam || sumahatpātakopetāste yāṃti narakāgniṣu

44.23

mahāṃti pātakānyāhurniraṃtaraphalāni ṣaṭ
nābhinaṃdaṃti ye dṛṣṭvā śaṃkaraṃ na stuvaṃti ye

44.24

yatheṣṭaceṣṭā niḥśaṃkāḥ saṃtiṣṭhaṃti ramaṃti ca || upacāravinirmuktāḥ śivasya gurusaṃ
nidhau

44.25

śivācāraṃ na manyaṃte śivabhaktāndviṣaṃti ṣaṭ || gurumārttamaśaktaṃ vā videśaprasthitaṃ tathā

44.26

aribhiḥ paribhūtaṃ
vā yastyajati sa pāpakṛt || tadbhāryāputramitreṣu yaścāvajñāṃ karoti vā

44.27

ityetatpātakaṃ jñeyaṃ guruniṃdāsamaṃ mahat || brahmaghnaśca surā
pañca steyī ca gurutalpagaḥ

44.28

mahāpātakinastvete tatsaṃsargī ca paṃcamaḥ || krodhāddveṣādbhayāllobhādbrāhmaṇasya vadaṃti ye

44.29

marmāṃtikaṃ
mahādoṣaṃ brahmaghnaḥ sa prakīrtitaḥ || brāhmaṇaṃ yaḥ samāhūya yācamānamakiṃcanam

44.30

paścānnāstīti yo brūyātsa ca vai brahmahā smṛtaḥ
yaśca vidyābhimānena nistejayati sadbhijam

44.31

udāsīnaḥ sabhāmadhye brahmahā sa prakīrtitaḥ || mithyāguṇaiḥ svamātmānaṃ nayatyutkarṣatāṃ
balāt

44.32

viruddhaṃ gurubhiḥ sārdhaṃ brahmaghnaḥ sa prakīrtitaḥ || kṣuttṛṣṇārtataptadehānāṃ dvijānāṃ bhoktumicchatām

44.33

yaḥ samācarate vighnaṃ tamāhurbra
hmaghātakam || piśunaḥ sarvalokānāṃ chidrānveṣaṇatatparaḥ

44.34

udvegajananaḥ krūraḥ sa caṃ vai brahmahā smṛtaḥ || gavāṃ tṛṣābhibhūtānāṃ jalārthamupa
sarpatām

44.35

yaḥ samācarate vighnaṃ tamāhurbrahmaghātakam || paradoṣaṃ parijñāya nṛpakarṇe japet yaḥ

44.36

pāpīyānpiśunaḥ krūrastamāhurbrahmaghāta
kam || nyāyenopārjitaṃ vipraistaddravyaharaṇaṃ ca yat

44.37

chadmanā vā balādvāpi brahmahatyāsamaṃ matam || adhītya yaśca śāstrāṇi parityajati mūḍhadhīḥ

44.38

surāpānasamaṃ jñeyaṃ jīvanāyaiva vā paṭhet || agnihotraparityāgaḥ paṃcayajñopakarmaṇām

44.39

mātṛpitṛparityāgaḥ kūṭasākṣī suhṛdvadhaḥ
abhakṣyabhakṣaṇaṃ vanyajaṃtūnāṃ kāmyayā vadhaḥ

44.40

grāmaṃ vanaṃ gavāvāsaṃ yaśca krodhena dīpayet || iti ghorāṇi pāpāni surāpānasamāni ca

44.41

dīnasarvasvaharaṇaṃ narastrīgajavājinām || gobhūratnasuvarṇānāmauṣadhīnāṃ rasasya ca

44.42

caṃdanāgarukarpūrakastūrīpaṭṭavāsasām || hastanyāsāpaharaṇaṃ
rukmasteyasamaṃ smṛtam

44.43

kanyānāṃ varayogyānāmadānaṃ sadṛśe vare || putramitrakalatreṣu gamanaṃ bhaginīṣu ca

44.44

kumārīsāhasaṃ ghoramaṃtya
jastrīniṣevaṇam || savarṇāyāśca gamanaṃ gurutalpasamaṃ smṛtam

44.45

dvijāyārthaṃ pratiśrutya na prayacchati yaḥ punaḥ || na ca smārayate vipraṃ tulyaṃ
tadupapātakam

44.46

abhimānotikopaśca dāṃbhikatvaṃ kṛtaghnatā || atyaṃtaviṣayāsaktiḥ kārpaṇyaṃ śāṭhyamatsaram

44.47

bhṛtyānāṃ ca parityāgaḥ
sādhubaṃdhutapasvinām || gavāṃ kṣatriyavaiśyānāṃ strīśūdrāṇāṃ ca tāḍanam

44.48

śivāśramata harnessrūṇāṃ ca puṣpārāmavināśanam || ayājyānāṃ yājanaṃ
cāpyayācyānāṃ ca yācanam

44.49

yajñārāmataḍāgādidārāpatyasya vikrayaḥ || tīrthayātropavāsānāṃ vratāyatanakarmaṇām

44.50

strīdhanānyupajī
vaṃti strībhiratyaṃtanirjitāḥ || arakṣaṇaṃ ca nārīṇāṃ madyapastrīniṣevaṇam

44.51

ṛṇānāmapradānaṃ ca mithyābuddhyāpajīvanam || niṃditānāṃ dhanādā
naṃ sādhvīkanyoktidūṣaṇam

44.52

viṣama māraṇayaṃtrāṇāṃ prayogo mūlakarmaṇām || uccāṭanābhicārāśca rāgavidveṣaṇakriyā

44.56

jihvākāmopabho
gārthaṃ yasyāraṃbhaḥ svakarmasu||mūlyenādhyāpayedyastu mūlyenādhīyate ca ye||53||vrātyatā vratasaṃ tyāgaḥ sarvvārihāraniṣevaṇam ||asacchāstrābhigamanaṃ śuṣkatarkāva
laṃbanam||54||devāgnigurusādhūnāṃ niṃdā gobrāhmaṇasya ca|| pratyakṣaṃ vā parokṣaṃ vā rājñāṃ maṃḍalināmapi||55||utsannapitṛdevejyāḥ svakarmatyāginaśca ye
duḥśīlā nāstikāḥ pāpā na sadā satyavādinaḥ

44.57

parvakāle divā cāpsu viyonau paśuyoniṣu || rajasvalāsvayonau ca maithunaṃ yaḥ
samācaret

44.58

strīputramitrasuhṛdāmāśācchedakarāśca ye || janasyāpriyavaktāraḥ krūrāḥ samayabhedinaḥ

44.59

bhettā taḍāgakūpānaṃ saṃkramāṇāṃ
rasasya ca || ekapaṃktisthitānāṃ ca pākabhedaṃ karoti yaḥ

44.60

ityetaiśca narāḥ pāpai rupapātakinaḥ smṛtāḥ || yuktāstadūnakaiḥ pāpaiḥ pāpinastā
nnibodha me

44.61

ye gobrāhmaṇakanyānāṃ svāmimitratapasvinām || antaraṃ yāṃti kāryeṣu te smṛtāḥ pāpino narāḥ

44.62

paraśriyābhita
pyaṃte hīnāṃ sevaṃti ye striyām || paṃktyarthaṃ ye na kurvaṃti dānayajñādikāḥ kriyāḥ

44.63

goṣṭhāmijalarathyāsu tarucchāyānageṣu ca || tyajaṃti ye
purīṣāyamārāmāyataneṣu ca

44.64

gītavādyaratā nityā mattāḥ kilakilāparāḥ || kūṭaveṣakriyācārāḥ kūṭasaṃvyavahāriṇaḥ

44.65

kūṭaśāsana
karttāraḥ kūṭayuddhakarāśca ye || nirdayo'tīva bhṛtyeṣu paśūnāṃ damanaśca yaḥ

44.66

mithyāprasādito vākyamākarṇayati yaḥ śanaiḥ || capalaścāpi
māyāvī śaṭho mithyāvinītakaḥ

44.67

yo bhāryāputramitrāṇi bālavṛddhakṛśāturān || bhṛtyānatithisaṃbaṃdhūṃśca tyaktāśnāti bubhukṣitān

44.68

yaḥ svayaṃ mṛṣṭamaśnāti viprāyānyatprayacchati || vṛthāpākaḥ sa vijñeyo brahmavādivigarhitaḥ

44.69

niyamānsvayamādāya ye tyajaṃtyajiteṃdriyāḥ
ye tāḍayaṃti gāṃ nityaṃ vāhayaṃti muhurmuhuḥ

44.70

durbalāgnaiva puṣpaṃtti praṇaṣṭārthā dviṣaṃti ca || pīḍayantyabhicāreṇa sakṣatānvāhayaṃti ca

44.71

teṣā madattvā cāśraṃti cikitsaṃti na rogiṇaḥ || ajāviko māhiṣikaḥ samudrī vṛṣalīpatiḥ

44.72

hīnavarṇātmavṛttiśca vaidyo dharmadhvajī ca yaḥ
yaśca śāstramatikramya svecchayaivāharetkaram

44.73

sadā daṇḍaruciryaśca yo vā daṇḍarucirna hi || utkocakairadhikṛtaistaskaraiśca prapīḍyate

44.74

yasya rājñaḥ prajā rāṣṭre pacyate narakeṣu saḥ || acauraṃ cauravatpaśyeccauraṃ vā'caurarūpiṇam

44.75

ālasyopahato rājā vyasanī narakaṃ vrajet || eva
mādīni cānyāni pāpānyāhuḥ purāvidaḥ

44.76

yadvātadvā paradravyamapi sarṣapamātrakam || apahṛtya naraḥ pāpo nārakī nātra saṃśayaḥ

44.77

evamādyairnaraḥ pāpairutkrāntaiḥ samanaṃtaram || śarīraṃ yātanārthāya pūrvākāramavāpnuyāt

44.78

tasmāttrividhamapyetannārakaṃīyaṃ vivarjayet || sadāśivaṃ
ca śaraṇaṃ vrajetsacchraddhayā yutaḥ

44.79

namaskāraḥ stutiḥ pūjā nāmasaṃkīrtanaṃ tathā || saṃparkātkautukāllobhānna tasya viphalaṃ bhavet

44.80

karaṃdhama uvāca || || saṃkṣepācchivapūjāyā vidhānaṃ vaktumarhasi || kṛtena yena manujaḥ śivapūjāphalaṃ labhet

44.81

mahākāla
uvāca || || prātarmadhyāhnasāyāhne śaṃkaraṃ sarvadā bhajet || darśanātsparśanānmartyaḥ kṛtakṛtyo bhavetsphuṭam

44.82

ādau snānaṃ prakurvīta
bhasmasnānamathāpi vā || āpadgataḥ kaṇṭhasnānaṃ mantrasnānamathāpi vā

44.83

āvikaṃ paridadhyācca tato vāsaḥ sitaṃ ca vā || dhātura
ktamatho navyaṃ malinaṃ saṃdhitaṃ na ca

44.84

uttarīya ca saṃdadhyādvinā tanniṣphalārcanam || bhasmatripuṇḍradhārī ca lalāṭe hṛdi cāṃsa
yoḥ

44.85

pūjayedyo mahādevaṃ prītaḥ paśyati taṃ muhuḥ || sarvadoṣānvahiḥ kṣipya śivāyatanamāviśet

44.86

praviśya ca praṇamyeśaṃ tato
garbhagṛhaṃ viśet || pāṇī prakṣālya taccitto nirmālyamavaropayet

44.87

yena rudrāyane bhaktyā kurute mārjanakriyām || tasmānmārjaṃyate tvevaṃ
sthāṇunaitatparasparam

44.88

rudrabhaktyā ca saṃtiṣṭhenmālinyaṃ mārjayettataḥ || bhaktirdevasya tiṣṭhenna mālinyaṃ mārjataḥ sadā

44.89

gaḍukāmpūraye
tpaścānnirmalena jalena vai || gaḍukāstu samāḥ sarve sarve ca śubhadarśanāḥ

44.90

nirvraṇāḥ saumyarūpāśca sarve codakapūritāḥ || vastrapūtajalaiḥ pūrṇā
gandhadhūpaiśca vāsitāḥ

44.91

kṣālitāḥ pūritā nītāḥ ṣaḍakṣarajapena ca || gaḍukāṣṭeśataṃ kuryādathavāpyaṣṭaviṃśatiḥ

44.92

aṣṭādaśāpi caturam̐stato
nyūnaṃ na kārayet || payo dadhi ghṛtaṃ caiva kṣaudramikṣurasaṃ tathā

44.94

evaṃ sarvaṃ ca taddravyaṃ vāmataḥ saṃnyaseddravāt || tato bahirviniṣkramya pūjayetpra
tihārakān ||93||sarveṣāṃ vācakā mantrāḥ kathyaṃte'taḥ paraṃ kramāt

44.98

oṃ gaṃ gaṇapataye namaḥ || oṃkṣāṃ kṣetrapālāya namaḥ || oṃgaṃ gurubhyo namaḥ
iti ākāśe || oṃkauṃ kuladevyai namaḥ || oṃ naṃdine namaḥ|| oṃ mahākālāya namaḥ || oṃdhātre vidhātre namaḥ || tataḥ praviśya liṃgācca kiñcidadakṣiṇataḥ
śuciḥ || udaṅmukhaḥ kṣaṇaṃ dhyāyetsamakāyāsanasthitaḥ||95||dharmādibhiḥ parivṛtaṃ madhyapadmārkamaṃḍalam || somamaṇḍalamadhyasthaṃ dhyāyedvai vahnimaṃḍalam
96||tanmadhye viśvarūpaṃ ca vām̐mādyaṣṭādiśaktikam||paṃcavaktraṃ daśabhujaṃ trinetraṃ caṃdrabhūṣitam|| 97||vāmāṃkagirijaṃ devaṃ dhyāyetsiddhaiḥ stutaṃ muhuḥ||tataḥ pūrvaṃ
pradyācca pādyārghaṃ śaṃbhave nṛpa

44.99

pānīyamakṣatā darbhā gaṃdhapuṣpaṃ sasarpiṣam || kṣīraṃ dadhi madhu punarnavāṃgo'rghaḥ prakīrtitaḥ

44.100

tataḥ śraddhārdracittasya
snānaṃ liṃgasya cācaret || gṛhītvā geṃḍukaṃ pūrvaṃ malasnānaṃ samācaret

44.101

arddhena snāpayetpūrvaṃ kuryācca malagharṣaṇam || sarveṇa snāpayetpaścātpūjaye
tsnāpayettataḥ

44.102

praṇamya ca tato bhaktyā snāpayenmūlamaṃtrataḥ || oṃ hrīṃ viśvamūrtaye śivāya nama || iti dvādaśākṣaro mūlamaṃtraḥ

44.103

vāri
kṣīradadhikṣaudraghṛtenekṣurasena ca || snāpayenmūlamantreṇa jaladhūpāṃcanātpṛthak

44.104

gaṅgodakaiḥ snāpayetsarvaiḥ snātaṃ gandhairvirūkṣayet

44.105

virūkṣitaṃ tataḥ
snāpya śrīkhaṇḍena vilepayet || pūjayedvividhaiḥ puṣpairvidhinā yena tacchṛṇu

44.106

āgneyapāde || oṃ dharmāya namaḥ || nairṛtake || oṃ jñānāya namaḥ
vāyavye || oṃ vairāgyāya namaḥ || īśānapāde || oṃ aiśvaryāya namaḥ || pūrvapāde || oṃ adharmāya namaḥ || dakṣiṇe || oṃ ajñānāya namaḥ || paścime || oṃ a
vairāgyāya namaḥ || uttare || oṃ anaiśvaryāya namaḥ || oṃ anantāya namaḥ || oṃ padmāya namaḥ || oṃ arkamaṇḍalāya namaḥ || oṃ somamaṇḍalāya namaḥ
oṃ vahnimaṇḍalāya namaḥ || oṃ vāmājyeṣṭhādipaṃcamantraśaktibhyo namaḥ || oṃ paramaprakṛtyai devyai namaḥ || oṃ īśānatatpuruṣāghoravāmadevasadyojātapañcava
ktrāya rudrasādhyavasvāvityaviśvedevādidevaviśvarūpāya aṇḍajasvedajoddbhijjajarāyujarūpasthāvarajaṅgamamūrtaye parameśvarāya oṃ hrīṃ viśvamūrtaye śivāya namastri
śūladhanuḥ khaḍgakapāladaṇḍakuṭhārebhyaḥ

44.107

tato jalādhāramukhe caṇḍīśvarāya namaḥ || evaṃ saṃpūjya vidhivattato'rghyaṃ saṃniveśayet

44.108

pānī
yamakṣatāḥ puṣpametairyuktaṃ phalottamaiḥ || gṛhāṇārghyaṃ mahādeva pūjāsaṃpūrtihetave

44.109

arghādanaṃtaraṃ śaktaḥ pūjayedrudrapūjayā || dhūpaṃ dīpaṃ ca naivedyaṃ kramā
tpaścānnivedayet

44.110

ghaṇṭāṃ ca vādayettatra tato nīrājanaṃ caret || bhrāmayeddevadevasya śaṃkhavāditraniḥsvanaiḥ

44.111

nīrājanaṃ ca yaḥ paśye
ddevadevasya śūlinaḥ || sa mucyetapātakaiḥ sarvaiḥ kiṃ punaryaḥ kariṣyati

44.112

nṛtyaṃ gītaṃ ca vādyaṃ ca alīkamapi yaścaret || tasya tuṣyedanaṃtaṃ
hi gītavādyaphalaṃ yataḥ

44.113

stotraistataśca saṃstūya daṇḍavatpraṇamedbhuvi || kṣamāpayecca deveśaṃ sukṛtaṃ kukṛtaṃ kṣama

44.114

ya evaṃ yajate rudrama
smim̐lliṅge viśeṣataḥ || pitaraṃ pitāmahaṃ caiva tathaiva prapitāmaham

44.115

sarvātpāpātsamuttārya rudraloke vasecciram || evaṃ māheśvaro bhūtvā sadācā
ravratasthitaḥ

44.116

paśūpāśavimokṣārthaṃ pūjayettanmanā yadi || ya evaṃ yajate rudraṃ tenaittattarpitaṃ jagat

44.117

kiṃ tvetatsaphalaṃ rājannācāra
yo na laṃghayet || ācārātphalate dharmo hyācārātsvargamaśnute

44.118

ācārāllabhate hyāyurācāro haṃtyalakṣaṇam || yajñadānatapāṃsīha puruṣasya na
bhūtaye

44.119

bhavanti yaḥ sadācāraṃ samullaṃghya pravartate || tasya kiñcitsamuddeśaṃ vakṣye taṃ śṛṇu pārthiva

44.120

trivargasādhane yatnaḥ kartavyo
gṛhamedhinā || tatsaṃsiddhau gṛhasthasya siddhiratra paratra ca

44.121

brāhme muhūrte budhyeta dharmārthoṃ cāpi cintayet || samutthāya
tathācamya daṃtadhāvanapūrvakam

44.122

sandhyāmupāsīta budhaḥ saṃśāṃtaḥ prayatataḥ śuciḥ || pūrvā sandhyāṃ sanakṣatrāṃ paścimāṃ sadivāka
rām

44.123

upāsīta yathānyāyaṃ naināṃ jahyādanāpadi || varjayedanṛtaṃ cāsatpralāpaṃ paruṣaṃ tathā

44.124

asatsevā hyasadvādaṃ
hyasacchāstraṃ ca pārthiva || ādarśadarśanaṃ daṃtadhāvanaṃ keśasādhanam

44.125

devārcanaṃ ca pūrvāhne kāryāṇyāhurmaharṣayaḥ || pālāśamāsanaṃ
caiva pāduke daṃtadhāvanam || varjayedāsanaṃ caiva padā nākarṣayedbudhaḥ

44.127

jalamagniṃ ca ninayedyugapanna vicakṣaṇaḥ || pādau prasārayennaiva
gurudevāgnisaṃmukhau || catuṣpathaṃ caityataruṃ devāgāraṃ tathā yaṃtim

44.128

vidyādhikaṃ guruṃ vṛddhaṃ kuryādetānpradakṣiṇān

44.129

āhāranīhāravi
hārayogāḥ susaṃvṛtā dharmavidānukāryāḥ|| vāgbuddhivīryāṇi tapastathaiva vārtāyuṣī guptatame ca kārye

44.130

ubhe mūtrapurīṣe tu divā kuryādudaṅmukhaḥ
dakṣiṇābhimukho rātrau hyevamāyurna riṣyate

44.131

pratyagniṃ prati sūryaṃ ca prati gāṃ vratinaṃ prati || prati somodakaṃ sandhyāṃ prajñā naśyati mehataḥ

44.132

bhojane śayane sthāne utsarge malamūtrayoḥ || rathyācaṃkramaṇe cārdrapañcakaścācametsadā

44.133

na nadyāṃ mehanaṃ kuryānna śmaśāne na
bhasmani || na gomaye na kṛṣṭe ca naivālūne na śādvale

44.134

uddhṛtābhistathādbhistu śaucaṃ kuryādvicakṣaṇaḥ || aṃtarjalāddevakulādvalmīkānmūṣaka
sthalāt

44.135

apaviddhāpaśaucāśca varjayetpaṃca mṛttikāḥ|| gandhalepāpaharaṇaṃ śaucaṃ kuryāttathā budhaḥ

44.136

nātmānaṃ tāḍayennaiva dadyādduḥ
khebhya eva ca || ubhābhyāmapi pāṇibhyāṃ kaṇḍūyennātmanaḥ śiraḥ

44.137

rakṣeddāraॉstyajedīrṣyāṃ tāsu niṣkāraṇaṃ budhaḥ || sūryāstaṃ na vinā
kāścitkriyā naivācarettathā

44.138

adroheṇaiva bhūtānāmalpadroheṇa vā punaḥ || śivacittorjayedvittaṃ na cātikṛpaṇo bhavet

44.139

neṣyuḥ
syānna kṛtaghnaḥ syānna paradrohakarmadhīḥ || na pāṇipādacapalo na netracapalo'nṛjuḥ

44.140

na ca vāgaṅgacapalo na cāśiṣṭasya gocaraḥ || na śuṣka
vādaṃ kurvīta śuṣkavairaṃ tathaiva ca

44.141

upāyaiḥ sādhayedarthāndaṇḍastvagatikā gatiḥ || bhinnāśanaṃ bhinnaśayyāṃ varjayedbhinnabhājanam

44.142

aṃtareṇa na gaccheta dvayorjvalanaliṃgayoḥ|| nābhyorna viprayoścaiva na daṃpatyornṛpottama

44.143

na sūryavyomayornaiva harasya vṛṣabhasya ca || eteṣāmaṃtaraṃ
kurvandyataḥ pāpamavāpnuyāt

44.144

naikavastraśca bhuṃjīta nāgnau homamathācaret || na cārcayedvijānnaiva kuryāddevārcanaṃ budhaḥ

44.145

khaṃḍanaṃ
peṣaṇaṃ mārṣṭi jalasaṃśodhanaṃ tathā || raṃdhanaṃ bhojanaṃ svāpa utthānaṃ gamanaṃ kṣutam

44.146

kāryāraṃbhaṃ samāptiṃ ca vacaḥ procya tathā priyam || piva
ñcinnaspṛśañchulvanviṇmūtramaithunaṃ tathā

44.147

śucitvaṃ ca japaṃ sthāṇuṃ yaḥ kuryādviṃśatiṃ tathā || māheśvaraḥ sa vijñeyaḥ śeṣo'nyo nāmadhārakaḥ

44.148

sa vai rudramayo bhūtvā tataścāṃte śivaṃ vrajet || parastriyaṃ nābhibhāṣettathā saṃbhāṣayedyadi

44.149

mātaḥsvasaratho putra arpiti ca vade
dbudhaḥ || ucchiṣṭo nālabhetakiṃcinna ca sūrya vilokayet

44.150

nenduṃ na tārakāścaiva nādayennātmanaḥ śiraḥ || svasrā duhitrā mātrā vā naikāṃtāsana
mācaret

44.151

durjayo hīṃdriyagrāmo muhyate paṃḍito'pi san || gurumabhyāgataṃ gehaṃ svayamutthāya yatnataḥ

44.152

āsanaṃ kalpayettasya kuryā
tpādābhivaṃdanam || nodakśirāḥ svapejjātu na ca pratyakśirā budhaḥ

44.155

śirasyagastyamādhāya tathaiva ca puraṃdaram || udakyādarśanaṃ sparśaṃ varjya
saṃbhāṣaṇaṃ tathā||153||nāpsu mūtraṃ purīṣaṃ vā maithunaṃ vā samācaret||kṛtvā vibhavato devamanuṣyārṣisamarcanāmū||154||pitṝṇāṃ ca tataḥ śeṣaṃ bhoktuṃ māheśva
ro'rhati||vāgyataḥ śucirācāṃtaḥ prāṅmukhodaṅmukho'pi vā

44.156

antarjānuśca taccitto bhuñjītānnamakutsayan || nopaghātaṃ vinā doṣānna tasyodāharedbudhaḥ

44.157

nagnasnānaṃ na kurvīta na śayīta vrajeta vā||duṣkṛtaṃ na gurorbrūyātkruddhaṃ cainaṃ prasādayet

44.158

parivādaṃ na śṛṇuyādanyeṣāmapi jalpatām || sadā cā
karṇayeddharmāstyaktā kṛtyaśatānyapi

44.159

nityaṃ nityaṃ hi saṃmārṣṭi gehadarpaṇayoriva || śuklāyāṃ ca caturdaśyāṃ naktabhojī sadā bhavet

44.160

tisro rātrīrna śaktaśceddevaṃ māheśvaro bhavet || saṃyāvakṛśarāmāṃsaṃ nātmānamupasādhayet

44.161

sāyaṃ prātaśca bhoktavyaṃ kṛtvā hyatithi
bhojanam || svapnādhyayanabhojyāni saṃdhyayośca vivarjayet

44.162

bhuṃjānaḥ saṃdhyayormohādasurāvasatho bhavet || snāto na dhūnayetkeśāñchute niṣṭhī
vite'dhvani

44.163

ālabhedakṣiṇaṃ karṇaṃ sarvabhūtāni kṣāmayet || na cāpi nīlīvāsāḥ syānna viparyastvastradhṛk

44.164

varjyaṃ ca malinaṃ
vastraṃ daśābhiśca vivarjitam || prakṣālya mukhahastau ca pādau cāpyupaviśya ca

44.165

aṃtajānuścirācāmeddvirmukhaṃ parimārjayet || toyena sparśa
yetkhāni svamūrdhānaṃ tathaiva ca

44.166

ācamya punarācamya kriyāḥ kurvīta sarvaśaḥ || śrute niṣṭhīvite caiva daṃtalagne tathaiva ca

44.167

patitānāṃ ca
saṃbhāṣe kuryādācamanakriyām || adhyetavyā trayī nityaṃ bhavitavyaṃ vipaścitā

44.168

dharmato dhanamāhāryaṃ yaṣṭavyaṃ cāpi yatnataḥ || hīnebhyo'pi
na yuṃjīta tvaṃkāraṃ karhicidbudhaḥ || tvaṃkāro vā vadho vāpi gurūṇāmubhayaṃ samam

44.169

satyaṃ vācyaṃ nityamaitreṇa bhāvyaṃ kāryaṃ tyājyaṃ
nityamāyāmakāri || loke'muṣmindyandinaṃ syāttathāsminnātmā yoge yojanīyo gabhīraiḥ

44.170

tīrthasnānaiḥ sopavāsairvrataiśca pātre dānairhomajapyaiśca
yajñaiḥ || bhavarcanairdevapūjāviśeṣairātmā nityaṃ śodhanīyo malāktaḥ

44.171

yatrāpi kurvato nātmā jugupsāmeti pārthiva || tatkartavyamasaṃgena yanna
gopyaṃ mahājane

44.172

iti te vai samuddeśaḥ kīrtitaḥ kiṃcideva ca || śeṣaḥ smṛtipurāṇebhyastvayā śrotavya eva ca

44.173

evamācarato
dharmaṃ maheśasya gṛhe sataḥ || dharmārthakāmasaṃprāptau paratreha ca śobhanam

44.174

evaṃ nānāvidhāndharmānmahākālasya phālguna || vadato dhvanirā
kāśe sumahānābhyajāyata

44.175

yāvatpaśyaṃti ye tatra samājagmuḥ śṛṇuṣva tān || brahmā viṣṇuḥ svayaṃ rudro devī rudragaṇāstathā

44.176

iṃdrādayastathā devā vasiṣṭhādyā munīśvarāḥ || tuṃbarupravarāścāpi gaṃdharvāpsarasāṃ gaṇāḥ

44.177

tānmaheśamukhānsarvānmahākālo mahāmatiḥ
arcayāmāsa bahudhā bhaktyudrekātipūritaḥ

44.178

tato brahmādibhirdevairvarai ratnamayāsane || upaviṣṭo'bhiṣiktaśca mahīsāgarasaṃgame

44.179

tato
devyā samāliṃgya nītvotsaṃgaṃ svakaṃ mudā || putratve kalpitaḥ pārtha mahākālo mahāmatiḥ

44.180

uktaśca yāvadbrahmāṇḍamidamāste śivavrata
tāvattiṣṭha śivasthāne śivavacchivabhaktitaḥ

44.181

devena ca varo dattastavalliṃgaṃ yo'rcayiṣyati || jitendriyaḥ śucirbhūtvā ūrdhvaṃ mahlokame
ṣyati

44.182

darśanaṃ stavanaṃ pūjā praṇāmaśca tato japaḥ || dānaṃ cātra kṛtaṃ liṃge mamātitṛptikāraṇam

44.183

ityukte vismitā devāḥ sādhu
sādhviti te jaguḥ || brahmaviṣṇumukhāścaiva mahākālaṃ pratuṣṭuvuḥ

44.184

tataḥ suraiḥ stūyamāno vaṃdyamānaśca cāraṇaiḥ || nṛtyadbhirapsarobhiśca gītairgaṃdharvajaiḥ
śubhaiḥ

44.185

koṭikoṭigaṇaiścaiva stuvadbhiḥ sarvato vṛtaḥ

44.186

mahākālo rudrabhavanaṃ gato bhavapurassaraḥ || evametanmahāliṅgamutpannaṃ kuru
naṃdana

44.187

kūpaścāpi saraḥ puṇyaṃ mahākālasya siddhidam || atra ye manujāḥ pārtha liṃgasyārādhane ratāḥ

44.188

mahākālaḥ samāliṃgya
tāñchivāya nivedayet || etadatyadbhutaṃ liṃgaṃ triṣu lokeṣu viśrutam

44.189

dṛṣṭaṃ spṛṣṭaṃ pūjitaṃ ca gatāste bhavasaṅga tat || evametāni
liṃgāni sapta jātāni phālguna

44.190

ye śṛṇvaṃti gṛṇaṃtyetattepi dhanyā narottamāḥ

44.190.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśīti sāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe śrīmahākālamāhātmye mahākālakaraṃdhamasaṃvāde śivapūjanavidhinityakartavyadharmanirū paṇapūrvakaṃmahākālaśivalokaprāptivarṇanaṃ nāmaikacatvāriṃśo'dhyāyaḥ

Linked texts (11)