Pramāṇa · Search · About · API

Kaumarikakhanda 46

Kaumārīkākhaṇḍa 46

Language
Sanskrit

Contents

46.1

cha || || || śrīnārada
uvāca || || tato'haṃ pārtha bhūyo'pi janānugrahakāmyayā || pratyakṣadevaṃ mārtaṃḍamatrāṃnetumiyeṣa ha

46.2

sarveṣāṃ prāṇināṃ yasmāduḍupo bhagavānraviḥ
ihāmutra ca kauṃteya viśvoddhārī ravirmataḥ

46.3

ye smaraṃti raviṃ bhaktyā kīrtayaṃti ca ye narāḥ || pūjayaṃti ca ye nityaṃ kṛtārthāste na saṃśayaḥ

46.4

sūryabhaktiparā ye ca nityaṃ tadgatamānasāḥ || ye smaraṃti sadā sūrya na te duḥkhasya bhājinaḥ

46.5

bhavanāni manojñāni vividhābharaṇāḥ striyaḥ
dhanaṃ cādṛṣṭaparyataṃ sūryapūjāvidheḥ phalam

46.6

durlabhā bhaktiḥ sūrye vā durlabhaṃ tasya cārcanam || dānaṃ ca durlabhaṃ tasmai tato homaśca durlabhaḥ

46.7

namaskārādisaṃyuktaṃ ravirityakṣaradvayam || jihvāgre vartate yasya saphalaṃ tasya jīvitam

46.8

ityahaṃ hṛdi saṃciṃtya māhātmyaṃ ravijaṃ mahat || pūrṇaṃ
varṣaśataṃ pārtha raviṃ bhaktyā hyatoṣayam

46.9

japena suviśuddhena cchandasāṃ vāyubhojanaḥ || tataḥ khāditīyāṃ mūrtiṃ kṛtvā yogabalādvibhuḥ

46.10

tejasā durhaśo bhāsvānpratyakṣaḥ samajāyata

46.11

tamahaṃ prāṃjalirbhūtvā namaskṛtya raviṃ prabhum || sāmabhirvividhairdevaṃ paryatoṣayamīśvaram

46.12

tuṣṭo māmāha varado devarṣe suciraṃ tvayā || tapasārādhito'smīti varaṃ vṛṇu yathepsitam

46.13

ityukto'haṃ lokanāthaṃ prāṃjaliḥ prāstuvaṃ vacaḥ
yadi tuṣṭo bhavānmahyaṃ yadi deyo varo mama

46.14

tataste kāmarūpe yā kalā nātha pravartate || rājavardhanarājñā yā''rādhitā ca janaiḥ purā

46.15

tayā ca kalayā bhāno sadātra sthātumarhasi || tatastatheti devena prokte tuṣṭena bhārata

46.16

asthāpayamahaṃ sūryaṃ bha̍ṭṭādityābhidhānakam || bhaṭṭena
sthāpitaṃ yasmānmayā tasmādvivirjagau

46.17

tataḥ saṃpūjya taṃ puṣpaiḥ kṛtāveśamahaṃ ravim || bhaktyudrekāplutāṃgo'tha stutimetāmathācaram

46.18

sarvavedarahasyaiśca nāmabhiśca śatāṣṭabhiḥ || saptasaptiraciṃtyātmā mahākāruṇikottamaḥ

46.19

saṃjīvano jayo jīvo jīvanātho jagatpatiḥ
kālāśrayaḥ kālakartā mahāyogī mahāmatiḥ

46.20

bhūtāṃtakaraṇo devaḥ kamalānandanandanaḥ || sahasrapācca varado divyakuṇḍalamaṇḍitaḥ

46.21

dharmapriyocitātmā ca savitā vāyuvāhanaḥ || ādityo'krodhanaḥ sūryo raśmimālī vibhāvasuḥ

46.22

dinakṛddinahṛnmaunī suratho
rathināṃvaraḥ || rājñīpatiḥ svarṇaretāḥ pūṣā tvaṣṭā divākaraḥ

46.23

ākāśatilako dhātā saṃvibhāgī manoharaḥ || prājñaḥ prajāpatirdhanyo viṣṇuḥ
śrīśo bhiṣagvaraḥ

46.24

ālokakṛllokanātho lokapālanamasakṛtaḥ || viditāśayaśca sunayo mahātmā bhaktavatsalaḥ

46.25

kīrtikīrtikaro
nityo rociṣṇuḥ kalmaṣāpahaḥ || jitānando mahāvīryo haṃsaḥ saṃhārakārakaḥ

46.26

kṛtakṛtyaḥ susaṃgaśca bahujño vacasāṃ patiḥ || viśvapūjyo
mṛtyuhārī ghṛṇī dharmasya kāraṇam

46.27

praṇatārtiharo'roga āyuṣmānsukhadaḥ sukhī || maṅgalaṃ puṇḍarīkākṣo vratī vrataphalapradaḥ

46.28

śuciḥ
pūrṇo mokṣamārgadātā bhoktā maheśvaraḥ || dhanvaṃtariḥ priyābhāṣī dhanurvedavidekarāṭ

46.29

jagatpitā dhūmaketurvidhūto dhvāṃtahā guruḥ
gopatiśca kṛtātithyaḥ śubhācāraḥ śucipriyaḥ

46.30

sāmapriyo lokabandhurnekarūpo yugādikṛt || dharmaseturlokasākṣī kheṭakaḥ sarvadaḥ
prabhuḥ

46.31

mayaivaṃ saṃstuto bhānurnāmāmaṣṭaśatena ca || tuṣyatāṃ sarvalokānāṃ sarvalokapriyo vibhuḥ

46.32

ityevaṃ saṃstavātprīto bhāskaro
māmavocata || sadātra kalayā sthāsye devarṣe tvatpriyepsayā

46.33

yo māmatra mahābhaktyā bha̍ṭṭādityaṃ prapūjayet || sahasraśaḥ kā
marūpe saṃpūjyāpnoti tatphalam

46.34

māmuddiśya ca yo vipraḥ svalpaṃ vā yadi vā bahu || dāsyate'trākṣayaṃ tacca grahīṣye karajaṃ yathā

46.35

rakto
tpalaiśca kahlāraiḥ kesaraiḥ karavīrakaiḥ || śatapatrairyamaihāpadmai ravivāreṇa mānavaḥ

46.36

saptamyāmatha ṣaṣṭhyāṃ vā ye'rcayiṣyaṃti māmiha || yānyānprārtha
yate kāmāṃstāṃstānprāpsyati niścitam

46.37

darśanānmama bhaktyā ca nāśo vyādhidaridrayoḥ || praṇāmātsvargamāpnoti śrutvā mokṣaṃ ca nityaśaḥ

46.38

abhaktiṃ yaśca kartā me sa gacchenniścitaṃ kṣayam || aṣṭottaraśataṃ nāma mamāgre yattvayeritam

46.39

trikālamekakālaṃ vā paṭhataḥ śṛṇu
yatphalam || kīrtimānsubhago vidvānsusukhī priyadarśanaḥ

46.40

bhavedvarṣaśatāyuśca sarvarogavivarjitaḥ || yastvidaṃ śṛṇuyānnityaṃ paṭhedvā prayatataḥ
śuciḥ

46.41

akṣayaṃ svalpamapyatraṃ bhavettasyopasādhitam || vijayī ca bhavennityaṃ tathā jātismaro bhavet

46.42

tasmādetatvayā jāpyaṃ paraṃ
svastyayanaṃ mahat || tathā mamāgre kuṃḍaṃ ca kuru snānārthamuttamam

46.43

kāmarūpakalā yatra tatra kuṃḍaṃ vane bhavet || evaṃ dattvā varānbhānustatraivāṃ
taradhīyata

46.44

tato bhāskaravākyena siddheśasya ca savyataḥ || vanamadhye mayā kuṃḍaṃ kṛtaṃ darbhaśalākayā

46.45

kāmarūpabhavaṃ kuṃḍaṃ vṛkṣāste
cāṃpi bhārata || saṃlīnāstanmahāścaryaṃ mamājāyata cetasi

46.46

māghamāsasya śuklāyāṃ saptamyāṃ strī naro'pi vā || snānaṃ kuṃḍe śubhaṃ kṛtvā
bhaṭṭādityaṃ prapaśyati

46.47

tasyānaṃtaṃ bhavetpuṇyaṃ rathaṃ yaśca prapūjayet || rathayātrāṃ ca kurute yasminyasminnasau pathi

46.48

ye ca paśyaṃti
lokāste dhanyāḥ sarve na saṃśayaḥ || putradhānyadhanairyuktā nīrujastejasā'nvitāḥ

46.49

bhaviṣyaṃti narāste ye kārayaṃti rathotsavam || gaṃgādisarva
tīrtheṣu yatphalaṃ kīrtitaṃ budhaiḥ

46.50

bham̐ṭṭādityasya kuṃḍe ca tatphalaṃ saptamīdine || tatra kuṃḍe ca yaḥ snātvā sūryāyārghyaṃ prayacchati || kapilāgośa
tasyāsau dattasya phalamaśnute

46.51

arjuna uvāca || || vāsudevādayaḥ sarve vadaṃtyevaṃ mahāmune

46.52

bhāskarārghaṃ vinā prātaḥ kṛtaṃ sarvaṃ ca
niṣphalam || tasyāhaṃ śrotumicchāmi vidhiṃ vidhividāṃ vara

46.53

nārada uvāca || || yathā brahmādayo devā yacchaṃtyarthaṃ mahātmane
bhāskarāya śṛṇu tvaṃ taṃ vidhiṃ sarvāghanāśanam

46.54

prathamaṃ tāvatpratyūṣe udite sūrye śucirbhūtvā gomayakṛtamaṃḍalasyopari raktacaṃdanena maṃḍalakaṃ
kṛtvā tatastāmrapātre raktacaṃdananodakaśvetacaṃdanādidravyaiḥ prapūraṇaṃ kṛtvā tanmadhye hemākṣatadūrvādadhisarpīṣi parikṣipya sthāpayet

46.55

svaśarīramāla
bheta anena maṃtreṇa || oṃ khakholkāya namaḥ || saptavārānuccārya sthātavyam || tena śuddhirupasaṃjāyate dehasyārhatā bhavati || paścādāsanasthaṃ devaṃ
savitāraṃ maṃḍalamadhye dvādaśātmakaṃ surādibhiḥ saṃpūjyamānaṃ dhyātvā pūrvoktamarghapātraṃ śirasi kṛtvā bhūmau jānunī nipātya sūryābhimukhastadgatamanā
bhūtvārghamaṃtramudāharet || taducyate sūryavakrādvinirgatamiti

46.56

yasyoccāraṇaśabdena rathaṃ saṃsthāpya bhāskaraḥ || pratigṛhṇāti caivārghyaṃ
varamiṣṭaṃ ca yacchati

46.57

oṃyasyāhuḥ sapta cchaṃdāṃsi rathe tiṣṭhaṃti vājinaḥ || aruṇaḥ sārathiryasya rathavāho'grataḥ sthitaḥ

46.58

jayā ca vijayā caiva jayaṃtī pāpanāśanī || iḍā ca piṃgalā caiva vahaṃto'śvamukhāstathā

46.59

ḍiṃḍiśca śeṣanāgaśca gaṇādhyakṣastathaiva ca
skaṃdareṃvatatākṣyāśca tathā kalmāṣapakṣiṇau

46.60

rājñī ca nikṣubhā devī lalitā caiva saṃjñikā || tathā yajñabhujo devā ye cānye
parikīrtitāḥ

46.61

ebhiḥ parivṛto yo'sāvadharottaravāsibhiḥ || tamahaṃ lokakartāramāhvayāmi tamopaham

46.62

ammayo bhagavānbhā
nurasuṃ yajñaṃ pravartayan || idamarghyaṃ ca pādyaṃ ca pragṛhāṇa namonamaḥ

46.63

āvāhanam || sahasrakiraṇa varada jīvanarūpa te namaḥ
iti sāṃnidhyakaraṇam || oṃvaṣaṭ ityuccārya sūryasya caraṇayugalaṃ paśyan bhuvi paṃdradyāṃ pātrīṃ nirvāpayet pādyaṃ taducyate || evaṃ pādyaṃ dattvā baddhāṃ
jaliḥ susvāgatamiti kuryāt || svāgataṃ bhagavaṃnnehi mama prasādaṃ vidhāya āsyatām || iha gṛhāṇa pūjāṃ ca prasādaṃ ca dhiyā kuru || tiṣṭha tvaṃ
tāvadatraiva yāvatpūjāṃ karomyaham

46.64

evaṃ vijñāpanaṃ dadyādanena maṃtreṇa kamalāsanam || tatkamalāsanaṃ kamalanaṃdana upāviśati || āsana
upaviṣṭasya śeṣāṃ pūjāṃ niyojayet anena vidhānena || oṃsomamūrttikṣīrodapataye namaḥ || iti kṣīrādisnapanam || oṃbhāskarāya nīrava sine
namaḥ || iti jalasnānam || tato vāsoyugaṃ śubhraṃ dadyāt anena maṃtreṇa || idaṃ vāsoyugaṃ sūrya gṛhāṇa kṛpayā mama || kaṭibhūṣaṇamekaṃ te
dvitīyaṃ cāṃgaprāvaraṇam

46.65

tato yajñopavītaṃ dadyāt anena maṃtreṇa || sūtrataṃtumayaṃ śuddhaṃ pavitramidamuttamam || yajñopavītaṃ deveśa pragṛhāṇa
namo'stu te

46.66

tato yathāśakti śvetamukuṭamudrikādibhūṣaṇāni dadyāt anena maṃtreṇa || mukuṭo ratnanaddho'yaṃ mudrikāṃ bhūṣaṇāni ca || alaṃ
kāraṃ gṛhāṇemaṃ mayā bhaktyā samarpitam

46.67

evamalaṃkāraṃ nivedya paścātkeśarakuṃkumakarpūraraktacaṃdanamiśramanulepanaṃ dadyāt

46.68

oṃ tavātipriya
vṛkṣāṇāṃ raso'yaṃ tigmadīdhite || sa tavaivocitaḥ svāmingṛhāṇa kṛpayā mama

46.69

tataścaṃpakajapākaravīrakarṇakakesarakokanadādibhiḥ pūjāṃ
kuryāt

46.70

oṃvanaspatiraso divyo gaṃdhāḍhyo gaṃdha uttamaḥ || āhāraḥ sarvadevānāṃ dhūpo'yaṃ pratigṛhyatām

46.71

śaṃkhakī dhūpamaṃtraḥ || tataḥ
pāyasādiniṣpannaṃ naivedyaṃ nivedayedanena maṃtreṇa || naivedyamamṛtaṃ sarvabhūtānāṃ prāṇavardhanam || pūrṇapātre mayā dattaṃ pratigṛhya prasīda me

46.72

tataḥ
śaucodakatāṃbūladīpārārtikaśītalikāpunaḥpūjādi nivedya yathāśaktyā stutvā sukṛtaṃ duṣkṛtaṃ vā kṣamasveti procya visarjayet || tato bhūyo
namasya hemavastropavītālaṃkārān brāhmaṇāya nivedya nirmālyaṃ saṃhṛtyāṃbhasi nikṣipet

46.73

ityarthyadānavidhiḥ || ya evaṃ bhāskarāyārghyaṃ mūrtī
maṃḍalake'pi vā || nityaṃ nivedayetprātaḥ syādddraverātmavatpriyaḥ

46.74

anena vidhinā karṇo bhāskarāghyaṃ prayacchati || tataḥ sūryasya pārthāsāvātma
vadvallabho mataḥ

46.75

aśaktaścennityamekamarghyaṃ dadyāddivākṛte || tato'tra rathasaptamyāṃ kuṃḍe deyaḥ prayatnataḥ

46.76

aśvamedhaphalaṃ prāpya sūryaloka
mavāpnuyāt || tasmātsarvaprayatnenena dātavyo'gho'tra bhārata

46.77

evaṃvidhastvasau devo bhaṃṭṭādityo'tra tiṣṭhati || bhūyānato'pi bahuśaḥ pāpahā dharma
vardhanaḥ

46.78

divyamaṣṭavidhaṃ cātra sadyaḥ pratyayakārakam || pāpānāṃ copabhuktaṃ hi yathā pārtha halāhalam

46.78.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāharūyāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe sāgarasaṃgame bhaṭṭādityamāhātmyavarṇanaṃnāma tricatvāriṃśo'dhyāyaḥ

Linked texts (5)