Kaumarikakhanda 66
Kaumārīkākhaṇḍa 66
- Language
- Sanskrit
Contents
- 66.83 — 1 part
66.1
cha || || sūta uvāca || || aśvatthalākṣāvahnau ca sarṣapānkesaraplutān || juhvato maṃtramu
khyaiśca balātibalasaṃjñakaiḥ
66.2
yāme tu prathame yāte kācinnārī samāyayau || śoṇitāktaikavasanā mahordhvodhvaṃśiroruhā
66.3
dāruṇākṣī śukla
dantī bhayasyāpi bhayaṃkarī || sā ruroda mahārāmaṃ prāpya tāṃ homabhūmikām
66.4
tāṃ dṛṣṭvā cukṣubhe sadyo vijayo bhītimāniva || barbarīkaśca nirbhīti
stasyāḥ saṃmukhamāyayau
66.5
tataḥ kaṇṭhaṃ samāśliṣya tasyā matimatāṃ varaḥ || ruroda dviguṇaṃ vīro meghavannādayanbahu
66.6
taṃ dṛṣṭvā vismitā sā ca
yāvanmuṃcati kartikām || tāvanniṣpīḍite kaṃṭhe moktuṃ tasminna cāśakat
66.7
pīḍyamāne ca balinā kaṃṭhe tasyā muhurmuhuḥ || sumoca vividhā
ñchabdānvajrāhata ivācalaḥ
66.8
kṣaṇaṃ rāvāṃstato muktvā trāhi muñceti vaktyaṇu || tataḥ kṛpālunā muktā pādayoḥ patitā'bravīt
66.9
śaraṇaṃ te prapannāsmi dāsī karmakarī tava || mahājihveti māṃ viddhi rākṣasīṃ kāmarūpiṇīm
66.10
kāśīśmaśānanilayāṃ devadānavadarpahām
dadāsi yadi me vīra durlabhāṃ prāṇadakṣiṇām
66.11
tatastapaścariṣyāmi sarvabhūtābhayapradā || asminnarthe svadevasya śapathā me tathā
tmanaḥ
66.12
yadyetadvyatyayaṃ kuryāṃ bhasmībhūyāṃ tataḥ kṣaṇam || evaṃ bruvāṇāṃ tāṃ vīro nigṛhya śapathairdṛḍham
66.13
mumoca sāpi saṃhṛṣṭā kṛcchrā
nmuktā yayau vanam || so'pi vīraḥ khaḍgadhārī tatraivāvasthito'bhavat
66.14
tato madhyamarātrau ca garjitaṃ śrūyate mahat || andhakāraṃ ca saṃjajñe
tamo'ghanarakaprabham
66.15
dadṛśe ca tataḥ śailaḥ śataśṛṃgo'tivistaraḥ || nānāśilāḥ pramumuce nānāvṛkṣāṃśca socchrayān
66.16
nānānirjhara
saṃghoṣaṃ vavṛṣe śoṇitaṃ bahu || taṃ tathā nagamālokya nirbhīto bhaiminaṃdanaḥ
66.17
parvato dviguṇo bhūtvā parvataṃ sahasāplutaḥ || padābhiṃjaghne saṃhatya
parvataṃ svena bhūbhṛtā
66.18
tadā viśīrṇaḥ so'bhūcca parvato bhūmisaṃḍale || tato yojanadehātmā śataśīrṣaḥ śatodaraḥ
66.19
vaktrairmuñcanma
hājvālāṃ repalendvo'bhyadhāvata || taṃ dhāvamānaṃ dṛṣṭvaiva barbarīko mahābalaḥ
66.20
vidhāya tādṛśaṃ rūpaṃ nardantaṃ cāpyadhāvata || tato madhyamarātrau
tau laghu citraṃ ca suṣṭhu ca
66.21
yuyudhāte bāṇajālairyathā prāvṛṣi toyadau || chinnacāpau ca khaḍgābhyāṃ chinnakhaḍgau ca muṣṭibhiḥ
66.22
parvatāviva satpakṣau ciraṃ yuyudhatuḥ sthiram || tataḥ kakṣe samutpāṭya bhrāmayitvā muhūrtakam
66.23
bhūmau pradharṣayāmāsa prasṛtaṃ
ca mumoca ha || cikṣepa cāgnikoṇe taṃ mahīsāgararodhasi
66.24
taddūre repalendrākhyaṃ grāmamadyāpi vartate || evaṃ sa repalonāma vṛttatu
lyaparākramaḥ
66.25
nāthaḥ śmaśānasyāvantyā vighnakṛnnihato'bhavat || taṃ nihatya punarvīro barbarīkaḥ sthito'bhavat
66.26
tata
stṛtīyayāme ca pratīcyā diśa āyayau || parvatābhā mahānādā pādaiḥ kampayatīva bhūḥ
66.27
duddudvahāruvyāśvatarī meghabhraṣṭā taḍidyathā
tāmāyāṃtīṃ tathā dṛṣṭvā sūryavaiśvānaraprabhām
66.28
upasṛtya javādbhaimīṃ ruroha prahasanniva || vegāttataḥ pradravantīṃ tuṃḍe prāhṛtya muṣṭibhiḥ
66.29
sthāpayāmāsa tatraiva tasthau sā cātipīḍitā || tataḥ kruddhā mahārāvaṃ kṛtvāplutya dudduddhā
66.30
jagatyāmāśu cikṣepa barbarīkaṃ tathaેચ્છkam
tato naditvā cātīva pādaghātamamuṃcata
66.31
pādau ca vīraḥ saṃgṛhya cikṣepa bhuvi līlayā || tataḥ punaḥ samutthāya dhāvaṃtīṃ tāṃ nigṛhya saḥ
66.32
muṣṭinā pātayitvaiva daṃtānkaṃṭhamapīḍayat || klinnaṃ vāsa ivāpīḍya prāṇānatyājayaddbhutam
66.33
evaṃ sīkottarasthāne smaśānaikapado
dbhavā || śākinīnāmadhīśā sā barbarīkeṇa sūditā
66.34
hatvā tāṃ cāpi cikṣepa pratīcyāmeva līlayā || duhuduhākhyamadyāpi tatra grāmaṃ sma
vartate
66.35
tatastathaiva saṃtasthau barbarīko'bhirakṣaṇe || tataścaturthe yāme ca prātaḥ kṣapaṇako'drutaḥ
66.36
muṃḍī nagno mayūrāṇāṃ picchadhārī mahā
vrataḥ || provāca cedaṃ vacanaṃ hāhā kaṣṭamatīva bhoḥ
66.37
ahiṃsā paramo dharmastadagnivrjvālyate kutaḥ || hūyamāne yato vahnau sūkṣmajīvavadho
mahān
66.38
śrutvedaṃ vacanaṃ tasya barbarīko'bravītsmayan || vadane sarvadevānāṃ hūyamāne sma pāvake
66.39
anṛtaṃ bhāṣase pāpa śikṣāyogyo'si
durmate || ityuktvā sahasotpatya kakṣāmadhye sthiro'sya ca
66.40
dantānmuṣṭiprahāraiśca samāhatyābhyapātayat || rudhirāvilavaktraṃ taṃ mumoca patitaṃ
bhuvi
66.41
sa kṣaṇāccetanāṃ prāpya ghoradaityavapurdharaḥ || bhayādbhaimeḥ pradudrāva guhāvivaramāviśat
66.42
bahuprabheti nagarī ṣaṣṭiyojanamāyatā
tasyāṃ viveśa sahasā taṃ cānu barbarīkakaḥ
66.43
barbarīkaṃ tato dṛṣṭvā nādo'bhūcca palāśinām || dhāvadhvaṃ hanyatāmeṣa chidyatāṃ bhidyatāmiti
66.44
tacchrutvā daityavīrāṇāṃ koṭayo nava bhīṣaṇāḥ || nānāyudhadharā vīraṃ barbarīkamupādravan
66.45
dṛṣṭvā tānkoṭiśo daityānkruddho bhīmātmajā
tmajaḥ || nimīlya sahasā netre teṣāṃ madhyamadhāvata
66.46
pādaghātaistataḥ kāṃścidbhujāghātaistathāparān || hṛdayasyābhighātaiśca kṣaṇātrinye yamakṣa
yam
66.47
yathā nailavanaṃ kruddhaḥ kuryādbhūmimamaṃ karī || navakoṭīstathā jaghne saha tena palāśinā
66.48
tato nāgāḥ samāgamya vāsukipramukhā
stadā || tuṣṭuvurvividhairvākyairūcuḥ suhṛdayaṃ ca te
66.49
nāgānāṃ paramaṃ kṛtyaṃ kṛtaṃ te bhaiminaṃdana || palāśaunāma daityoyaṃ nīto yatsānugo yamam
66.50
anena hi vayaṃ vīra sānugena durātmanā || pīḍitā vividhopāyaiḥ pātālādapyadhaḥ kṛtāḥ
66.51
varaṃ vṛṇīṣva tvaṃ tasmānnāgebhyo'bhimataṃ
param || varadāḥ sarva eva sma vayaṃ tubhyaṃ sutoṣitāḥ
66.52
suhṛdaya uvāca || || yadi deyo varo mahyaṃ tadenaṃ pravṛṇomyaham || sarvavighnavini
rmukto vijayaḥ siddhimāpnuyāt
66.53
tatastatheti taṃ procuḥ prahṛṣṭā vāyubhojanāḥ || sa ca tebhyaḥ purīṃ dattvā nivṛtto nāgapūjitaḥ
66.54
vivarasya ca madhyena samāgacchanmahāprabham || sarvaratnamayaṃ liṃgaṃ sthitaṃ kalpataroradhaḥ
66.55
arcyamānaṃ suballībhirnāgakanyābhiraikṣata || tato'sau
vismayāviṣṭo nāgakanyā hyapṛcchata
66.56
kenedaṃ sthāpitaṃ liṃgaṃ sūryyavaiśvānaraprabham || liṃgādapi caturdikṣu mārgāṃśceme tu kīdṛśāḥ
66.57
iti vīravacaḥ śrutvā bṛhatkaṭipayodharā || satrīḍaṃ sasmitāpāṃganirmokṣamidamabravīt
66.58
sarvapannagarājena śeṣeṇa sumahātmanā || tapa
staptvā mahāliṃgamidamatra pratiṣṭhitam
66.59
darśanātsparśanāddhyānādarcanātsarvasiddhidam || liṃgātpūrveṇa mārgoyaṃ yāti śrīparvataṃ bhuvi
66.60
elāpatreṇa vihito nāgānāṃ tatra prāptaye || dakṣiṇena ca mārgo'yaṃ yāti śūrpāra kaṃ bhuvi
66.61
karkoṭakena nāgena kṛto'yaṃ tatra prāptaye || paścimena ca
mārgo'yaṃ prabhāsaṃ yāti suprabham
66.62
airāvatena vihito nāgānāṃ gamanāya ca || uttareṇa ca mārgoyaṃ yena yātuṃ bhavānsthitaḥ
66.63
guptakṣetre siddha
liṃgaṃ yāti śaktiguhā''kṛtaḥ || vihitastakṣakeṇāsau yātuṃ tatra mahātmanā
66.64
itīdaṃ varṇitaṃ vīra vijñaptiḥ śrūyatāṃ mama||ko bhavānadhunedeto daityapṛṣṭa
gato'bhavat || adhunaiva tathaikākī samāyāto'tra no vad
66.65
vayaṃ ca sarvāste dāsyastvāṃ patiṃ pravṛṇīmahe || asmābhiḥ sahitaḥ krīḍa vividhāsvatra
bhūmiṣu
66.66
barbarīka uvāca || || ahaṃ kurukulotpannaḥ pāṃḍuputrasya pautrakaḥ || barbarīka iti khyātastaṃ daityaṃ haṃtumāgataḥ
66.67
sa ca daityo
hataḥ pāpaḥ punarghāsye mahītalam || bhavatībhiśca me nāsti kṛtyaṃ bhobhoḥ kathaṃcana
66.68
brahmacārivrataṃ yasmādahaṃ satatamāsthitaḥ || ityuktvābhyarcya
talliṃgaṃ praṇipatya ca daṇḍavat
66.69
ūrdhvamācakrame vīraḥ kātaraṃ tābhirīkṣitaḥ|| tato bahiḥ samāgatya saprakāśaṃ mukhaṃ tadā
66.70
praharṣeṇaiva pūrvasyā
vijayaṃ dadṛśe diśaḥ || tasminkāle ca vijayaḥ karma sarvaṃ samāptavān
66.71
kāṃtyā sūryyasamābhāsa ūrdhvamācakrame kṣaṇāt || tato viyadgataṃ devaiḥ
puṣpavarṣamabhūnmahat
66.72
jagurgaṃdharvamukhyāśca nanṛtuścāpsarogaṇāḥ || vijayo barbarīkaṃ ca tato vacanamabravīt
66.73
tava prasādādvīreśa siddhiḥ
prāptā mayātulā || ciraṃ jīva ciraṃ naṃda ciraṃ vasa ciraṃ jaya
66.74
ata eva hi sādhūnāṃ saṃgamicchaṃti sādhavaḥ || auṣadhaṃ sarvadoṣāṇāṃ bhavetsatsaṃ
gamo yataḥ
66.75
tvaṃ ca homasthitaṃ bhasma siṃdūrasadṛśaprabham || niḥśalyaṃ savivarakaṃ pūryyamāṇaṃ gṛhāṇa ca
66.76
akṣayyametatsaṃsrāme prathamaṃ te
pramuṃcataḥ || śatrūṇāṃ sthānakaṃ mṛtyordehaṃ dhvastaṃ kariṣyati
66.77
evaṃ sukhena vijayaḥ śatrūṇāṃ te bhaviṣyati
66.78
barbarīka uvāca
upakuryānnirākāṃkṣo yaḥ sa sādhuritīryyate || sākāṃkṣamupakuryyādyaḥ sādhutve tasya ko guṇaḥ
66.79
taddehi bhasma cānyasmai kenāpyartho na me'ṇvapi
prasādasumukhāṃ dṛṣṭiṃ vinā nānyadvṛṇomi te
66.80
devā ūcuḥ || || kurūṇāṃ pāṃḍavānāṃ ca bhaviṣyati mahāriṇaḥ || tato bhūmisthitaṃ bhasma
prāpsyaṃti yadi kauravāḥ
66.81
mahānanartho bhavitā pāṃḍavānāṃ tataḥ sphuṭam || tasmādgṛhāṇa tvaṃ bhasma sopi cakre tathā vacaḥ
66.82
devībhiḥ
sahitā devāḥ saṃmānya vijayaṃ ca te || siddhaiśvaryaṃ dadustasmai siddhaseneti nāma ca
66.83
evaṃ sa vijayo vipraḥ siddhiṃ lebhe sudurlabhām || barbarī
kaśca kṛtvaitaddevībhaktirato'vasat
66.83.p1
iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṃḍe kāryasiddhivarṇanaṃnāma triṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Kumārikākhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārakhaṇḍa — Sanskrit
- Vaiṣṇavakhaṇḍa — Sanskrit