Kaumarikakhanda 77
Kaumārīkākhaṇḍa 77
- Language
- Sanskrit
Contents
- 77.91 — 1 part
77.1
cha || || gautama uvāca || || śṛṇu devi purāvṛttaṃ kailāse merudhanvinā || ādiṣṭastīrthayātrārthamahaṃ
liṃgāni vīkṣitum
77.2
rudrakṣetre ca kedāre tathā badarikāśrame || kāśyāṃ puṇyeṣu deśeṣu tathā śrīparvate śive
77.3
kāṃcīmukhyāsu puṇyāsu purī
ṣvapyagamaṃ tadā || ṛṣibhirvibudhaiḥ sārthergaṇairyogibhiruttamaiḥ
77.4
sthāpitāni ca liṃgāni svayaṃbhūni ca dṛṣṭavān || tatratatra mahābhāge tīrthāni
śivasannidhau
77.5
sevamānaḥ saśiṣyo'haṃ paryaṭanpṛthivīmimām || evaṃ tīrthāni sarvāṇi gāhamāno vratānvitaḥ
77.6
tapāṃsi yajñakarmāṇi
kurvanbhūmiṃ samācaran || śivasmaraṇasaṃyuktaḥ śivaliṃgāni sannaman
77.7
sarvāṇi bhuvi puṇyāni deśametamupāśrayam || atra devaṃ mahādevamavikeśaṃ
triyaṃbakam
77.8
aruṇādriritikhyātaṃ parvataṃ liṃgamaikṣiṣi || atra siddhā mahātmāno munayaśca dṛḍhavratāḥ
77.9
kaṃdamūlaphalāhārā dṛṣṭāḥ śoṇādri
sevakāḥ || astauṣamādimaṃ liṃgamaruṇādrimayaṃ mahat
77.10
ādyena brahmaṇā pūrvamarcitaṃ divyacakṣuṣā || asau yastāmro aruṇa uta babhruḥ sumaṃgalaḥ
77.11
iti vedāḥ stuvaṃti tvāmaruṇādrīśa saṃtatam || namastāmrāya cāruṇāya śivāya paramātmane
77.12
sarvavedasvarūpāya nityāyāmṛtmūrtaye
kālāya karuṇārdrāya dṛṣṭipeyāmṛtābdhaye
77.13
bhaktavātsalyapūrṇāya puṇyāya purabhedine || darśanaṃ tava deveśa sarvadharmaphalapradam
77.14
bhuvi labdhavatāṃ
bhūyo nānyatkāryaṃ tapaḥ kvacit || bhavatā karmabhūreṣā vartatedya nirodhitā
77.15
prārthayaṃte svayaṃ vāsāndevāścātra tvadāśraye || kālasaṃgrahasaṃjjātaṃ phalaṃ
labdhaṃ mayādhunā
77.16
anyatkṛtaṃ tapaḥ sarvaṃ tvaddarśanaphalaṃ mama || īdṛśaṃ tava deveśa rūpamatyadbhutodayam
77.17
ekamadrimayaṃ liṃgaṃ na kvaciddṛṣṭa
vānbhuvi || sūryendvagnisusaṃyuktakoṇatrayamanoharam
77.18
trimūrtirūpa deveśa dṛśyate te vapurmahat || śaktitrayasvarūpeṇa kālatrayavidhānakam
77.19
trivedātmaṃ trikoṇāṃgaṃ liṃgaṃ te dṛṣṭamadbhutam || trailokyarakṣaṇārthāya vitataṃ rūpamāsthitaḥ
77.20
dṛśyate vasudhābhāge śoṇādririti viśrutaḥ || ajāna
tāṃ ca martyānāṃ samālokanamātrataḥ
77.21
vitaratyakhilānbhogānavyājakaruṇānidhiḥ || arcayā rahitaṃ liṃgamanyaṃ śūnyamudāhṛtam
77.22
idaṃ tu pūjitaṃ devaiḥ sadā sarvavarapradam || prasīda karuṇāpūrṇa śoṇācala maheśvara
77.23
trāyasva bhavabhītaṃ māṃ prapannaṃ bhaktavatsala || draṣṭavyaṃ draṣṭametattve
rūpamatyadbhutaṃ mahat
77.24
kṛtārthaya kṛpāsiṃdho śaraṇya śaraṇāgatam || iti saṃstūyamāno me devaḥ śoṇācaleśvaraḥ
77.25
adarśayatparaṃ rūpaṃ divya
mehītyuvāca mām || prīto'smi bhavataḥ stotrairbhaktyā ca parayā bhṛśam
77.26
atraiva bhavato vāso nityamastu mamāṃtike || saṃpūjaya ca māṃ
nityaṃ bhuvi bhogaiḥ sanātanaiḥ
77.27
tapasā tapa sarveṣāṃ mahattvamiha darśaya || pūrvaṃ kailāsaśikhare vasaṃtaṃ tvāṃ taponvitam
77.28
ādiśaṃ
pṛthivībhāge śoṇādrau pūjayeti mām || saptarṣipūjitā pūjā divi me saṃprakāśate
77.29
tathā nityārcanāyuktaḥ prakāśaya dharātale || sarveṣāmeva jaṃtūnāṃ hitāya tvaṃ tapo'dhikaḥ
77.30
bhuvi māṃ pūjayārcābhirāgamoktābhirādarāt || divyā mama mahāpūjā dṛśyā hi
divi daivataiḥ
77.31
prakāśanīyā bhavatā pārthivī vasudhātale || māhātmyaṃ pūrvamevoktaṃ tathāhamaruṇācalaḥ
77.32
sthito vasuṃ
dharābhāge mayā prīto tu te bhṛśam || ye vā saṃpūjayaṃti sma pūrvaṃ māṃ sukṛtādhikāḥ
77.33
tebhyastvamadhiko bhūmau prakāśasva śivārcanam
ityādiṣṭo hi deveśaṃ praṇamya bhavabhaktimān
77.34
anvapṛcchaṃ dayāpūrṇamaruṇādrīśamānaman || anāsādyamidaṃ rūpamagnirūpaṃ maheśvaram
77.35
kathamadyārcayāmyenaṃ martyalokocitārcanaiḥ || ādeśamimamanvarthaṃ kathaṃ vā kalpayāmyaham
77.36
upāyamādiśa śrīmannabhigamyo yathā bhavān
iti vijñāpito devaḥ śrīmāñchoṇācaleśvaraḥ
77.37
anvagrahīdaśeṣānmā praṇataṃ māṃ dayānidhiḥ || ahaṃ tu sūkṣmaliṃgāni prakāśiṣye mahītale
77.38
āgamoktakriyābhedaiḥ pūjāṃ me pratipādaya || paṃcāvaraṇasaṃyuktaṃ liṃgaṃ me sūkṣmamadbhutam
77.39
aruṇādrīśvarābhikhyaṃ saṃpūjaya tapobalaiḥ
ityādiśya mahādevaḥ svayaṃbhu vimalaṃ mahat
77.40
rūpaṃ me darśayāmāsa sūkṣmaliṃgātmanā śivaḥ || ālokya vimalaṃ liṃgaṃ sūkṣmaṃ tatsvayamucchri
tam
77.41
aśeṣā''varaṇopetaṃ kṛtārthahṛdayo'bhavam || punarvyajñāpayaṃ devaṃ śambhumāśritavatsalam
77.42
āgamoktaprakārāṇāmanirīkṣyatvamāga
tam || kathaṃ tu tava rūpāṇāṃ nāmabhedānviyojitān
77.43
jānīyāṃ karuṇāmūrtte svayamīśvara matprabho || pūjakāstava ke vā syurmaṃdiraṃ vātra kīdṛ
śam
77.44
kathaṃ stotraṃ kathaṃ pūjā ke vātra paricārakāḥ || sthānarakṣā kathaṃ vā syātke vātmaparirakṣakāḥ
77.45
kathaṃ vā mānuṣī pūjā nityā
saṃvardhate tava || āgatā bahavo devāḥ śraddheyaṃ manujaiḥ katham
77.46
prasīda parameśāna svayamājñāpayākhilam || evaṃ vijñāpito devaḥ śoṇādrīśaḥ
svayaṃ prabhuḥ
77.47
ājñāpayattadā devo viśvakarmāṇamāgatam || sṛja tvaṃ nagaraṃ divyamaruṇākhyaṃ guṇādhikam
77.48
maṃdiraṃ mama divyaṃ ca mahā
maṇigaṇojjvalam || tauryatrikaṃ saparyāṃgaṃ tanme sarvaṃ prakalpaya
77.49
ābabhāṣe śivaḥ śrīmānnāmabhedārcanakramam || vrataṃ ca karuṇāmūrttiraruṇādrīśvaraḥ
śivaḥ
77.50
śṛṇu tanme ca ye sṛṣṭā pūjārthaṃ paricārakāḥ || śṛṇu gautama sarvaṃ me mānuṣaṃ pūjanakramam
77.51
ya eṣa sarvalokānāṃ kṣemāya prathate
bhuvi || idaṃ tejomayaṃ liṃgamatulaṃ dṛśyate mahat
77.52
aruṇādrīśvarābhikhyaṃ pūjyatāṃ satataṃ tvayā || śaktirmamottare bhāge pūjyā nityodayā mudā
77.53
dadhatī sthānamāhātmyamapītakucanāmikā || aruṇācalarājoyamavibhāgaḥ priyānvitaḥ
77.54
utsavārtho mahādevaḥ pūjyo bhogasutā
vṛtaḥ || bodhado bhaktalokasya dattābhayakaraḥ śivaḥ
77.55
sāraṃgaṃ paraśuṃ bibhratprasannavadanaḥ sadā || umāskandeśvaraḥ śambhurdivyaratnavibhūṣaṇaḥ
77.56
ābhayā bhāsayam̐llokānavikuṇṭhaśriyānvitaḥ || śakterutsavabhadre ca saṃpūjyā suṃdareśvarī
77.57
sarvabhūṣaṇasaṃyuktā śṛṅgārarasavaddhanī
bālo gaṇapatiḥ pūjyaḥ purastādbhūtinandanaḥ
77.58
madaṃtikamalaṃkurvanbhakṣyairbhojyairbahūdayaiḥ || matpārśvamavisuṃcaṃtī śoṇarekhāṃcitekṣaṇā
77.59
utsavārthā parā śaktiraṃtikasthaiva pūjyatām || mukharāṃdhripatiḥ śrīmānnṛtyaṃstāṃḍavapaṇḍitaḥ
77.60
utsavārthaṃ samabhyarcyaścaṃkṣuraye'mṛteśvaraḥ
śaktiścānyā mahābhāgā saṃpūjyā bhūvināyakā
77.61
dvāre nandī mahākālaḥ purastātsūryasaṃnibhaḥ || bhaktānāṃ mama sarveṣāṃ pūjanaṃ
cāpi kalpyatām
77.62
dakṣiṇe mātaraḥ pūjyā vighnaśāstṛsamanvitāḥ || saṃpūjyo nairṛte koṇe vighnanāśo vināyakaḥ
77.63
skandaḥ śaktidharaścaivaiśānakoṇe samarcyatām || liṃgāni ca manojñāni pūjanīyānyanantaram
77.64
maṃdiraṃ mama saṃpūjya dakṣiṇāmūrtti
dakṣiṇam || paścime viṣṇurūpāṃkamagnirūpānvitaṃ tathā
77.65
uttare brahmarūpāṃkaṃ pūrve sāraṃgabhṛdyutam || sarvadevaguṇopetaṃ sarvaśaktisamanvitam
77.66
apītakucanāthāyāḥ sarvaśaktisamanvitam || maṃdiraṃ guru saṃpūjya dikpālakavadhūvṛtam
77.67
maṃdirasyāvanāthāya devīvaibhavanāyakāḥ
77.68
kṣetrapālaṃ tu saṃpūjya sarvāvaraṇasaṃyutam || putrasya trāṇamāyātā pūjyāruṇagirīśvarī
77.69
kālī bahuvidhāścānyā devatā vidhipālakāḥ
utsavā vividhāḥ kalpyāḥ pratimāsamahodayāḥ
77.70
sṛjasva kanyakā divyāḥ śivadevārhaṇe ratāḥ || vṛttagītakalābhijñā rūpasaubhāgyasaṃyutāḥ
77.71
cāruvibhramasaṃyuktāḥ kāmadā nityapāvanāḥ || śiṣyānādiśa vedajñānsadācārasamujjavalān
77.72
divyopacārasaṃsiddhyai subhagānchudvace
tasaḥ || dīkṣitānvimalānchuddhāñchaivāgamaviśāradān
77.73
śaivācāraprasiddhyarthamādiśābhyarcane mama || mārddalāñchāṃkhikānvaiṇāṃstālikānveṇu
vādakān
77.74
śaulbikānsṛja sadgidyāṃścaturvidyāviśāradān || kṣatriyānvividhānvaiśyāñśūdrāṃśca śivasaṃmatān
77.75
catvāraśca maṭhāḥ kalpyā
śruturddiktīrthavāsinām || munīnāṃ śivabhaktānāṃ nirāśānāṃ nivāsataḥ
77.76
teṣu sthitā munīṃdrā me rakṣaṃtu śivapūjanam || bhikṣamāṇāḥ punaḥ śaivā
bhaktāḥ pāśupatā api
77.77
pālayaṃtu sadānye ca yuktāḥ kāpālikā api || sarveṣāṃ jāyamānānāṃ jātānāṃ saṃbhaviṣyatām
77.78
anvā
hatāṅgamārakṣyamidaṃ sthānaṃ mahībhṛtām || bakulaśca mahānatra dṛśyate divyabhūruhaḥ
77.79
atra bhaktā vitanvantu śivakāryaviniścayam || atra me
dīyate dravyamaprekṣitaparātraye
77.80
yattadakṣayyaphaladamārakṣyaṃ śivasevakaiḥ || bhaktairvijñāpitaṃ cārthaṃ śroṣyāmi purataḥ sthitaiḥ
77.81
sarvaṃ saṃpādayi
ṣyāmi teṣāṃ cittānukūlakam || aparādhasahastrāṇi kṣaṃsye māṃ svarcatāmaham
77.82
āgamoktā ca pūjeyaṃ mānuṣī nirmitā yataḥ || grahīṣye tāmahaṃ
sarvāmarcāṃ sarvāṃgamoditām
77.83
saṃkalpitaṃ bhavetkarma prītikṛnmama sevakaiḥ || āgamārthānaśeṣāṃstvamālokya samayocitān
77.84
vidhāyābhyarcanābhedāṃllokarakṣākṛte mune || kartavyā mahatī pūjā paurṇamāsyāṃ tu sādaram
77.85
satrāṇi vividhānyatra kartavyāni sahasraśaḥ
vividhāni ca dānāni śaktyā caivāsya sannidhau
77.86
avyucchinnapradīpasya dātāro mama sannidhau || tejomayamidaṃ rūpaṃ mama yāṃti na saṃśayaḥ
77.87
jalajaṃ tarujaṃ puṣpaṃ kakṣajaṃ ca latodbhavam || dadate ye ca bhaktyā me te bhaviṣyaṃti bhūbhṛtaḥ
77.88
teṣāṃ purogataḥ sākṣādahaṃ jeṣyāmi
vidviṣaḥ || yasya yasya tu deśasya yo yo rājā tapodhikaḥ
77.89
tattatsamprarddhitaṃ ramyaṃ saṃbhavaṃ dadate'tra me || matsannidhimupāgatya durātmāno'pi
bhūmipāḥ
77.90
śivabhaktā bhṛśaṃ pūrṇā bhaviṣyaṃti na saṃśayaḥ
77.91
iti śaṃbhumukhotthitaṃ vacaḥ samupaśrutya vidhūtakalmaṣaḥ || ahamānatavānbya
jijñapaṃ kutukācchoṇagirīśvaraṃ śivam
77.91.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamāhātmye pūrvārdhe'ruṇeśvarārādhanāmāhātmyavarṇanaṃnāmāṣṭamo'dhyāyaḥ
Linked texts (7)
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Vaiṣṇavakhaṇḍa — Sanskrit
- Skandapurāṇa (early; "Ambikākhaṇḍa") (ed. Bakker) — Sanskrit
- Śoṇādrimāhātmya — Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit
- Anvitārthaprakāśikā — Gaṅgāsahāya Śarman, Sanskrit