Linga 160
Liṅga 160
- Language
- Sanskrit
Contents
- 160.108 — 1 part
160.1
pañcaviṃśatitamo'dhyāyaḥ
śailādiruvāca
śivāgnikāryyaṃ vakṣyāmi śivena paribhāṣitam
janayitvāgrataḥ prācyāṃ śubhe deśe susaṃskṛte
160.2
pūrvāgramuttarāgrañca kuryyāt sūtratrayaṃ śubham
caturaśrokṛte kṣetre kuryyāt kuṇḍāni yatnataḥ
160.3
nitya homāgnikuṇḍañca trimekhalasamāyutam
catustrihyaṅgulāyāmā mekhalā hastamāvataḥ
160.4
hastamātraṃ bhavet kuṇḍaṃ yoniḥ prādeśamātrataḥ
aśvatthapatravadyoniṃ mekhalopari kalpayet
160.5
kuṇḍamadhye tu nābhiḥ syādaṣṭapatraṃ sakarṇikam
prādeśamātraṃ vidhinā kārayed brahmaṇaḥ sutaḥ
160.6
astrenollekhanaṃ proktaṃ prokṣaṇaṃ varmaṇā smṛtam
netreṇālokya vai kuṇḍaṃ ṣaḍrarekhāḥ kārayed budhaḥ
160.7
prāgāyatena viprendra ! brahmaviṣṇumaheśvarāḥ
uttarāyāḥ śivā rekhā proktayedvarmaṇā punaḥ
160.8
śamī pippalasambhratā maraṇīṃ ṣoḍaśāṅgulām
mathitvā vahnibījena śaktinyāsaṃ hṛdaiva tu
160.6-2
prakṣipedvidhinā vahni manvādhāya yathāvidhi
tūrṇī prādeśamātraistu yājñikaiḥ śaklaiḥ śubhaiḥ
160.10
parisammohanaṃ kuryyāj jalenāṣṭasu dikṣu vai
paristīrya vidhānena prāgādye vamanukramāt
160.11
uttarāgraṃ purastāddhi prāgagraṃ dakṣiṇe punaḥ
paścime cottarāgrantu saumye pūrvāgrameva tu
160.12
aindre caindrāgnramāvāhya yāmya evaṃ vidhīyate
saumyasyopari cāndrāgraṃ vāruṇāgramadhastataḥ
160.13
dvandarūpeṇa pātrāṇi barhiṣvāsādya suvrata !
adhomukhāni sarvāṇi dravyāṇi ca tathottare
160.14
tasyopari nyasedarbhān śivaṃ dakṣiṇato nyaset
pūjayenmūlamantreṇa paścāddhomaṃ samācaret
160.15
prokṣaṇī pātramādāya pūrayedambunā punaḥ
prādeśamātrau tu kuśau sthāpayedudakopari
160.16
plāvayecca kuśāgrantu vasoḥ sūryyasya raśmibhiḥ
vikīryya sarvapātrāṇi susammrokṣya vidhānataḥ
160.17
praṇītā pātramādāya pūrayedambu nā punaḥ
anyodakakuśāgraistu samyagācchādya suvrata !
160.18
hastābhyāṃ nāsikaṃ pātramaiśānyāṃ diśi vinyaset
āśyādhiśrayaṇaṃ kuryyāt paścimottarataḥ śubham
160.19
bhasmamiṃśrānstathāṅgārān grāhayecchakalena vai
paścimottarato nītvā tatra cājyaṃ pratāpayet
160.20
kuśānagnau tu prajvālya paryyagniṃ vibhirācaret
tān sarvāṃstatra nikṣipya cāgre cājyaṃ nidhāpayet
160.21
aṅguṣṭhamātrau tu kuśau prakṣālya vidhineva tu
paryyagniśca tataḥ kuryyāttaireva navabhiḥ punaḥ
160.22
paryyagniśca punaḥ kuryyāttadājāmavaropayet
athāpakarṣayet pātraṃ krameṇottarapaścime
160.23
saṃyujya cāgniṃ kāṣṭhena prajvālyāropya paścime
ājyasyotpavanaṃ kuryyāt pavitrābhyāṃ sahaiva tu
160.24
pṛthagādāya hastābhyāṃ pravāheṇa yathākramam
aṅguṣṭhā nāmikābhyāntu ubhābhyāṃ mūlavidyayā
160.25
abhyukṣya dāpayedagnau pavitre ghṛtapaṅkite
sovarṇaṃ sruksruvaṃ kuryyāddvimātre ca suvrata !
160.26
rājataṃ vā yathā nyāyaṃ sarvalakṣaṇasaṃyuktam
athavā yājñikairvṛkṣaiḥ kartavyau sruksruvāvubhau
160.27
aratnimātramāyāmaṃ tat potre tu bilaṃ bhavet
ṣar̤aṅgulaparīṇāhaṃ daṇḍamūlaṃ mahāmune !
160.28
tadardhaṃ kaṇṭhanālaṃ syāt puṣkaraṃ mūlavad bhavet
gobālasadṛśaṃ daṇḍaṃ sruvāya nāsikāsamam
160.26-2
puṭadvayasamāyuktaṃ muktādye na prapūritam
ṣaṭtriṃśadaṅgulāyāmamaṣṭāṅgulasavistaram
160.30
utsedhastu tadardhaṃ syāt sūtreṇa samitaṃ tataḥ
saptāṅgulaṃ bhavedāsyaṃ vistarāyāmataḥ punaḥ
160.31
tribhāgaikaṃ bhavedgraṃ kṛtvā śeṣaṃ parityajet
kaṇṭhaśca dvyaṅgulāyāmaṃ vistāraścaturaṅgulam
160.32
vediraṣṭāṅgulāyāmā vistārastatpramāṇataḥ
tasya madhye bilaṃ kuryāccaturaṅgulamānataḥ
160.33
bilaṃ suvarttitaṃ kuryādaṣṭapatraṃ sakarṇikam
parito bilabāhye tu paṭṭikārdhāṅgulena tu
160.34
tadvāhye ca vinidrantu padmapatravicitritam
yavadvayapramāṇena tadvāhye paṭṭikā bhavet
160.35
vedikāmadhyatorandhranniṣṭhāṅgulamānataḥ
khātaṃ yāvanmukhāttaḥ syāddijamānantu nimnagam
160.36
daṇḍaṃ ṣar̤aṅgulaṃ nālandaṇḍāgre daṇḍikātrayam
ardhāṅgulavivṛddhyā tu karttavyañcaturaṅgulam
160.37
trayodaśāṅgulāyāmandaṇḍamūle ghaṭaṃ bhavet
dvyaṅgulantu bhavet kumbhaṃ nābhiṃ vidyāddaśāṅgulam
160.38
vedimadhye tathā kṛtvā pādaṃ kuryācca dvyaṅgulam
padmapṛṣṭhasamākāraṃ pādaṃ vai karṇikākṛtim
160.39
gajoṣṭhasadṛśākāraṃ tasya pṛṣṭhākṛtirbhavet
abhicārādikāryyeṣu kuryyāt kṛṣṇāyasena tu
160.40
pañcaviṃśat kuśai naina sruksruvau mārjayet puna:
agramagraṇa saṃśodhya madhyaṃ madhyena suvrata !
160.41
mūlaṃ mūlena vidhinā agnau tāpya hṛdā puna:
ājyasthālī praṇītā ca prokṣaṇī tisra eva ca
160.42
sauvarṇī rājato vāpi tāmro vā mṛṇmayī tu vā
anyathā naiva karttavyaṃ śāntike pauṣṭike śubhe
160.43
āyaso tvabhicāre tu śāntike mṛṇmayī tu vā
ṣaḍaṅgulaṃ suvistīrṇa pātrāṇāṃ mukhamucyate
160.44
prokṣaṇī dvyaṅgu lotsedhā praṇītā dvyaṅgulādhikā
ājyasthālī tatastasyā utsedhād dvyaṅgulādhikā
160.45
yai: samidbhirhutaṃ proktantaireva paridhirbhavet
madhyāṅgulapariṇāhā avakrā nirvraṇā: samā:
160.46
dvāviṃśadaṅgu lāyāmāstisra: paridhaya: smṛtā:
dvāviṃśadaṅgulāyāmaistribhirdarbhai: paristaret
160.47
caturaṅgulamadhye tu grathitantu pradakṣiṇam
abhicārādikāryyeṣu śivāyābhyāmvarjitam
160.48
akomalā: sthirā vipra saṃyāhyāsvābhicārike
samagrā: susamā: sthūlā: kaniṣṭhāṅgula sammitā:
160.46-2
avakrā nirvraṇā: snigdhā dvādaśāṅgulasammitā:
samidhaśya pramāṇaṃ hi sarvakāyyaiṣu suvrata !
160.50
gavyaṃ ghṛtaṃ tataḥ śreṣṭhaṅkāpilantu tato'dhikam
āhutīnāṃ pramāṇantu sruvaṃ pūrṇaṃ yathā bhavet
160.51
annasyapramāṇaṃ syāt śuktimātreṇa vai tilam
yavānāñca tathā svātaṃ phalānāṃ svapramāṇataḥ
160.52
kṣīrasya madhu no dadhnaḥ pramāṇaṃ hṛtavad bhavet
catuḥ srukapramāṇena sā vā pūrṇāhutirbhavet
160.53
tadarddhaṃ viṣṭaraṃ prāśya śeṣaṃ sarvamathāpi vā
śāntikaṃ pauṣṭikañcai va śivāgnau juhuyāt sadā
160.54
abhicārān mahābhāga mohanoccāṭanādayaḥ
śivāgniṃ samayitvā tu sarvakarmāṇi suvrata !
160.55
saptajihvāḥ prakalpyaiva sarvakāryāṇi kārayet
anyathā sarvakāryāṇi jihvāmātreṇa sidhyati
160.56
śivāgniriti viprendra! jihvāmātreṇa sādhakaḥ
160.57
yaṃ bahurūpāyai madhyajihvāyai anekavarṇāyai dakṣiṇottaramadhyagāyai śāntikapauṣṭikamocādiphalapradāyai svāhā
160.58
oṃ hiraṇyāyai cāmīkarābhāyai
īśānajihvāyai jñānapradāyai svāhā
160.59
kanakāyai kanakanibhāyai raktāyai aindrajihvāyai svāhā
160.60
oṃ raktāyai raktavarṇāyai āgneyajihvāyai
anekavarṇāyai vidveṣaṇamohanāyai svāhā
160.61
oṃ kṛṣṇāyai nairṛtajihvāyai māraṇāyai svāhā
160.62
oṃ subhāyai paścimajihvāyai muktāphalāyai śāntikāyai poṣṭikāyai svāhā
160.64
abhivyaktāyai vāyavyajihvāyai śatnuccāṭanāyai svāhā 63
oṃ vahnaye tejasvine svāhā
160.65
etāvahnisaṃskāramathavā vahnikarmasu
naimittike ca vidhinā śivāgniṃ kārayet punaḥ
160.66
nirokṣaṇaṃ prokṣaṇaṃ tār̤anañca ṣaṣṭhena phaḍantena abhyukṣaṇacaturthena khamanokiraṇaṃ ṣaṣṭhena pūraṇaṃ samokaraṇamātrena
secanaṃ vauṣar̤antena kuṭṭanaṃ ṣaṣṭhena sammārja nopalepanaṃ
turīyeṇa kuṇḍaparikalpanaṃ nihatyātribhireva kuṇḍaparidhānacaturthena kuṇḍārcanamātrena rekhācatuṣṭayasampādanaṃ
ṣaṣṭhena phaḍantena vajrīkaraṇacatuṣṭyāpādanamātrena eva
kuṇḍasaṃskāramaṣṭādaśavidham
160.67
kuṇḍasaṃskārānantaraṃ avaghāṭanaṃ ṣaṣṭhena viṣṭaranyāsamātrena vajrāsane vāgīśvaryāvāhanam
160.68
oṃ hrīṃ vāgīśvarīṃ śyāmavarṇāṃ viśālākṣīṃ yauvanonmattavigrahāṃ ṛtumatīṃ vāgīśvaraśaktimāvāhayāmi
160.69
vāgīśvarīṃ pūjayāmi
160.70
punarvāgīśvarāvāhanam
160.71
ekavaktrañcaturbhujaṃ śuddhasphuṭikābhaṃ varadābhayahastaṃ paraśumṛgadharaṃ jaṭāmukuṭamaṇḍitaṃ sarvābharaṇabhūṣitaṃ āvāhayāmi
160.72
oṃ hūṃ vāgīśvarāya namaḥ āvāhanasthāpanasatridhānasannirodhapūjāntaṃ bāgīśvarīṃ sambhāvya garbhādhānaṃvahnisaṃskāram
160.73
araṇijanitaṃ kāntodbhavaṃ vā agnihotrajaṃ vā tāmrapātre
śarāve vā ānīya nirokṣaṇatār̤anābhyukṣaṇaprakṣālanamātreṇa kravyādā śivaparityāgo'pi prathamena vaṅkhestre kāraṇaṃ jaṭharabhrū maṣyādāvāhyāgnim vaikāraṇamūrttāvāgne yena
uddīpanaṃ mātrena puruṣeṣu saṃhitayā dhāraṇā dhenumudrāturīyeṇāvaguṇṭhya jānubhyāmavaniṃ gatvā śarāvotthāpanaṃ
kuṇḍoparinidhāya pradakṣiṇamāvartta turīyeṇātmamukhaṃ
vāgīśvarī garbhanāḍyāṃ garbhādhānāntarīyeṇa kamalapradānamādyena vauṣaḍante na kuśāmyaṃ dattvā indhanapradānamādye na
prajvalanaṃ garbhādhānacca sadyenādyena pūjanaṃ puṃsavanaṃ
vāmena pūjanaṃ dvitīyena sīmantonnayanamaghoreṇa tṛtīyena
pūjanam
160.74
avayavāptirvartmodghāṭanaṃ vakrāniṣkṛtiriti tṛtīyena
garbhajātakarmapuruṣeṇa pūjanantūrīyeṇa ṣaṣṭhena prokṣaṇaṃ sūtakaśuddhaye vāgnisūnurakṣākuśāgre ṇā vahne ṇāgrimūlamośāya'
nairṛtimūlaṃ vāyavyāyaṃ vāyavyamūlamīśāgrāmiti kuśāgraraṇamiti pūrvoktaṃ indhanamagramūladṛtāktaṃ lālāpanodāya
ṣaṣṭhena juhuyāt
160.75
satpūrvotikrameṇa paridhiviṣṭaranyāso'pi ādye na viṣṭarāpari hiraṇyagarbhaharanārāyaṇānapi pūjayet
160.76
indrādilokapālaṃśca pūjayet
160.77
vahnyāvartaparyantānapi pūjayet
160.78
vāgīśvaravāgīśvarīpūjāye na
mṛddhāsya hutaṃ visarjayet
160.79
sruvasaṃskāramatho nirīcaṇaprokṣaṇatāḍanābhyukṣaṇādīni
vid srukasruvañca hastadvaye gṛhītvā saṃsthāpanamādyena
ḍanamapi srukasruvopari darbhāmūlekhanamūlamadhyamagre ṣa
lena srukaśaktiṃ sruvamapi śambhu dakṣiṇapārśve kuśropari
naye namaḥ śambhave namaḥ
160.80
tato jñaptisūtreṇa srukasruvau
turīyeṇa veṣṭayedvedhayecca
160.81
dhenumudrāṃ pradarśyitvā turīyeṇāvaguṇṭhyā ṣṭhena
rakṣāṃ vidhāya sruksruvasaṃskāraḥ pūrvamevoktaḥ
160.82
punarājyasaṃskāraḥ pūrvamevoktaḥ
nirokṣaṇaprokṣaṇatāḍanābhyukṣaṇādīni pūrvavat
160.83
ājyapratāpanameśānyā vā ṣaṣṭhena deva pari vinyasya ghṛta
pātraṃ vitastimātra kuśapavitraṃ vāmahastāṅgu ṣṭhānāmikāyā
gṛhītvā dakṣiṇāṅguṣṭhānāmikāmūlaṃ gṛhītvāgnijvālotyavana' svāhāntena turīyeṇa punaḥ ṣaṭ darbhān gṛhītvā
pūrvavat svātmasaṃplavanaṃ svāhāntenādyena kuśadvayapavitrabandhanasvādyena ghṛte nyasediti pavitrīkaraṇam
160.84
darbhadvayaṃ gṛhītvāgniprajvalana' ghṛtaṃ tridhā vartayet
sammokṣyāgnau nidhāpayediti nīrājanam
160.85
punadarbhān gṛhītvā kīṭakādinirīkṣyāgnyai ṇaṃ
saṃprokṣya darbhāgro nidhāya ityudyotanam
160.86
darbhadvayaṃ gṛhītvāgnijvālayā ghṛtaṃ nirīkṣayet
160.87
darbheṇa gṛhītvā tenāgrahayena. śuklapakṣahayenāthene ti
kṛṣṇapakṣasampātana' ghṛta' vibhāgena vibhajya sruveṇaika
bhāgenājya nāgnaye svāhā dvitīyenājyena somāya svāhā
ājyena moṃ ṣagnoṣomābhyāṃ svāhā ājye nāmaye sviṣṭa
kṛte svāhā
160.88
punaḥ kuśena gṛhītvā saṃditābhimantreṇa namo'ntenā
bhimantrayet
160.86-2
abhimantraya dhenumudrāpradamamantreṇāvaguṇṭhanānte ca rakṣā
atha saṃskṛte nidhāpayet | ājyasaṃskāraḥ
160.90
ājyena ṛgvadanena vaktrābhighāraṇaṃ śaktibījādauśānamūrttaye svāhā
pūrvvavat puruṣavaktrāya svāhā aghorahṛdayāya
svāhā vāmadevāya guhyāya svāhā sadyojātamūrttaye svāhā iti vaktrodghāṭanam
160.91
īśānamūrttaye tat puruṣavaktrāya svāhā
tat puruṣavaktrāya aghorahṛdayāya svāhā
aghorahṛdayāya vāmaguhyāya sadyojātagūrttaye svāhā iti vaktrasandhānam
160.92
īśānamūrttaṃ tatpuruṣāya vaktrāya aghorahṛdayāya vāmadevāya guhyāya sadyojātāya svāhā iti vaktre kalīkaraṇam
160.93
śivāgniṃ janayitvaivaṃ sarvakarmāṇi kārayet
kevala' jihvayā vāpi śāntikādyāni sarvadā
160.94
garbhādhānādikāryyeṣu vahneḥ pratyekamavyaya
daśavāhutayo deyā yonibījena pañcadhā
160.95
śivāgnau kalpayeddivyaṃ pūrvavat paramāsanam
āvāhana' tathā nyāsaṃ yathā deve tathārcanam
160.96
mūlamantraṃ sakṛjjaptvā devadevaṃ namasya ca
prāṇāyāma trayaṃ kṛtvā sagarbhaṃ sarvasammatam
160.97
pariṣecanapūrvañca tadikṣamabhighāryyaṃ ca
juhuyādagnimadhye tu jvalite'dya mahāmune !
160.98
āghārāvapi cādhāya cājyenaiva tu ghasmare
ājyabhāgau tu juhuyādvidhineva ghṛtena ca
160.99
cakṣuṣo cājyabhāgau tu cāgnaye ca tathottare
ātmano dakṣiṇe caiva somāyeti dvijottama !
160.100
pratyaṅ mukhasya devasya śivānetra brahmaṇaḥ suta !
akṣi vai dakṣiṇañcaiva cottarañcottaraṃ tathā
160.101
dakṣiṇantu mahābhāga ! bhavatyeva na saṃśayaḥ
ājya nāhutayastatra mūlenaiva daśaiva tu
160.102
varuṇā ca yathāvaddhi samidbhiśca tathā smṛtam
pūrṇāhutiṃ tato dadyānmūlamantreṇa suvrata !
160.103
sarvāvaraṇadevānāṃ paścāccaiva pūrvavat
īśānādivikrameṇaiva śaktibījakrameṇa ca
160.104
prāyaścittamaghoreṇa sviṣṭāntaṃ pūrvavat smṛtam
triprakāraṃ mayā proktamagnikāryyaṃ suśobhanam
160.105
yathāvasaramevaṃ hi kuryyādvidvān mahāmune !
jīvitāntaṃ labhet svargaṃ labhate 'gnidīpanam
160.106
narakañcaiva nāpnoti yasya kasyāpi karmaṇaḥ
ahiṃsakañcareddhomaṃ sādhako muktikāṅkṣakaḥ
160.107
hadisthaṃ cintayedagniṃ dhyānayajñena homayet
dehasthaṃ sarvabhūtānāṃ śivaṃ sarva jagatpatim
160.108
taṃ jñātvā homayedbhaktyā prāṇāyāmena nityaśaḥ
bāhyahomapradātā tu pāṣāṇe darduro bhavet
160.108.p1
ityādi mahāpurāṇe śrīlaiṅge uttarārddha paścaviṃśatitamo'dhyāyaḥ || 25
Linked texts (3)
- Liṅgapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Svāyambhuvāgama — Sanskrit
- Sūkṣmāgama — Sanskrit