Linga 52: atha ṣaṭcatvāriṃśo'dhyāyaḥ
Liṅga 52
- Language
- Sanskrit
Contents
- 52.46-2 — 2 parts
atha ṣaṭcatvāriṃśo'dhyāyaḥ
52.1
sūta uvāca
saptadvīpā tathā pṛthvī nadī parvatasaṅkulā
samudraiḥ saptabhiñcaiva sarvataḥ samalaṅkṛtā
52.2
jambūḥ plakṣaḥ śālmaliñca kuśaḥ krauñcastathaiva ca
śākaḥ puṣkaranāmā ca dvīpāstvabhyantaraṃkramāt
52.3
saptadoṣeṣu sarveṣu sāmbaḥ sarvagaṇairvṛtaḥ
nānāveśadharo bhūtvā sānnidhyaṃ kurute haraḥ
52.4
kṣārodekṣurasodañca surodañca ghṛtodadhiḥ
dadhyarṇavaśca kṣīrodaḥ svādūdaścāpyanukramāt
52.5
samudreṣviha sarveṣu sarvadā sagaṇaḥ śivaḥ
jalarūpī bhavaḥ śrīmān krīr̤ate cormibāhubhiḥ
52.6
kṣīrārṇavāmṛtamiva sadā kṣīrārṇave hariḥ
śete śivajñānadhiyā sākṣādvai yoganidrayā
52.7
yadā prabuddho bhagavān prabuddhamakhilaṃ jagat
yadā suptastadā suptaṃ tanmayaśca carācaram
52.8
tenaiva sṛṣṭamakhilaṃ dhṛtaṃ rakṣitameva ca
saṃhṛtaṃ devadevasya prasādāt parameṣṭhinaḥ
52.6-2
suṣeṇā iti vikhyātā yajante puruṣarṣabham
aniruddhaṃ muniśreṣṭhāḥ ! śaṅkhacakragadādharam
52.10
ye cāniruddhaṃ puruṣaṃ dhyāyantyātmavidāṃ varāḥ !
nārāyaṇasamāḥ sarve sarvasampatasamanvitāḥ
52.11
sanandanaśca bhagavān sanakaśca sanātanaḥ
vālakhilyāśca siddhāśca mitrāvaruṇakau tathā
52.12
yajanti satataṃ tatra viśvasya prabhavaṃ harim
saptadvīpeṣu tiṣṭhanti nānābhṛṅgā mahodayāḥ
52.13
āsamudrāyatāḥ kecid girayo gavaraistathā
dharāyāḥ patayaścāsan bahavaḥ kālagauravāt
52.14
sāmarthyāt parameṣṭhānāḥ krauñcārerjanakāt prabhoḥ
manvantareṣu sarveṣu atītānāgateṣviha
52.15
pravakṣyāmi ghareṇān vo vakṣye svāyambhuve'ntare
manvantareṣu sarveṣu atītānāgateṣu ca
52.16
tulyābhimāninaścaiva sarve tulyaprayojanāḥ
svāyambhuvasya ca manoḥ pautrāsvāsanmahābalāḥ
52.17
priyavratātmajā vīrāste daśeha prakīrttitāḥ
āgnīdhraścāgnibāhuśca medhā medhātithirvasuḥ
52.18
jyotiṣmān dyutimān havyaḥ savanaḥ putra eva ca
priyavrato'bhyaṣiñcattān sapta saptasu pārthivān
52.18-2
jambūdvīpekharaṃ cakre āgnīdhraṃ sumahābalam
plakṣadvīpekṣbarañcāpi tena medhātithiḥ kṛtaḥ
52.20
śālmaleśca vapuṣmantaṃ rājānamabhiṣiktavān
jyotiṣmantaṃ kuśadvīpe rājānaṃ kṛtavānnṛpaḥ
52.21
dyutimantañca rājānaṃ krauñcadvīpe samādiśat
śākadvīpekṣvarañcāpi havyaṃ cakre priyavrataḥ
52.22
puṣkarādhiyatiñcakre savanañcāpi suvratāḥ !
puṣkare savanasyāpi mahāvīraḥ suto'bhavat
52.23
dhātako caiva dvāvetau putrau putravatāṃ varau
mahāvītaṃ smṛtaṃ varṣaṃ tasya nāmnā mahātmanaḥ
52.24
nāmnā tu dhātakenaiva dhātakīkhaṇḍamucyate
havyo'pyajanayat putrāṃlkākadvīpeśvaraḥ prabhuḥ
52.25
jaladañca kumārañca sukumāraṃ maṇīcakam
kusumottaramodāko saptamastu mahādrumaḥ
52.26
aladaṃ jaladasyātha varṣaṃ prathamamucyate
kumārasya tu kaumāraṃ dvitīyaṃ parikīrttitam
52.27
sukumāraṃ tṛtīyantu sukumārasya kīrtyate
maṇīcakaṃ caturthantu māṇīcakamithocyate
52.28
kusumottarasya vai varṣaṃ pañcamaṃ kusumottaram
modakañcāpi modākervarṣaṃ ṣaṣṭhaṃ prakīrttitam
52.26-2
mahādrumasya nāmnā tu saptamaṃ tanmahādrumam
teṣāntu nāmabhistāni saptavarṣāṇi tatra vai
52.30
krauñcadvīpeśrvarasyāpi putrā dyutimatastu vai
kuśalo manugasyoṣṇaḥ pīvaraścāndhakārakaḥ
52.31
muniśca dundubhiścaiva sutā dyutimatastu vai
teṣāṃ svanāmabhirdeśāḥ krauñcadvīpāyrayāḥ śubhāḥ
52.32
kuśaladeśaḥ kuśalo manugasya mano'nugaḥ
uṣṇāsyoṣṇaḥ smṛto deśaḥ pīvaraḥ pīvarasya ca
52.33
andhakārasya kathito deśo nāmnāndhakārakaḥ
munerdeśo muniḥ prokto dundubherdundubhiḥ smṛtaḥ
52.34
ete janapadāḥ sapta krauñcadvīpetu bhāskarāḥ
jyotiṣmataḥ kuśadvīpe sapta cāsannahaujasaḥ
52.35
udbhido veṇumāṃścaiva hairaṇyo lavaṇo dhṛtiḥ
ṣaṣṭhaḥ prabhākaraścāpi saptamaḥ kapilaḥ smṛtaḥ
52.36
udbhidaṃ prathamaṃ varṣaṃ dvitīyaṃ veṇumaṇḍalam
tṛtīyaṃ hairaṇyañcaiva caturthaṃ lavaṇaṃ smṛtam
52.37
pañcamaṃ dhṛtimat ṣaṣṭhaṃ prabhākaramanuttamam
saptamaṃ kapilaṃ nāma kapilasya prakīrttitam
52.38
śālmalasyeśvarāḥ saptasutāste vai vapuṣmataḥ
śvetaśca haritaścaiva jīmūto rohitastathā
52.36-2
vaidyuto mānasaścaiva suprabhaḥ saptamastathā
śvetasya deśaḥ śvetastu haritasya ca hāritaḥ
52.40
jīmūtasya ca jīmūto rohitasya ca rohitaḥ
vaidyuto vaidyutasyāpi mānasasya ca mānasaḥ
52.41
suprabhaḥ suprabhasyāpi sapta vai deśalāñchakāḥ
plakṣadvīpe tu vakṣyāmi jambūdvīpādanantaram
52.42
sapta medhātitheḥ putrāḥ plakṣadvīpekharā nṛpāḥ
jyeṣṭhaḥ śāntabhayasteṣāṃ sapta varṣāṇi tāni vai
52.43
tasmācchāntabhayāñcaiva śiśirastu sukhodayaḥ .
ānandaśca śivaścaiva kṣemakaśca dhruvastathā
52.44
tāni teṣāntu nāmāni sapta varṣāṇi bhāgaśaḥ
niveśitāni taistāni pūrvaṃ svāyambhuve'ntare
52.45
medhātithestu putraistaiḥ plakṣadvīpanivāsibhiḥ
varṇāśramācārayutāḥ prajāstatra niveśitāḥ
52.46
plakṣadvīpādivarṣeṣu śākadvīpāntiteṣu vai
jñeyaḥ pañcasu dharmo vai varṇāśramavibhāgaśaḥ
52.47
sukhamāyuḥ svarūpañca balaṃ dharmo dvijottamāḥ !
pañcasviteṣu dvīpeṣu sarvasādhāraṇaṃ smṛtam
52.48
rudrārcanaratā nityaṃ maheśvaraparāyaṇāḥ
anye ca puṣkaradvīpe prajātāśca prajeśvarāḥ
52.46-2
prajāpateśca rudrasya bhāvāmṛtasukholvaṭāḥ
52.46-2.p1
!
52.46-2.p2
iti śrīlaiṅge bhuvanakośe dvīpaddīpeśvarakathanaṃ nāma ṣaṭcatvāriṃśo'dhyāyaḥ || 46
Linked texts (6)
- Liṅgapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vāyupurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Brahmāṇḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Viṣṇupurāṇa (critical edition) — Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit
- Prakriyāpāda — Sanskrit