Pramāṇa · Search · About · API

Linga 76: atha saptaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

Liṅga 76

Language
Sanskrit

atha saptaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

76.1

yayātiruvāca
brāhmaṇapramukhā varṇāḥ sarve śṛṇvantu me vacaḥ
jyeṣṭhaṃ prati yathā rājyaṃ na deyaṃ me kathañcana

76.2

mama jyeṣṭhena yadunā niyogo nānupālitaḥ
pratikūlamatiścaiva na sa putraḥ satāṃ mataḥ

76.3

mātāpicorvacanakṛtsadbhiḥ putraḥ praśasyate
saputraḥ putravad yastu vartate mātṛpitṛṣu

76.4

yadunāhamavajñātastathā turvasunāpi ca
druhyena cānunā caivamapyavajñā kṛtā bhṛśam

76.4-2

tathā kṛtā bhṛśam

76.5

puruṇā ca kṛtaṃ vākyaṃ mānitaśca viśeṣataḥ
kanīyān mama dāyādo jarā yena dhṛtā mama

76.6

śukreṇa me samādiṣṭā devayānyāḥ kṛte jarā
prārthitena punastena jarā sañcāriṇī kṛtā

76.7

śukreṇa ca varo dattaḥ kāvyenośanasā svayam
putro yastvānuvartteta sa te rājyamariṣyati

76.8

prakṛtaya ūcuḥ
yaḥ putro guṇasampanno mātāpitrorhitaḥ sadā

76.6-2

sarvamarhati kalyāṇaṃ kanīyānapi sa prabhuḥ
arhaḥ pūruridaṃ rājyaṃ yaḥ suto vākyakṛttava

76.10

varadānena śukrasya na śakyaṃ kartumanyathā
sūta uvāca
evaṃ jānapadaistuṣṭairityukto nāhuṣastadā

76.11

abhiṣicya tato rājye pūruṃ sa sutamātmanaḥ
diśi dakṣiṇapūrvasyāṃ turvasuṃ putramādiśat

76.12

dakṣiṇāyāmatho rājā yaduṃ jyeṣṭhaṃ nyayojayat
pratīcyāmuttarasyāntu druhyaṃ cānuñca tāvubhau

76.13

saptadvīpāṃ yayātistu jitvā pṛthvīṃ sasāgarām
vyabhajacca tridhā rājyaṃ putrebhyo nāhuṣastadā

76.14

putrasaṃkrāmitaśrīstu harṣanirbharamānasaḥ
prītimānabhavadrājā bhāramāveśya bandhuṣu

76.15

atra gāthā mahārājñā purā gītā yayātinā
yābhiḥ pratyāharet kāmān sarvato'ṅgāni kūrmavat
tābhireva naraḥ śrīmānvānyathā karmakoṭikṛt
na jātu kāmaḥ kāmānāmupabhogena śāmyati

76.16

haviṣā kṛṣṇavartmava bhūya evābhivardhate
yat pṛthivyāṃ vrīhiyavaṃ hiraṇyaṃ paśavastriyaḥ

76.17

nālamekasya tatsarvamiti matvā śamaṃ vrajet
yadā na kurute bhāvaṃ sarvabhūteṣu pāpakam

76.18

yadā parāna vibheti pare cāsmān bibhyati

76.20

yadā na ninda na dveṣṭi brahma sampadyate tadā
yā dustyajāṃ durmatibhiryā na jīryyati jīryyataḥ

76.22

yo'sau prāṇāntiko rogastāṃ tṛṣṇāṃ tyajataḥ sukham
jīryyanti jīryyataḥ keśā dantā jīryyanti jīryyataḥ 21
cakṣuḥ śrotre ca jīryyete tṛṣṇaikā nirupadravā
jīryyanti dehinaḥ sarve svabhāvadeva nānyathā

76.23

jīvitāśā dhanāśā ca jīryyato'pi na jīryyate
yacca kāmasukhaṃ loke yacca divyaṃ mahatsukham

76.24

tṛṣṇākṣayasukhasyaitat kalāṃ nārhati ṣoḍaśīm
evamuktvā sa rājarṣiḥ sadāraḥ prāviśaddanam

76.25

bhṛgutuṅge tapastaptvā tatraiva ca mahāyaśāḥ
mādhayitvā tvanaśanaṃ sadāraḥ svargamāptavān

76.26

tasya vaṃśāstu pañcaite puṇyā devarṣisatkṛtāḥ
yairvyāptā pṛthivī kṛtsnā sūryyasyeva marīcibhiḥ

76.27

dhanī prajāvānāyuṣmān kīrttimāṃśca bhavennaraḥ
yayāticaritaṃ puṇyaṃ paṭhan śṛṇvaṃśca buddhimān

76.28

sarvapāpavinirmuktaḥ śivaloke mahīyate

Linked texts (14)