<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Lingapurana](https://indike.org/pramana/in.purana.linga) › 1.53

# Lingapurana 1.53

Liṅgapurāṇa 1.53

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [1.53.62](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.62) — 1 part

### [1.53.1](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.1)

sūta uvāca  
plakṣadvīpādidvīpeṣu sapta saptasu parvatāḥ  
ṛjvāyatāḥ pratidiśaṃ niviṣṭā varṣaparvatāḥ //

### [1.53.2](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.2)

plakṣadvīpe tu vakṣyāmi sapta divyān mahācalān  
gomedako 'tra prathamo dvitīyaścāndra ucyate //

### [1.53.3](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.3)

tṛtīyo nārado nāma caturtho dundubhiḥ smṛtaḥ  
pañcamaḥ somako nāma sumanāḥ ṣaṣṭha ucyate //

### [1.53.4](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.4)

sa eva vaibhavaḥ prokto vaibhrājaḥ saptamaḥ smṛtaḥ  
saptaite girayaḥ proktāḥ plakṣadvīpe viśeṣataḥ //

### [1.53.5](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.5)

sapta vai śālmalidvīpe tāṃstu vakṣyāmyanukramāt  
kumudaścottamaścaiva parvataś ca balāhakaḥ //

### [1.53.6](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.6)

droṇaḥ kaṅkaś ca mahiṣaḥ kakudmān saptamaḥ smṛtaḥ  
kuśadvīpe tu saptaiva dvīpāś ca kulaparvatāḥ //

### [1.53.7](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.7)

tāṃstu saṃkṣepato vakṣye nāmamātreṇa vai kramāt  
vidrumaḥ prathamaḥ prokto dvitīyo hemaparvataḥ //

### [1.53.8](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.8)

tṛtīyo dyutimānnāma caturthaḥ puṣpitaḥ smṛtaḥ  
kuśeśayaḥ pañcamastu ṣaṣṭho harigiriḥ smṛtaḥ //

### [1.53.9](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.9)

saptamo mandaraḥ śrīmān mahādevaniketanam  
mandā iti hyapāṃ nāma mandaro dhāraṇād apām //

### [1.53.10](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.10)

tatra sākṣādvṛṣāṅkastu viśveśo vimalaḥ śivaḥ  
somaḥ sanandī bhagavān āste hemagṛhottame //

### [1.53.11](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.11)

tapasā toṣitaḥ pūrvaṃ mandareṇa maheśvaraḥ  
avimukte mahākṣetre lebhe sa paramaṃ varam //

### [1.53.12](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.12)

prārthitaś ca mahādevo nivāsārthaṃ sahāṃbayā  
avimuktādupāgamya cakre vāsaṃ sa mandare //

### [1.53.13](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.13)

sanandī sagaṇaḥ somas tenāsau tanna muñcati  
krauñcadvīpe tu sapteha krauñcādyāḥ kulaparvatāḥ //

### [1.53.14](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.14)

krauñco vāmanakaḥ paścāt tṛtīyaścāndhakārakaḥ  
andhakārātparaścāpi divāvṛnnāma parvataḥ //

### [1.53.15](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.15)

divāvṛtaḥ paraścāpi vivindo girirucyate  
vivindātparataścāpi puṇḍarīko mahāgiriḥ //

### [1.53.16](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.16)

puṇḍarīkātparaścāpi procyate dundubhisvanaḥ  
ete ratnamayāḥ sapta krauñcadvīpasya parvatāḥ //

### [1.53.17](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.17)

śākadvīpe ca girayaḥ sapta tāṃstu nibodhata  
udayo raivataścāpi śyāmako munisattamāḥ //

### [1.53.18](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.18)

rājataśca giriḥ śrīmān āṃbikeyaḥ suśobhanaḥ  
āṃbikeyātparo ramyaḥ sarvauṣadhisamanvitaḥ //

### [1.53.19](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.19)

tathaiva kesarītyukto yato vāyuḥ prajāyate  
puṣkare parvataḥ śrīmān eka eva mahāśilaḥ //

### [1.53.20](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.20)

citrairmaṇimayaiḥ kūṭaiḥ śilājālaiḥ samucchritaiḥ  
dvīpasya tasya pūrvārdhe citrasānusthito mahān //

### [1.53.21](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.21)

yojanānāṃ sahasrāṇi ūrdhvaṃ pañcāśaducchritaḥ  
adhaścaiva catustriṃśat sahasrāṇi mahācalaḥ //

### [1.53.22](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.22)

dvīpasyārdhe parikṣiptaḥ parvato mānasottaraḥ  
sthito velāsamīpe tu navacandra ivoditaḥ //

### [1.53.23](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.23)

yojanānāṃ sahasrāṇi ūrdhvaṃ pañcāśaducchritaḥ  
tāvadeva tu vistīrṇaḥ pārśvataḥ parimaṇḍalaḥ //

### [1.53.24](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.24)

sa eva dvīpapaścārdhe mānasaḥ pṛthivīdharaḥ  
eka eva mahāsānuḥ saṃniveśāddvidhā kṛtaḥ //

### [1.53.25](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.25)

tasmindvīpe smṛtau dvau tu puṇyau janapadau śubhau  
rājatau mānasasyātha parvatasyānumaṇḍalau //

### [1.53.26](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.26)

mahāvītaṃ tu yadvarṣaṃ bāhyato mānasasya tu  
tasyaivābhyantaro yastu dhātakīkhaṇḍa ucyate //

### [1.53.27](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.27)

svādūdakenodadhinā puṣkaraḥ parivāritaḥ  
puṣkaradvīpavistāravistīrṇo 'sau samantataḥ //

### [1.53.28](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.28)

vistārānmaṇḍalāccaiva puṣkarasya samena tu  
evaṃ dvīpāḥ samudraistu saptasaptabhir āvṛtāḥ //

### [1.53.29](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.29)

dvīpasyānantaro yastu samudraḥ saptamastu vai  
evaṃ dvīpasamudrāṇāṃ vṛddhirjñeyā parasparam //

### [1.53.30](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.30)

pareṇa puṣkarasyātha anuvṛtya sthito mahān  
svādūdakasamudrastu samantātpariveṣṭya ca //

### [1.53.31](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.31)

pareṇa tasya mahatī dṛśyate lokasaṃsthitiḥ  
kāñcanī dviguṇā bhūmiḥ sarvā caikaśilopamā //

### [1.53.32](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.32)

tasyāḥ pareṇa śailastu maryādāpāramaṇḍalaḥ  
prakāśaścāprakāśaś ca lokālokaḥ sa ucyate //

### [1.53.33](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.33)

dṛśyādṛśyagirir yāvat tāvadeṣā dharā dvijāḥ  
yojanānāṃ sahasrāṇi daśa tasyocchrayaḥ smṛtaḥ //

### [1.53.34](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.34)

tāvāṃś ca vistarastasya lokālokamahāgireḥ  
arvācīne tu tasyārdhe caranti raviraśmayaḥ //

### [1.53.35](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.35)

parārdhe tu tamo nityaṃ lokālokastataḥ smṛtaḥ  
evaṃ saṃkṣepataḥ prokto bhūrlokasya ca vistaraḥ //

### [1.53.36](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.36)

ā bhānorvai bhuvaḥ svastu ā dhruvānmunisattamāḥ  
āvahādyā niviṣṭāstu vāyorvai sapta nemayaḥ //

### [1.53.37](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.37)

āvahaḥ pravahaścaiva tataścānuvahas tathā  
saṃvaho vivahaścātha tataścordhvaṃ parāvahaḥ //

### [1.53.38](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.38)

dvijāḥ parivahaśceti vāyorvai sapta nemayaḥ  
balāhakās tathā bhānuś candro nakṣatrarāśayaḥ //

### [1.53.39](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.39)

grahāṇi ṛṣayaḥ sapta dhruvo viprāḥ kramādiha  
yojanānāṃ mahīpṛṣṭhād ūrdhvaṃ pañcadaśa ā dhruvāt //

### [1.53.40](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.40)

niyutānyekaniyutaṃ bhūpṛṣṭhādbhānumaṇḍalam  
rathaḥ ṣoḍaśasāhasro bhāskarasya tathopari //

### [1.53.41](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.41)

caturaśītisāhasro meruścopari bhūtalāt  
koṭiyojanamākramya maharloko dhruvāddhruvaḥ //

### [1.53.42](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.42)

janaloko maharlokāt tathā koṭidvayaṃ dvijāḥ  
janalokāttapolokaś catasraḥ koṭayo mataḥ //

### [1.53.43](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.43)

prājāpatyādbrahmalokaḥ koṭiṣaṭkaṃ visṛjya tu  
puṇyalokāstu saptaite hy aṇḍe 'sminkathitā dvijāḥ //

### [1.53.44](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.44)

adhaḥ saptatalānāṃ tu narakāṇāṃ hi koṭayaḥ  
māyāntāścaiva ghorādyā aṣṭāviṃśatireva tu //

### [1.53.45](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.45)

pāpinasteṣu pacyante svasvakarmānurūpataḥ  
avīcyantāni sarvāṇi rauravādyāni teṣu ca //

### [1.53.46](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.46)

pratyekaṃ pañcakānyāhur narakāṇi viśeṣataḥ  
aṇḍamādau mayā proktam aṇḍasyāvaraṇāni ca //

### [1.53.47](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.47)

hiraṇyagarbhasargaś ca prasaṃgādbahuvistarāt  
aṇḍānāmīdṛśānāṃ tu koṭyo jñeyāḥ sahasraśaḥ //

### [1.53.48](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.48)

sarvagatvāt pradhānasya tiryag ūrdhvam adhas tathā  
aṇḍeṣveteṣu sarveṣu bhuvanāni caturdaśa //

### [1.53.49](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.49)

pratyaṇḍaṃ dvijaśārdūlās teṣāṃ heturmaheśvaraḥ  
aṇḍeṣu cāṇḍabāhyeṣu tathāṇḍāvaraṇeṣu ca //

### [1.53.50](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.50)

tamo 'nte ca tamaḥpāre cāṣṭamūrtirvyavasthitaḥ  
asyātmano maheśasya mahādevasya dhīmataḥ //

### [1.53.51](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.51)

adehinas tvaho deham akhilaṃ paramātmanaḥ  
asyāṣṭamūrteḥ śarvasya śivasya gṛhamedhinaḥ //

### [1.53.52](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.52)

gṛhiṇī prakṛtirdivyā prajāś ca mahadādayaḥ  
paśavaḥ kiṅkarāstasya sarve dehābhimāninaḥ //

### [1.53.53](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.53)

ādyantahīno bhagavān anantaḥ pumānpradhānapramukhāś ca sapta  
pradhānamūrtistvatha ṣoḍaśāṅgo maheśvaraścāṣṭatanuḥ sa eva //

### [1.53.54](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.54)

ājñābalāttasya dharā sthiteha dharādharā vāridharāḥ samudrāḥ  
jyotirgaṇaḥ śakramukhāḥ surāś ca vaimānikāḥ sthāvarajaṅgamāś ca //

### [1.53.55](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.55)

dṛṣṭvā yakṣaṃ lakṣaṇairhīnamīśaṃ dṛṣṭvā sendrāste kimetattviheti  
yakṣaṃ gatvā niścayātpāvakādyāḥ śaktikṣīṇāścābhavan yattato 'pi //

### [1.53.56](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.56)

dagdhuṃ tṛṇaṃ vāpi samakṣamasya yakṣasya vahnirna śaśāka viprāḥ  
vāyustṛṇaṃ cālayituṃ tathānye svānsvānprabhāvān sakalāmarendrāḥ //

### [1.53.57](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.57)

tadā svayaṃ vṛtraripuḥ surendraiḥ sureśvaraḥ sarvasamṛddhihetuḥ  
sureśvaraṃ yakṣamuvāca ko vā bhavānitītthaṃ sa kutūhalātmā //

### [1.53.58](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.58)

tadā hyadṛśyaṃ gata eva yakṣas tadāṃbikā haimavatī śubhāsyā  
umā śubhairābharaṇairanekaiḥ suśobhamānā tvanu cāvirāsīt //

### [1.53.59](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.59)

kimetadīśe bahuśobhamāne vāṃbike yakṣavapuścakāsti //

### [1.53.60](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.60)

praṇemurenāṃ mṛgarājagāminīmumāmajāṃ lohitaśuklakṛṣṇām //

### [1.53.61](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.61)

saṃbhāvitā sā sakalāmarendraiḥ sarvapravṛttistu surāsurāṇām  
ahaṃ purāsaṃ prakṛtiś ca puṃso yakṣasya cājñāvaśagetyathāha //

### [1.53.62](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.62)

tasmāddvijāḥ sarvamajasya tasya niyogataścāṇḍamabhūdajādvai  
ajaś ca aṇḍādakhilaṃ ca tasmāj jyotirgaṇairlokamajātmakaṃ tat //

### [1.53.62.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53.62.p1)

iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge bhuvanakośavinyāsanirṇayo nāma tripañcāśattamo 'dhyāyaḥ

## Commentaries (1)

- [Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā](https://indike.org/pramana/in.purana.linga!ganesa.55.1) — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit

## Linked texts (6)

- [Brahmāṇḍapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmanda.1.19.6) — Vyāsa, Sanskrit
- [Vāyupurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.1.49.7) — Vyāsa, Sanskrit
- [Critical edition (BORI)](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.vyasa*crit.6.13.9) — Sanskrit
- [Tattvaprakāśa](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.saiva.siddhanta.darsana.tattvaprakasa.3.18) — Bhoja, Sanskrit
- [Pañcarātravyākhyā](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.saiva.virasaiva.pancaratravyakhya.35) — Reṇuka, Sanskrit
- [Liṅgapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.vernacular.tamil.kappiyam.lingapurana.59.2) — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.53) · Pramāṇa
