Pramāṇa · Search · About · API

Lingapurana 1.66

Liṅgapurāṇa 1.66

Language
Sanskrit

Contents

1.66.1

sūta uvāca
tridhanvā devadevasya prasādāttaṇḍinas tathā
aśvamedhasahasrasya phalaṃ prāpya prayatnataḥ //

1.66.2

gāṇapatyaṃ dṛḍhaṃ prāptaḥ sarvadevanamaskṛtaḥ
āsīttridhanvanaścāpi vidvāṃstrayyāruṇo nṛpaḥ //

1.66.3

tasya satyavrato nāma kumāro 'bhūnmahābalaḥ
tena bhāryā vidarbhasya hṛtā hatvāmitaujasam //

1.66.4

pāṇigrahaṇamantreṣu niṣṭhām aprāpiteṣviha
tenādharmeṇa saṃyuktaṃ rājā trayyāruṇo 'tyajat //

1.66.5

pitaraṃ so 'bravīt tyaktaḥ kva gacchāmīti vai dvijāḥ
pitā tvenamathovāca śvapākaiḥ saha vartaya //

1.66.6

ityuktaḥ sa vicakrāma nagarādvacanāt pituḥ
sa tu satyavrato dhīmāñ chvapākāvasathāntike //

1.66.7

pitrā tyakto 'vasadvīraḥ pitā cāsya vanaṃ yayau
sarvalokeṣu vikhyātas triśaṅkuriti vīryavān //

1.66.8

vasiṣṭhakopātpuṇyātmā rājā satyavrataḥ purā
viśvāmitro mahātejā varaṃ dattvā triśaṅkave //

1.66.9

rājye 'bhiṣicya taṃ pitrye yājayāmāsa taṃ muniḥ
miṣatāṃ devatānāṃ ca vasiṣṭhasya ca kauśikaḥ //

1.66.10

saśarīraṃ tadā taṃ vai divamāropayadvibhuḥ
tasya satyavratā nāma bhāryā kaikayavaṃśajā //

1.66.11

kumāraṃ janayāmāsa hariścandramakalmaṣam
hariścandrasya ca suto rohito nāma vīryavān //

1.66.12

harito rohitasyātha dhundhurhārita ucyate
vijayaś ca sutejāś ca dhundhuputrau babhūvatuḥ //

1.66.13

jetā kṣatrasya sarvatra vijayastena sa smṛtaḥ
rucakastasya tanayo rājā paramadhārmikaḥ //

1.66.14

rucakasya vṛkaḥ putras tasmādbāhuś ca jajñivān
sagarastasya putro 'bhūd rājā paramadhārmikaḥ //

1.66.15

dve bhārye sagarasyāpi prabhā bhānumatī tathā
tābhyāmārādhitaḥ pūrvam aurvo 'gniḥ putrakāmyayā //

1.66.16

aurvastuṣṭastayoḥ prādād yatheṣṭaṃ varamuttamam
ekā ṣaṣṭisahasrāṇi sutamekaṃ parā tathā //

1.66.17

agṛhṇād vaṃśakartāraṃ prabhāgṛhṇātsutānbahūn
ekaṃ bhānumatiḥ putram agṛhṇād asamañjasam //

1.66.18

tataḥ ṣaṣṭisahasrāṇi suṣuve sā tu vai prabhā
khanantaḥ pṛthivīṃ dagdhā viṣṇuhuṅkāramārgaṇaiḥ //

1.66.19

asamañjasya tanayaḥ so 'ṃśumānnāma viśrutaḥ
tasya putro dilīpastu dilīpāttu bhagīrathaḥ //

1.66.20

yena bhāgīrathī gaṅgā tapaḥ kṛtvāvatāritā
bhagīrathasutaścāpi śruto nāma babhūva ha //

1.66.21

nābhāgastasya dāyādo bhavabhaktaḥ pratāpavān
aṃbarīṣaḥ sutastasya sindhudvīpas tato 'bhavat //

1.66.22

nābhāgenāṃbarīṣeṇa bhujābhyāṃ paripālitā
babhūva vasudhātyarthaṃ tāpatrayavivarjitā //

1.66.23

ayutāyuḥ sutastasya sindhudvīpasya vīryavān
putro 'yutāyuṣo dhīmān ṛtuparṇo mahāyaśāḥ //

1.66.24

divyākṣahṛdayajño vai rājā nalasakho balī
nalau dvāveva vikhyātau purāṇeṣu dṛḍhavratau //

1.66.25

vīrasenasutaścānyo yaścekṣvākukulodbhavaḥ
ṛtuparṇasya putro 'bhūt sārvabhaumaḥ prajeśvaraḥ //

1.66.26

sudāsastasya tanayo rājā tvindrasamo 'bhavat
sudāsasya sutaḥ proktaḥ saudāso nāma pārthivaḥ //

1.66.27

khyātaḥ kalmāṣapādo vai nāmnā mitrasahaś ca saḥ
vasiṣṭhastu mahātejāḥ kṣetre kalmāṣapādake //

1.66.28

aśmakaṃ janayāmāsa ikṣvākukulavardhanam
aśmakasyottarāyāṃ tu mūlakastu suto 'bhavat //

1.66.29

sa hi rāmabhayādrājā strībhiḥ parivṛto vane
bibharti trāṇamicchanvai nārīkavacamuttamam //

1.66.30

mūlakasyāpi dharmātmā rājā śatarathaḥ sutaḥ
tasmācchatarathājjajñe rājā tvilavilo balī //

1.66.31

āsīt tvailaviliḥ śrīmān vṛddhaśarmā pratāpavān
putro viśvasahastasya pitṛkanyā vyajījanat //

1.66.32

dilīpastasya putro 'bhūt khaṭvāṅga iti viśrutaḥ
yena svargād ihāgatya muhūrtaṃ prāpya jīvitam //

1.66.33

trayo 'gnayastrayo lokā buddhyā satyena vai jitāḥ
dīrghabāhuḥ sutastasya raghustasmādajāyata //

1.66.34

ajaḥ putro raghoścāpi tasmājjajñe ca vīryavān
rājā daśarathastasmāc chrīmānikṣvākuvaṃśakṛt //

1.66.35

rāmo daśarathādvīro dharmajño lokaviśrutaḥ
bharato lakṣmaṇaścaiva śatrughnaś ca mahābalaḥ //

1.66.36

teṣāṃ śreṣṭho mahātejā rāmaḥ paramavīryavān
rāvaṇaṃ samare hatvā yajñairiṣṭvā ca dharmavit //

1.66.37

daśavarṣasahasrāṇi rāmo rājyaṃ cakāra saḥ
rāmasya tanayo jajñe kuśa ityabhiviśrutaḥ //

1.66.38

lavaś ca sumahābhāgaḥ satyavān abhavat sudhīḥ
atithistu kuśājjajñe niṣadhastasya cātmajaḥ //

1.66.39

nalastu niṣadhājjāto nabhastasmādajāyata
nabhasaḥ puṇḍarīkākhyaḥ kṣemadhanvā tataḥ smṛtaḥ //

1.66.40

tasya putro 'bhavad vīro devānīkaḥ pratāpavān
ahīnaraḥ sutas tasya sahasrāśvastataḥ paraḥ //

1.66.41

śubhaścandrāvalokaś ca tārāpīḍastato 'bhavat
tasyātmajaścandragirir bhānucandras tato 'bhavat //

1.66.42

śrutāyurabhavattasmād bṛhadbala iti smṛtaḥ
bhārate yo mahātejāḥ saubhadreṇa nipātitaḥ //

1.66.43

ete ikṣvākudāyādā rājānaḥ prāyaśaḥ smṛtāḥ
vaṃśe pradhānā etasmin prādhānyena prakīrtitāḥ //

1.66.44

sarve pāśupate jñānam adhītya parameśvaram
samabhyarcya yathājñānam iṣṭvā yajñairyathāvidhi //

1.66.45

divaṃ gatā mahātmānaḥ kecinmuktātmayoginaḥ
nṛgo brāhmaṇaśāpena kṛkalāsatvam āgataḥ //

1.66.46

dhṛṣṭaś ca dhṛṣṭaketuś ca yamabālaś ca vīryavān
raṇadhṛṣṭaś ca te putrās trayaḥ paramadhārmikāḥ //

1.66.47

ānarto nāma śaryāteḥ sukanyā nāma dārikā
ānartasyābhavat putro rocamānaḥ pratāpavān //

1.66.48

rocamānasya revo 'bhūd revād raivata eva ca
kakudmī cāparo jyeṣṭhaputraḥ putraśatasya tu //

1.66.49

revatī yasya sā kanyā patnī rāmasya viśrutā
nariṣyantasya putro 'bhūj jitātmā tu mahābalī //

1.66.50

nābhāgādaṃbarīṣastu viṣṇubhaktaḥ pratāpavān
ṛtastasya sutaḥ śrīmān sarvadharmavidāṃvaraḥ //

1.66.51

kṛtastasya sudharmābhūt pṛṣito nāma viśrutaḥ
karūṣasya tu kārūṣāḥ sarve prakhyātakīrtayaḥ //

1.66.52

pṛṣito hiṃsayitvā gāṃ guroḥ prāpa sukalmaṣam
śāpācchūdratvam āpannaś cyavanasyeti viśrutaḥ //

1.66.53

diṣṭaputrastu nābhāgas tasmādapi bhalandanaḥ
bhalandanasya vikrānto rājāsīd ajavāhanaḥ //

1.66.54

ete samāsataḥ proktā manuputrā mahābhujāḥ
ikṣvākoḥ putrapautrādyā elasyātha vadāmi vaḥ //

1.66.55

sūta uvāca
ailaḥ purūravā nāma rudrabhaktaḥ pratāpavān
cakre tvakaṇṭakaṃ rājyaṃ deśe puṇyatame dvijāḥ //

1.66.56

uttare yamunātīre prayāge munisevite
pratiṣṭhānādhipaḥ śrīmān pratiṣṭhāne pratiṣṭhitaḥ //

1.66.57

tasya putrāḥ sapta bhavan sarve vitatatejasaḥ
gandharvalokaviditā bhavabhaktā mahābalāḥ //

1.66.58

āyur māyur amāyuś ca viśvāyuścaiva vīryavān
śrutāyuś ca śatāyuś ca divyāścaivorvaśīsutāḥ //

1.66.59

āyuṣastanayā vīrāḥ pañcaivāsanmahaujasaḥ
svarbhānutanayāyāṃ te prabhāyāṃ jajñire nṛpāḥ //

1.66.60

nahuṣaḥ prathamasteṣāṃ dharmajño lokaviśrutaḥ
nahuṣasya tu dāyādāḥ ṣaḍindropamatejasaḥ //

1.66.61

utpannāḥ pitṛkanyāyāṃ virajāyāṃ mahaujasaḥ
yatiryayātiḥ saṃyātir āyātiḥ pañcamo 'ndhakaḥ //

1.66.62

vijātiśceti ṣaḍime sarve prakhyātakīrtayaḥ
yatirjyeṣṭhaś ca teṣāṃ vai yayātistu tato 'varaḥ //

1.66.63

jyeṣṭhastu yatirmokṣārtho brahmabhūto 'bhavatprabhuḥ
teṣāṃ yayātiḥ pañcānāṃ mahābalaparākramaḥ //

1.66.64

devayānīmuśanasaḥ sutāṃ bhāryāmavāpa saḥ
śarmiṣṭhāmāsurīṃ caiva tanayāṃ vṛṣaparvaṇaḥ //

1.66.65

yaduṃ ca turvasuṃ caiva devayānī vyajāyata
tāvubhau śubhakarmāṇau stutau vidyāviśāradau //

1.66.66

druhyaṃ cānuṃ ca pūruṃ ca śarmiṣṭhā vārṣaparvaṇī
yayātaye rathaṃ tasmai dadau śukraḥ pratāpavān //

1.66.67

toṣitastena viprendraḥ prītaḥ paramabhāsvaram
susaṃgaṃ kāñcanaṃ divyam akṣaye ca maheṣudhī //

1.66.68

yuktaṃ manojavair aśvair yena kanyāṃ samudvahan
sa tena rathamukhyena ṣaṇmāsenājayanmahīm //

1.66.69

yayātiryudhi durdharṣo devadānavamānuṣaiḥ
bhavabhaktastu puṇyātmā dharmaniṣṭhaḥ samañjasaḥ //

1.66.70

yajñayājī jitakrodhaḥ sarvabhūtānukampanaḥ
kauravāṇāṃ ca sarveṣāṃ sa bhavadratha uttamaḥ //

1.66.71

yāvannarendrapravaraḥ kauravo janamejayaḥ
pūrorvaṃśasya rājñastu rājñaḥ pārikṣitasya tu //

1.66.72

jagāma sa ratho nāśaṃ śāpādgargasya dhīmataḥ
gargasya hi sutaṃ bālaṃ sa rājā janamejayaḥ //

1.66.73

akrūraṃ hiṃsayāmāsa brahmahatyāmavāpa saḥ
sa lohagandhī rājarṣiḥ paridhāvannitastataḥ //

1.66.74

paurajānapadaistyakto na lebhe śarma karhicit
tataḥ sa duḥkhasaṃtapto na lebhe saṃvidaṃ kvacit //

1.66.75

jagāma śaunakamṛṣiṃ śaraṇyaṃ vyathitastadā
indretir nāma vikhyāto yo 'sau munirudāradhīḥ //

1.66.76

yājayāmāsa cendretis taṃ nṛpaṃ janamejayam
aśvamedhena rājānaṃ pāvanārthaṃ dvijottamāḥ //

1.66.77

sa lohagandhānnirmukta enasā ca mahāyaśāḥ
yajñasyāvabhṛthe madhye yāto divyo rathaḥ śubhaḥ //

1.66.78

tasmādvaṃśātparibhraṣṭo vasoścedipateḥ punaḥ
dattaḥ śakreṇa tuṣṭena lebhe tasmād bṛhadrathaḥ //

1.66.79

tato hatvā jarāsaṃdhaṃ bhīmastaṃ rathamuttamam
pradadau vāsudevāya prītyā kauravanandanaḥ //

1.66.80

sūta uvāca
abhyaṣiñcatpuruṃ putraṃ yayātirnāhuṣaḥ prabhuḥ
kṛtopakārastenaiva puruṇā dvijasattamāḥ //

1.66.81

abhiṣektukāmaṃ ca nṛpaṃ puruṃ putraṃ kanīyasam
brāhmaṇapramukhā varṇā idaṃ vacanamabruvan //

1.66.82

kathaṃ śukrasya naptāraṃ devayānyāḥ sutaṃ prabho
jyeṣṭhaṃ yadumatikramya kanīyānrājyamarhati //

1.66.83

ete saṃbodhayāmastvāṃ dharmaṃ ca anupālaya //

1.66.83.p1

iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge ṣaṭṣaṣṭitamo 'dhyāyaḥ

Commentaries (1)

Linked texts (11)