Lingapurana 1.67
Liṅgapurāṇa 1.67
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.67.28 — 1 part
1.67.1
yayātiruvāca
brāhmaṇapramukhā varṇāḥ sarve śṛṇvantu me vacaḥ
jyeṣṭhaṃ prati yathā rājyaṃ na deyaṃ me kathañcana //
1.67.2
mama jyeṣṭhena yadunā niyogo nānupālitaḥ
pratikūlamatiścaiva na sa putraḥ satāṃ mataḥ //
1.67.3
mātāpitrorvacanakṛt sadbhiḥ putraḥ praśasyate
sa putraḥ putravad yas tu vartate mātṛpitṛṣu //
1.67.4
yadunāhamavajñātas tathā turvasunāpi ca
druhyena cānunā caiva mayyavajñā kṛtā bhṛśam //
1.67.5
puruṇā ca kṛtaṃ vākyaṃ mānitaś ca viśeṣataḥ
kanīyānmama dāyādo jarā yena dhṛtā mama //
1.67.6
śukreṇa me samādiṣṭā devayānyāḥ kṛte jarā
prārthitena punastena jarā saṃcāriṇī kṛtā //
1.67.7
śukreṇa ca varo dattaḥ kāvyenośanasā svayam
putro yastvanuvarteta sa te rājyadharastviti //
1.67.8
bhavanto 'pyanujānantu pūrū rājye 'bhiṣicyate
yaḥ putro guṇasampanno mātāpitrorhitaḥ sadā //
1.67.9
sarvamarhati kalyāṇaṃ kanīyān api sa prabhuḥ
arhaḥ pūruridaṃ rājyaṃ yaḥ suto vākyakṛttava //
1.67.10
varadānena śukrasya na śakyaṃ kartumanyathā
evaṃ jānapadaistuṣṭair ityukto nāhuṣastadā //
1.67.11
abhiṣicya tato rājyaṃ pūruṃ sa sutam ātmanaḥ
diśi dakṣiṇapūrvasyāṃ turvasuṃ putramādiśat //
1.67.12
dakṣiṇāyāmatho rājā yaduṃ jyeṣṭhaṃ nyayojayat
pratīcyāmuttarasyāṃ tu druhyuṃ cānuṃ ca tāvubhau //
1.67.13
saptadvīpāṃ yayātistu jitvā pṛthvīṃ sasāgarām
vyabhajacca tridhā rājyaṃ putrebhyo nāhuṣastadā //
1.67.14
putrasaṃkrāmitaśrīstu harṣanirbharamānasaḥ
prītimānabhavadrājā bhāram āveśya bandhuṣu //
1.67.15
atra gāthā mahārājñā purā gītā yayātinā
yābhiḥ pratyāharet kāmān sarvato 'ṅgāni kūrmavat //
1.67.16
tābhir eva naraḥ śrīmān nānyathā karmakoṭikṛt
na jātu kāmaḥ kāmānām upabhogena śāmyati //
1.67.17
haviṣā kṛṣṇavartmeva bhūya evābhivardhate
yatpṛthivyāṃ vrīhiyavaṃ hiraṇyaṃ paśavaḥ striyaḥ //
1.67.18
nālamekasya tatsarvam iti matvā śamaṃ vrajet
yadā na kurute bhāvaṃ sarvabhūteṣu pāpakam //
1.67.19
karmaṇā manasā vācā brahma sampadyate tadā
yadā parānna bibheti pare cāsmānna bibhyati //
1.67.20
yadā na nindenna dveṣṭi brahma sampadyate tadā
yā dustyajā durmatibhir yānajīryati jīryataḥ //
1.67.21
yo 'sau prāṇāntiko rogas tāṃ tṛṣṇāṃ tyajataḥ sukham
jīryanti jīryataḥ keśā dantā jīryanti jīryataḥ //
1.67.22
cakṣuḥśrotre ca jīryete tṛṣṇaikā nirupadravā
jīryanti dehinaḥ sarve svabhāvādeva nānyathā //
1.67.23
jīvitāśā dhanāśā ca jīryato 'pi na jīryate
yacca kāmasukhaṃ loke yacca divyaṃ mahatsukham //
1.67.24
tṛṣṇākṣayasukhasyaitat kalāṃ nārhati ṣoḍaśīm
evamuktvā sa rājarṣiḥ sadāraḥ prāviśadvanam //
1.67.25
bhṛgutuṅge tapastaptvā tatraiva ca mahāyaśāḥ
sādhayitvā tvanaśanaṃ sadāraḥ svargamāptavān //
1.67.26
tasya vaṃśāstu pañcaite puṇyā devarṣisatkṛtāḥ
yairvyāptā pṛthivī kṛtsnā sūryasyeva marīcibhiḥ //
1.67.27
dhanī prajāvān āyuṣmān kīrtimāṃś ca bhavennaraḥ
yayāticaritaṃ puṇyaṃ paṭhañchṛṇvaṃś ca buddhimān //
1.67.28
sarvapāpavinirmuktaḥ śivaloke mahīyate //
1.67.28.p1
iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge somavaṃśe yayāticaritaṃ nāma saptaṣaṣṭitamo 'dhyāyaḥ
Commentaries (1)
- Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit
Linked texts (9)
- Vāyupurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Brahmāṇḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) — Sanskrit
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Critical edition (BORI) — Sanskrit
- Brahmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Mudgalapurāṇa — Sanskrit
- Kūrmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit