Lingapurana 1.69
Liṅgapurāṇa 1.69
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.69.94 — 1 part
1.69.1
sūta uvāca
sātvataḥ satyasampannaḥ prajajñe caturaḥ sutān
bhajanaṃ bhrājamānaṃ ca divyaṃ devāvṛdhaṃ nṛpam //
1.69.2
andhakaṃ ca mahābhāgaṃ vṛṣṇiṃ ca yadunandanam
teṣāṃ nisargāṃścaturaḥ śṛṇudhvaṃ vistareṇa vai //
1.69.3
sṛñjayyāṃ bhajanāccaiva bhrājamānādvijajñire
ayutāyuḥ śatāyuś ca balavān harṣakṛtsmṛtaḥ //
1.69.4
teṣāṃ devāvṛdho rājā cacāra paramaṃ tapaḥ
putraḥ sarvaguṇopeto mama bhūyāditi smaran //
1.69.5
tasya babhruriti khyātaḥ puṇyaśloko nṛpottamaḥ
anuvaṃśapurāṇajñā gāyantīti pariśrutam //
1.69.6
guṇāndevāvṛdhasyātha kīrtayanto mahātmanaḥ
yathaiva śṛṇumo dūrāt saṃpaśyāmastathāntikāt //
1.69.7
babhruḥ śreṣṭho manuṣyāṇāṃ devairdevāvṛdhaḥ samaḥ
puruṣāḥ pañca ṣaṣṭistu ṣaṭ sahasrāṇi cāṣṭa ca //
1.69.8
ye 'mṛtatvamanuprāptā babhrordevāvṛdhādapi
yajvā dānamatirvīro brahmaṇyastu dṛḍhavrataḥ //
1.69.9
kīrtimāṃś ca mahātejāḥ sātvatānāṃ mahārathaḥ
tasyānvavāye sambhūtā bhojā vai daivatopamāḥ //
1.69.10
gāndhārī caiva mādrī ca vṛṣṇibhārye babhūvatuḥ
gāndhārī janayāmāsa sumitraṃ mitranandanam //
1.69.11
mādrī lebhe ca taṃ putraṃ tataḥ sā devamīḍhuṣam
anamitraṃ śiniṃ caiva tāvubhau puruṣottamau //
1.69.12
anamitrasuto nighno nighnasya dvau babhūvatuḥ
prasenaś ca mahābhāgaḥ satrājicca sutāvubhau //
1.69.13
tasya satrājitaḥ sūryaḥ sakhā prāṇasamo 'bhavat
syamantako nāma maṇir dattastasmai vivasvatā //
1.69.14
pṛthivyāṃ sarvaratnānām asau rājābhavanmaṇiḥ
kadācinmṛgayāṃ yātaḥ prasenena sahaiva saḥ //
1.69.15
vadhaṃ prāpto 'sahāyaś ca siṃhādeva sudāruṇāt
atha putraḥ śinerjajñe kaniṣṭhād vṛṣṇinandanāt //
1.69.16
satyavāk satyasampannaḥ satyakastasya cātmajaḥ
sātyakiryuyudhānastu śinernaptā pratāpavān //
1.69.17
asaṃgo yuyudhānasya kuṇistasya suto 'bhavat
kuṇer yugaṃdharaḥ putraḥ śaineyā iti kīrtitāḥ //
1.69.18
mādryāḥ sutasya saṃjajñe suto vārṣṇiryudhājitaḥ
śvaphalka iti vikhyātas trailokyahitakārakaḥ //
1.69.19
śvaphalkaś ca mahārājo dharmātmā yatra vartate
nāsti vyādhibhayaṃ tatra nāvṛṣṭibhayamapyuta //
1.69.20
śvaphalkaḥ kāśirājasya sutāṃ bhāryāmavāpa saḥ
gāndinīṃ nāma kāśyo hi dadau tasmai svakanyakām //
1.69.21
sā māturudarasthā vai bahūnvarṣagaṇānkila
vasantī na ca saṃjajñe garbhasthā tāṃ pitābravīt //
1.69.22
jāyasva śīghraṃ bhadraṃ te kimarthaṃ cābhitiṣṭhasi
provāca cainaṃ garbhasthā sā kanyā gāndinī tadā //
1.69.23
varṣatrayaṃ pratidinaṃ gāmekāṃ brāhmaṇāya tu
yadi dadyāstataḥ kukṣer nirgamiṣyāmyahaṃ pitaḥ //
1.69.24
tathetyuvāca tasyā vai pitā kāmamapūrayat
dātā śūraś ca yajvā ca śrutavānatithipriyaḥ //
1.69.25
tasyāḥ putraḥ smṛto 'krūraḥ śvaphalkādbhūridakṣiṇaḥ
ratnā kanyā ca śaivasya hy akrūrastāmavāptavān //
1.69.26
asyāmutpādayāmāsa tanayāṃstānnibodhata
upamanyus tathā māṅgur vṛtastu janamejayaḥ //
1.69.27
girirakṣastathopekṣaḥ śatrughno yo 'rimardanaḥ
dharmabhṛd vṛṣṭadharmā ca godhano 'tha varas tathā //
1.69.28
āvāhaprativāhau ca sudhārā ca varāṅganā
akrūrasyograsenyāṃ tu putrau dvau kulanandanau //
1.69.29
devavānupadevaś ca jajñāte devasaṃmatau
sumitrasya suto jajñe citrakaś ca mahāyaśāḥ //
1.69.30
citrakasyābhavanputrā vipṛthuḥ pṛthureva ca
aśvagrīvaḥ subāhuś ca sudhāsūkagavekṣaṇau //
1.69.31
ariṣṭanemiraśvaś ca dharmo dharmabhṛdeva ca
subhūmirbahubhūmiś ca śraviṣṭhāśravaṇe striyau //
1.69.32
andhakātkāśyaduhitā lebhe ca caturaḥ sutān
kukuraṃ bhajamānaṃ ca śuciṃ kambalabarhiṣam //
1.69.33
kukurasya suto vṛṣṇir vṛṣṇeḥ śūrastato 'bhavat
kapotaromātibalas tasya putro vilomakaḥ //
1.69.34
tasyāsīt tumburusakho vidvānputro nalaḥ kila
khyāyate sa sunāmnā tu candanānakadundubhiḥ //
1.69.35
tasmādapyabhijitputra utpanno 'sya punarvasuḥ
aśvamedhaṃ sa putrārtham ājahāra narottamaḥ //
1.69.36
tasya madhye 'tirātrasya sadomadhyātsamutthitaḥ
tatastu vidvān sarvajño dātā yajvā punarvasuḥ //
1.69.37
tasyāpi putramithunaṃ babhūvābhijitaḥ kila
āhukaścāhukī caiva khyātau kīrtimatāṃ varau //
1.69.38
āhukāt kāśyaduhitur dvau putrau saṃbabhūvatuḥ
devakaścograsenaś ca devagarbhasamāvubhau //
1.69.39
devakasya sutā rājño jajñire tridaśopamāḥ
devavān upadevaś ca sudevo devarakṣitaḥ //
1.69.40
teṣāṃ svasāraḥ saptāsan vasudevāya tā dadau
vṛṣadevopadevā ca tathānyā devarakṣitā //
1.69.41
śrīdevā śāntidevā ca sahadevā tathāparā
devakī cāpi tāsāṃ ca variṣṭhābhūtsumadhyamā //
1.69.42
navograsenasya sutās teṣāṃ kaṃsastu pūrvajaḥ
teṣāṃ putrāśca pautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ //
1.69.43
devakasya sutā patnī vasudevasya dhīmataḥ
babhūva vandyā pūjyā ca devairapi pativratā //
1.69.44
rohiṇī ca mahābhāgā patnī cānakadundubheḥ
pauravī bāhlikasutā saṃpūjyāsītsurairapi //
1.69.45
asūta rohiṇī rāmaṃ balaśreṣṭhaṃ halāyudham
āśritaṃ kaṃsabhītyā ca svātmānaṃ śāntatejasam //
1.69.46
jāte rāme 'tha nihate ṣaḍgarbhe cātidakṣiṇe
vasudevo hariṃ dhīmān devakyāmudapādayat //
1.69.47
sa eva paramātmāsau devadevo janārdanaḥ
halāyudhaś ca bhagavān ananto rajataprabhaḥ //
1.69.48
bhṛguśāpachalenaiva mānayanmānuṣīṃ tanum
babhūva tasyāṃ devakyāṃ vāsudevo janārdana //
1.69.49
umādehasamudbhūtā yoganidrā ca kauśikī
niyogāddevadevasya yaśodātanayā hyabhūt //
1.69.50
sā caiva prakṛtiḥ sākṣāt sarvadevanamaskṛtā
puruṣo bhagavānkṛṣṇo dharmamokṣaphalapradaḥ //
1.69.51
tāṃ kanyāṃ jagṛhe rakṣan kaṃsātsvasyātmajaṃ tadā
caturbhujaṃ viśālākṣaṃ śrīvatsakṛtalāñchanam //
1.69.52
śaṅkhacakragadāpadmaṃ dhārayantaṃ janārdanam
yaśodāyai pradattvā tu vasudevaś ca buddhimān //
1.69.53
dattvainaṃ nandagopasya rakṣatāmiti cābravīt
rakṣakaṃ jagatāṃ viṣṇuṃ svecchayā dhṛtavigraham //
1.69.54
prasādāccaiva devasya śivasyāmitatejasaḥ
rāmeṇa sārdhaṃ taṃ dattvā varadaṃ parameśvaram //
1.69.55
bhūbhāranigrahārthaṃ ca hy avatīrṇaṃ jagadgurum
ato vai sarvakalyāṇaṃ yādavānāṃ bhaviṣyati //
1.69.56
ayaṃ sa garbho devakyā yo naḥ kleśyānhariṣyati
ugrasenātmajāyātha kaṃsāyānakadundubhiḥ //
1.69.57
nivedayāmāsa tadā jātāṃ kanyāṃ sulakṣaṇām
asyāstavāṣṭamo garbho devakyāḥ kaṃsa suvrata //
1.69.58
mṛtyur eva na saṃdeha iti vāṇī purātanī
tatastāṃ hantumārebhe kaṃsaḥ sollaṅghya cāṃbaram //
1.69.59
uvācāṣṭabhujā devī meghagaṃbhīrayā girā
rakṣasva tatsvakaṃ deham āyāto mṛtyureva te //
1.69.60
rakṣamāṇasya dehasya māyāvī kaṃsarūpiṇaḥ
kiṃ kṛtaṃ duṣkṛtaṃ mūrkha jātaḥ khalu tavāntakṛt //
1.69.61
devakyāḥ sa bhayātkaṃso jaghānaivāṣṭamaṃ tviti
smaranti vihito mṛtyur devakyās tanayo 'ṣṭamaḥ //
1.69.62
yastatpratikṛtau yatno bhojasyāsīdvṛthā hareḥ
prabhāvānmuniśārdūlās tayā caiva jaḍīkṛtaḥ //
1.69.63
kaṃso 'pi nihatastena kṛṣṇenākliṣṭakarmaṇā
nihatā bahavaścānye devabrāhmaṇaghātinaḥ //
1.69.64
tasya kṛṣṇasya tanayāḥ pradyumnapramukhās tathā
bahavaḥ parisaṃkhyātāḥ sarve yuddhaviśāradāḥ //
1.69.65
kṛṣṇaputrāḥ samākhyātāḥ kṛṣṇena sadṛśāḥ sutāḥ
putreṣveteṣu sarveṣu cārudeṣṇādayo hareḥ //
1.69.66
viśiṣṭā balavantaś ca raukmiṇeyārisūdanāḥ
ṣoḍaśastrīsahasrāṇi śatamekaṃ tathādhikam //
1.69.67
kṛṣṇasya tāsu sarvāsu priyā jyeṣṭhā ca rukmiṇī
tayā dvādaśavarṣāṇi kṛṣṇenākliṣṭakarmaṇā //
1.69.68
uṣyatā vāyubhakṣeṇa putrārthaṃ pūjito haraḥ
cārudeṣṇaḥ sucāruś ca cāruveṣo yaśodharaḥ //
1.69.69
cāruśravāścāruyaśāḥ pradyumnaḥ sāmba eva ca
ete labdhāstu kṛṣṇena śūlapāṇiprasādataḥ //
1.69.70
tān dṛṣṭvā tanayānvīrān raukmiṇeyāṃś ca rukmiṇīm
jāmbavatyabravītkṛṣṇaṃ bhāryā kṛṣṇasya dhīmataḥ //
1.69.71
mama tvaṃ puṇḍarīkākṣa viśiṣṭaṃ guṇavattaram
sureśasaṃmitaṃ putraṃ prasanno dātumarhasi //
1.69.72
jāmbavatyā vacaḥ śrutvā jagannāthastato hariḥ
tapastaptuṃ samārebhe taponidhiraninditaḥ //
1.69.73
so 'tha nārāyaṇaḥ kṛṣṇaḥ śaṅkhacakragadādharaḥ
vyāghrapādasya ca muner gatvā caivāśramottamam //
1.69.74
ṛṣiṃ dṛṣṭvā tvaṅgirasaṃ praṇipatya janārdanaḥ
divyaṃ pāśupataṃ yogaṃ labdhavāṃstasya cājñayā //
1.69.75
praluptaśmaśrukeśaś ca ghṛtākto muñjamekhalī
dīkṣito bhagavānkṛṣṇas tatāpa ca paraṃtapaḥ //
1.69.76
ūrdhvabāhur nirālaṃbaḥ pādāṅguṣṭhāgradhiṣṭhitaḥ
phalāmbanilabhojī ca ṛtutrayam adhokṣajaḥ //
1.69.77
tapasā tasya saṃtuṣṭo dadau rudro bahūn varān
sāmbaṃ jāṃbavatīputraṃ kṛṣṇāya ca mahātmane //
1.69.78
tathā jāṃbavatī caiva sāṃbaṃ bhāryā hareḥ sutam
praharṣamatulaṃ lebhe labdhvādityaṃ yathāditiḥ //
1.69.79
bāṇasya ca tadā tena cheditaṃ munipuṅgavāḥ
bhujānāṃ caiva sāhasraṃ śāpādrudrasya dhīmataḥ //
1.69.80
atha daityavadhaṃ cakre halāyudhasahāyavān
tathā duṣṭakṣitīśānāṃ līlayaiva raṇājire //
1.69.81
sa hatvā devasambhūtaṃ narakaṃ daityapuṅgavam
brāhmaṇasyordhvacakrasya varadānānmahātmanaḥ //
1.69.82
svopabhogyāni kanyānāṃ ṣoḍaśātulavikramaḥ
śatādhikāni jagrāha sahasrāṇi mahābalaḥ //
1.69.83
śāpavyājena viprāṇām upasaṃhṛtavān kulam
saṃhṛtya tatkulaṃ caiva prabhāse 'tiṣṭhadacyutaḥ //
1.69.84
tadā tasyaiva tu gataṃ varṣāṇāmadhikaṃ śatam
kṛṣṇasya dvārakāyāṃ vai jarākleśāpahāriṇaḥ //
1.69.85
viśvāmitrasya kaṇvasya nāradasya ca dhīmataḥ
śāpaṃ piṇḍārake 'rakṣad vaco durvāsasastadā //
1.69.86
tyaktvā ca mānuṣaṃ rūpaṃ jarakāstracchalena tu
anugṛhya ca kṛṣṇo 'pi lubdhakaṃ prayayau divam //
1.69.87
aṣṭāvakrasya śāpena bhāryāḥ kṛṣṇasya dhīmataḥ
cauraiścāpahṛtāḥ sarvās tasya māyābalena ca //
1.69.88
balabhadro 'pi saṃtyajya nāgo bhūtvā jagāma ca
mahiṣyastasya kṛṣṇasya rukmiṇīpramukhāḥ śubhāḥ //
1.69.89
sahāgniṃ viviśuḥ sarvāḥ kṛṣṇenākliṣṭakarmaṇā
revatī ca tathā devī balabhadreṇa dhīmatā //
1.69.90
praviṣṭā pāvakaṃ viprāḥ sā ca bhartṛpathaṃ gatā
pretakāryaṃ hareḥ kṛtvā pārthaḥ paramavīryavān //
1.69.91
rāmasya ca tathānyeṣāṃ vṛṣṇīnāmapi suvrataḥ
kandamūlaphalaistasya balikāryaṃ cakāra saḥ //
1.69.92
dravyābhāvāt svayaṃ pārtho bhrātṛbhiś ca divaṃ gataḥ
evaṃ saṃkṣepataḥ proktaḥ kṛṣṇasyākliṣṭakarmaṇaḥ //
1.69.93
prabhāvo vilayaścaiva svecchayaiva mahātmanaḥ
ityetatsomavaṃśānāṃ nṛpāṇāṃ caritaṃ dvijāḥ //
1.69.94
yaḥ paṭhecchṛṇuyādvāpi brāhmaṇān śrāvayedapi
sa yāti vaiṣṇavaṃ lokaṃ nātra kāryā vicāraṇā //
1.69.94.p1
iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge somavaṃśānukīrtanaṃ nāmaikonasaptatitamo 'dhyāyaḥ
Linked texts (12)
- Brahmāṇḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vāyupurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Kūrmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Brahmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Critical edition (BORI) — Sanskrit
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) — Sanskrit
- Mudgalapurāṇa — Sanskrit
- Agnipurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit