<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Lingapurana](https://indike.org/pramana/in.purana.linga) › 1.9

# Lingapurana 1.9

Liṅgapurāṇa 1.9

- **Language:** Sanskrit

### [1.9.1](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.1)

sūta uvāca  
ālasyaṃ prathamaṃ paścād vyādhipīḍā prajāyate  
pramādaḥ saṃśayasthāne cittasyehānavasthitiḥ //

### [1.9.2](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.2)

aśraddhādarśanaṃ bhrāntir duḥkhaṃ ca trividhaṃ tataḥ  
daurmanasyamayogyeṣu viṣayeṣu ca yogyatā //

### [1.9.3](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.3)

daśadhābhiprajāyante muneryogāntarāyakāḥ  
ālasyaṃ cāpravṛttiś ca gurutvātkāyacittayoḥ //

### [1.9.4](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.4)

vyādhayo dhātuvaiṣamyāt karmajā doṣajās tathā  
pramādastu samādhestu sādhanānām abhāvanam //

### [1.9.5](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.5)

idaṃ vetyubhayaspṛktaṃ vijñānaṃ sthānasaṃśayaḥ  
anavasthitacittatvam apratiṣṭhā hi yoginaḥ //

### [1.9.6](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.6)

labdhāyāmapi bhūmau ca cittasya bhavabandhanāt  
aśraddhābhāvarahitā vṛttirvai sādhaneṣu ca //

### [1.9.7](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.7)

sādhye cittasya hi gurau jñānācāraśivādiṣu  
viparyayajñānamiti bhrāntidarśanam ucyate //

### [1.9.8](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.8)

anātmanyātmavijñānam ajñānāttasya saṃnidhau  
duḥkhamādhyātmikaṃ proktaṃ tathā caivādhibhautikam //

### [1.9.9](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.9)

ādhidaivikamityuktaṃ trividhaṃ sahajaṃ punaḥ  
icchāvighātātsaṃkṣobhaś cetasastadudāhṛtam //

### [1.9.10](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.10)

daurmanasyaṃ niroddhavyaṃ vairāgyeṇa pareṇa tu  
tamasā rajasā caiva saṃspṛṣṭaṃ durmanaḥ smṛtam //

### [1.9.11](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.11)

tadā manasi saṃjātaṃ daurmanasyamiti smṛtam  
haṭhātsvīkaraṇaṃ kṛtvā yogyāyogyavivekataḥ //

### [1.9.12](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.12)

viṣayeṣu vicitreṣu jantorviṣayalolatā  
antarāyā iti khyātā yogasyaite hi yoginām //

### [1.9.13](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.13)

atyantotsāhayuktasya naśyanti na ca saṃśayaḥ  
pranaṣṭeṣvantarāyeṣu dvijāḥ paścāddhi yoginaḥ //

### [1.9.14](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.14)

upasargāḥ pravartante sarve te 'siddhisūcakāḥ  
pratibhā prathamā siddhir dvitīyā śravaṇā smṛtā //

### [1.9.15](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.15)

vārttā tṛtīyā viprendrās turīyā ceha darśanā  
āsvādā pañcamī proktā vedanā ṣaṣṭhikā smṛtā //

### [1.9.16](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.16)

svalpaṣaṭsiddhisaṃtyāgāt siddhidāḥ siddhayo muneḥ  
pratibhā pratibhāvṛtiḥ pratibhāva iti sthitiḥ //

### [1.9.17](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.17)

buddhirvivecanā vedyaṃ budhyate buddhirucyate  
sūkṣme vyavahite 'tīte viprakṛṣṭe tvanāgate //

### [1.9.18](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.18)

sarvatra sarvadā jñānaṃ pratibhānukrameṇa tu  
śravaṇātsarvaśabdānām aprayatnena yoginaḥ //

### [1.9.19](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.19)

hrasvadīrghaplutādīnāṃ guhyānāṃ śravaṇādapi  
sparśasyādhigamo yas tu vedanā tūpapāditā //

### [1.9.20](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.20)

darśanāddivyarūpāṇāṃ darśanaṃ cāprayatnataḥ  
saṃviddivyarase tasminn āsvādo hyaprayatnataḥ //

### [1.9.21](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.21)

vārttā ca divyagandhānāṃ tanmātrā buddhisaṃvidā  
vindante yoginastasmād ābrahmabhuvanaṃ dvijāḥ //

### [1.9.22](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.22)

jagatyasmin hi dehasthaṃ catuḥṣaṣṭiguṇaṃ samam  
aupasargikam eteṣu guṇeṣu guṇitaṃ dvijāḥ //

### [1.9.23](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.23)

saṃtyājyaṃ sarvathā sarvam aupasargikamātmanaḥ  
paiśāce pārthivaṃ cāpyaṃ rākṣasānāṃ pure dvijāḥ //

### [1.9.24](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.24)

yākṣe tu taijasaṃ proktaṃ gāndharve śvasanātmakam  
aindre vyomātmakaṃ sarvaṃ saumye caiva tu mānasam //

### [1.9.25](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.25)

prājāpatye tvahaṅkāraṃ brāhme bodhamanuttamam  
ādye cāṣṭau dvitīye ca tathā ṣoḍaśarūpakam //

### [1.9.26](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.26)

caturviṃśattṛtīye tu dvātriṃśacca caturthake  
catvāriṃśat pañcame tu bhūtamātrātmakaṃ smṛtam //

### [1.9.27](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.27)

gandho rasas tathā rūpaṃ śabdaḥ sparśastathaiva ca  
pratyekamaṣṭadhā siddhaṃ pañcame tacchatakratoḥ //

### [1.9.28](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.28)

tathāṣṭacatvāriṃśac ca ṣaṭpañcāśattathaiva ca  
catuḥṣaṣṭiguṇaṃ brāhmaṃ labhate dvijasattamāḥ //

### [1.9.29](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.29)

aupasargikam ā brahma bhuvaneṣu parityajet  
lokeṣvālokya yogena yogavitparamaṃ sukham //

### [1.9.30](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.30)

sthūlatā hrasvatā bālyaṃ vārdhakyaṃ yauvanaṃ tathā  
nānājātisvarūpaṃ ca caturbhir dehadhāraṇam //

### [1.9.31](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.31)

pārthivāṃśaṃ vinā nityaṃ surabhir gandhasaṃyutaḥ  
etadaṣṭaguṇaṃ proktam aiśvaryaṃ pārthivaṃ mahat //

### [1.9.32](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.32)

jale nivasanaṃ yadvad bhūmyāmiva vinirgamaḥ  
icchecchaktaḥ svayaṃ pātuṃ samudramapi nāturaḥ //

### [1.9.33](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.33)

yatrecchati jagatyasmiṃs tatrāsya jaladarśanam  
yadyadvastu samādāya bhoktumicchati kāmataḥ //

### [1.9.34](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.34)

tattadrasānvitaṃ tasya trayāṇāṃ dehadhāraṇam  
bhāṇḍaṃ vinātha hastena jalapiṇḍasya dhāraṇam //

### [1.9.35](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.35)

avraṇatvaṃ śarīrasya pārthivena samanvitam  
etat ṣoḍaśakaṃ proktam āpyamaiśvaryamuttamam //

### [1.9.36](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.36)

dehādagnivinirmāṇaṃ tattāpabhayavarjitam  
lokaṃ dagdhamapīhānyad adagdhaṃ svavidhānataḥ //

### [1.9.37](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.37)

jalamadhye hutavahaṃ cādhāya parirakṣaṇam  
agninigrahaṇaṃ haste smṛtimātreṇa cāgamaḥ //

### [1.9.38](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.38)

bhasmībhūtavinirmāṇaṃ yathāpūrvaṃ sakāmataḥ  
dvābhyāṃ rūpaviniṣpattir vinā taistribhir ātmanaḥ //

### [1.9.39](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.39)

caturviṃśātmakaṃ hyetat taijasaṃ munipuṅgavāḥ  
manogatitvaṃ bhūtānām antarnivasanaṃ tathā //

### [1.9.40](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.40)

parvatādimahābhāraskandhenodvahanaṃ punaḥ  
laghutvaṃ ca gurutvaṃ ca pāṇibhyāṃ vāyudhāraṇam //

### [1.9.41](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.41)

aṅgulyagranighātena bhūmeḥ sarvatra kaṃpanam  
ekena dehaniṣpattir vātaiśvaryaṃ smṛtaṃ budhaiḥ //

### [1.9.42](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.42)

chāyāvihīnaniṣpattir indriyāṇāṃ ca darśanam  
ākāśagamanaṃ nityam indriyārthaiḥ samanvitam //

### [1.9.43](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.43)

dūre ca śabdagrahaṇaṃ sarvaśabdāvagāhanam  
tanmātraliṅgagrahaṇaṃ sarvaprāṇinidarśanam //

### [1.9.44](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.44)

aindram aiśvaryam ityuktam etairuktaḥ purātanaḥ  
yathākāmopalabdhiś ca yathākāmavinirgamaḥ //

### [1.9.45](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.45)

sarvatrābhibhavaścaiva sarvaguhyanidarśanam  
kāmānurūpanirmāṇaṃ vaśitvaṃ priyadarśanam //

### [1.9.46](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.46)

saṃsāradarśanaṃ caiva mānasaṃ guṇalakṣaṇam  
chedanaṃ tāḍanaṃ bandhaṃ saṃsāraparivartanam //

### [1.9.47](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.47)

sarvabhūtaprasādaś ca mṛtyukālajayas tathā  
prājāpatyamidaṃ proktam āhaṅkārikamuttamam //

### [1.9.48](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.48)

akāraṇajagatsṛṣṭis tathānugraha eva ca  
pralayaścādhikāraś ca lokavṛttapravartanam //

### [1.9.49](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.49)

asādṛśyamidaṃ vyaktaṃ nirmāṇaṃ ca pṛthakpṛthak  
saṃsārasya ca kartṛtvaṃ brāhmam etad anuttamam //

### [1.9.50](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.50)

etāvattattvamityuktaṃ prādhānyaṃ vaiṣṇavaṃ padam  
brahmaṇā tadguṇaṃ śakyaṃ vettumanyairna śakyate //

### [1.9.51](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.51)

vidyate tatparaṃ śaivaṃ viṣṇunā nāvagamyate  
asaṃkhyeyaguṇaṃ śuddhaṃ ko jānīyācchivātmakam //

### [1.9.52](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.52)

vyutthāne siddhayaścaitā hy upasargāś ca kīrtitāḥ  
niroddhavyāḥ prayatnena vairāgyeṇa pareṇa tu //

### [1.9.53](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.53)

nāśātiśayatāṃ jñātvā viṣayeṣu bhayeṣu ca  
aśraddhayā tyajetsarvaṃ virakta iti kīrtitaḥ //

### [1.9.54](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.54)

vaitṛṣṇyaṃ puruṣe khyātaṃ guṇavaitṛṣṇyamucyate  
vairāgyeṇaiva saṃtyājyāḥ siddhayaścaupasargikāḥ //

### [1.9.55](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.55)

aupasargikam ā brahmabhuvaneṣu parityajet  
nirudhyaiva tyajetsarvaṃ prasīdati maheśvaraḥ //

### [1.9.56](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.56)

prasanne vimalā muktir vairāgyeṇa pareṇa vai  
athavānugrahārthaṃ ca līlārthaṃ vā tadā muniḥ //

### [1.9.57](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.57)

anirudhya viceṣṭedyaḥ so 'pyevaṃ hi sukhī bhavet  
kvacidbhūmiṃ parityajya hy ākāśe krīḍate śriyā //

### [1.9.58](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.58)

udgirecca kvacidvedān sūkṣmānarthān samāsataḥ  
kvacicchrute tadarthena ślokabandhaṃ karoti saḥ //

### [1.9.59](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.59)

kvaciddaṇḍakabandhaṃ tu kuryādbandhaṃ sahasraśaḥ  
mṛgapakṣisamūhasya rutajñānaṃ ca vindati //

### [1.9.60](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.60)

brahmādyaṃ sthāvarāntaṃ ca hastāmalakavadbhavet  
bahunātra kimuktena vijñānāni sahasraśaḥ //

### [1.9.61](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.61)

utpadyante muniśreṣṭhā munestasya mahātmanaḥ  
abhyāsenaiva vijñānaṃ viśuddhaṃ ca sthiraṃ bhavet //

### [1.9.62](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.62)

tejorūpāṇi sarvāṇi sarvaṃ paśyati yogavit  
devabimbānyanekāni vimānāni sahasraśaḥ //

### [1.9.63](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.63)

paśyati brahmaviṣṇvindrayamāgnivaruṇādikān  
grahanakṣatratārāś ca bhuvanāni sahasraśaḥ //

### [1.9.64](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.64)

pātālatalasaṃsthāś ca samādhisthaḥ sa paśyati  
ātmavidyāpradīpena svasthenācalanena tu //

### [1.9.65](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.65)

prasādāmṛtapūrṇena sattvapātrasthitena tu  
tamo nihatya puruṣaḥ paśyati hyātmanīśvaram //

### [1.9.66](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.66)

tasya prasādāddharmaś ca aiśvaryaṃ jñānameva ca  
vairāgyamapavargaś ca nātra kāryā vicāraṇā //

### [1.9.67](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9.67)

na śakyo vistaro vaktuṃ varṣāṇāmayutairapi  
yoge pāśupate niṣṭhā sthātavyaṃ ca munīśvarāḥ //

## Commentaries (1)

- [Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā](https://indike.org/pramana/in.purana.linga!ganesa.9.20) — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit

## Linked texts (3)

- [Śivapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.siva.7.2.38.5.p12) — Vyāsa, Sanskrit
- [Liṅgapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.vernacular.tamil.kappiyam.lingapurana.10.1) — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit
- [Prapañcahṛdaya](https://indike.org/pramana/in.darsana.advaita.prapancahrdaya.3.p19) — Madhusūdana Sarasvatī 1545, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.9) · Pramāṇa
