Lingapurana 2.16
Liṅgapurāṇa 2.16
- Language
- Sanskrit
Contents
- 2.16.31 — 1 part
2.16.1
sanatkumāra uvāca
punareva mahābuddhe śrotumicchāmi tattvataḥ /
bahubhirbahudhā śabdaiḥ śabditāni munīśvaraiḥ //
2.16.2
śailādiruvāca
punaḥ punaḥ pravakṣyāmi śivarūpāṇi te mune /
bahubhirbahudhā śabdaiḥ śabditāni munīśvaraiḥ //
2.16.3
kṣetrajñaḥ prakṛtirvyaktaṃ kālātmeti munīśvaraiḥ /
ucyate kaiścidācāryairāgamārṇavapāragaiḥ //
2.16.4
kṣetrajñaṃ puruṣaṃ prāhuḥ pradhānaṃ prakṛtiṃ budhāḥ /
vikārajātaṃ niḥśeṣaṃ prakṛtervyaktamityapi //
2.16.5
pradhānavyaktayoḥ kālaḥ pariṇāmaikakāraṇam /
taccatuṣṭayamīśasya rūpāṇāṃ hi catuṣṭayam //
2.16.6
hiraṇyagarbhaṃ puruṣaṃ pradhānaṃ vyaktarūpiṇam /
kathayanti śivaṃ kecidācāryāḥ parameśvaram //
2.16.7
hiraṇyagarbhaḥ kartāsya bhoktā viśvasya pūruṣaḥ /
vikārajātaṃ vyaktākhyaṃ pradhānaṃ kāraṇaṃ param //
2.16.8
teṣāṃ catuṣṭayaṃ buddheḥ śivarūpacatuṣṭayam /
procyate śaṅkarādanyadasti vastu na kiñcana //
2.16.9
piṇḍajātisvarūpī tu kathyate kauścidīśvaraḥ /
carācaraśarīrāṇi piṇḍākhyāny akhilāny api //
2.16.10
sāmānyāni samastāni mahāsāmānyameva ca /
kathyante jātiśabdena tāni rūpāṇi dhīmataḥ //
2.16.11
virāṭ hiraṇyagarbhātmā kaiścidīśo nigadyate /
hiraṇyagarbho lokānāṃ heturlokātmako virāṭ //
2.16.12
sūtrāvyākṛtarūpaṃ taṃ śivaṃ śaṃsaṃti kecana /
avyākṛtaṃ pradhānaṃ hi tadrūpaṃ parameṣṭhanaḥ //
2.16.13
lokā yenaiva tiṣṭhanti sūtre maṇigaṇā iva /
tatsūtramiti vijñeyaṃ rūpamadbhutavikramam //
2.16.14
antaryāmī paraḥ kaiścitkaiścidīśaḥ prakīrtyate /
svayañjyotiḥ svayaṃvedyaḥ śivaḥ śaṃbhurmaheśvaraḥ //
2.16.15
sarveṣāmeva bhūtānāmantaryāmī śivaḥ smṛtaḥ /
sarveṣāmeva bhūtānāṃ paratvātpara ucyate //
2.16.16
paramātmā śivaḥ śaṃbhuḥ śaṅkaraḥ parameśvaraḥ /
prājñataijasaviśvākhyaṃ tasya rūpatrayaṃ viduḥ //
2.16.17
suṣuptisvapnajāgrantamavasthātrayameva tat /
virāṭ hiraṇyagarbhākhyamavyākṛtapadāhvayam //
2.16.18
turīyasya śivasyāsya avasthātrayagāminaḥ /
hiraṇyagarbhaḥ puruṣaḥ kāla ity eva kīrtitāḥ //
2.16.19
tisro 'vasthā jagatsṛṣṭisthitisaṃhārahetavaḥ /
bhavaviṣṇuviriñcākhyamavasthātrayamīśituḥ //
2.16.20
ārādhya bhaktyā muktiṃ ca prāpnuvanti śarīriṇaḥ /
kartā kriyā ca kāryaṃ ca karaṇaṃ ceti sūribhiḥ //
2.16.21
śaṃbhoścatvāri rūpāṇi kīrtyante parameṣṭhinaḥ /
pramātā ca pramāṇaṃ ca prameyaṃ pramitistathā //
2.16.22
catvāryetāni rūpāṇi śivasyaiva na saṃśayaḥ /
īśvarāvyākṛtaprāṇavirāṭbhūtendriyātmakam //
2.16.23
śivasyaiva vikāro 'yaṃ samudrasyeva vīcayaḥ /
īśvaraṃ jagatāmāhurnimittaṃ kāraṇaṃ tathā //
2.16.24
avyākṛtaṃ pradhānaṃ hi taduktaṃ vedavādibhiḥ /
hiraṇyagarbhaḥ prāṇākhyo virāṭ lokātmakaḥ smṛtaḥ //
2.16.25
mahā bhūtāni bhūtāni kāryāṇi indriyāṇi ca /
śivasyaitāni rūpāṇi śaṃsaṃti munisattamāḥ //
2.16.26
paramātmā śivādanyo nāstīti kavayoviduḥ /
śivajātāni tattvāni pañcaviṃśanmanīṣibhiḥ //
2.16.27
uktāni na tadanyāni salilādūrmivṛndavat /
pañcaviṃśatpadārthebhyaḥ śivatattvaṃ paraṃ viduḥ //
2.16.28
tāni tasmādananyāni suvarṇakaṭakādivat /
sadāśiveśvarādyāni tattvāni śivatattvataḥ //
2.16.29
jātāni na tadanyāni mṛddravyaṃ kuṃbhabhedavat /
māyā vidyā kriyā śaktirjñānaśaktiḥ kriyāmayī //
2.16.30
jātāḥ śivānna saṃdehaḥ kiraṇā iva sūryataḥ /
sarvātmakaṃ śivaṃ devaṃ sarvāśrayavidhāyinam //
2.16.31
bhajasva sarvabhāvena śreyaścetprāptumicchasi //
2.16.31.p1
iti śrīliṅgamahāpurāṇe uttarabhāge ṣoḍaśo 'dhyāyaḥ
Commentaries (1)
- Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit
Linked texts (2)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
- Kūrmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit