Lingapurana 2.18
Liṅgapurāṇa 2.18
- Language
- Sanskrit
Contents
- 2.18.67 — 1 part
2.18.1
devā ūcuḥ
ya eṣa bhagavān rudro brahmaviṣṇumaheśvarāḥ /
skandaścāpi tathā cedro bhuvanāni caturdaśa /
aśvinau grahatārāsca nakṣatrāṇi ca khaṃ diśaḥ //
2.18.2
bhūtāni ca tathā sūryaḥ somaścāṣṭau grahāstathā /
prāṇaḥ kālo yamo mṛtyuramṛtaḥ parameśvaraḥ //
2.18.3
bhūtaṃ bhavyaṃ bhaviṣyacca vartamānaṃ maheśvaraḥ /
viśvaṃ kṛtsnaṃ jagatsarvaṃ satyaṃ tasmai namonamaḥ //
2.18.4
tvamādau ca tathā bhūto bhūrbhuvaḥ svastathaiva ca /
ante tvaṃ viśvarūpo 'si śīrṣaṃ tu jagataḥ saṃdā //
2.18.5
brahmaikastvaṃ dvitridhārthamadhaśca tvaṃ sureśvaraḥ /
śāntiśca tvaṃ tathā puṣṭistuṣṭiścāpyahutaṃ hutam //
2.18.6
viśvaṃ caiva tathāviśvaṃ dattaṃ vādattamīśvaram /
kṛtaṃ cāpyakṛtaṃ devaṃ paramapyaparaṃ dhruvam /
parāyaṇaṃ satāṃ caiva hyasatāmapi śaṅkaram //
2.18.7
apāma somam amṛtā abhūmāganma jyotiravidāma devān /
kiṃ nūnamasmānkṛṇavadarātiḥ kimu dhūrtiramṛtaṃ martyasya //
2.18.8
etajjagaddhitaṃ divyamakṣaraṃ sūkṣmamavyayam //
2.18.9
prājā patyaṃ pavitraṃ ca saumyamagrāhyamavyayam /
agrāhyeṇāpi vā grāhyaṃ vāyavyena samīraṇaḥ //
2.18.10
saumyena saumyaṃ grasati tejasā svena līlayā /
tasmai namo 'pasaṃhartre mahāgrāsāya śūline //
2.18.11
hṛdisthā devatāḥ sarvā hṛdi prāṇe pratiṣṭhitāḥ /
hṛdi tvamasi yo nityaṃ tisro mātrāḥ parastu saḥ //
2.18.12
śiraścottarataścaiva pādau dakṣiṇatastathā /
yo vai cottarataḥ sākṣātsa oṅkāraḥ sanātanaḥ //
2.18.13
oṅkāro yaḥ sa eveha praṇavo vyāpya tiṣṭhati /
anantastārasūkṣmaṃ ca śuklaṃ vaidyutameva ca //
2.18.14
paraṃ brahmā sa īśāna ekorudraḥ sa eva ca /
bhavānmaheśvaraḥ sākṣānmahādevo na saṃśayaḥ //
2.18.15
ūrdhvamunnāmayatyeva sa oṅkāraḥ prakīrtitaḥ /
prāṇānavati yastasmāt praṇavaḥ parikīrtitaḥ //
2.18.16
sarvaṃ vyāpnoti yastasmātsarvavyāpī sanātanaḥ /
brahmā hariśca bhagavānādyantaṃ nopalabdhavān //
2.18.17
tathānye ca tato 'nanto rudraḥ paramakāraṇam /
yastārayati saṃsārāttāra ityabhidhīyate //
2.18.18
sūkṣmo bhūtvā śarīrāṇi sarvadā hyadhitiṣṭhiti /
tasmātsūkṣmaḥ samākhyāto bhagavannīlalohitaḥ //
2.18.19
nīlaśca lohitaścaiva pradhānapuruṣānvayāt /
skandate 'sya yataḥ śukraṃ tathā śukramapaitica //
2.18.20
vidyotayati yastasmādvaidyutaḥ parigīyate /
bṛhattvādbṛṃhaṇatvācca bṛhate ca parāpare //
2.18.21
tasmādbṛṃhati yasmāddhi paraṃ brahmeti kīrtitam /
advitīyo 'tha bhagavāṃsturīyaḥ parameśvaraḥ //
2.18.22
īśānamasya jagataḥ svardṛśāṃ cakṣur īśvaram /
īśānamindrasūrayaḥ sarveṣāmapi sarvadā //
2.18.23
īśānaḥ sarvavidyānāṃ yattadīśāna ucyate /
yadīkṣate ca bhagavānnirīkṣyamiti cājñayā //
2.18.24
ātmajñānaṃ mahādevo yogaṃ gamayati svayam /
bhagavāṃścocyate devo devadevo maheśvaraḥ //
2.18.25
sarvāṃllokānkrameṇaiva yo gṛhṇati maheśvaraḥ /
visṛjatyepa deveśo vāsayatyapi līlayā //
2.18.26
eṣo hi devaḥ pradiśo 'nusarvāḥ pūrvo hi jātaḥ sa u garbhe antaḥ /
sa eva jātaḥ sa janiṣyamāṇaḥ pratyaṅmukhāstiṣṭhati sarvatomukhaḥ //
2.18.27
upāsitavyaṃ yatnena tadetatsadbhiravyayam /
yato vāco nivartante hyaprāpya manasā saha //
2.18.28
tadagrahaṇameveha yadvāgvadati yatnataḥ /
aparaṃ ca paraṃ veti parāyaṇamiti svayam //
2.18.29
vadanti vācaḥ sarvajñaḥ śaṅkaraṃ nīlalohitam /
eṣa sarvo namastasmai puruṣaḥ piṅgalaḥ śivaḥ //
2.18.30
sa eṣa sa mahārudro viśvaṃ bhūtaṃ bhaviṣyati /
bhuvanaṃ bahudhā jātaṃ jāyamānamitastataḥ //
2.18.31
hiraṇyabāhurbhagavān hiraṇyapatirīśvaraḥ /
aṃbikāpatirīśāno hemaretā vṛṣadhvajaḥ //
2.18.32
umāpatirvirūpākṣo viśvasṛgviśvavāhanaḥ /
brahmāṇaṃ vidadhe yo 'sau putramagre sanātanam //
2.18.33
prahiṇoti sma tasyaiva jñānamātmaprakāśakam /
tamekaṃ puruṣaṃ rudraṃ puruhutaṃ puruṣṭutam //
2.18.34
bālāgramātraṃ hṛdayasya madhye viśvandevaṃ vahnirūpaṃ vareṇyam /
tamātmasthaṃ ye 'nupaśyanti dhīrāsteṣāṃ śāntiḥ śāśvatī netareṣām //
2.18.35
mahato yo mahīyāṃśca hyaṇorapyaṇuravyayaḥ /
guhāyāṃ nihitaścātmā jantorasya maheśvaraḥ //
2.18.36
veśmabhūto 'sya viśvasya kamalastho hṛti svayam /
gahvaraṃ gahanaṃ tatsthaṃ tasyāntaścordhvataḥ sthitaḥ //
2.18.37
tatrāpi dahraṃ gaganamoṅkāraṃ parameśvaram /
bālāgramātraṃ tanmadhye ṛtaṃ paramakāraṇam //
2.18.38
satyaṃ brahma mahādevaṃ puruṣaṃ kṛṣṇapiṅgalam /
ūrdhvaratesamīśānaṃ virūpākṣamajodbhavam //
2.18.39
adhitiṣṭhati yoniṃ yo yoniṃ vācaika īśvaraḥ /
dehaṃ pañcavidhaṃ yena tamīśānaṃ purātanam //
2.18.40
prāṇeṣvantarmanaso liṅgamāhuryasminkrodho yā ca tṛṣṇā kṣamā ca /
tṛṣṇāṃ chittvā hetujālasya mūlaṃ buddhyācintyaṃ sthāpayitvā ca rudre //
2.18.41
ekaṃ tamāhurvai rudraṃ śāśvataṃ parameśvaram /
parātparataraṃ vāpi parātparataraṃ dhruvam //
2.18.42
brahmaṇo janakaṃ viṣṇorvahnervāyoḥ sadāśivam /
dhyātvāgninā ca śodhyāṅgaṃ viśodhya ca pṛthakpṛthak //
2.18.43
pañcabhūtāni saṃyamya mātrāvidhiguṇakramāt /
mātrāḥ pañca catasraśca trimātrādistataḥ param //
2.18.44
ekamātramamātraṃ hi dvādaśānte vyavasthitam /
sthitvā sthāpyāmṛto bhūtvā vrataṃ pāśupataṃ caret //
2.18.45
etadvrataṃ pāśupataṃ cariṣyāmi samāsataḥ /
agnimādhāya vidhivadṛgyajuḥ sāmasaṃbhavaiḥ //
2.18.46
upoṣitaḥ śuciḥ snātaḥ śuklāṃbaradharaḥ svayam /
śuklayajñopavīti ca śuklamālyānulepanaḥ //
2.18.47
juhuyādvirajovidvān virajāśca bhaviṣyati /
vāyavaḥ pañca śudhyatāṃ vāṅmanaścaraṇādayaḥ //
2.18.48
śrotraṃ jihvā tataḥ prāṇastato buddhistathaiva ca /
śiraḥ pāṇistathā pārśvaṃ pṛṣṭhodaramanantaram //
2.18.49
jaṅghe śiśramupasthaṃ ca pāyurmeḍhraṃ tathaiva ca /
tvacā māṃsaṃ ca rudhiraṃ medo 'sthīni tathaiva ca //
2.18.50
śabdaḥ sparśaṃ ca rūpaṃ ca raso gandhastathaiva ca /
bhūtāni caiva śudhyantāṃ dehe medādayastathā //
2.18.51
annaṃ prāṇe mano jñānaṃ śudhyantāṃ vai śivecchayā /
hutvājyena samidbhiśca caruṇā ca yathākramam //
2.18.52
upasaṃhṛtya rudrāgniṃ gṛhītvā bhasma yatnataḥ /
agnirityādinā dhīmān vimṛjyāṅgāni saṃspṛśet //
2.18.53
etatpāśupataṃ divyaṃ vrataṃ pāśavimocanam /
brāhmaṇānāṃ hitaṃ proktaṃ kṣatriyāṇāṃ tathaiva ca //
2.18.54
vaiśyānāmapi yogyānāṃ yatīnāṃ tu viśeṣataḥ /
vānaprasthāśramasthānāṃ gṛhasthānāṃ satāmapi //
2.18.55
vimuktirvidhinānena dṛṣṭvā vai brahmacāriṇām /
agnirityādinā bhasma gṛhītvā hyagnihotrajam //
2.18.56
so 'pi pāśupato vipro vimṛjyāṅgāni saṃspṛśet /
bhasmācchanno dvijo vidvān mahāpātakasaṃbhavaiḥ //
2.18.57
pāpaurvimucyate sadyo mucyate ca na saṃśayaḥ /
vīryamagreryato bhasma vīryavānbhasmasaṃyutaḥ //
2.18.58
bhasmāsnānarato vipro bhasmaśāyī jitendriyaḥ /
sarvapāpavinirmuktaḥ śivasāyujyamāpnuyāt //
2.18.59
tasmātsarvaprayatnena bhūtyaṅgaṃ pūjayedvudhaḥ /
rerekāro na kartavyastuntuṅkārastathaiva ca //
2.18.60
na tatkṣamati deveśo brahmā vā yadi keśavaḥ /
mama putro bhasmadhārī gaṇeśaśca varānane //
2.18.61
teṣāṃ viruddhaṃ yattyājyaṃ sa yāti narakārṇavam /
gṛhastho brahmahīnopi tripuṇḍraṃ yo na kārayet //
2.18.62
pūjā karma kriyā tasya dānaṃ snānaṃ tathaiva ca /
niṣphalaṃ jāyate sarvaṃ yathā bhasmani vai hutam //
2.18.63
tasmācca sarvakāryeṣu tripuṇḍraṃ dhārayedbudhaḥ /
ityuktvā bhagavānbrahmā stutvā devaiḥ samaṃ prabhuḥ //
2.18.64
bhasmācchannaiḥ svayaṃ channo virarāma viśāṃpate /
atha teṣāṃ prasādārthaṃ paśūnāṃ patirīśvaraḥ //
2.18.65
sagamaścāṃbayā sārdhaṃ sānnidhyamakarotprabhuḥ /
atha saṃnihitaṃ rudraṃ tuṣṭuvuḥ surapuṅgavam //
2.18.66
rudrādhyāyena sarveśaṃ devadeva mumāpatim /
devopi devānālokya ghṛṇayā vṛṣabhadhvajaḥ //
2.18.67
tuṣṭosmītyāha devebhyo varaṃ dātuṃ surārihā //
2.18.67.p1
iti śrīliṅgamahāpurāṇe uttarabhāgeṣṭādaśodhyāyaḥ
Commentaries (1)
- Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit
Linked texts (9)
- Saurapurāṇa — Sanskrit
- Atharvaśira-upaniṣad — Sanskrit
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
- Devībhāgavatapurāṇa — Sanskrit
- Vedāntasāravīraśaivacintāmaṇi — Niṣṭhura Nañjanācārya 1700, Sanskrit
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Śivagītā — Sanskrit
- Pañcarātravyākhyā — Reṇuka, Sanskrit
- Śivagītā (ed. Vāsudevaśarman) — Sanskrit