Lingapurana 2.9
Liṅgapurāṇa 2.9
- Language
- Sanskrit
Contents
- 2.9.56 — 1 part
2.9.1
ṛṣaya ūcuḥ
devaiḥ purā kṛtaṃ divyaṃ vrataṃ pāśupataṃ śubham /
brahmaṇā ca svayaṃ sūta kṛṣṇenākliṣṭakarmaṇā //
2.9.2
patitena ca vipreṇa dhaindhumūkena vai tathā /
kṛtvā japtvā gatiḥ prāptā kathaṃ pāśupataṃ vratam //
2.9.3
kathaṃ paśupatirdevaḥ śaṅkaraḥ parameśvaraḥ /
vaktumarhasi cāsmākaṃ paraṃ kautūhalaṃ hi naḥ //
2.9.4
sūta uvāca
purā śāpādvinirmukto brahmaputro mahāyaśāḥ /
rudrasya devadevasya marudeśādihāgataḥ //
2.9.5
tyaktvā prasādādrudrasya uṣṭradehamajājñayā /
śilādaputramāsādya namaskṛtya vidhānataḥ //
2.9.6
meruṣṭaṣṭhe munivaraḥ śrutvā dharmamanuttamam /
māheśvaraṃ muniśreṣṭhā hyapṛcchacca punaḥ punaḥ //
2.9.7
nandinaṃ praṇipatyainaṃ kathaṃ paśupatiḥ prabhuḥ /
vaktumarhasi cāsmākaṃ tatsarvaṃ ca tadāha saḥ //
2.9.8
tatsarvaṃ śrutavān vyāsaḥ kṛṣṇadvaipāyanaḥ prabhuḥ /
tasmādahanumaśrutya yuṣmākaṃ pravadāmi vai //
2.9.9
sarve śṛṇvaṃ tu vacanaṃ namaskṛtvā maheśvaram /
sanatkumāra uvāca
kathaṃ paśupatirdevaḥ paśavaḥ ke prakīrtitāḥ //
2.9.10
kaiḥ pāśaiste nibadhyante vimucyante ca te katham /
śailādir uvāca
sanatkumāra vakṣyāmi sarvam etad yathātatham //
2.9.11
rudrabhaktasya śāntasya tava kalyāmacetasaḥ /
brahmādyāḥ sthāvarāntāśca devadevasya dhīmataḥ //
2.9.12
paśavaḥ parikīrtyante saṃsāravaśavartinaḥ /
teṣāṃ patitvādbhagavān rudraḥ paśupatiḥ smṛtaḥ //
2.9.13
anādinidhano dhātā bhagavānviṣṇuravyayaḥ /
māyāpāśena badhnāti paśuvatparameśvaraḥ //
2.9.14
sa eva mocakasteṣāṃ jñānayogena sevitaḥ /
avidyāpāśabaddhānāṃ nānyo mocaka iṣyate //
2.9.15
tamṛte paramātmānaṃ śaṅkaraṃ parameśvaram /
caturviṃśatitattvāni pāśā hi parameṣṭhinaḥ //
2.9.16
taiḥ pāśairmocayatyekaḥ śivo jīvairupāsitaḥ /
nibadhnāti paśūnekaścaturviṃśatipāśakaiḥ //
2.9.17
sa eva bhagavānrudro mocayatyapi sevitaḥ /
daśendriyamayaiḥ pāśairantaḥ karaṇasaṃbhavaiḥ //
2.9.18
bhūtatanmātrapāśaiśca paśūnmocayati prabhuḥ /
indriyārthamayaiḥ pāśair baddhvā viṣayinaḥ prabhuḥ //
2.9.19
āśu bhaktā bhavantyevaṃ parameśvarasevayā /
bhaja ityeṣa dhātur vai sevāyāṃ parikīrtitaḥ //
2.9.20
tasmātsevā budhaiḥ proktā bhaktiśabdena bhūyasī /
brahmadistaṃbaparyantaṃ paśūnbaddhvā maheśvaraḥ //
2.9.21
tribhirguṇamayaiḥ pāśaiḥ kāryaṃ kārayati svayam /
dṛḍhena bhaktiyogena paśubhiḥ samupāsitaḥ //
2.9.22
mocayatyeva tānsadyaḥ śaṅkaraḥ parameśvaraḥ /
bhajanaṃ bhaktirityuktā vāṅmanaḥ kāyakarmabhiḥ //
2.9.23
sarvakāryeṇahetutvātpāśacchedapaṭīyasī /
satyaḥ sarvaga ityādi śivasya guṇacintanā //
2.9.24
rupopādānacintā ca mānasaṃ bhajanaṃ viduḥ /
vācikaṃ bhajanaṃ dhīrāḥ praṇavādijapaṃ viduḥ //
2.9.25
kāyikaṃ bhajanaṃ sadbhiḥ prāṇāyāmādi kathyate /
dharmādharmamayaiḥ pāśairbandhanaṃ dehināmidam //
2.9.26
mocakaḥ śiva evaiko bhagavānparameśvaraḥ /
caturviśatitattvāni māyākarmaguṇā iti //
2.9.27
kīrtyante viṣayāśceti pāśā jīvanibandhanāt /
tairbaddhāḥ śivabhaktyaiva mucyante sarvadehinaḥ //
2.9.28
pañcakleśamayaiḥ pāśaiḥ paśūnbadhnāti śaṅkaraḥ /
sa eva mocakastoṣāṃ bhaktyā samyagupāsitaḥ //
2.9.29
avidyāmasmitāṃ rāgaṃ dveṣaṃ ca dvipadāṃ varāḥ /
vadantyabhiniveśaṃ ca kleśānpāśatvamāgatān //
2.9.30
tamomohomahāmohastāmisra iti paṇḍitāḥ /
andhatāmisra ityāhuravidyāṃ pañcadhā sthitām //
2.9.31
tāñjīvānmuniśārdūlāḥ sarvāṃścaivāpyavidyayā /
śivo mocayati śrīmānnānyaḥ kaścidvimocakaḥ //
2.9.32
avidyāṃ tama ityāhurasmitāṃ moha ityapi /
mahāmoha iti prājñā rāgaṃ yogaparāyaṇāḥ //
2.9.33
dveṣaṃ tāmisra ityāhurandhatāmisra ityapi /
tathaivābhiniveśaṃ ca mithyājñānaṃ vivekinaḥ //
2.9.34
tamaso 'ṣṭavidhā bhedā mohaścāṣṭavidhaḥ smṛtaḥ /
mahāmohaprabhedāśca budhairdaśa vicintitāḥ //
2.9.35
aṣṭādaśavidhaṃ cāhustāmisraṃ ca vicakṣaṇāḥ /
andhatāmisrabhedāśca tathāṣṭādaśadhā smṛtāḥ //
2.9.36
avidyayāsya saṃbandho nātīto nāstyanāgataḥ /
bhavedrāgeṇa devasya śaṃbhoraṅganivāsinaḥ //
2.9.37
kāleṣu triṣu saṃbandhastasya dveṣeṇa no bhavet /
māyātītasya devasya sthāṇoḥ paśupatervibhoḥ //
2.9.38
tathaivābhiniveśena saṃbandho na kadācana /
śaṅkarasya śaraṇyasya śivasya paramātmanaḥ //
2.9.39
kuśalākuśalaistasya saṃbandho naiva karmabhiḥ /
bhavetkālatraye śaṃbhoravidyāmativartinaḥ //
2.9.40
vipākaiḥ karmaṇāṃ vāpi na bhavedeva saṃgamaḥ /
kāleṣu triṣu sarvasya śivasya śivadāyinaḥ //
2.9.41
sukhaduḥkhairasaṃspṛśyaḥ kālatritayavartibhiḥ /
sa tair vinaśvaraiḥ śaṃbhur bodhānandātmakaḥ paraḥ //
2.9.42
āśayairaparāmṛṣṭaḥ kālatritayagocaraiḥ /
dhiyāṃ patiḥ svabhūreṣa mahādevo maheśvaraḥ //
2.9.43
aspṛśyaḥ karmasaṃskāraiḥ kālatritayavartibhiḥ /
tathaiva bhogasaṃskārairbhagavānantakāntakaḥ //
2.9.44
puṃviśeṣaparo devo bhagavānparameśvaraḥ /
ceta nācetanāyuktaprapañcādakhilātparaḥ //
2.9.45
loke sātiśayatvena jñānaiśvaryaṃ vilokyate /
śivenātiśayatvena śivaṃ prāhurmanīṣiṇaḥ //
2.9.46
pratisargaṃ prasūtānāṃ brahmaṇaṃ śāstravistaram /
upadeṣṭā sa evādau kālāvacchedavartinām //
2.9.47
kālāvacchedayuktānāṃ gurūṇāmapyasau guruḥ /
sarveṣāmeva sarveśaḥ kālāvacchedavarjitaḥ //
2.9.48
anādireṣa saṃbandho vijñānotkarṣayoḥ paraḥ /
sthitayorīdṛśaḥ sarvaḥ pariśuddhaḥ svabhāvataḥ //
2.9.49
ātmaprayojanābhāve parānugraha eva hi /
prayojanaṃ samastānāṃ kāryāṇāṃ parameśvaraḥ //
2.9.50
praṇavo vācakastasya śivasya paramātmanaḥ /
śivarudrādiśabdānāṃ praṇavopi paraḥ smṛtaḥ //
2.9.51
śaṃbhoḥ praṇavavācyasya bhāvanā tajjapādapi /
yā siddhiḥ svaparāprāpyā bhavatyeva na saṃśayaḥ //
2.9.52
jñānatattvaṃ prayatnena yogaḥ pāśupataḥ paraḥ /
uktastu devadevena sarveṣāmanukaṃpayā //
2.9.53
sa hovācaiva yājñavalkyo yadakṣaraṃ gārgyayoginaḥ /
abhivadanti sthūlamanantaṃ mahāścaryamadīrghamalohitamamastakamāsāyamata evo punānasamasaṃgamagandhamarasamackṣuṣkamaśrotramavāṅmanotejaskamapramāṇamanusukhamanāmagotramamaramajaramanāmayamamṛtamoṃśabdamamṛtamasaṃvṛtamapūrvamanaparamanantamabāhyaṃ tadaśrāti kiñcana na tāśrāti kiñcana //
2.9.54
etatkālavyaye jñātvā paraṃ pāśupataṃ prabhum /
yoge pāśupate cāsmin yasyārthaḥ kila uttame //
2.9.55
kṛtvoṅkāraṃ pradīpaṃ mṛgaya gṛhapatiṃ sūkṣmamādyantarasthaṃ saṃyamya dvāravāsaṃ pavanapaṭutaraṃ nāyakaṃ condriyāṇām /
vāgjālaiḥ kasya hetorvibhaṭasi tu bhayaṃ dṛśyate naiva kiñciddehasthaṃ paśya śaṃbhuṃ bhramasi kimu pare sāstrajālendhakāre //
2.9.56
evaṃ samyagbudhairjñātvā munīnāmatha coktaṃ śivena /
asamarasaṃ pañcadhā kṛtvābhavaṃ cātmani yojayet //
2.9.56.p1
iti śrīliṃṅgamahāpurāṇe uttarabhāge navamo 'dhyāyaḥ
Commentaries (1)
- Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit
Linked texts (4)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
- Tattvaprakāśa — Bhoja, Sanskrit
- Vedāntasāravīraśaivacintāmaṇi — Niṣṭhura Nañjanācārya 1700, Sanskrit
- Kriyāsāra (ed. Mallikārjuna Śāstrī) — Sanskrit