Maheshvarakhanda 64
Māheśvarakhaṇḍa 64
- Language
- Sanskrit
Contents
- 64.60 — 1 part
64.1
cha || || sūta uvāca || || tato ghaṭotkaco
muktvā tatra kāmakaṃṭaṃkaṭām|| putreṇānugato dhīmānviyatā dvārakāṃ yayau
64.2
āgacchantaṃ ca taṃ dṛṣṭvā rākṣasaṃ rākṣasānugam || dvārakāvāsino yodhā
ścakruratyulbaṇaṃ ravam
64.3
grāme grāme susaṃnaddhā navalakṣamitā rathāḥ || rākṣasau dvau samāyātau pātyetāṃ viśikhairiti
64.4
tāngṛhītāyudhāndṛṣṭvā
yaduvīrānghaṭotkacaḥ || pragṛhya vipulaṃ bāhuṃ jagau tārasvareṇa saḥ
64.5
rākṣasaṃ vitta māṃ vīrā bhīmaputraṃ ghaṭotkacam || supriyaṃ vāsudevasya praṇāmā
rthamupāgatam
64.6
nivedayata māṃ prāptaṃ yādavendrāya sātmajam || iti tasya vacaḥ śrutvā te kṛṣṇāya nyavedayan
64.7
āha devaḥ sabhāsthaśca śīghra
matrāvrajatvasau || tataḥ praveśayāmāsurdvārakāṃ te ghaṭotkacam
64.8
saputraḥ so'pi ramyāṇi vanānyupavanāni ca || krīḍāśailāṃśca harmyāṇi saṃpaśyannā
gataḥ sabhām
64.9
sa tatra ugrasenaṃ ca vasudevaṃ ca sātyakim || akrūrarāmapramukhānvavande kṛṣṇameva ca
64.10
taṃ pādayornipatitaṃ samāliṃgya sahā
tmajam || sāśiṣaṃ svasamīpasthamupaveśyedamabravīt
64.11
putra rākṣasaśārdūla kurūṇāṃ kulavardhana || kuśalaṃ sarvataḥ kaccitkimarthaste samāgamaḥ
64.12
ghaṭotkaca uvāca || || deva yuṣmatprasādena sarvataḥ kuśalaṃ mama || śrūyatāṃ kāraṇaṃ svāminyadarthamahamāgataḥ
64.13
devopadiṣṭa
bhāryāyāṃ jāto'yaṃ tanayo mama || sa ca praśnaṃ vakṣyati tvāṃ śrūyatāmāgatastvataḥ
64.14
śrīkṛṣṇa uvāca || || vatsa mauryaiya brūhi tvaṃ sarvaṃ
pṛccha yadicchasi || yathā ghaṭotkaco mahyaṃ supriyaśca tathā bhavān
64.15
barbarīka uvāca || || praṇamya tvāmādidevaṃ manobuddhisamādhibhiḥ
prakṣyāmi kena śreyaḥ syājjaṃtorjātasya mādhava
64.16
kecicchreyo dharmamāhuraiśvaryaṃ tyāgabhojanam || keciddamaṃ tapo dravyaṃ bhogānmuktiṃ ca kecana
64.17
tadevaṃ śatasaṃkhyeṣu śreyassu puruṣottama || mama caivaṃ kulasyāsya śreyo yadbrūhi niścitam
64.18
śrīkṛṣṇa uvāca || || vatsa pṛtha
kpṛthakproktaṃ varṇānāṃ śreya uttamam || brāhmaṇānāṃ tapo mūlaṃ damo'dhyayanameva ca
64.19
dharmaprakaṭanaṃ cāpi śreya uktaṃ manīṣibhiḥ || balaṃ sādhyaṃ pūrva
meva kṣatriyāṇāṃ prakīrtitam
64.20
duṣṭānāṃ śāsanaṃ cāpi sādhūnāṃ paripālanam || pāśupālyaṃ ca vaiśyānāṃ kṛṣivijñānameva ca
64.21
śūdrasya dvijaśuśrūṣā tayā jīvanvaṇigbhavet || śilpairvā vividhairjīvedvijātihitamācaran
64.22
bhāryāratirbhṛtyapoṣṭā śuciḥ śraddhā
parāyaṇaḥ || namaskāreṇa mantreṇa paṃcayajñānna hāpayet
64.23
tadbhavānkṣatriyakule jāto'si kuru tacchṛṇu || balaṃ sādhaya pūrvaṃ
tvamatulaṃ tena śikṣaya
64.24
duṣṭānpālaya sādhūṃśca svargamevamavāpsyasi || balaṃ ca labhyate putra devīnāṃ suprasādataḥ
64.25
tadbha
vānbalaprāptyarthaṃ devyārādhanamācara
64.26
barbarīka uvāca || || kasminkṣetre ca kāṃ devīṃ kathamārādhayāmyaham || etatprasādapravaṇaṃ
manaḥ kṛtvā nivedaya
64.27
sūta uvāca || || iti pṛṣṭaḥ kṣaṇaṃ dhyātvā prāha dāmodaro vibhuḥ || vatsa kṣetraṃ pravakṣyāmi yatra tapsyasi
tattapaḥ || guptakṣetramiti khyātaṃ mahīsāgarasaṃgame
64.28
tatra tribhuvane yāśca saṃti devyaḥ pṛthagvidhāḥ | nāradena samānītāstāścaikyaṃ
sumahātmanā
64.29
catasrastasya digdevyo nava durgāśca saṃti yāḥ || samārādhaya tā gatvā tāsāmaikyaṃ hi durlabham
64.30
nityaṃ pūjaya tāḥ putra
puṣpadhūpavilepanaiḥ || stutibhiścopahāraiśca yathā tuṣyaṃti tāstava
64.31
tuṣṭāsu devīṣu balaṃ dhanaṃ ca kīrtiśca putrāḥ subhagāśca dārāḥ || svargastathā
muktipadaṃ ca satsukhaṃ na durlabhaṃ satyametattavoktam
64.32
sūta uvāca || || evamuktvā barbarīkaṃ kṛṣṇaḥ prāha ghaṭotkacam || ghaṭotkacāryaṃ
putraste dṛḍhaṃ suhṛdayo hyasau
64.33
tasmātsuhṛdayetyevaṃ dattaṃ nāma mayā dvika̍m || evamuktvā samāliṃgya saṃtarpya vividhairdhanaiḥ
64.34
guptakṣetrāya
bhagavānbarbarīkaṃ samādiśat || so'tha kṛṣṇaṃ namaskṛtya pitaraṃ yādavāṃśca tān
64.35
anujñāpya ca tānsarvānguptakṣetraṃ samāvrajat || ghaṭotkaco'pi
kṛṣṇena visṛṣṭaḥ svavanaṃ yayau
64.36
smaranputraguṇānpa̍tnyā svarājyaṃ samapālayat || tataḥ suhṛdayo dhīmāndagdhasthalyāṃ kṛtāśramaḥ
64.37
trikālaṃ pūjayāmāsa devīḥ karmasamādhibhiḥ || nityaṃ puṣpaiśca dhūpaiśca upahāraiḥ pṛthagvidhaiḥ
64.38
tasyārādhayato devyastutuṣurhāyanaistribhiḥ || tataḥ
pratyakṣato bhūtvā balāttasya mahātmanaḥ
64.39
balaṃ yantrittaṣu lokeṣu kasyacinnāsti durlabham || ūcuśca kaṃcitkālaṃ tvaṃ vasātraiva mahādyute
64.40
saṃgatyā vijayasya tvaṃ bhūyaḥ śreyo hyavāpsyasi || ityuktaḥ sarvadevībhiḥ sa tatraiva vyavasthitaḥ
64.41
ājagāmātha vijayo nāmnā māgadhabrāhmaṇaḥ
sa sarvāṃ pṛthivīṃ kṛtvā pādākrāṃtāṃ dvijottamaḥ
64.42
kāśyāṃ vidyābalaṃ prāpya sādhanārthamupāyayau || guheśvaramukhānyeṣa saptaliṃgānyapūjayat
64.43
ārādhayāmāsa ciraṃ devīrvidyāphalāptaye || tatastuṣṭāstasya devyaḥ svapne procuridaṃ vacaḥ
64.44
vidyāṃ sādhaya tvaṃ sādho siddhamātuḥ puro̍
'gaṇe || ayaṃ bhaktaḥ suhṛdayaḥ sāhāyyaṃ te kariṣyati
64.45
tatastadvacanaṃ śrutvā vijayaḥ svapnamadhyataḥ || utthāya gatvā devyām̐staṃ vatre bhīmātma
jātmajam
64.46
so'pi devīvacaḥ śrutvā mene sāhāyyakāraṇam || tataḥ kṛṣṇacaturdaśyāmupoṣya vijayaḥ śuciḥ
64.47
snātvābhyarcyaiva liṃgāni
devīścaivārcayatpṛthak || kṛtvā snānamupoṣyaiva barbarīko'tike'bhavat
64.48
prathamāyāṃ tato rātrau yayau siddhāṃbikāpuraḥ || maṃḍalaṃ tatra kṛtvā ca
bhagākāraṃ karānnava
64.49
aṣṭadikṣvaṣṭakīlāṃśca nikhanyaiva sūtrakān || kṛṣṇājinadharo bhūtvā barbarīkasamanvitaḥ
64.50
śikhāmābaddhya
digbaṃdhaṃ kṛtavārebhe tato vidhim || madhye maṃḍalasyāpi kuṃḍe śubhre trimekhale
64.51
samarpya ca tataḥ khaḍgaṃ khādiraṃ maṃtratejitam || saṃsthāpya
kīlānabhito barbarīkamathābravīt
64.52
śucirvanidraḥ saṃtiṣṭha stavaṃ devyāḥ samuddhiran || yāvatkarma karomyeṣa yathā vighnaṃ na jāyate
64.53
ityukte saṃsthite tatra barbarīke mahābale || vijayaḥ śoṣaṇaṃ dāhaṃ plāvanaṃ kṛtavānyamī
64.54
tataḥ sukhāsano bhūtvā guṃgurubhyo namaḥ
iti || maṃtramaṣṭottaraśataṃ japtvā gurubhyaḥ praṇamya ca || tato gaṇeśvaravidhānamārabdhavān
64.55
athātaḥ saṃpravakṣyāmi maṃtraṃ gaṇapateḥ
param
64.56
sarvakāryakaraṃ svalpaṃ mahārthaṃ sarvasiddhidam
64.57
oṃgāṃgīṃgūṃṃgaiṃgauṃgaḥ saptākṣaro'yaṃ mahāmaṃtraḥ || oṃgaṇapatimaṃtrasya gaṇako
nāma ṛṣiḥ vighneśvaro devatā gaṃ bījam oṃśaktiḥ pūjārthe japārthe vā tilakārthe vā manasa īpsitārthe homārthe vā viniyoga iti || sādha
kasya pūrvaṃ tilakakaraṇam || oṃgāṃgaṇapataye namaḥ || iti tilakasyopari akṣatāndadyāt anena mantreṇa || oṃ gāṃgaṇapataye namaḥ || iti tila
kamaṃtraḥ || oṃgāṃ gaṇapataye namaḥ || anena maṃtreṇa gaṇeśāya puṣpāṃjalitrayaṃ dadyāt || mūlamaṃtreṇātra caṃdanagaṃdhapuṣpadhūpadīpanaivedyapūgīphala
tāṃbūlādikaṃ dadyāt || ata ūrdhvaṃ mūlamantreṇa japaṃ kuryāt || aṣṭottaraśataṃ sahasraṃ lakṣaṃ koṭiṃ ceti yathāśakti japtvā daśāṃśahomārthe gaṇeśāmnaye
āvāhayāmīti agnimāvāhya || oṃgāṃ gaṇapataye svāheti mantreṇa guggulaguṭikābhirhomaṃ vidadhyādviniyogaṃ ceti gāṇeśvaro mahākalpaḥ || ya evaṃ sarva
vighneṣu sādhayenmantramuttamam || sarvavighnāni naśyaṃti manobhīṣṭaṃ ca sidhyati
64.58
ḍākinyo yātudhānāśca pretādyāśca bhayaṃkarāḥ || śatrūṇāṃ jāyate
nāśo vaśīkaraṇameva ca
64.59
imaṃ gāṇeśvaraṃ kalpaṃ vijānanvijayo'pi ca || tilakaṃ vidhinā kṛtvā japtvā cāṣṭottaraṃ śatam
64.60
daśāṃśaṃ guṭikā hutvā pūjya siddhivināyakam || siddheyakṣetrapālasya cakre pūjāṃ tato niśi
64.60.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāharuyāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe mahāvidyāsādhane gāṇeśvarakalpavarṇanaṃnāmaikaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Kaumārīkākhaṇḍa — Sanskrit
- Kumārikākhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārakhaṇḍa — Sanskrit
- Vaiṣṇavakhaṇḍa — Sanskrit