Matsyapurana 257: adhyāyaḥ 257
Matsyapurāṇa 257
- Language
- Sanskrit
adhyāyaḥ 257
257.1
vāstuvidyānukīrtanam
257.2
sūta uvāca.
athātaḥ saṃpravakṣyāmi dārvāharaṇamuttamam.
dhaniṣṭhā pañcake muktvā viṣṭyādikamataḥ param .. 257.1
257.3
tataḥ sāṃvatsarādiṣṭe dine yāyādvanaṃ budhaḥ.
prathamaṃ balipūjāñca kuryyādvṛkṣasya sarvadā .. 257.2
257.4
pūrvottareṇa patitaṃ gṛhadāru praśasyate.
anyathā na śubhaṃ vindyāt yāmyopari nipātanam .. 257.3
257.5
kṣīravṛkṣodbhavaṃ dāru na gṛhe viniveśayet.
kṛtādhivāsaṃ vihagairanilānalapīr̤itam .. 257.4
257.6
gajāvarugṇañca tathā vidyunnirghātapīr̤itam.
arddhaśuṣkaṃ tathā dārubhagnaśuṣkaṃ tathaiva ca .. 257.5
257.7
caityadevālayotpannaṃ nadīsaṅgamajantathā.
śmaśānakūpanilayaṃ tar̤āgādi samudbhavam .. 257.6
257.8
varjayet sarvathā dāru yadīcchedvipulāṃ śriyam.
tathā kaṇṭakino vṛkṣān nīpanimba vibhītakān .. 257.7
257.9
śleṣmātakā nāmratarūn varjayet gṛhakarmaṇi.
āsanāśokamadhukasarjaśālāḥ śubhāvahāḥ .. 257.8
257.10
candanaṃ panasandhanyaṃ suradāruharidravaḥ.
dvābhyāmekena vā kuryāt tribhirvā bhavanaṃ śubham .. 257.9
257.11
bahubhiḥ kāritaṃ yasmādanekabhayadaṃ bhavet.
ekaiva śiṃśapā dhanyā śrīparṇā tindukī tathā .. 257.10
257.12
etā nānyasamāyuktāḥ kadācicchubhakārakāḥ.
syandanaḥ panasastadvat saralārjunapadmakāḥ .. 257.11
257.13
ete nānyasamāyuktā vāstukāryaphalapradāḥ.
tarucchede mahāpīte godhā vindyādvicakṣaṇaḥ .. 257.12
257.14
māñciṣṭhavarṇe bhekaḥ syānnīle sarpādi nirdiśet.
aruṇe saraṭhaṃ vidyānmuktābhe śukamādiśet .. 257.13
257.15
kapile mūṣakānvidyāt khaḍgābhe jalamādiśet .
evaṃ vidhaṃ sagarbhantu varjayedvāstu karmaṇi .. 257.14
257.16
pūrvacchinnantu gṛhṇīyānnimittaśakunaiḥ śubhaiḥ.
vyāsena guṇite dairghya aṣṭābhirvaihṛte tathā .. 257.15
257.17
yaccheṣamāyataṃ vidyādaṣṭabhedaṃ vadāmi vaḥ.
dhvajo dhūmaśca siṃhaśca vṛṣabhaḥ khara eva ca.. 257.16
257.18
hastīdhvāṃkṣaśca pūrvādyāḥ karaśeṣābhavantyamī.
dhvajaḥ sarvamukho dhanyaḥ pratyagdvāro viśeṣataḥ .. 257.17
257.19
udaṅmukho bhavetsiṃhaḥ prāṅmukho vṛṣabho bhavet.
dakṣiṇābhimukho hastī saptabhiḥ samudāhṛtaḥ .. 257.18
257.20
ekena dhvaja uddhiṣṭastribhiḥ siṃhaḥ prakīrtitaḥ.
pañcabhirvṛṣabhaḥ prokto vikoṇasthāśca varjayet .. 257.19
257.21
tamevāṣṭaguṇaṃ kṛtvā kararāśiṃ vicakṣaṇaḥ.
saptaviṃśāhṛte bhāge ṛkṣaṃ vidyādvicakṣaṇaḥ .. 257.20
257.22
aṣṭabhirbhājite ṛkṣe yaḥ śeṣaḥ savyayo mataḥ.
vyādhikaṃ na kurvīta yato doṣakarambhavet ..
āyādhike bhavecchāntirityāha bhagavān hariḥ .. 257.21
257.23
kṛtvāgrato dvijavarānatha pūrṇakumbhaṃ dadhyakṣa tāmra dala puṣpa phalopaśobham.
kṛtvā hiraṇyavasanāni tadā dvijebhyo maṅgalyaśāntinilayāya gṛhaṃ viśettu .. 257.22
257.24
gṛhyoktahomavidhinā balikarma kuryāt prāsādavāstuśamane ca vidhirya uktaḥ.
santarpayeddvijavarānatha bhakṣyabhojyaiḥ śuklāmbaraḥ svabhavanaṃ praviśetsadhūpam .. 257.23
Linked texts (2)
- Matsya — Sanskrit
- Muhūrtaprakāśa (Caturthīlālaśarman) — Caturthīlālaśarman, Sanskrit
Discussed in (3)
- History of Dharmaśāstra (Ancient and Mediaeval Religious and Civil Law in India) — Kane 1930, English
- Vāstu-śāstra (Vol. I: Hindu Science of Architecture; Vol. II: Hindu Canons of Iconography and Painting) — Shukla 1958, English
- History of India, c. 150 A.D. to 350 A.D.: Nāga–Vākāṭaka Imperial Period — Jayaswal 1933, English