Pramāṇa · Search · About · API

Mokshadharma 10

Mokṣadharma 10

Language
Sanskrit

10.1

yudhiṣṭhira uvāca —
kiṃśīkaḥ kiṃsamācāraḥ kiṃvidyaḥ kiṃparāyaṇaḥ
prāpnoti brahmaṇaḥ sthānaṃ yatparaṃ prakṛterdhruvam

10.2

bhīṣma uvāca —
mokṣadharmeṣu nirato laghvāhāro jitendriyaḥ
prāpnoti paramaṃ sthānaṃ yatparaṃ prakṛterdhruvam

10.3

svagṛhādabhiniḥsṛtya lābhe'lābhe samo muniḥ
samupoḍheṣu kāmeṣu nirapekṣaḥ parivrajeta

10.4

na cakṣuṣā na manasā na vācā dūṣayedapi
na pratyakṣaṃ parokṣaṃ vā dūṣaṇaṃ vyāharetkvacit

10.5

na hiṃsyātsarvabhūtāni maitrāyaṇagataścaret
nedaṃ jīvitamāsādya vairaṃ kurvīta kenacit

10.6

ativādāṃstitikṣeta nābhimanyeta kaṃcana
krudhyamānaḥ priyaṃ brūyādākruṣṭaḥ kuśalaṃ vadet

10.7

pradakṣiṇaṃ ca savyaṃ ca grāmamadhye ca nācaret
bhaikṣacaryāmanāpanno na gacchedatpūrvaketitaḥ

10.8

avakīrṇaḥ suguptaśca na vācā hyapriyaṃ vadet
mṛduḥ syādapratikūro visrabdhaḥ syādakṛtthanaḥ

10.9

vidhūme nyastamusale vyaṅgāre bhuktavajjane
atītapātrasaṃcāre bhikṣāṃ lipseta vai muniḥ

10.10

prāṇayātrikamātraḥ syānmānnālābheṣvanādṛtaḥ
alābhe na vihanyeta lābhaścaivaṃ na harṣayet

10.11

lābhaṃ sādhāraṇaṃ necchenna bhuñjītābhipūjitaḥ
abhipūjitalābhaṃ hi jugupsetaiva tādṛśaḥ

10.12

na cānnādoṣāṃnnindeta na guṇānabhipūjayet
śayyāsane vivikte ca nityamevābhipūjayet

10.13

śūnyāgāraṃ vṛkṣamūlamaraṇyamathavā guhām
ajñātacaryāṃ gatvā'nyāṃ tato'nyatraiva saṃviśet

10.14

anurodhavirodhābhyāṃ samaḥ syādacalo dhruvaḥ
sukṛtaṃ duṣkṛtaṃ cobhe nānurudhyeta karmaṇā

10.15

nityatṛptaḥ susaṃtuṣṭaḥ prasannavadanendriyaḥ
nirbhīrjapyaparo maunī vairāgyaṃ samupāśritaḥ

10.16

abhyastaṃ bhautikaṃ paśyanbhūtānāmāgatiṃ gatim
nispṛhaḥ samadarśī ca pakkāpakkena varttayan
ātmanā yaḥ praśāntātmā laghvāhāro jitendriyaḥ

10.17

vāco vegaṃ manasaḥ krodhavegaṃ hiṃsāvegamudaropasthavegam
etānvegānviṣahedvai tapasvī nindā cāsya hṛdayaṃ nopahanyāt

10.18

madhyastha eva tiṣṭheta praśaṃsā nindayoḥ samaḥ
etatpavitraṃ paramaṃ parivrājaka āśrame

10.19

mahātmā sarvato dāntaḥ sarvatraivānapāśritaḥ
apūrvacārakaḥ saumyo aniketaḥ samāhitaḥ

10.20

vānaprasthagṛhasthābhyāṃ na saṃsṛjyeta karhicit
ajñātalipsaṃ lipseta na cainaṃ harṣa āviśeta

10.21

vijānatāṃ mokṣa eṣa śramaḥ syādavijānatām
mokṣayānamidaṃ kṛtsnaṃ viduṣāṃ hārito'bravīt

Linked texts (1)