Mokshadharma 23
Mokṣadharma 23
- Language
- Sanskrit
Contents
- 23.23 — 2 parts
23.1
[ 10563 ]
pārāśara uvāca--manoratharathaṃ prāpya indriyārthahayaṃ naraḥ
raśmibhirjñānasaṃbhūtairyo gacchati sa buddhimān
23.2
sevāśritena manasā vṛttihīnasya śasyate
dvijātihastannirvṛttā na tu tulyātparasparāt
23.3
āyurna sulabhaṃ labdhvā nāvakarṣedviśāṃpate
utkarṣārthaṃ prayateta naraḥ puṇyena karmaṇā
23.4
varṇebhyo hi paribhraṣṭo na vai saṃmānamarhati
na tu yaḥ satkriyāṃ prāpya rājasaṃ karma sevate
23.5
varṇotkarṣamavāpnoti naraḥ puṇyena karmaṇā
durlabhaṃ tamalabdhvā hi hanyātpāpena karmaṇā
23.6
ajñānāddhi kṛtaṃ pāpaṃ tapasaivārbhinirṇudet
pāpaṃ hi karma phalati pāpameva svayaṃ kṛtam
tasmātpāpaṃ na seveta karma duḥkhaphalodayam
23.7
pāpānubandhaṃ yatkarma yadyapi syānmahāphalam
tanna seveta medhāvī śuciḥ kuśālinaṃ yathā
23.8
kiṃ kaṣṭamanupaśyāmi phalaṃ pāpasya karmaṇaḥ
pratyāpannasya hi tato nātmā tāvadvirocate
23.9
pratyāpattiśca yasyeha bāliśasya na jāyate
tasyāpi sumahāṃstāpaḥ prasthitasyopajāyate
23.10
viraktaṃ śodhyate vastraṃ na tu kṛṣṇopasaṃhitam
prayatnena manuṣyendra pāpamevaṃ nibodha me
23.11
svayaṃ kṛtvā tu yaḥ pāpaṃ śubhamevānutiṣṭhati
prāyaścittaṃ naraḥ kartumubhayaṃ so'śnute pṛthak
23.12
ajñānāttu kṛtāṃ hiṃsāmahiṃsā vyapakarṣati
brāhmaṇāḥ śāstranirdeśādityāhurbrahmavādinaḥ
23.13
tathā kāmakṛtaṃ nāsya vihiṃsaivānukarṣati
ityāhurbrahmaśāstrajñā brāhmaṇā brahmavādinaḥ
23.14
ahaṃ tu tāvatpaśyāmi karma yaddhartate kṛtam
guṇayuktaṃ prakāśaṃ vā pāpenānupasaṃhitam
23.15
yathā sūkṣmāṇi karmāṇi phalantīha yathātatham
buddhiyuktāni tānīha kṛtāni manasā saha
23.16
bhavatyalpaphalaṃ karma sevitaṃ nityamulbaṇam
abuddhipūrvaṃ dharmajña kṛtamugreṇa karmaṇā
23.17
kṛtāni yāni karmāṇi daivatairmunibhistathā
na carettāni dharmātmā śrutvā cāpi na kutsayet
23.18
saṃcintya manasā rājanviditvā śakyamātmanaḥ
karoti yaḥ śubhaṃ karma sa vai bhadrāṇi paśyati
23.19
nave kapāle salilaṃ saṃnyastaṃ hīyate yathā
navetare tathābhāvaṃ prāpnoti sukhabhāvitam
23.20
satoye'nyattu yattoyaṃ tasminneva prasicyate
vṛddhe vṛddhimavāpnoti salile salilaṃ yathā
23.21
evaṃ karmāṇi yānīha buddhiyuktāni pārthiva
samāni caiva yānīha tāni puṇyatamānyapi
23.22
rājñā jetavyāḥ śatravaśconnatāśca samyakkartavyaṃ pālanaṃ ca prajānām
agniśreyo bahubhiścāpi yajñairantye madhye vā vanamāśritya stheyam
23.23
damānvitaḥ puruṣo dharmaśīlo bhūtāni cātmānamivānupaśyet
garīyasaḥ pūjayedātmaśaktyā satyena śīlena sukhaṃ narendra
23.23.p1
10586
23.23.p2
iti śrīma0 mokṣadharmaparvaṇi parāśaragītāyāṃ ekanavatyadhikadviśatatamo'dhyāyaḥ || 291
Linked texts (2)
- Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) — Sanskrit
- Parāśaragītā — Sanskrit