Mokshadharma 91
Mokṣadharma 91
- Language
- Sanskrit
Contents
- 91.20 — 2 parts
91.1
nāga uvāca— atha brāhmaṇarūpeṇa kaṃ taṃ samanupaśyasi
mānuṣaṃ kevalaṃ vipraṃ devaṃ vā'tha śucismite
91.2
ko hi māṃ mānuṣaḥ śakto draṣṭukāmo yaśasvini
saṃdarśanarucirvākyamājñāpūrvaṃ vadiṣyati
91.3
surāsuragaṇānāṃ ca devarṣīṇāṃ ca bhāmini
nanu nāgā mahāvīryāḥ saurabheyāstarasvinaḥ
91.4
vandanīyāśca varadā vayamapyanuyāyinaḥ
manuṣyāṇāṃ viśeṣeṇa nāvekṣyā iti me matiḥ
91.5
nāgabhāryovāca– ārjavena vijānāmi nāsau devo'nilāśana
ekaṃ tasminvijānāmi śaktimānatiroṣaṇa
91.6
sa hi kāryāntarākāṅkṣī jalepsuḥ stokako yathā
varṣaṃ varṣapriyaḥ pakṣī darśanaṃ tava kāṅkṣati
91.7
hitvā tvaddarśanaṃ kiṃcidvighnaṃ na pratipālayet
tulyo'pyabhijane jāto na kaścitparyupāsate
91.8
taddoṣaṃ sahajaṃ tyaktvā tvamenaṃ draṣṭumarhasi
āśācchedena tasyādya nātmānaṃ dagdhumarhasi
91.9
āśāyā hyabhipannānāmakṛtvā'śrupramārjanam
rājā vā rājaputro vā bhrūṇahatyaiva yujyate
91.10
maune jñānaphalāvāptirdānena ca yaśo mahat
vāgmitvaṃ satyavākyena paratra ca mahīyate
91.11
bhūmidānena ca gatiṃ labhatyāśramasaṃmitām
nyāyyasyārthasya saṃprāptiṃ kṛtvā phalamupāśnute
91.12
abhipretāmasaṃśliṣṭāṃ kṛtvā cātmahitāṃ kriyām
na yāti nirayaṃ kaściditi dharmavido viduḥ
91.13
nāga uvāca —
abhimānairna māno me jātidoṣeṇa vai mahān
roṣaḥ saṃkalpajaḥ sādhvi dagdho vāgagninā tvayā
91.14
na ca roṣādahaṃ sādhvi paśyeyamadhikaṃ tamaḥ
tasya vaktavyatāṃ yānti viśeṣeṇa bhujaṃgamāḥ
91.15
roṣasya hi vaśaṃ gatvā daśagrīvaḥ pratāpavān
tathā śakrapratispardhī hato rāmeṇa saṃyuge
91.16
antaḥpuragataṃ vatsaṃ śrutvā rāmeṇa nirhṛtam
dharṣaṇā roṣasaṃvignāḥ kārtavīryasutā hatāḥ
91.17
jāmadagnyena rāmeṇa sahasranayanopamaḥ
saṃyuge nihato roṣātkārtavīryo mahābalaḥ
91.18
tadeṣa tapasāṃ śatruḥ śreyasāṃ vinipātakaḥ
nigṛhīto mayā roṣaḥ śrutvaivaṃ vacanaṃ tava
91.19
ātmānaṃ ca viśeṣeṇa praśaṃsābhyanapāyini
yasya me tvaṃ viśālākṣi bhāryā guṇasamanvitā
91.20
eṣa tatraiva gacchāmi yatra tiṣṭhatyasau dvijaḥ
sarvathā coktavānvākyaṃ sa kṛtārthaḥ prayāsyati
91.20.p1
[13716]
91.20.p2
iti śrīmahābhārate śatasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ vaiyāsikyāṃ śāntiparvaṇi mokṣadharmaparvaṇi uñchavṛttyupākhyāne ṣaṣṭyadhikatriśatatamo'dhyāyaḥ || 360
Linked texts (1)
- Vulgate (Nīlakaṇṭha's text) — Sanskrit