<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Naradapurana](https://indike.org/pramana/in.purana.narada) › 1.15

# Naradapurana 1.15

Nāradapurāṇa 1.15

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [1.15.37](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.37) — 1 part
- [1.15.42](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.42) — 1 part
- [1.15.50](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.50) — 1 part
- [1.15.106](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.106) — 1 part
- [1.15.169](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.169) — 1 part

### [1.15.1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.1)

dharmarāja uvāca  
pāpa bhedānpravakṣyāmi yathā sthūlāśca yātanāḥ /  
śṛṇuṣva dhairyamāsthāya raudrā ye narakā yataḥ //

### [1.15.2](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.2)

pāpino ye durātmāno narakāgniṣu santatam /  
pacyante yeṣu tānvakṣye bhayaṅkaraphalapradān //

### [1.15.3](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.3)

tapanovālukākumbhaumahārauravarauravau /  
kumbhaghīpāko nirucchvāsaḥ kālasūtraḥ pramardanaḥ //

### [1.15.4](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.4)

asipatravanaṃ ghoraṃ lālābhakṣohimotkaṭaḥ /  
mūṣāvasthā vasākūpastathā vaitaraṇī nadī //

### [1.15.5](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.5)

bhakṣyante mūtrapānaṃ ca purīṣahlada eva ca /  
tatpaśūlaṃ tatpaśilā śālmalīdruma eva ca //

### [1.15.6](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.6)

tathā śoṇitakūpaśca ghoraḥ śoṇitabhojanaḥ /  
svamāṃsabhojanaṃ caiva vahnijvālāniveśanam //

### [1.15.7](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.7)

śilāvṛṣṭiḥ śastravṛṣṭirvahnivṛṣṭistathaiva ca /  
kṣārodakaṃ coṣṇatoyaṃ tatpāyaḥ piṇḍabhabhaṇam //

### [1.15.8](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.8)

atha śiraḥśoṣaṇaṃ ca marutprapatanaṃ tathā /  
tathā pāśāṇavarṇaṃ ca kṛmibhojanameva ca //

### [1.15.9](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.9)

kṣāro dapānaṃ bhramaṇaṃ tathā krakacadāraṇam /  
purīṣalepanaṃ caiva purīṣasya ca bhojanam //

### [1.15.10](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.10)

retaḥ pānaṃ mahāghoraṃ sarvasandhiṣudāhanam /  
dhūmapānaṃ pāśabandhaṃ nānāśūlānulepanam //

### [1.15.11](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.11)

aṅgāraśayanaṃ caiva tathā musalamarddanam /  
bahūni kāṣṭhayantrāṇi kaṣaṇaṃ chedanaṃ tathā //

### [1.15.12](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.12)

patanotpatanaṃ caiva gadādaṇḍādipīhanam /  
gajadantapraharaṇaṃ nānāsarpaiśca daṃśanam //

### [1.15.13](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.13)

śītāmbusecanaṃ caiva nāsāyāṃ ca mukhe tathā /  
ghorakṣārāmbupānaṃ ca tathā lavaṇabhakṣaṇam //

### [1.15.14](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.14)

strāyucchedaṃ snāyubandhamasthicchedaṃ tathaiva ca /  
kṣārāmbupūrṇarandhrāṇāṃ praveśaṃ māṃsabhojanam //

### [1.15.15](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.15)

pittapānaṃ mahāghoraṃ tathaivaḥśleṣmabhojanam /  
vṛkṣāgrātpātanañcaiva jalāntarmajjanaṃ tathā //

### [1.15.16](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.16)

pāṣāṇadhāraṇaṃ caiva śayanaṃ kaṇṭakopari /  
pipīlikādaṃśanaṃ ca vṛścikaiścāpi pīḍanam //

### [1.15.17](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.17)

vyāghrapīḍā śivāpīḍā tathā mahiṣamīḍanam /  
karddame śayanaṃ caiva durgandhaparipūraṇam //

### [1.15.18](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.18)

bahuśaścārdhaśayanaṃ mahātiktaniṣevaṇam /  
atyuṣṇatailapānaṃ ca mahākaṭuniṣevaṇam //

### [1.15.19](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.19)

kaṣāyodakapānaṃ ca tatpapāṣāṇatakṣaṇam /  
atyuṣṇaśītasnānaṃ ca tathā daśanaśīrṇanam //

### [1.15.20](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.20)

tatpāyaḥ śayanaṃ caiva hyayobhārasya bandhanam /  
evamādyāmahābhāga yātanāḥ koṭikoṭiśaḥ //

### [1.15.21](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.21)

api varṣasahasreṇa nāhaṃ nigadituṃ kṣamaḥ /  
eteṣu yasya yatprātpaṃ pāpinaḥ kṣitirakṣaka //

### [1.15.22](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.22)

tatsarvaṃ saṃprapakṣyāmi tanme nigadataḥ śṛṇu /  
brahmahā ca surāpī ca steyī ca gurutalpagaḥ //

### [1.15.23](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.23)

mahāpātakinastvete tatsaṃsargī ca pañcamaḥ /  
pantibhedīvṛthāpākī nityaṃ brahmaṇadūṣakaḥ //

### [1.15.24](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.24)

ādeśī vedavikretā pañcaite brahmadhātakāḥ /  
brahmaṇaṃ yaḥ samāhūya dāsyāmīti dhanādikam /  
eścānnāstīti yo bruyāttamāhurbrahmaghātinam //

### [1.15.25](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.25)

snānārthaṃ pūjanārthaṃ vā gacchato brāhmaṇasya yaḥ /  
samāyātyantarāyatvaṃ tamāhurbrahmadhātinam //

### [1.15.26](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.26)

pasnindāsu nirataścātmotkarṣarataśva yaḥ /  
asatyanirataśvacaiva brahmahā parikīrtitaḥ //

### [1.15.27](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.27)

adharmasyānumantā ca brahmahā parikīrtitaḥ /  
anyodvegarataścaiva anyeṣāṃ doṣasūvakaḥ //

### [1.15.28](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.28)

dambhācārarataśvaiva brahmahetyabhidhīyate /  
nityaṃ pratigraharatastathā prāṇivadhe rataḥ //

### [1.15.29](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.29)

adharmasyānumamantā ca brahmahā parikīrtitaḥ /  
brahmahatyā samaṃ pāpameva bahuvidhaṃ nṛpa //

### [1.15.30](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.30)

surāpānasamaṃ pāpaṃ pravakṣyāmi samāsataḥ /  
gaṇānnabhojanaṃ caiva gaṇikānāṃ niṣevaṇam //

### [1.15.31](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.31)

patitānnādanaṃ caiva surāpānasamaṃ smṛtam /  
upāsamāparityāgo devalānāṃ ca bhojanam //

### [1.15.32](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.32)

surāpayoṣitsaṃyogaḥ surāpānasamaḥ smṛtaḥ /  
yaḥ śūdreṇa samāhato bhojanaṃ kurute dvijaḥ //

### [1.15.33](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.33)

surāpī sa hi vijñeyaḥ sarvadharmabahiṣkṛtaḥ /  
yaḥ śūdreṇābhyanujñātaḥ preṣyakarma kariti ca //

### [1.15.34](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.34)

surāpāna samaṃ pāpaṃ labhate sa narādhamaḥ /  
evaṃ bahuvidhaṃ pāpaṃ surāpānasamaṃ smṛtam //

### [1.15.35](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.35)

hemasteyasamaṃ pāpaṃ pravakṣyāmi niśāmaya /  
kandamūlaphalānāṃ ca kastūrī paṭavāsasām //

### [1.15.36](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.36)

sadā steyaṃ ca ratnānāṃ svarṇasteyasamaṃ smṛtam /  
tāmrāyastrapukāṃsyānāmājyasya madhunastathā //

### [1.15.37](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.37)

steyaṃ sugandhadravyāṇṇāṃ svarṇasteyasamaṃ smṛtam /  
kramukasyāpiharaṇamambhasāṃ candanasya ca //

### [1.15.37.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.37.p1)

parṇarasāpaharaṇaṃ svarṇasteyasamaṃ smṛtam /

### [1.15.38](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.38)

pitṛyajñaparityāgo dharmakāryavilopanam //

### [1.15.39](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.39)

yatīrnāṃ nindataṃ caiva svarṇasteyasamaṃ smṛtam /  
bhakṣyāṇāṃ cāpaharaṇaṃ dhānyānāṃ haraṇaṃ tathā //

### [1.15.40](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.40)

rudrākṣaharaṇaṃ caiva svarṇasteyasamaṃ smṛtam /  
bhāgīnīgamanaṃ caiva putrastrīgamanaṃ tathā //

### [1.15.41](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.41)

rajasvalādigamanaṃ gurutalpasamaṃ smṛtam /  
hīnajātyābhigamanaṃ madyapastrīniṣevaṇam //

### [1.15.42](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.42)

parastrīgamanaṃ caiva gurutalpasamaṃ smṛtam /  
bhrātṛstrīgamanaṃ caiva vayasyastrīniṣevaṇam //

### [1.15.42.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.42.p1)

viśvastāgamanaṃ caiva gurutalpasamaṃ smṛtam /

### [1.15.43](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.43)

akāle karmakaraṇaṃ putrīgamana meva ca //

### [1.15.44](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.44)

dharmalopaḥ śāstranindā gurutalpasamaṃ smṛtam /  
ityevamādayo rājanmahāpātakasaṃjñitāḥ //

### [1.15.45](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.45)

eteṣvekatamenāpi saṅgakṛttatsamo bhavet /  
yathākathañcitpāpānāmeteṣāṃ paramarṣibhiḥ //

### [1.15.46](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.46)

śāntaistu niṣkṛtirdṛṣṭā prāyaścitādikalpanaiḥ /  
prāyaścittavihīnāni pāpāni śṛṇu bhūpate //

### [1.15.47](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.47)

samastapāpatulyāni mahānarakadāni ca /  
brahmahatyādipāpānāṃ kathañcinniṣkṛtirbhavet //

### [1.15.48](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.48)

brahmaṇaṃ dveṣṭi yastasya niṣkṛtirnāsti kutracit /  
viśvastaghātinaṃ caiva kṛtanghānāṃ nareśvara //

### [1.15.49](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.49)

śūdrastrīsaṅgināṃ caiva niṣkṛtirnāsti kutracit /  
śūdrānnapuṣṭadehānāṃ vedanindāratātmanām //

### [1.15.50](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.50)

satkathānindakānāñca nehāmutracaniṣkṛtiḥ //

### [1.15.50.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.50.p1)

bauddhālayaṃ viśedyastu mahāpadyapi vaidvijaḥ /

### [1.15.51](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.51)

natasyaniṣkṛtirdṛṣṭāprāyaścitaśatairapi //

### [1.15.52](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.52)

bauddhāḥ pāṣaṃṇḍinaḥ proktā yato vedavinindakāḥ /  
tasmādvijastānnekṣeta yato dharmabahiṣkṛtāḥ //

### [1.15.53](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.53)

jñānato 'jñānato vāpi dvijo boddhālayaṃ viśet /  
jñātvā cenniṣkṛtirnāsti śāstrāṇāmiti niśvayaḥ //

### [1.15.54](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.54)

eteṣāṃ pāpabāhulyānnarakaṃ koṭikalpakam /  
prāyaścittavihīnāni proktānyanyāni ca prabho //

### [1.15.55](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.55)

pāpāni teṣāṃ narakāngadato me niśāmaya //

### [1.15.56](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.56)

mahāpātakinasteṣu pratyekaṃ yugavāsinaḥ /  
tadante pṛthivīmetya satpajanmasu gardabhāḥ //

### [1.15.57](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.57)

tataḥ śvāno viddhadehā bhaveyurdaśajanmasu /  
āśatābdaṃ viṭkṛmayaḥ sarpā dvādaśajanmasu //

### [1.15.58](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.58)

tataḥ sahasrajanmāni mṛgādyāḥ paśavo nṛpa /  
śatābdaṃ sthāvarāścaiva tato godhāśarīriṇaḥ //

### [1.15.59](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.59)

tatastu satpajanmāni caṇḍālāḥ pāpakāriṇaḥ /  
tataḥ ṣoḍaśa janmāni śūdrādyā hīnajātayaḥ //

### [1.15.60](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.60)

tatastu janmadvitaye daridrāvyādhipīḍitāḥ /  
pratigrahaparā nityaṃ tato nirayagāḥ punaḥ //

### [1.15.61](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.61)

asūyāviṣṭamanaso raurave narake smṛtam /  
tatra kalpadvayaṃ sthitvā cāṇḍālāḥ śatajanmasu //

### [1.15.62](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.62)

mā dadasveti yo brūyādgavāngibrāhmaṇeṣu ca /  
śunāṃ yoniśataṃ gatvā cāṇḍāleṣūpajāyate //

### [1.15.63](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.63)

tato viṣṭhākṛtimiścaiva tato vyāghrastrijanmasu /  
tadante narakaṃ yāti yugānāmekaviṃśatim //

### [1.15.64](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.64)

paranindāparā ye ca ye ca niṣṭhurabhāṣiṇaḥ /  
dānānāṃ vinghakarttārasteṣāṃ pāpaphalaṃ śṛṇu //

### [1.15.65](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.65)

muśalolū khalābhyāṃ tu cūrṇyante taskarā bhṛśam /  
tadante tatpapāṣāṇagrahaṇaṃ vatsaratraghayam //

### [1.15.66](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.66)

tataśca kālasūtreṇa bhidyante satpa vatsarān /  
śocantaḥ svṛnikarmāṇi paradravyāpahārakāḥ //

### [1.15.67](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.67)

karmaṇā tatra pacyante narakāngiṣu santatam //

### [1.15.68](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.68)

parasvasūcakānāṃ ca narakaṃ śṛṇu dāruṇam /  
yāvadyugasahasraṃ tu tatpāyaḥ piṇḍabhakṣaṇam //

### [1.15.69](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.69)

saṃpīḍyate ca rasanā saṃdaṃśairbhṛśadāruṇaiḥ /  
nirucchvāsaṃ mahāghore kalpārddhaṃ nivasanti te //

### [1.15.70](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.70)

parastrīlolupānāṃ ca narakaṃ kathayāmi te /  
tatpatāmrastriyastena surupābharaṇairyutāḥ //

### [1.15.71](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.71)

yādṛśīstādṛśīstāśca ramante prasabhaṃ bahu /  
vidvavantaṃ bhayenāsāṃ gṛhṇanti prasabhaṃ ca tam //

### [1.15.72](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.72)

kathayantaśca tatkarma nayante narakānkramāt /  
anyaṃ bhajante bhūpāla patiṃ tyaktvā ca yāḥ striyaḥ //

### [1.15.73](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.73)

tatpāyaḥpuruśāstāstu tatpāyaḥśayanebalāt /  
pātayitvā ramante ca bahukālaṃ balānvitāḥ //

### [1.15.74](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.74)

tatastairyoṣito muktā hutāśanasamojjvalam /  
a yaḥ stambhaṃ samāśsiṣya tiṣṭhantyabdasahasrakam //

### [1.15.75](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.75)

tataḥ kṣārodakasnānaṃ kṣārodakaniṣevaṇam /  
tadante narakān sarvān bhuñjate 'bdaśataṃ śatam //

### [1.15.76](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.76)

yo hanti brāhmaṇaṃ gāṃ ca kṣatriyaṃ ca nṛpottamam /  
sa cāpi yātanāḥ sarvā bhuṅkte kalpeṣu pañcasu //

### [1.15.77](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.77)

yaḥ śṛṇoti mahannindāṃ sādaraṃ tatphalaṃ śṛṇu /  
teṣāṃ karṇeṣu dāpyante tatpāyaḥ kīlasaṃcayāḥ //

### [1.15.78](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.78)

tataśca teṣu chidreṣu tailamatyuṣṇamulbaṇam /  
pūryate ca tataścāpiṃ kumbhīpākaṃ prapadyate //

### [1.15.79](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.79)

nāstikānāṃ pravakṣyāmi vimukhānāṃ hare harau /  
abdānāṃ koṭiparyantaṃ lavaṇaṃ bhuñjate hi te //

### [1.15.80](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.80)

tataśca kalpaparyantaṃ raurave tatpasaikate /  
bhajyante pāpakarmaṇo 'nyepyevaṃ narādhipa //

### [1.15.81](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.81)

brāhmaṇanye nirīkṣante kopadṛṣṭyā narādhamāḥ /  
tatpasūcīsahasreṇa cakṣusteṣāṃ prasūryate //

### [1.15.82](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.82)

tataḥ kṣārāmbudhārābhiḥ secyante nṛpasattama /  
tataśca krakarcerghorairbhidyante pāpakarṃmaṇaḥ //

### [1.15.83](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.83)

viśvāsaghātināṃ caiva maryādābhedināṃ tathā /  
parānnalollupānāṃ ca narakaṃ śṛṇu dāruṇam //

### [1.15.84](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.84)

svamāṃsabhojino nityaṃ bhakṣamāṇāḥ śvabhistu te /  
narakeṣu samasteṣu pratyekaṃ hyabdavāsinaḥ //

### [1.15.85](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.85)

pratigraharatā ye ca ye vai nakṣatrapāṭhakāḥ /  
ye ca devalakānnānāṃ bhojinastāñśṛṇuṣva me //

### [1.15.86](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.86)

rājannākalpaparyantaṃ yātanāsvāsu duḥkhitāḥ /  
pacyante satataṃ pāpāviṣṭā bhogaratāḥ sadā //

### [1.15.87](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.87)

tatastailena pūryante kālasūtraprapīḍitāḥ /  
tataḥ kṣārodakasnānaṃ mūtraviṣṭāniṣevaṇam //

### [1.15.88](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.88)

tadante bhuvamāsādya bhavanti mlecchajātayaḥ /  
anyodvegaratā ye tu yānti vaitaraṇīṃ nadīm //

### [1.15.89](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.89)

tyaktapañcamahāyajñā lālābhakṣaṃ vrajanti hi /  
upāsanāparityāgī rauravaṃ narakaṃ vrajet //

### [1.15.90](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.90)

vipragrāmakarādānaṃ kurvatāṃ śṛṇu bhūpate /  
yātanāsvāsu pacyante vāvadācandratārakam //

### [1.15.91](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.91)

grāmeṣu bhūpālavaro yaḥ kuryādadhikaṃ karam /  
sa sahasrakulo bhuṅktenarakaṃ kalpapañcasu //

### [1.15.92](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.92)

vipragrāmakarādāne yo 'numantātu pāpakṛt /  
sa eva kṛtavān rājanbrahmahatyāsahasrakam //

### [1.15.93](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.93)

kālasūtre mahāghore sa vaseddicaturyugam /  
ayonau ca viyonau ca paśuyonau ca yo naraḥ //

### [1.15.94](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.94)

tyajedreto mahāpāpī saretobhojanaṃ labhet /  
vasākūpaṃ tataḥ prāpya sthitvā divyābdasatpakam //

### [1.15.95](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.95)

retobhojī bhavenmartyaḥ sarvalokeṣu ninditaḥ /  
upavāsadine rājandantadhāvanakṛnnaraḥ //

### [1.15.96](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.96)

sa ghoraṃ narakaṃ yātivyāghrapakṣaṃ caturyugam /  
yaḥ svakarmaparityāgī pāṣaṇḍītyucyate budhaiḥ //

### [1.15.97](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.97)

tatsaṃgakṛtamoghaḥ syāttāvubhāvatipāpinau /  
kalpakoṭisahasreṣu prānputo narakānkramāt //

### [1.15.98](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.98)

devadravyāpaharttāro gurudravyāpahārakāḥ /  
brahmahatyāvratasamaṃ duṣkṛtaṃ bhuñjate nṛpa //

### [1.15.99](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.99)

anāthadhanaharttāro hyanāthaṃ ye dviṣanti ca /  
kalpakoṭisahasrāṇi narake te vasanti ca //

### [1.15.100](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.100)

strīśūdrāṇāṃ samīpe tu ye vedādhyayane ratāḥ /  
teṣāṃ pāpaphalaṃ vakṣye śṛṇuṣva susamāhitaḥ //

### [1.15.101](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.101)

adhaḥśīrṣordhvapādāśca kīlitāḥ stambhaghakadvaye /  
dhrūmrapānaratā nityaṃ tiṣṭhantyābrahmavatsaram //

### [1.15.102](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.102)

jale devālaye vāpi yastyajeddehajaṃ malam /  
bhrūṇahatyāsamaṃ pāpaṃ saṃprānpotyatidāruṇam //

### [1.15.103](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.103)

dantāsthikeśanakharānye tyajyantyamarālaye /  
jale vā bhuktaśeṣaṃ ca teṣāṃ pāpaphalaṃ śṛṇu //

### [1.15.104](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.104)

prāsaprotā halairbhinnā ārttarāvavirāviṇaḥ /  
atyuṣṇatailapāke 'titapyante bhṛśadāruṇe //

### [1.15.105](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.105)

kurvanti duḥkhasaṃtatpāstato 'nyeṣu vrajanti ca /  
brahmasaṃharate yastu gandhakāṣṭaṃ tathaiva ca //

### [1.15.106](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.106)

sa yāti narakaṃ ghoraṃ yāvadācandratārakam /  
brahmasvaharaṇaṃ rājannihāmātra ca duḥkhadam //

### [1.15.106.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.106.p1)

ihasaṃpadvināśāyaparatranarakāya ca /

### [1.15.107](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.107)

kūṭasākṣyaṃvadedyastu tasya pāpaphalaṃśṛṇu //

### [1.15.108](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.108)

sa yāti yātanāḥ sarvā yāvadindrāścaturdaśa /  
ihaputrāśca vinaśyanti paraghatra ca //

### [1.15.109](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.109)

rauravaṃ narakaṃ bhuṅkte tato 'nyānapi ca kramāt /  
ye cātikāmino martyā ye ca mithyāpravādinaḥ //

### [1.15.110](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.110)

teṣāṃ sukhe jalaukā stu pūryyante pannagopamāḥ /  
evaṃ ṣaṣṭisahasrābde tataḥ kṣārāmbagusecanam //

### [1.15.111](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.111)

ye vṛthāmāṃsaniratatāste yānti kṣārakardamam /  
tato gajairnipātatyante marutprapatanaṃ yathā //

### [1.15.112](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.112)

tadante bhavamāsādya hīnāṅgāḥ prabhavanti ca /  
yastvṛtau nābhigaccheta svastriṃya manujeśvara //

### [1.15.113](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.113)

sa yāti rauravaṃ ghoraṃ brahmahakatyāṃ ca vindati /  
anyācārarataṃ dṛṣṭvā yaḥ śakto na nivārayet //

### [1.15.114](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.114)

tatpāpaṃ samavānpoti narakaṃ tāvubhāvapi /  
pāpināṃ pāpagaṇanāṃ kṛtvānyebhyo diśanti vindati //

### [1.15.115](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.115)

astitve tulyapāpāste mithyātve dviguṇā nṛpa /  
apāpe pātakaṃ yastu samaropya vinindati //

### [1.15.116](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.116)

sa yāti narakaṃ ghoraṃ yāvañcardrārkatārakam /  
pāpināṃ nindyamānānāṃ pāpārddhaṃ kṣayameti ca //

### [1.15.117](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.117)

yastu vratāni saṃgṛhya asamāpya parityajyet /  
so 'sipatre 'nubhūyārtiṃ hīnāṅgojāyate bhuvi //

### [1.15.118](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.118)

anyaiḥ saṃgṛhyamāṇānāṃvratānāṃ vinghakṛnnaraḥ /  
atīva duḥkhadaṃraudraṃ sa yāti śloṣmabhojanam //

### [1.15.119](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.119)

nyāye ca dharmaśikṣāyāṃ pakṣapātaṃ karoti yaḥ /  
na tasya niṣkṛtirbhūyaḥ prāyaścittāyutairapi //

### [1.15.120](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.120)

abhojyabhojī saṃprāpyaṃ viṅbhojyaṃ tu samāyutam /  
tataścaṇḍālayonau tu gomāṃsāśī sadā bhavet //

### [1.15.121](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.121)

avamānya dvijānvāgbhirbrahmahatyāṃ ca vindati /  
sarvāścayātanā bhuktvā cāṇḍālo daśajanmasu //

### [1.15.122](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.122)

vigrāya dīyamāne tu yastu vinghaṃ samācaret /  
brahmahatyāsamaṃ tena karttavyaṃ vratameva ca //

### [1.15.123](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.123)

apahṛtya paḥsyārthaṃ yaḥ parebhyaḥ prayacchati /  
apaharttā tu nirayī yasyārthastasya tatphalam //

### [1.15.124](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.124)

pratiśrutyāpradānena lālābhakṣaṃ vrajennaraḥ /  
yatinindāparo rājan śilānamātre prayāti hi //

### [1.15.125](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.125)

ārāmacchedino yānti yugānāmekaviṃśatim /  
śvabhojanaṃ tataḥ sarvā bhuñjate yātanāḥ kramāt //

### [1.15.126](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.126)

devatāgṛhabhettārastaḍāgānāṃ ca bhūpate /  
puṣpārāmabhidaścaiva yāṃ gatiṃ yānti tacchṛṇu //

### [1.15.127](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.127)

yātanāsvāsu sarvāsu pacyante vai pṛthak pṛthak /  
tataśca viṣṭākṛmayaḥ kalpānāmekaviṃśatim //

### [1.15.128](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.128)

tataścāṇḍālayonau tu śatajanmāni bhūpate /  
grāmavidhvaṃ sakānāṃ tu dāhakānāṃ ca lumpatām //

### [1.15.129](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.129)

mahatpāpaṃ tadādeṣṭuṃ na kṣamo 'haṃ nijāyuṣā /  
ucchiṣṭabhojino ye ca mitradrohaparāśva ye //

### [1.15.130](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.130)

eteṣāṃ yātanāstīvrā bhavantyācandratārakam /  
ucchinnapitṝdevejyā vendamārgabahiḥsthitāḥ //

### [1.15.131](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.131)

pāpānāṃ yātānānāṃ ca dharmāṇāṃ cāpi bhūpate /  
evaṃ bahuvidhā bhūpa yātanāḥ pāpakāriṇaṇām //

### [1.15.132](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.132)

teṣāṃ tāsāṃ ca saṃkhyānaṃ karttuṃ nāsamahaṃ prabho /  
pāpānāṃ yātanānāṃ ca dharmāṇāṃ cāpi bhūpate //

### [1.15.133](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.133)

saṃkhyāṃ nigadituṃ loke kaḥ kṣamo viṣṇunā vinā /  
eteṣāṃ sarvapāpānāṃ dharmaśāstravidhānataḥ //

### [1.15.134](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.134)

prāyaścitteṣu cīrṇeṣu pāparāśiḥ praṇaśyati /  
prāyaścittāni kāryāṇi samīpe kamalāpateḥ //

### [1.15.135](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.135)

nyūnātiriktakṛtyānāṃ saṃpūrtikaraṇāya ca /  
gaṅgā catulasī caiva satsaṅgo harikīrttanam //

### [1.15.136](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.136)

anasūyā hyahiṃsā ca sarvepyete hi pāpahāḥ /  
viṣṇvarpitāni karmāṇi saphalāni bhavanti hi //

### [1.15.137](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.137)

anarppitāni karmāṇi bhasmavinyastadravyavat /  
nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ yaccānyanmokṣamādhanam //

### [1.15.138](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.138)

viṣṇau samārpitaṃ sarvaṃ sāttvikaṃ saphalaṃ bhavet /  
haribhaktiḥ parā nṛṇāṃ sarvaṃ pāpaprāṇāśinī //

### [1.15.139](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.139)

sā bhaktidraśadhā jñeyā pāpāraṇyadavopamā /  
tāmasai rājasaiśvaiva sāttvikaiśca nṛpottama //

### [1.15.140](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.140)

yaccānyasya vināśārthaṃ bhajanaṃ śrīpaternṛpa /  
sā tāmasyadhamā bhaktiḥ khalabhāvadharā yataḥ //

### [1.15.141](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.141)

yor'cayetkaitavadhiyā svairiṇī svapatiṃ yathā /  
nārāyaṇaṃ jagannāthaṃ tāmasī madhyamā tu sā //

### [1.15.142](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.142)

devāpūjāparāndṛṣṭvā mātsaryādyor'cayeddhīram /  
sā bhaktiḥ pṛthivīpāla tāmasī cottamā smṛtā //

### [1.15.143](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.143)

dhanadhānyādikaṃ yastu prārthayannarcayedvarim /  
śraddhayā parayā yuktaḥ sā rājasyadhamā smṛtā //

### [1.15.144](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.144)

yaḥ sarvalokavikhyātakīrtimuddiśya mādhavam /  
arcayetparayā bhaktyā sā madhyā rājasī matā //

### [1.15.145](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.145)

sālokyādi padaṃ yastu samuddiśyārcayeddharim /  
sā rājasyuttamā bhaktiḥ kīrtitā pṛthivīpate //

### [1.15.146](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.146)

yastu svakṛtapāpānāṃ kṣayārthaṃ prārcayedvarim /  
śraddhayā parayopetaḥ sā sāttvikyadhamā smṛtā //

### [1.15.147](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.147)

hareridaṃ priyamiti śuśrūṣāṃ kurute tu yaḥ /  
śraddhayā saṃyuto bhūyaḥ sāttvikī madhyamā tu sā //

### [1.15.148](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.148)

vidhibuddhyārcayedyastu dāsavacchrīpatiṃ nṛpa /  
bhaktīnāṃ pravarā sā tu uttamā sāttvikī smṛtā //

### [1.15.149](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.149)

mahīmānaṃ hareryastu kiñcitkṛtvā priyo naraḥ /  
tanmayatvena saṃtuṣṭaḥ sā bhaktiruttamottamā //

### [1.15.150](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.150)

ahameva paro viṣṇurmayisarvamidaṃ jagat /  
iti yaḥ satataṃ paśyettaṃ vidyāduttamottamam //

### [1.15.151](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.151)

evaṃ daśavidhā bhaktiḥ saṃsāracchedakāriṇī /  
tatrāpi sāttvikī bhaktiḥ sarvakāmaphala pradā //

### [1.15.152](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.152)

tasmācchṛṇuṣva bhūpāla saṃsāravijigīṣathuṇā /  
svakarmaṇo virodhena bhaktiḥ kāryā janārdane //

### [1.15.153](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.153)

yaḥ svadharmaṃ parityajya bhaktimātreṇa jīvati /  
na tasya tuṣyate viṣṇurācāreṇaiva tuṣyate //

### [1.15.154](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.154)

sarvāgamānāmācāraḥ prathamaṃ parikalpate /  
ācāraprabhavo dharmo dharmasya prabhuracyutaḥ //

### [1.15.155](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.155)

tasmātkāryā harerbhaktiḥ svardhamasyāvirodhinī /  
sadācāravihīnānāṃ dharmā apyasukhapradāḥ //

### [1.15.156](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.156)

svadharmahīnā bhaktiśvāpyakṛtaiva prakīrtitā /  
yattu pṛṣṭaṃ tvayā bhūyastatsarvaṃ gaditaṃ mayā //

### [1.15.157](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.157)

tasmāddharmaparo bhūtvā pūjayasva janārdanam /  
nārāyaṇamaṇīyāṃsaṃ sukhameṣyasi śāśvakatam //

### [1.15.158](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.158)

śiva eva hariḥ sākṣāddharireva śivaḥ svayam /  
dvayorantaradṛgyāti narakārankoṭiśaḥ khalaḥ //

### [1.15.159](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.159)

tasmādviṣṇuṃ śivaṃ vāpi samaṃ buddhā samarcaya /  
bhedakṛdduḥkhamāpnoti iha loke paratragha ca //

### [1.15.150\_2](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.150_2)

yadarthamahamāyātastvatsamīpaṃ janādhipa /  
tatte vakṣyāmi sumate sāvadhānaṃ niśāmaya //

### [1.15.161](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.161)

ātmaghātakapāpmāno dagdhāḥ kapilakopataḥ /  
vasanti narake te tu rājaṃstava pitāmahāḥ //

### [1.15.162](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.162)

tānuddhara mahābhāga gaṅgānayanakarmaṇā /  
gaṅgā sarvāṇi pāpāni nāśayatyeva bhūpate //

### [1.15.163](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.163)

keśāsthinakhadandāśca bhasmāpira nṛpasattama /  
nayati viṣṇusadanaṃ spṛṣṭā gāṅgenara vāriṇā //

### [1.15.164](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.164)

yasyāsthi bhasma vā rājan gaṅgāyāṃ kṣipyate naraiḥ /  
sa sarvapāpanirmuktaḥ prayāti bhavanaṃ hareḥ //

### [1.15.165](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.165)

yāni kāni ca pāpāni proktāni tava bhūpate /  
tāni karmāṇira naśyanti gaṅgābindvabhiṣecanāt //

### [1.15.166](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.166)

sanaka uvāca  
ityuktvā muniśārdūla mahārājaṃ bhagīratham /  
dharmātmānaṃ dharmarājaḥ sadyaśvāntardadhetadā //

### [1.15.167](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.167)

sa tu rājā mahāprājñaḥ sarvaśāstrārthapāragāḥ /  
nikṣipya pṛthivīṃ sarvāṃ saciveṣu yayau vanam //

### [1.15.168](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.168)

tuhinādrau tato gatvā naranārāyaṇāśramāt /  
paścime tuhinākrānte śṛṅgeṣoḍaśayojane //

### [1.15.169](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.169)

tapastaptvānayāmāsa gaṅgāṃ trailokyapāvanīm //

### [1.15.169.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15.169.p1)

iti śrībṛhannāradīyapurāṇe pūrvabhāge prathamapāde dharmākhyāne dharmarājopadeśena bhagīrathasya gaṅgānayanodyamavarṇanaṃ nāma pañcadaśo 'dhyāyaḥ

## Linked texts (4)

- [Skandamahāpurāṇa (vulgate)](https://indike.org/pramana/in.purana.skanda*vulgate.3.1.1.85) — Sanskrit
- [Kulavṛtti](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.general.sakta.kulavrtti.1.993) — Sanskrit
- [Bṛhannāradīyapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.upa.vaisnava.brhannaradiya.15.2) — Sanskrit
- [Ācārabhūṣaṇa](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.acara.acarabhusana.23.1.2) — Tryambaka rāma oka 1794, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.15) · Pramāṇa
