<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Naradapurana](https://indike.org/pramana/in.purana.narada) › 1.5

# Naradapurana 1.5

Nāradapurāṇa 1.5

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [1.5.83](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.83) — 1 part

### [1.5.1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.1)

nārada uvāca  
brahmankathaṃ sa bhagavānmṛkaṇḍoḥ putratāṃ gataḥ /  
kiṃ cakāra ca tadbruhi harirbhārgavavaṃśajaḥ //

### [1.5.2](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.2)

śrūyate capurāṇeṣu mārkaṇḍeyo mahāmuniḥ /  
apaśyadvaiṣṇavīṃ māyāṃ cirañjīvyasya saṃplave //

### [1.5.3](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.3)

sanaka uvāca  
śruṇu nārada vakṣaayāmi kathāmetāṃ sanātanīm /  
viṣṇubhaktisamāyuktāṃ mārkuṇḍeyamuniṃ prati //

### [1.5.4](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.4)

tapaso 'nte mṛkaṇḍuste mṛkaṇḍustu bhāryāmudūhya sattamaḥ /  
gārhasthyamakaroddhṛṣṭaḥ śānto dāntaḥ kṛtārthakaḥ //

### [1.5.5](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.5)

tasya bhāryā śucirdakṣā nityaṃ patiparāyaṇā /  
manasā vacasā cāpi dehena ca pativratā //

### [1.5.6](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.6)

kāle dadhāra sā garbhaṃ haritejoṃśasaṃbhavam /  
ruṣuve daśamāsānte putraṃ tejasvināṃ param //

### [1.5.7](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.7)

sa ṛṣiḥ paramaprīto dṛṣṭvā putraṃ sulakṣaṇam /  
jātakaṃ kārayāmāsa maṅgalaṃ vidhipūrvakam //

### [1.5.8](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.8)

sa bālo vavṛdhe tatra śuklapakṣa ivīḍupaḥ /  
tatastu pañcame varṣe upanīya mudānvitaḥ //

### [1.5.9](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.9)

śikṣāṃ cakāra viprendra vaidikīṃ dharmasaṃhitām /  
namaskāryā dvijāḥ putra sadādṛṣṭā vidhānataḥ //

### [1.5.10](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.10)

trikālaṃ sūryamabhyarcya salilāñcalidānataḥ /  
vaidikaṃ karma tartavyaṃ vedādhyayanapūrvakam //

### [1.5.11](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.11)

brahmacaryeṇa tapasā pūjanīyo hariḥ sadā /  
niṣiddhaṃ varjanīyaṃ syādṛṣṭasaṃbhāṣaṇādikam //

### [1.5.12](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.12)

sādhubhiḥ saha vastavyaṃ viṣṇubhaktiparaiḥ sadā /  
na dveṣaḥ kasyacitkāryaḥ sarveṣāṃ hitamācaret //

### [1.5.13](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.13)

ijyādhyaṃyanadānāni sadā kāryāṇi te suta /  
evaṃ pitrā samādiṣṭo mārkaṇḍeyo munīśvaraḥ //

### [1.5.14](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.14)

cacāra dharmaṃ satataṃ sadā saṃcintayanharim /  
mārkaṇḍeyo mahābhāgo dayāvāndharmavatsalaḥ //

### [1.5.15](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.15)

ātmavānsatyasandhaśca mārtaṇḍasadṛśaprabhaḥ /  
vaśīṃ śānto mahājñānī sarvatattvārthakovidaḥ //

### [1.5.16](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.16)

tapaścacāraṃ mahāmacyutaprītikāraṇam /  
ārādhito jagannātho mākraṇḍeyena dhīmatā //

### [1.5.17](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.17)

purāṇasaṃhitāṃ karttudattavānvaramacyutaḥ /  
mārkaṇḍeyo muni tapaścacāraṃ paramamacyutaprītikāraṇam /  
mārkaṇḍeyo munistasmānnārāyaṇa iti smṛtaḥ //

### [1.5.18](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.18)

cirajīvī mahābhakto devadevasya cakriṇaḥ /  
jagatyekārṇavībhūte svaprabhāvaṃ janārddanaḥ //

### [1.5.19](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.19)

tasya darśayituṃ vigrāstaṃ na saṃhṛtavānhariḥ /  
mṛkaṇḍutanayo dhīmānviṣṇubhaktisamanvitaḥ //

### [1.5.20](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.20)

tasmiñjale mahāghore sthitavāñchīrṇapatravat /  
mārkaṇḍeyaḥ sthitastāvadyāvacchete hariḥ svayam //

### [1.5.21](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.21)

tasya pramāṇaṃ vakṣyāmi kālasya vadataḥ śruṇu /  
daśabhiḥ pañcabhiścaiva nimeṣaiḥ parikīrtitā //

### [1.5.22](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.22)

kāṣṭātatriṃśato jñeyā kalā pahmajanandana /  
tatriṃśato kṣaṇo jñeyastaiḥ paṅbharghaṭikā smṛtā //

### [1.5.23](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.23)

tadvayena muhūrttaṃ syāddinaṃ tatriṃśatā bhavet /  
triṃśaddinerbhavenyāsaḥ pakṣadvitayasaṃyutaḥ //

### [1.5.24](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.24)

ṛturmāsadvayena syāttatrayeṇāyanaṃ smṛtam /  
taddayena bhavedabdaḥ sa devānāṃ dinaṃ bhavet //

### [1.5.25](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.25)

uttaraṃ divasaṃ prāhū rātrirvai dakṣiṇāyanam /  
mānuṣeṇaiva māsena pitṝṇāṃ dinamucyate //

### [1.5.26](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.26)

tasmātsuryendusaṃyoge jñātavyaṃ kalpamuttamam /  
divyairvarṣasahasrairdvādaśabhirdaivataṃ yugam //

### [1.5.27](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.27)

daive yugasahasre dve brāhmaḥ kalpau tu tau nṛṇām /  
ekasatpatisaṃkhyātairdivyairmanvantaraṃ yugaiḥ //

### [1.5.28](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.28)

caturddaśabhiretaiśca brahmaṇo divasaṃmune /  
yāvatpramāṇaṃ divasaṃ tāvadrātriḥ prakīrtitā //

### [1.5.29](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.29)

nāśamāyāti viprendra tasminkāle jagannayam /  
manuṣeṇa sahasreṇa yatpramāṇaṃ bhavecchṛṇu //

### [1.5.30](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.30)

caturyugasahasrāṇi brahmaṇo divasaṃ mune /  
tadvanmāso vatsaraśca jñeyastasyāpi vedhasaḥ //

### [1.5.31](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.31)

parārddhadvayakālastu tanmatena bhavedvijāḥ /  
viṣṇorahastu vijñeyaṃ tāvadrātriḥ prakīrtitā //

### [1.5.32](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.32)

mṛkaṇḍutanayastāvatsthitaḥ saṃjīrṇaparṇavat /  
tasminghore jalamaye viṣṇuśaktyupabṛṃhitaḥ /  
ātmānaṃ paramaṃ dhyāyansthitavānharisānnidhau //

### [1.5.33](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.33)

atha kāle samāyāte yoganidrāvimocitaḥ /  
sṛṣṭavānbrahmarupeṇa jagadetaccarācaram //

### [1.5.34](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.34)

saṃhṛtaṃ tu jalaṃ vīkṣya sṛṣṭaṃ viśvaṃ mṛkaṇḍujaḥ /  
vismitaḥ paramaprīto vavande caraṇau hareḥ //

### [1.5.35](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.35)

śirasyañjalimādhāya mārkaṇḍeyo mahāmuniḥ /  
tuṣṭāva vāgbhiriṣṭābhiḥ sadānandaikavigraham //

### [1.5.36](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.36)

mārkaṇḍeya uvāca  
sahasraśirasaṃ devaṃ nārāyaṇamanāmayam /  
vāsudevamanādhāraṃ praṇato 'smijanārdanam //

### [1.5.37](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.37)

ameyamajaraṃ nityaṃ sadānandaikavigraham /  
apratarkyamanirdeśyaṃ praṇato 'smi janārddanam //

### [1.5.38](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.38)

akṣaraṃ paramaṃ nityaṃ viśākṣaṃ viśvasambhavam /  
sarvatattvamayaṃ śāntaṃ praṇato 'smi janārddanam //

### [1.5.39](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.39)

purāṇaṃ puruṣaṃ siddhaṃ sarvajñānaikabhājanam /  
parātparataraṃ rupaṃ praṇato 'smi janārddanam //

### [1.5.40](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.40)

parañjyotiḥ paraṃ dhāma pavitraṃ paramaṃ padam /  
sarvaikarupaṃ paramaṃ praṇato 'smi janārddanamam //

### [1.5.41](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.41)

taṃ sadānandacinmātraṃ parāṇāṃ paramaṃ padam /  
sarvaṃ sanātanaṃ śreṣṭhaṃ praṇato 'smi janārddanam //

### [1.5.42](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.42)

saguṇaṃ nirguṇaṃ śāntaṃ māyātītaṃ sumāyinam /  
arupaṃ bahurupaṃ taṃ praṇato 'smi janārddanam //

### [1.5.43](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.43)

yatratadbhagavānviśvaṃ sṛjatyavatti hanti ca /  
tamādidevamīśānaṃ praṇato 'smi janārddanam //

### [1.5.44](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.44)

pareśa paramānanda śaraṇāgatavatsala /  
trāhi māṃ karuṇāsindho manotīti namo 'stute //

### [1.5.45](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.45)

evaṃ stavantaṃ viprendraṃ mārkaṇḍeyajagadgurum /  
uvāca parayā prītyā śaṅkhacakragadādharaḥ //

### [1.5.46](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.46)

śrībhagavānuvāca  
loke bhāgavatā ye ca bhagavadbhaktamānasāḥ /  
teṣāṃ tuṣṭo na sandeho rakṣāmyetāṃśca sarvadā //

### [1.5.47](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.47)

ahameva dvijaśreṣṭha nityaṃ pracchannavigrahaḥ /  
bhagavadbhaktarupeṇa lokākrakṣāmi sarvadā //

### [1.5.48](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.48)

mārkaṇḍeya uvāca  
kiṃlakṣaṇā bhāgavatā jāyante kena karṃmaṇā /  
etadicchāmyadaṃ śrotuṃ kautuhalaparo yataḥ //

### [1.5.49](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.49)

śrībhagavānuvācā  
lakṣaṇaṃ bhāgavatānāṃ śruṇuṣva munisattam /  
vaktuṃ teṣāṃ prabhāvaṃ hi śakyate nābdakoṭibhiḥ //

### [1.5.50](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.50)

yo hitāḥ sarvajantūnāṃ gatāsūyā aamatsarā /  
viśino nispṛhāḥ śāntāste vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.51](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.51)

karṃmaṇā manasā vācā parapīḍāṃ na kurvate /  
aparigrahaśīlāśca te vai bhāgavatāḥ smṛtāḥ //

### [1.5.52](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.52)

satkathāśravaṇe yeṣāṃ vartate sāttvikī matiḥ /  
tadbhaktaviṣṇubhaktāśca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.53](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.53)

mātāpitrośca śuśruṣāṃ kurvanti ye narottamāḥ /  
gaṅgāviśveśvaradhiyā te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.54](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.54)

ye tu devārccanaratā ye tu tatsādhakāḥ smṛtāḥ /  
pūjāṃ dṛṣṭvānumodante te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.55](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.55)

vratināṃ ca yatīnāṃ ca paricaryāparāśaaca ye /  
viyuktaparanindāśca te va bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.56](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.56)

sarveṣāṃ hitavākyāni ye vadanti narottamāḥ /  
ye guṇagrāhiṇo loke te vai bhāgavatāḥ smṛtāḥ //

### [1.5.57](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.57)

ātmavatsarvabhūtāni ye paśyanti narottamāḥ /  
tulyāḥ śatruṣu mitreṣu te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.58](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.58)

dharṃmaśāstrapravaktāraḥ satyavākyaratāśca ye /  
satāṃ śuśrūṣavo ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.59](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.59)

vyākurvate purāṇāni tāni śṛṇvanti ye tathā /  
tadvaktari ca bhaktā ye te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.60](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.60)

ye gobrāhmaṇaśuśrūṣaāṃ kurvate satataṃ narāḥ /  
tīrthayātrāparā ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.61](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.61)

anyeṣāmudayaṃ dṛṣṭvā ye 'bhinavandanti mānavāḥ /  
harināmaparā ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.62](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.62)

ārāmāropaṇaratāstaḍāparirakṣakāḥ /  
kāsārakūpakarttāraste vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.63](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.63)

ye vai taḍāgakarttāro devasahmāni kurvate /  
goyatrīniratā ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.64](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.64)

ye 'bhinandanti nāmāni hareḥ śrutvātiharṣitāḥ /  
romāñcitaśarīrāśca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.65](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.65)

tulasīkāvanaṃ dṛṣṭvā ye namaskurvate narāḥ /  
tatkāṣṭāṅkitakarṇā ye te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.66](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.66)

tulasīgandhamāghrāya santoṣaṃ kurvate tu ye /  
tanmūlamṛttikāṃ ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.67](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.67)

āśramācācaraniratāstathaivātithipūjakāḥ /  
ye ca vedārthavaktāraste vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.68](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.68)

śivāpriyāḥ śivāsaktāḥ śivapādārccane ratāḥ /  
tripuṇḍradhāriṇo ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.69](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.69)

vyāharanti ca nāmāni hareḥ śambhormahātmanaḥ /  
rudrākṣālaṅkṛtā ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.70](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.70)

ye yajanti mahādevaṃ ṛtubhirbahudakṣiṇaiḥ /  
hariṃ vā parayā bhaktyā te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.71](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.71)

viditāni ca śāstrāṇi parārthaṃ gravadanti ye /  
sarvatra guṇabhājo ye te vai bhāgavatāḥ smṛtāḥ //

### [1.5.72](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.72)

śive ca parameśe ca viṣṇau ca paramātmani /  
samabuddhyā pravarttante te vai bhāgavatāḥ smṛtāḥ //

### [1.5.73](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.73)

śivāgrikāryaniratāḥ pañcākṣarajape ratāḥ /  
śivadhyānaratā ye ca te vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.74](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.74)

pānīyadānaniratā ye 'nnadānaratāstathā /  
ekādarśīvrataratā vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.75](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.75)

godānaniratā ye ca kanyādānaratāśca ye /  
madarthaṃ karṃmakarttāraste vai bhāgavatottamāḥ //

### [1.5.76](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.76)

ete bhāgavatā vipra kecidatra prakīrtitāḥ /  
mayāpi gadituṃ śakyā nābdakoṭiśatairapi //

### [1.5.77](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.77)

tasmāttvamapi viprendra suśīlo bhava sarvadā /  
sarvabhūtāśrayo dānto metro dharṃmaparāyaṇaḥ //

### [1.5.78](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.78)

punaryugāntaparyyantaṃ dharṃmaṃ sarvaṃ samācaran /  
manmūrttidhyānanirataḥ paraṃ nirvāṇamāpsyasi //

### [1.5.79](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.79)

evaṃ mṛkaṇḍuputrasya svabhaktasya kṛpānidhiḥ /  
dattvā varaṃ sa deveśastatraivāntaradhīyata //

### [1.5.80](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.80)

mārkaṇḍeyo mahābhāgo haribhaktirataḥ sadā /  
cacāra paramaṃ dharmamīje ca vidhivanmakhaiḥ //

### [1.5.81](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.81)

śālaprāme mahākṣetre tatāpa paramaṃ tapaḥ /  
dhyānakṣapitakarmā tu paraṃ nirvāṇamātpavān //

### [1.5.82](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.82)

tasmājjantuṣu sarveṣu hitakṛddharipūjakaḥ /  
īpsivaṃ manasā yadyanattadānprotyasaṃśayam //

### [1.5.83](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.83)

sanaka uvāca  
etatsarvaṃ nigaditaṃ tvayā pṛṣṭaṃ dvijottama /  
bhagavadbhakti māhātmyaṃ kimanyacchrotumicchasi //

### [1.5.83.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5.83.p1)

iti śrībṛhannāradīyapurāṇe pūrvabhāge prathamapāde mārkaṇḍeyavarṇanaṃ nāma pañcamo 'dhyāyaḥ

## Linked texts (4)

- [Haribhaktivilāsa](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.vaisnava.gaudiya.acara.haribhaktivilasa.10.40) — Gopāla Bhaṭṭa Gosvāmin & Sanātana Gosvāmin 1535, Sanskrit
- [Nāradopapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.upa.vaisnava.naradopapurana.5.1) — Sanskrit
- [Bṛhannāradapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.upa.vaisnava.brhannaradapurana.5.2) — Sanskrit
- [Bṛhannāradīyapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.upa.vaisnava.brhannaradiya.5.3) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.1.5) · Pramāṇa
