<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Naradapurana](https://indike.org/pramana/in.purana.narada) › 2.14

# Naradapurana 2.14

Nāradapurāṇa 2.14

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [2.14.74](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.74) — 1 part

### [2.14.1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.1)

vasiṣṭha uvāca  
saṃprasthitāvubhau rājangiriśīrṣāddharātalam /  
paśyamānau bahūnbhāvāngirijātānmanoharamanoharān //

### [2.14.2](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.2)

kecidvidrumasaṃkāśāḥ kecidrajatasannibhāḥ /  
kecinnīlasamaprakhyāḥ kecitkāñcanasatviṣaḥ //

### [2.14.3](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.3)

kecitsphāṭikavarṇābhā haritālanibhāḥ pare /  
anyonyaśleṣatāṃ prāptau sakalaiḥ sthāvarairiva //

### [2.14.4](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.4)

saprāpya vasudhāṃ bhūpo hyapaśyadvājināṃ varam /  
khanyamānaṃ khureṇorvī kuliśābhena veginā //

### [2.14.5](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.5)

tasya dārayataḥ pṛthvīṃ sutīkṣṇena khureṇa hi /  
gṛhagodhābhavattasmin bhūbhāgāntargatā kila //

### [2.14.6](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.6)

nirgacchamānā nṛpate khureṇa vidalīkṛtā /  
vidīryamāṇāṃ nṛpatirapaśyatsa dayāparaḥ //

### [2.14.7](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.7)

abhyadhāvata vegena hā hateti priyāṃ vadan /  
tataḥ sa vṛkṣapatreṇa komalena mahīpatiḥ //

### [2.14.8](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.8)

utsārya tāṃ khurādāśu prākṣipattṛṇaśādvale /  
tatastu mohinīṃ prāha prekṣya mūrcchāgatāṃ hi tām //

### [2.14.9](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.9)

śīghramāhara cārvaṅgijalaṃ jalajalocane /  
yena mūrcchāgatāṃ siṃce gṛhagodhāṃ vimardditām //

### [2.14.10](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.10)

sā bharturvacanācchīghramānayacchītalaṃ jalam /  
tenābhyaṣiṃ cannṛpatirgṛhagodhāṃ vimūrcchitām //

### [2.14.11](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.11)

avāpa cetanāṃ rājan śītalājjalasecanāt /  
abhighāteṣu sarveṣu śastaṃ vāriprasecanam //

### [2.14.12](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.12)

athavā klinnavastreṇa sahasā bandhanaṃ hitam /  
saṃprāptacetanā bhūpa godhā vacanamabravīt //

### [2.14.13](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.13)

rājānamagrato vīkṣya vedanārtā śanaiḥ śanaiḥ /  
rukmāṅgada mahābāho nibodha mama ceṣṭitam //

### [2.14.14](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.14)

śākale nagare ramye bhāryāhaṃ hyagrajanmanaḥ /  
rūpayauvanasaṃpannā tasya nātipriyā vibho //

### [2.14.15](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.15)

sadā vidveṣasaṃyukto mayi niṣṭhurajalpakaḥ /  
nānyasya kasyaciddveṣṭā sa tu me nṛpate patiḥ //

### [2.14.16](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.16)

tato 'ha krodhasaṃyuktā vaśīkaraṇalaṃbhanāt /  
apṛcchaṃ pramadā rājanyāstyaktāḥ patibhiḥ kila //

### [2.14.17](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.17)

tābhiruktā hyahaṃ bhūpa vaśyo bhartā bhaviṣyati /  
asmākaṃ pratyayo jāto bhartṛtyāgāvamānanāt //

### [2.14.18](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.18)

pravrajyābheṣajairvaśyā jātā hi patayastu naḥ /  
tvaṃ pṛccha tāṃ varārohe dāsyate bheṣajaṃ śubham //

### [2.14.19](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.19)

na vikalpastvayā kāryo bhavitā dāsavatpatiḥ /  
tato 'haṃ tvaritaṃ gatvā tāsāṃ vākyena bhūpate //

### [2.14.20](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.20)

prāsādaḥ kathitastasyāḥ pṛcchantyā mama mānavaiḥ /  
śatastaṃbhasamāyuktaḥ kāntimatsudhayā yutaḥ //

### [2.14.21](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.21)

praviśya taṃ sutejaskāmapaśyaṃ brahyacāriṇīm /  
prāvṛtāṃ dīrghavastreṇa sandhyārāgasavarṇinīm //

### [2.14.22](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.22)

dīrghābhiḥ sā jaṭābhistu saṃvṛtā dīptisayutā /  
paricārakaistu saṃyuktā vījyamānā śanaiḥ śanaiḥ //

### [2.14.23](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.23)

akṣasūtrakarā sā tu japantī bhagamālinī /  
sarvavaśyakaraṃ mantraṃ kṣobhakaṃ pratyayāvaham //

### [2.14.24](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.24)

tato 'haṃ praṇatā bhūtvā padbhyāṃ nyasyāṅgalīyakam /  
mṛdukāñcanasaṃbhūtaṃ atiriktaprabhānvitam //

### [2.14.25](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.25)

tato hṛṣṭābhavaddṛṣṭvā padasthaṃ cāṅgulīyakam /  
apṛṣṭayā tayā jñātaṃ mama bhartturvimānanam //

### [2.14.26](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.26)

tayoktāhaṃ tato bhūpa tāpasyā praṇatā sthitā /  
cūrṇo rakṣānvito hyeṣa sarvabhūtavaśānugaḥ //

### [2.14.27](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.27)

tvayā bhartari saṃyojyo rakṣyaṃ grīvāśayāṅkuram /  
bhaviṣyati patirvaśyo nānyāṃ yāsyati sundarīm //

### [2.14.28](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.28)

cūrṇarakṣāṃ gṛhītvāhaṃ prāptābhartṛgṛhaṃ punaḥ /  
pradoṣe payasā yuktaścūrṇo bhartari yojitaḥ //

### [2.14.29](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.29)

grīvāyāṃ hi kṛtā rakṣā na vicāro mayā kṛtaḥ /  
yadā sa pītacūrṇastu bhartā nṛpavarottamā //

### [2.14.30](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.30)

tadahaḥ kṣayarogo 'bhūtpatiḥ kṣīṇo dine dine /  
guhye tu krimayo jātāḥ kṣataduṣṭavraṇodbhavāḥ //

### [2.14.31](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.31)

dinaiḥ katipayairjātairdīpavadravidarśanāt /  
hatatejāstathā bharttā māmuvācākulendriyaḥ //

### [2.14.32](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.32)

krandamāno divā rātrau dāso 'smi tava śobhane /  
trāhi māṃ śaraṇaṃ prāptaṃ na gaccheyaṃ paristriyam //

### [2.14.33](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.33)

tattasya ruditaṃ śrutvā bhayabhītā mahīpate /  
tasyāṃ niveditaṃ sarvaṃ kathaṃ bhartā bhavetsukhī //

### [2.14.34](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.34)

tayāpi bheṣajaṃ dattaṃ dvitīyaṃ dāhaśāntaye /  
datte tu bheṣaje tasminsustho 'bhūttatkṣaṇātpatiḥ //

### [2.14.35](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.35)

pūrvacūrṇodbhavo dāhaḥ śāntastenauṣadhena ha /  
tataḥ prabhṛti me bhartā vaśyo 'bhūdvacane sthitaḥ //

### [2.14.36](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.36)

kālena pañcatāṃ prāptā gatā narakayātanām /  
tāmrabhrāṣṭre hyahaṃ dagdhā yugāni daśa pañca ca //

### [2.14.37](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.37)

sūkṣmāṇi tilamātrāṇi kṛtvā khaṇḍānyanekaśaḥ /  
kiñcitpātakaśeṣeṇa dharāyāmavatāritā //

### [2.14.38](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.38)

gṛhagodhāmayaṃ rūpaṃ kṛtaṃ bhāskarajena me /  
sāhamatra sthitā bhūpa varṣāṇāmayutaṃ purā //

### [2.14.39](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.39)

yānyāpi yuvatirbhūpa bharturvaśyaṃ samācaret /  
vṛthādharmā durācārā dahyate tāmrabhrāṣṭrake //

### [2.14.40](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.40)

bhartā nātho gatirbhartā daivataṃ gurureva ca /  
tasya vaśyaṃ caredyā tu sā kathaṃ sukhamāpnuyāt //

### [2.14.41](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.41)

tiryagyoniśataṃ yāti krimikuṣṭhasamanvitā /  
tasmādbhūpāla kartavyaṃ strībhirbhartṛvacaḥ sadā //

### [2.14.42](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.42)

sāhaṃ yāsye punaryoniṃ kutsitāṃ pātakānvitām /  
yadi noddharase rājannadya māṃ śaraṇāgatām //

### [2.14.43](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.43)

sukṛtasya pradānena vijayājanitena hi /  
yā tvayā saṃgame puṇye kṛtā śravaṇadvādaśī //

### [2.14.44](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.44)

sarayvāścaiva gaṅgāyāḥ pāpanāśavidhāyake /  
pretaniryātanī puṇyā mānasepsitadāyinī //

### [2.14.45](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.45)

yasyāṃ gṛhe 'pi bhūpāla saṃsmṛto manujairhariḥ /  
sarvatīrthaphalāvāptiṃ kurute nātra saṃśayaḥ //

### [2.14.46](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.46)

dattaṃ japtaṃ hutaṃ yacca kṛtaṃ devārcanādikam /  
sarvaṃ tadakṣayaṃ bhūpa yatkṛtaṃ vijayādine //

### [2.14.47](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.47)

evaṃvidhaṃ phalaṃ yasyāstaddehi sukṛtaṃ mama /  
dvādaśyāmupavāsena trayodaśyāṃ tu pāraṇe //

### [2.14.48](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.48)

dvādaśābdopavāsasya phalaṃ prāptotyupoṣaṇe /  
dayāṃ kṛtvā mahīpāla dharmamūrtirbhavān kṣitau //

### [2.14.49](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.49)

vaivasvatapathadhvaṃsī paritrāhi suduḥkhitām /  
gṛhagodhāvacaḥ śrutvā mohinī vākyamabravīt //

### [2.14.50](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.50)

svakṛtaṃ tu jano 'śnāti sukhaduḥkhātmakaṃ bibho /  
tasmātkimanayā kāryaṃ pāpayā bhartuduṣṭayā //

### [2.14.51](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.51)

yayā bhartā vaśaṃ nīto rakṣācūrṇādibhirnṛpa /  
sādhubhyo yatkṛtaṃ rājanyaśaḥsvargakaraṃ bhavet //

### [2.14.52](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.52)

ubhayorbhraṃ śatāmeti pāpebhyo yatkṛtaṃ bhavet /  
śarkarāmiśritaṃ kṣīraṃ kādraveye niyojitam //

### [2.14.53](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.53)

viṣavṛddhiṃ karotyeva tadvatpāpakṛtaṃ bhavet /  
parityajemāṃ tvaṃ pāpāṃ gacchāvo nagarāya vai //

### [2.14.54](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.54)

janmavyāpārasaktānāmātmasaukhyaṃ vinaśyati /  
rukmāṅgada uvāca  
brahmātmaje kathaṃ vākyamīdṛśaṃ vyāhṛtadaṃ tvayā /  
na sādhūnāmidaṃ vṛttaṃ bhavatīti varānane //

### [2.14.55](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.55)

ātmasaukhyakarāḥ pāpā bhavanti paratāpinaḥ /  
viprapannā varārohe paropakaraṇāya vai //

### [2.14.56](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.56)

śaśī sūryo 'tha parjanyo medinī hutabhugjalam /  
candanaṃ pādapāḥ saṃtaḥ paropakaraṇāya vai //

### [2.14.57](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.57)

śrūyate kila rājāsīddhariścandro varānane /  
cāṇḍālamandirāvāsī bhāryātanayavikrayī //

### [2.14.58](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.58)

asatyavacanādbhīto duḥkhādduḥkhataraṃ gataḥ /  
tasya satyena saṃtuṣṭādevāḥ śakrapurogamāḥ //

### [2.14.59](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.59)

vareṇa chandayāñcakrurhariścandraṃ mahīpatim /  
tena satyavatā coktā devā brahmapurogamāḥ /  
yadi tuṣṭā hi vibudhā varaṃ me dātumarhatha //

### [2.14.60](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.60)

eṣā hi nagarī sarvā sadrumā sasarīsṛpā /  
sabālavṛddhataruṇā sanārī sacatuṣpadā //

### [2.14.61](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.61)

prayātu kṛtapāpāpisvargatiṃ nagarī mama /  
ayodhyāpātakaṃ gṛhya gantāhaṃ narakaṃ dhruvam //

### [2.14.62](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.62)

ekākī nahi gacchāmi parityajya janaṃ kṣitau /  
svargaṃ vibudhaśārdūlāḥ satyametanmayeritam //

### [2.14.63](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.63)

tasya tāṃ sthiratāṃ jñātvā saha tenaiva sā purī /  
jagāma svargalokaṃ ca indrādīnāmanujñayā //

### [2.14.64](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.64)

so 'pi svarge sthito rājā svapureṇa samanvitaḥ /  
kāmagena vimānena pūjyamāno 'marairapi //

### [2.14.65](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.65)

asthidānaṃ kṛtaṃ devi kṛpayā hi dadhīcinā /  
devānāmupakārārthaṃ śrutvā daityaiḥ parājitān //

### [2.14.66](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.66)

kapotārthaṃ svamāṃsāni śibinā bhūbhujā purā /  
pradattāni varārohe śyenāya kṣudhitāya vai //

### [2.14.67](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.67)

jīmūtavāhano rājā purāsītkṣitimaṇḍale /  
tenāpi jīvitaṃ dattaṃ pannagāya varānane //

### [2.14.68](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.68)

tasmāddayālunā devi bhavitavyaṃ mahībhujā /  
śucāvamedhye 'pi śubhe samaṃ varṣati vāridaḥ //

### [2.14.69](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.69)

cāṇḍālapatitau candro hlādayecca nijaiḥ karaiḥ /  
tasmādimāṃ varārohe gṛha godhāṃ suduḥkhitām //

### [2.14.70](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.70)

uddhariṣye nijaiḥ puṇyairdaihitrairnāhuṣo yathā /  
vimohinīṃ tiraskṛtya gṛhagodhāmuvāca ha //

### [2.14.71](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.71)

dattaṃ dattaṃ mayā puṇyaṃ vijayāsaṃbhavaṃ tava /  
gaccha viṣṇugatāṃllokānvidhūtāśeṣakalmaṣā //

### [2.14.72](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.72)

tadvākyātsahasā bhūpa divyābharaṇabhūṣitā /  
vimucya dehaṃ tajjīrṇaṃ gṛhagodhāsamudbhavam //

### [2.14.73](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.73)

jagāmāmantrya taṃ bhūpaṃ dyotayantī diśo daśa /  
sīmantamiva kurvāṇā vaiṣṇavaṃ padamudbhutam //

### [2.14.74](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.74)

yadyogigamyaṃ hutabhukprakāśaṃ varaṃ vareṇyaṃ paramātmabhūtam /  
tammādiyaṃ caiva śikhipradīpā jagatprakāśāya nṛpaprasūtā //

### [2.14.74.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14.74.p1)

iti śrībṛhannāradīyapurāṇottarabhāge godhāvimuktirnāma caturdaśo 'dhyāyaḥ

## Linked texts (2)

- [Skandamahāpurāṇa (vulgate)](https://indike.org/pramana/in.purana.skanda*vulgate.2.7.24.68) — Sanskrit
- [Rukmāṅgadacaritra](https://indike.org/pramana/in.purana.upakhyana.vamsa-rsi.rukmangadacaritra.92.76.1) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14](https://indike.org/pramana/in.purana.narada.2.14) · Pramāṇa
