Pramāṇa · Search · About · API

Navamaskandha 26

Navamaskandha 26

Language
Sanskrit

26.1

śrīśuka uvāca —
sa itthamācarankāmānstraiṇopahatavadātmanaḥ
buddhā priyāyai nirviṇṇo gāthāmetāmagāyat

26.2

śṛṇu bhārgavyamūṃ gāthāṃ madidhācaritāṃ bhuvi
gīrā yasyānuśocanti vane grāmanivāsinaḥ

26.3

basta eko vane kaścidvicinvanpriyamyātmanaḥ
dadarśa kūpe patitāṃ svakarmavaśagāmajām

26.4

tasyā uddharaṇopāyaṃ bastaḥ kāmī vicintayan
vyadhatta tīrthamuddhṛtya viṣāṇāgreṇa rodhasī

26.6

sottīrya kūpātsuśroṇī tameva cakame kila
tayā vṛtaṃ samudvīkṣya bahvyo'jāḥ kāntakāminīḥ
pīvānaṃ śmaśrulaṃ śreṣṭhaṃ mīḍhvāṃsaṃ yābhakovidam
sa eko'jevṛṣastāsāṃ bahūnāṃ rativardhanaḥ
reme kāmagrahagrasta ātmānaṃ nāvabudhyata

26.7

tameva śreṣṭhatamayā ramamāṇamajā'nyayā
vilokya kūpasaṃvignā nāmṛṣyadvastakarma tat

26.8

taṃ durhṛdaṃ suhṛdrūpaṃ kāminaṃ kṣaṇasauhṛdam
indriyārāmamutsṛjya svāminaṃ duḥkhitā yayau

26.9

so'pi cānugataḥ straiṇaḥ kṛpaṇastāṃ prasādhitum
kurvanbiḍaviḍākāraṃ nāśaknotpathi saṃdhitum

26.10

tasyāstatra dvijaḥ kaścidajāsvāmyacchinadvṛṣā
lambantaṃ vṛṣaṇaṃ bhūyaḥ sandadhe'rthāya yogavit

26.11

saṃbaddhavṛṣaṇaḥ so'pi hyajayā kūpalabdhayā
kālaṃ bahutithaṃ bhadre kāmairnādyāpi tuṣyati

26.13

tathāhaṃ kṛpaṇaḥ subhru bhavatyāḥ premayantritaḥ
ātmānaṃ nābhijānāmi mohitastava māyayā 12
yatpṛthivyāṃ vrīhiyavaṃ hiraṇyaṃ paśavaḥ striyaḥ
na duhyanti manaḥprītiṃ puṃsaḥ kāmahatasya te

26.14

na jātu kāmaḥ kāmānāmupabhogena śāmyati
haviṣā kṛṣṇavartmeva bhūya evābhivardhate

26.15

yadā na kurute bhāvaṃ sarvabhūteṣvamaṅgalam
samadṛṣṭestadā puṃsaḥ sarvāḥ sukhamayā diśaḥ

26.17

yā dustyajā durmatibhirjīryato yā na jīryate
tāṃ tṛṣṇāṃ duḥkhanibahāṃ śarmakāmo drutaṃ tyajet 16
mātrā svasrā duhitrā vā nāṃviviktāsano bhavet
balavānindriyagrāmo vidvāṃsamapi karṣati

26.18

pūrṇaṃ varṣasahasraṃ me viṣayānsevato'sakṛt
tathā'pi cānusavanaṃ tṛṣṇā teṣūpajāyate

26.19

tasmādetāmahaṃ tyaktvā brahmaṇascreenādhāya mānasam
nirdvandvo nirahaṃkāraścariṣyāmi mṛgaiḥ saha

26.21

dṛṣṭaṃ śrutamasam̐dbuddhvā nānudhyāyenna saṃviśet
saṃsṛtiṃ cā''tmanāśaṃ ca tatra vidvānsa ātmadṛk
ityuktvā nāhaṣo jāyāṃ tadīyaṃ pūrave vayaḥ
dattvā svāṃ jarasaṃ tasmādādade vigataspṛhaḥ

26.22

diśi dakṣiṇapūrvasyāṃ druhyuṃ dakṣiṇato yadum
pratīcyāṃ turvasuṃ cakra udīcyāmanumīśvaram

26.24

bhūmaṇḍalasya sarvasya pūrumarhattamaṃ viśām
abhiṣicyāgrajāṃstasya vaśe sthāpya vanaṃ yayau 23
āsevitaṃ varṣapūgānṣaḍvargaṃ viṣayeṣu saḥ
kṣaṇena mumuce nīḍaṃ jātapakṣa iva dvijaḥ

26.25

sa tatra nirmuktasamastasaṅga
ātmānubhūtyā vidhutatriliṅgaḥ
pare'male brahmaṇi vāsudeve
lebhe gatiṃ bhāgavatīṃ pratītaḥ

26.26

śrutvā gāthāṃ devayānī mene prastobhamātmanaḥ
strīpuṃsoḥ snehavaikḷbyātparihāsamiveritam

26.27

sā saṃnivāsaṃ suhṛdāṃ prapāyāmiva gacchatām
vijñāyeśvaratantrāṇāṃ māyāviracitaṃ prabhoḥ

26.29

sarvatra saṃgamutsṛjya svamaupamyena bhārgavī
kṛṣṇe manaḥ samāveśya vyadhunoliṅgamātmanaḥ 28
namastubhyaṃ bhagavate vāsudevāya vedhase
sarvabhūtādhivāsāya śāntāya bṛhate namaḥ

26.20

viṃśo'dhyāyaḥ

Linked texts (4)