Pramāṇa · Search · About · API

Padmapurana 5.58: aṣṭapaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

Padmapurāṇa 5.58

Language
Sanskrit

Contents

aṣṭapaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

5.58.1

śeṣauvāca
bharataṃmūrcchitaṃdṛṣṭvāraghunāthaḥsuduḥkhitaḥ
pratīhāramuvācedaṃśatrughnaṃprāpayāśumām

5.58.2

tadvākyaṃproktamākarṇyakṣaṇācchatrughnamānayat
yatrarāmonijabhrātābharatenasahasthitaḥ

5.58.3

bharataṃmūrcchitaṃdṛṣṭvāraghunāthaṃcaduḥkhitam
praṇamyaduḥkhito'vocatkimidaṃdāruṇaṃmahat

5.58.4

tadārāmoṃ'tyajaproktaṃvākyaṃlokavigarhitam
taṃpratyuvācarāmo'sauśatrughnaṃpadasevakam

5.58.5

adhomukhodīnaravogadgadākṣaravepathuḥ
śṛṇubhrātarvacome'dyakurutatkṣipramādarāt

5.58.6

yathāsyādvimalākīrtirgaṃgevapṛthivīṃgatā
sītāyāvācyamatulaṃlokeśrutvāṃtyajoditam

5.58.7

hātumicchāmidehaṃsvamenāṃvājānakīṃkila
itivākyaṃsamākarṇyarāmasyakilaśatruhā

5.58.8

savepathuḥpapātorvyāṃduḥkhitaḥparadāraṇaḥ
saṃjñāṃprāpyamuhūrtenaraghunāthamavocata

5.58.9

śatrughnauvāca
kimetaducyatesvāmiñjānakīṃpratidāruṇam
pākhaṃḍairduṣṭacittaiścasarvadharmabahiṣkṛtaiḥ

5.58.10

niṃditāśrutiragrāhyābhavatitvagryajanmanām
jāhnavīsarvalokānāṃpāpaghnīduritāpahā

5.58.11

nispṛṣṭāpāpibhiḥpuṃbhiḥsāsparśenārhitāsatām
sūryojagatprakāśāyasamudetijagatyaho

5.58.12

ulūkānāṃrucikaronabhavettatrakākṣatiḥ
tasmāttvamenāṃgṛhṇīṣvamātyajāniṃditāṃstriyam

5.58.13

śrīrāmabhadrakṛpayākuruṣvavacanaṃmama
etacchrutvāvacastasyaśatrughnasyamahātmanaḥ

5.58.14

punaḥpunarjagādedaṃyaduktaṃbharataṃprati
tanniśamyavacobhrāturduḥkhapūrapariplutaḥ

5.58.15

papātamūrcchitobhūmauchinnamūlaivadrumaḥ
bhrātaraṃpatitaṃvīkṣyaśatrughnaṃduḥkhitobhṛśam

5.58.16

pratīhāramuvācedaṃlakṣmaṇaṃtvānayāṃtikam
salakṣmaṇagṛhaṃgatvānyavedayadidaṃvacaḥ

5.58.17

pratīhārauvāca
svāminrāmobhavaṃtaṃtusamāhvayativegataḥ
satacchrutvāsamāhvānaṃrāmacaṃdreṇavegataḥ

5.58.18

jagāmatarasātatrayatrasabhrātṛko'naghaḥ
bharataṃmūrcchitaṃdṛṣṭvāśatrughnamapimūrcchitam

5.58.19

śrīrāmacaṃdraṃduḥkhārtaṃduḥkhitovākyamabravīt
kimetaddāruṇaṃrājandṛśyatemūrcchanādikam

5.58.20

tadāśuśaṃsamāṃsarvaṃkāraṇaṃmukhyato'nagha
evaṃvadaṃtaṃnṛpatirvṛttāṃtaṃsarvamāditaḥ

5.58.21

śaśaṃsalakṣmaṇaṃkṣipraṃduḥkhapūrapariplutam
lakṣmaṇastadvacaḥśrutvāsītāyāstyāgasaṃbhavam

5.58.22

niḥśvasanmuhurucchvāsaṃstabdhagātraivābhavat
bhrātaraṃstabdhagātraṃcakaṃpamānaṃmuhurmuhuḥ

5.58.23

nakiṃcanavadantaṃtaṃvīkṣyaśokārdito'bravīt
kiṃkariṣyāmyahaṃbhūmausthitvāduryaśasāṃkitaḥ

5.58.24

tyajāmīdaṃvapuḥśrīmallokabhītyācaśokavān
sarvadābhrātaromahyaṃmadvākyakaraṇotsukāḥ

5.58.25

idānīṃtepidaivenapratikūlavacaḥkarāḥ
kutragacchāmikaṃyāmihasiṣyaṃtinṛpābhuvi

5.58.26

duryaśolāṃchitaṃmāṃvaikuṣṭhinaṃrūpavannarāḥ
manorvaṃśepurābhūpājātājātāguṇādhikāḥ

5.58.27

idānīṃmayijātetuviparītaṃbabhūvatat
itisaṃbhāṣamāṇaṃtaṃrāmabhadraṃsamīkṣyasaḥ

5.58.28

saṃstabhyāśrūṇivipulānyuvācavikalasvaraḥ
svāminviṣādaṃmākārṣīḥkathaṃtavamatirhṛtā

5.58.29

sītāmaniṃditāṃkonutyajatiśrutavānbhavān
ākārayāmirajakaṃparipṛcchāmitaṃprati

5.58.30

kathaṃtvayāniṃditāsājānakīyoṣitāṃvarā
tavadeśebalātkaścidbādhyatenajano'lpakaḥ

5.58.31

tasmāttasyayathāsvāṃtepratītiḥsyāttathācara
kimarthaṃtyajyatebhīruḥpativrataparāyaṇā

5.58.32

manasāvacasānānyaṃjānātijanakātmajā
tasmādenāṃgṛhāṇatvametāṃmātyajajānakīm

5.58.33

mamoparikṛpāṃkṛtvāmaduktaṃsaṃśrayāśutat
evaṃvadaṃtaṃpratyūcerāmaḥśokenakarṣitaḥ

5.58.34

lakṣmaṇaṃdharmavākyenabodhayaṃstyajanodyamaḥ

5.58.35

rāmauvāca
kathaṃtumāṃbravīṣitvaṃmātyajaināmaniṃditām
lokāpavādāttyakṣye'hajānannapivipāpinīm

5.58.36

svayaśaḥkāraṇe'hasvaṃdehaṃtyakṣyāmyaśobhanam
tvāmapibhrātaraṃtyakṣyelokavādādvigarhitam

5.58.37

kimutānyegṛhāḥputrāmitrāṇivasuśobhanam
svayaśaḥkāraṇesarvaṃtyajāmikimumaithilīm

5.58.38

natathāmepriyobhrātānakalatraṃnabāṃdhavāḥ
yathāmevimalākīrtirvallabhālokaviśrutā

5.58.39

idānīṃrajakonaivapraṣṭavyobhavatidhruvam
kālenasarvaṃbhavitālokacittasyaraṃjanam

5.58.40

āmayoyadvadāmastunacikitsyobhavetkṣitau
sakālenaparīpākādbheṣajādevanaśyati

5.58.41

tathākālenasaṃbhāvisāṃprataṃmāvilaṃbaya
tyajaināṃvipinesādhvīṃmāṃvākhaḍgenaghātaya

5.58.42

ityuktaṃvākyamākarṇyaduḥkhito'bhūttadāmahān
ciṃtayāmāsacasvāṃtelakṣmaṇaḥśokakarṣitaḥ

5.58.43

pitrājñaptojāmadagnyomātaraṃcāpyaghātayat
gurorājñānaivalaṃghyāyuktā'yuktāpisarvathā

5.58.44

tasmādenāṃtyajāmyevarāmasyapriyakāmyayā
itisaṃciṃtyamanasibhrātaraṃpratyuvācasaḥ

5.58.45

lakṣmaṇauvāca
akṛtyamapikāryaṃvaigurvājñāṃnaivalaṃghayet
tasmātkurvebhavadvākyaṃyattvaṃvadasisuvrata

5.58.46

ityevaṃbhāṣamāṇaṃtaṃlakṣmaṇaṃpratyuvācasaḥ
sādhusādhumahāprājñatvayāmetoṣitaṃmanaḥ

5.58.47

adyaivarātraujānakyādohadastāpasīkṣaṇe
tanmiṣeṇarathesthāpyamocayaināṃmahāvane

5.58.48

itthaṃbhāṣitamākarṇyaviśuṣyadvadano'bhitaḥ
rudanbāṣpakalāṃmuṃcañjagāmasvaṃniveśanam

5.58.49

sumaṃtraṃtusamāhūyavacanaṃtamathābravīt
rathaṃmekurusajjaṃvaisadaśvavarabhūṣitam

5.58.50

satadvākyaṃsamākarṇyarathamānītavāṃstadā
ānītaṃtaṃrathaṃdṛṣṭvālakṣmaṇaḥśokakarṣitaḥ

5.58.51

paramaṃduḥkhamāpannaḥsaṃruhyasyaṃdanaṃvaram
niḥśvasañjānakīgehaṃpratasthebhrātṛsevakaḥ

5.58.52

gatvācāṃtaḥpurebhrātārāmasyamithilātmajām
pratyūceniḥśvasanvākyaṃduḥkhapūrapariplutaḥ

5.58.53

mātarjānakirāmeṇapreṣitobhavanaṃtava
tāpasīḥpratiyāhitvaṃdohadaprāptihetave

5.58.54

itivākyaṃsamākarṇyalakṣmaṇasyavidehajā
paramaṃharṣamāpannālakṣmaṇaṃpratyabhāṣata

5.58.55

jānakyuvāca
dhanyāhaṃmaithilīrājñīrāmasyacaraṇasmarā
yasyādohadapūrtyarthaṃpreṣayāmāsalakṣmaṇam

5.58.56

adyāhaṃtāvanacarīstāpasīḥpatidevatāḥ
namaskuryāṃcavāsobhiḥpūjayāmimanoharāḥ

5.58.57

ityuktvāramyavastrāṇimahārhābharaṇānica
maṇīnvimalamuktāścakarpūrādisugaṃdhimat

5.58.58

caṃdanādikavastūnivicitrāṇisahasradhā
jagrāharaghunāthasyapatnīsvapriyakāmyayā

5.58.59

sītāgṛhītvāsarvāṇidāsīnāṃkarayormuhuḥ
lakṣmaṇaṃpratigacchaṃtīdehalyāṃcāskhalattadā

5.58.60

avicāryatadautsukyāllakṣmaṇaṃpriyakāriṇam
uvācakutrasarathoyenamāṃprāpayiṣyasi

5.58.61

saniḥśvasanrathaṃhaimaṃjānakyāsahanirviśat
sumaṃtraṃpratyuvācāsaucālayāśvānmanojavān

5.58.62

sasuyuktaṃrathaṃvākyāllakṣmaṇasyatucāhvayat
aśrupūrṇamukhaṃpaśyam̐llakṣmaṇaṃsamuhurmuhuḥ

5.58.63

āhatāstenakaśayāvāhāstasyāpatanpathi
nacalaṃtiyadāvāhāstadālakṣmaṇamabravīt

5.58.64

sumaṃtrauvāca
svāmiṃścalaṃtinovāhāyatnenaparicālitāḥ
kiṃkarominajāne'trakāraṇaṃvāhapātane

5.58.65

evaṃbruvaṃtaṃpratyūcelakṣmaṇogadgadasvaraḥ
sārathiṃdhairyamāsthāyatāḍayaitānkaśādibhiḥ

5.58.66

etacchrutvoditaṃyaṃtākathaṃcitsamacālayat
tadāsphuraddakṣanetraṃjānakyāduḥkhaśaṃsakam

5.58.67

tadaivahṛdayeśokaḥsamabhūdduḥkhaśaṃsakaḥ
tadaivapakṣiṇaḥpuṇyāḥkurvaṃtiparivartanam

5.58.68

evaṃvīkṣyaivavaidehīpratyuvācāthadevaram
kathaṃmetāpasīkṣāyaiyātumicchāraghūdvaha

5.58.69

rāmebhūyāddhikalyāṇaṃbharatevātathānuje
tatprajāsucasarvatramābhavaṃtuviparyayāḥ

5.58.70

evaṃbruvaṃtīṃsaṃvīkṣyajānakīṃcasalakṣmaṇaḥ
nakiṃciduktavānruddhakaṃṭhobāṣpaprapūritaḥ

5.58.71

sāgacchaṃtīmṛgānvāmaṃparivartanakārakān
apaśyadduḥkhasaṃghātakārakānsamabhāṣata

5.58.72

adyayanmemṛgāvāmaṃvartayaṃtitadiṣyate
śrīrāmacaraṇaumuktvāgacchaṃtyāyuktamevatat

5.58.73

mahilānāṃparodharmaḥsvabhartṛcaraṇārcanam
tanmuktvānyatrayāṃtyāmeyadbhavedyuktamevatat

5.58.74

evaṃpathivicāraṃtukurvaṃtyāparamārthataḥ
jāhnavīdadṛśedevyāmunivṛṃdaikasevitā

5.58.75

yasyāṃjalasyakallolādṛśyaṃtedugdhasaṃnibhāḥ
taraṃgodṛśyateyatrasvargasopānamūrtibhṛt

5.58.76

yasyāvārikaṇasparśānmahāpātakasaṃcayaḥ
palāyatenakutrāpisthānamīkṣansamaṃtataḥ

5.58.77

gaṃgāṃprāpyāthasaumitrirjānakīṃsyaṃdanesthitām
uvācanirgaladbāṣpaehisīterathādbhuvi

5.58.78

sītātadvākyamākarṇyakṣaṇādavatatārasā
lakṣmaṇenadhṛtābāhauskhalaṃtīpathikaṃṭakaiḥ

5.58.78.p1

iti śrīpadmapurāṇepātālakhaṇḍeśeṣavātsyāyanasaṃvāderāmāśvamedhe jānakyāgaṃgādarśanaṃnāmaaṣṭapaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

Linked texts (7)