Prakriyapada 43: atha dvicatvāriṃśo'dhyāyaḥ
Prakriyāpāda 43
- Language
- Sanskrit
Contents
- 43.38 — 1 part
atha dvicatvāriṃśo'dhyāyaḥ
43.1
bhuvanavinyāsaḥ
sūta uvāca | gandhamādanapārśve tu sphītā copari gaṇḍikā
dvātriṃśataṃ (1) sahasrāṇi yojane pūrvvapaścimā
43.2
asyāyāmaścatustriṃśatsahasrāṇi pramāṇataḥ
tatra te śubhakarmmāṇaḥ ketumālāḥ pariśrutāḥ
43.3
tatra kālā narāḥ sarvve mahāsattvā mahābalāḥ
striyaścotpalapatrābhāḥ sarvvāstāḥ priyadarśanāḥ
43.4
tatra divyo mahāvṛkṣaḥ panasaḥ ṣaḍrasāgrayaḥ
īśvaro brahmaṇaḥ putraḥ kāmacārī manojavaḥ
tasya pītvā phalarasaṃ jīvanti hi samāyutaṃ
43.5
pārśve mālyavataścāpi pūrve pūrvā tu gaṇḍikā
āyāmato'tha vistārādyathaivāparagaṇḍikā
43.6
bhadrāśvāstatra vijñeyā nityaṃ muditamānasāḥ
bhadraṃ sālavanaṃ tatra kālāsrāśca mahādrumāḥ
43.7
tatra te puruṣāḥ śve tā mahāsattvā mahābalāḥ
striyaḥ kumudavarṇābhāḥ sundaryyaḥ priyadarśanāḥ
43.8
candraprabhāścandravarṇāḥ pūrṇacandranibhānanāḥ
candraśītalagātrāśca striyaścotpalagandhikāḥ
43.6-2
daśavarṣasahasrāṇi teṣāmāyurnirāmayaṃ
kālāmrasya rasaṃ pītvā sarvvadā sthirayauvanāḥ
43.10
ṛṣaya ūcuḥ | pramāṇaṃ varṇamāyuśca yāthātathye na kīrtitaṃ
caturṇāmapi dvīpānāṃ samāsaca tu vistarāt
43.11
sūta uvāca | bhadrāśvānāṃ yathā cihnaṃ kīrtitaṃ kīrtivarddhanāḥ
tacchṛṇudhvantu kātsnryena pūrvvasiddhairudāhṛtaṃ
43.12
devakūṭasya sarvasya prathitasyeha yatparaṃ
pūrvveṇa dikṣu sarvāsu yathāvacca prakīrtitaṃ
43.13
kulācalānāṃ pañcānāṃ nadīnāñca viśeṣataḥ
tathā janapadānāñca yathā dṛṣṭaṃ yathā śrutaṃ
43.14
śaivālo varṇamālāyaḥ korañjaścācalottamaḥ
śvetavarṇaśca nīlaśca pañcaite kulaparvatāḥ
43.15
teṣāṃ prasṛtiranyepi parvatā bahuvistarāḥ
koṭikoṭiḥ kṣitau jñeyāḥ śataśo'tha sahasraśaḥ
43.16
tairvimiśrā janapadairnānāsatvasamākulāḥ
nānāprakārajātīyāstvanekanṛpapālitāḥ
43.17
nāmadheyaiśca vikrāntaiḥ śrīmadbhiḥ puruṣarṣabhaiḥ
adhyāsitā janapadāḥ kīrtanīyāśca śobhitāḥ
43.18
teṣāntu nāmadheyāni rāṣṭrāṇi vividhāni ca
giryyantaraniviṣṭāni sameṣu viṣameṣu ca
43.18-2
tathā sumaṅgalāḥ śuddhāścandrakāntāḥ sunandanāḥ
brajakā nīlaśaileyāḥ sauvīrā vijayasthalāḥ
43.20
mahākhalāḥ sakāmāśca mahākeśāḥ sumūrddhajāḥ
vātaraṃhāḥ sopasaṅgāḥ parivāyāḥ parācakāḥ
43.21
sambhavaktā mahānetrāḥ saivālāstanapāstathā
kumudāḥ śākamaṇḍāśca uttarasaṅkīrṇabhaumakāḥ
43.22
sodakā vatsakāścaikā vārāhā hāravāmakāḥ
śaṅkhāryā bhāvimandrāśca uttarā haimabhaumakāḥ
43.23
kṛṣṇabhaumāḥ subhaumāśca mahābhaumāśca kīrtitāḥ
ete cānye ca vikhyātā nānājanapadā mayā
43.24
te pivanti mahāpuṇyāṃ mahāgaṅgāṃ mahānadīṃ
ādau trailokyavikhyātā śītā śītāmbuvāhinī
43.25
tathā ca haṃsavagatirmahācakrā ca nimnagā
cakrā vakrā ca kaṅkī ca surasā cāpagottamā
43.26
śākhāvatī cendranadī roghā maṅkāravāhinī
kāverī haritoyā ca somāvarttā śatahradā
43.27
vanamālā vasumatī pampā pampāvatī śubhā
suvarṇā pañcavarṇā ca tathā puṇyā vapuṣmatī
43.28
maṇivaprā suvaprā ca brahmabhāgā śilāśinī
kṛṣṇatoyā ca puṇyodā tathā nāgapadī śubhā
43.29
śaivālinī maṇitaṭā cārodā cāruṇāvatī
tathā viṣṇupadī caiva mahāpuṇyā mahānadī
43.30
hiraṇyavāhinīlā ca (1) skandamālā surāvatī
vāmodā ca patākā ca vetālī ca mahānadī
43.31
etā gaṅgā mahānadyo nāyikā. parikīrttitāḥ
kṣudranadyastvasaṃkhyātāḥ śataśo'tha sahasraśaḥ
43.32
pūrvvadvīpasya vāhinyaḥ puṇyavatyaśca kīrttitāḥ
kīrttanenāpi caitāsāṃ pūtaḥ syāditi me matiḥ
43.33
samṛddharāṣṭraṃ sphītañca nānājanapadākulaṃ
nānāmṛkṣavanoddeśaṃ nānānagasuveṣṭitaṃ (1)
43.34
naranārīgaṇākīrṇaṃ(2) nityaṃ pramuditaṃ śivaṃ
bahudhānyavanopetaṃ nānārūpatipālitaṃ
upetaṃ kīrttanaśatairnānāratnākarākaraṃ
43.35
tasmindeśe samākhyātā hemaśaṅkhadalaprabhāḥ
mahākāyā mahāvīryyāḥ puruṣāḥ puruṣarṣabhāḥ
43.36
sambhāṣaṇaṃ darśanañca samasthānopasevanaṃ
devaiḥ saha mahābhāgāḥ kurvvate tatra vai prajāḥ
43.37
daśavarṣasahasrāṇi teṣāmāyuḥ prakīrttitaṃ
dharmādharmaviśeṣaśca na teṣvasti mahātmasu
ahiṃsā satyavākyañca prakṛtyaiva hi vartate
43.38
te bhaktyā śaṅkaraṃ devaṃ gaurīṃ paramavaiṣṇavīṃ(3)
ijyāpūjānamaskārāṃstābhyāṃ nityaṃ prayuñjate
43.38.p1
iti śrīmadbhāpurāṇe vāyuprokta bhuvanavinyāso nāma tricatvāriṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (8)
- Vāyupurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Brahmāṇḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Southern recension — Sanskrit
- Matsya — Sanskrit
- Śivatattvaratnākara — Basappa Nāyaka 1684, Sanskrit
- Śivattvaratnākara — Basava, Sanskrit