Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 1.10: daśamo'dhyāyaḥ | brahmaviṣṇubhyāṃ pañcakṛtyamoṅkāramantraṃ copadiśya śivasyāntardhānam

Śivapurāṇa (complete text) 1.10

Language
Sanskrit

Contents

daśamo'dhyāyaḥ | brahmaviṣṇubhyāṃ pañcakṛtyamoṅkāramantraṃ copadiśya śivasyāntardhānam

1.10.1

brahmaviṣṇū ūcatuḥ
sargādipañcakṛtyasya lakṣaṇaṃ brūhi nau prabho |
śiva uvāca |
matkṛtyabodhanaṃ guhyaṃ kṛpayā prabravīmi vām ||

1.10.2

sṛṣṭiḥ sthitiśca saṃhārastirobhāvo'pyanugrahaḥ |
pañcaiva me jagatkṛtyaṃ nityasiddhamajācyutau ||

1.10.3

sargaḥ saṃsārasaṃrambhastatpratiṣṭhā sthitirmatā |
saṃhāro mardanaṃ tasya tirobhāvastadutkramaḥ ||

1.10.4

tanmokṣo'nugrahastanme kṛtyamevaṃ hi pañcakam |
kṛtyametadvahatyanyastūṣṇīṃ gopurabimbavat ||

1.10.5

sargādi yaccatuḥkṛtyaṃ saṃsāraparijṛmbhaṇam |
pañcamaṃ muktiheturvai nityaṃ mayi ca susthiram ||

1.10.6

tadidaṃ pañcabhūteṣu dṛśyate māmakairjanaiḥ |
sṛṣṭirbhūmau sthitistoye saṃhāraḥ pāvake tathā ||

1.10.7

tirobhāvo'nile tadvadanugraha ihāmbare |
sṛjyate dharayā sarvamadbhiḥ sarvaṃ pravardhate ||

1.10.8

ardyate tejasā sarvaṃ vāyunā cāpanīyate |
vyomnānugṛhyate sarvaṃ jñeyamevaṃ hi sūribhiḥ ||

1.10.9

pañcakṛtyamidaṃ voḍhuṃ mamāsti mukhapañcakam |
caturdikṣu caturvaktraṃ tanmadhye pañcamaṃ mukham ||

1.10.10

yuvābhyāṃ tapasā labdhametatkṛtyadvayaṃ sutau |
sṛṣṭisthityabhidhaṃ bhāgyaṃ mattaḥ prītādatipriyam ||

1.10.11

tathā rudramaheśābhyāmanyatkṛtyadvayaṃ param |
anugrahākhyaṃ kenāpi labdhuṃ naiva hi śakyate ||

1.10.12

tatsarvaṃ paurvikaṃ karma yuvābhyāṃ kālavismṛtam |
na tad rudramaheśābhyāṃ vismṛtaṃ karma tādṛśam ||

1.10.13

rūpe veṣe ca kṛtye ca vāhane cāsane tathā |
āyudhādau ca matsāmyamasmābhistatkṛte kṛtam ||

1.10.14

maddhyānavirahādvatsau mauḍhyaṃ vāmevamāgatam |
majjñāne sati maivaṃ syānmānaṃ rūpaṃ maheśavat ||

1.10.15

tasmānmajjñānasiddhyarthaṃ mantramoṅkāranāmakam |
itaḥ paraṃ prajapataṃ māmakaṃ mānabhañjanam ||

1.10.16

upādiśaṃ nijaṃ mantramoṅkāramurumaṅgalam |
ūm̐kāro manmukhājjajñe prathamaṃ matprabodhakaḥ ||

1.10.17

vācako'yamahaṃ vācyo mantro'yaṃ hi madātmakaḥ |
tadanusmaraṇaṃ nityaṃ mamānusmaraṇaṃ bhavet ||

1.10.18

akāra uttarāt pūrvamukāraḥ paścimānanāt |
makāro dakṣiṇamukhād binduḥ prāṅmukhatastathā ||

1.10.19

nādo madhyamukhādevaṃ pañcadhāsau vijṛmbhitaḥ |
ekībhūtaḥ punastadvadomityekākṣaro'bhavat ||

1.10.20

nāmarūpātmakaṃ sarvaṃ vedabhūtakuladvayam |
vyāptametena mantreṇa śivaśaktyośca bodhakaḥ ||

1.10.21

asmāt pañcākṣaraṃ jajñe bodhakaṃ sakalasya tat |
akārādikrameṇaiva nakārādi yathākramam ||

1.10.22

asmāt pañcākṣarājjātā mātṛkāḥ pañcabhedataḥ |
tasmācchiraścaturvaktrāttripādgāyatrireva hi ||

1.10.23

vedaḥ sarvastato jajñe tato vai mantrakoṭayaḥ |
tattanmantreṇa tatsiddhiḥ sarvasiddhirito bhavet ||

1.10.24

anena mantrakandena bhogo mokṣaśca siddhyati |
sakalā mantrarājānaḥ sākṣādbhogapradāḥ śubhāḥ ||

1.10.25

nandikeśvara uvāca |
punastayostatra tiraḥ paṭaṃ guruḥ prakalpya mantraṃ ca samādiśat param |
nidhāya tacchīrṣṇi karāmbujaṃ śanai-rudaṅmukhaṃ saṃsthitayoḥ sahāmbikaḥ ||

1.10.26

triruccāryāgrahīnmantraṃ yantratantroktipūrvakam |
śiṣyau ca tau dakṣiṇāyāmātmānaṃ ca samārpayat ||

1.10.27

prabaddhahastau kila tau tadantike tamūcaturdevavaraṃ jagadgurum ||

1.10.28

brahmācyutāvūcatuḥ
namo niṣkalarūpāya namo niṣkalatejase |
namaḥ sakalanāthāya namaste sakalātmane ||

1.10.29

namaḥ praṇavavācyāya namaḥ praṇavaliṅgine |
namaḥ sṛṣṭyādikartre ca namaḥ pañcamukhāya te ||

1.10.30

pañcabrahmasvarūpāya pañcakṛtyāya te namaḥ |
ātmane brahmaṇe tubhyamanantaguṇaśaktaye ||

1.10.31

sakalākalarūpāya śambhave gurave namaḥ |
iti stutvā guruṃ padyairbrahmā viṣṇuśca nematuḥ ||

1.10.32

īśvara uvāca |
vatsakau sarvatattvaṃ ca kathitaṃ darśitaṃ ca vām |
japataṃ praṇavaṃ mantraṃ devīdiṣṭaṃ madātmakam ||

1.10.33

jñānaṃ ca susthiraṃ bhāgyaṃ sarvaṃ bhavati śāśvatam |
ārdrāyāṃ ca caturdaśyāṃ tajjapyaṃ tvakṣayaṃ bhavet ||

1.10.34

sūryagatyā mahārdrāyāmekaṃ koṭiguṇaṃ bhavet |
mṛgaśīrṣāntimo bhāgaḥ punarvasvādimastathā ||

1.10.35

ārdrāsamaṃ sadā jñeyaṃ pūjāhomāditarpaṇe |
darśanaṃ tu prabhāte ca prātaḥsaṅgavakālayoḥ ||

1.10.36

caturdaśī tathā grāhyā niśīthavyāpinī bhavet |
pradoṣavyāpinī caiva parayuktā praśasyate ||

1.10.37

liṅgaṃ veraṃ ca me tulyaṃ yajatāṃ liṅgamuttamam |
tasmālliṅgaṃ paraṃ pūjyaṃ verādapi mumukṣubhiḥ ||

1.10.38

liṅgamoṅkāramantreṇa veraṃ pañcākṣareṇa tu |
svayameva hi saddravyaiḥ pratiṣṭhāpyaṃ parairapi ||

1.10.39

pūjayedupacāraiśca matpadaṃ sulabhaṃ bhavet |
iti śāsya tathā śiṣyau tatraivāntarhitaḥ śivaḥ ||

1.10.39.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe prathamāyāṃ vidyeśvarasaṃhitāyāmoṅkāropadeśavarṇanaṃ nāma daśamo'dhyāyaḥ ||

1.10.39.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

1.10.39.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

1.10.39.p4

vidyeśvarasaṃhitā

Other recensions (2)