Shivapurana 1.25: pañcaviṃśo'dhyāyaḥ | rudrākṣamāhātmyam
Śivapurāṇa (complete text) 1.25
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.25.95 — 2 parts
pañcaviṃśo'dhyāyaḥ | rudrākṣamāhātmyam
1.25.1
sūta uvāca |
śaunakarṣe mahāprājña śivarūpa mahāpate |
śṛṇu rudrākṣamāhātmyaṃ samāsāt kathayāmyaham ||
1.25.2
śivapriyatamo jñeyo rudrākṣaḥ parapāvanaḥ |
darśanāt sparśanājjāpyāt sarvapāpaharaḥ smṛtaḥ ||
1.25.3
purā rudrākṣamahimā devyagre kathito mune |
lokopakaraṇārthāya śivena paramātmanā ||
1.25.4
śiva uvāca |
śrūyatāṃ tu maheśāni rudrākṣamahimā śive |
kathayāmi tava prītyā bhaktānāṃ hitakāmyayā ||
1.25.5
divyavarṣasahasrāṇi maheśāni punaḥ purā |
tapaḥ prakurvatastrastaṃ manaḥ saṃyamya vai mama ||
1.25.6
svatantreṇa pareśena lokopakṛtikāriṇā |
līlayā parameśāni cakṣurunmīlitaṃ mayā ||
1.25.7
puṭābhyāṃ cārucakṣurbhyāṃ patitā jalabindavaḥ |
tatrāśrubinduto jātā vṛkṣā rudrākṣasaṃjñakāḥ ||
1.25.8
sthāvaratvamanuprāpya bhaktānugrahakāraṇāt |
te dattā viṣṇubhaktebhyaścaturvarṇebhya eva ca ||
1.25.9
bhūmau gauḍodbhavāṃścakre rudrākṣāñchivavallabhān |
mathurāyāmayodhyāyāṃ laṅkāyāṃ malaye tathā ||
1.25.10
sahyādrau ca tathā kāśyāṃ deśeṣvanyeṣu vā tathā |
parānasahyapāpaughabhedanāñchrutinodanān ||
1.25.11
brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrā jātā mamājñayā |
rudrākṣāste pṛthivyāṃ tu tajjātīyāḥ śubhākṣakāḥ ||
1.25.12
śvetaraktāḥ pītakṛṣṇā varṇā jñeyāḥ kramād budhaiḥ |
svajātīyaṃ nṛbhirdhāryaṃ rudrākṣaṃ varṇataḥ kramāt ||
1.25.13
varṇaistu tatphalaṃ dhāryaṃ bhuktimuktiphalepsubhiḥ |
śivabhaktairviśeṣeṇa śivayoḥ prītaye sadā ||
1.25.14
dhātrīphalapramāṇaṃ yacchreṣṭhametadudāhṛtam |
badarīphalamātraṃ tu madhyamaṃ samprakīrtitam ||
1.25.15
adhamaṃ caṇamātraṃ syāt prakriyaiṣā parocyate |
śṛṇu pārvati suprītyā bhaktānāṃ hitakāmyayā ||
1.25.16
badarīphalamātraṃ ca yat syāt kila maheśvari |
tathāpi phaladaṃ loke sukhasaubhāgyavardhanam ||
1.25.17
dhātrīphalasamaṃ yat syāt sarvāriṣṭavināśanam |
guñjayā sadṛśaṃ yat syāt sarvārthaphalasādhanam ||
1.25.18
yathā yathā laghuḥ syādvai tathādhikaphalapradaḥ |
ekaikataḥ phalaṃ proktaṃ daśāṃśairadhikaṃ budhaiḥ ||
1.25.19
rudrākṣadhāraṇaṃ proktaṃ pāpanāśanahetave |
tasmācca dhāraṇīyo vai sarvārthasādhano dhruvam ||
1.25.20
yathā ca dṛśyate loke rudrākṣaḥ phaladaḥ śubhaḥ |
na tathā dṛśyate'nyā ca mālikā parameśvari ||
1.25.21
samāḥ snigdhā dṛḍhāḥ sthūlāḥ kaṇṭakaiḥ saṃyutāḥ śubhāḥ |
rudrākṣāḥ kāmadā devi bhuktimuktipradāḥ sadā ||
1.25.22
kṛmiduṣṭaṃ chinnabhinnaṃ kaṇṭakairhīnameva ca |
vraṇayuktamavṛttaṃ ca rudrākṣān ṣaḍ vivarjayet ||
1.25.23
svayameva kṛtadvāraṃ rudrākṣaṃ syādihottamam |
yattu pauruṣayatnena kṛtaṃ tanmadhyamaṃ bhavet ||
1.25.24
rudrākṣadhāraṇaṃ proktaṃ mahāpātakanāśanam |
rudrasaṅkhyāśataṃ dhṛtvā rudrarūpo bhavennaraḥ ||
1.25.25
ekādaśaśatānīha dhṛtvā yatphalamāpyate |
tatphalaṃ śakyate naiva vaktuṃ varṣaśatairapi ||
1.25.26
śatārdhena yutaiḥ pañcaśatairvai mukuṭaṃ matam |
rudrākṣairviracetsamyagbhaktimānpuruṣo varaḥ ||
1.25.27
tribhiḥ śataiḥ ṣaṣṭiyuktaistrirāvṛttyā tathā punaḥ |
rudrākṣairupavītaṃ ca nirmīyādbhaktitatparaḥ ||
1.25.28
śikhāyāṃ ca trayaṃ proktaṃ rudrakṣāṇāṃ maheśvari |
karṇayoḥ ṣaṭ ca ṣaṭ caiva vāmadakṣiṇayostathā ||
1.25.29
śatamekottaraṃ kaṇṭhe bāhvorvai rudrasaṅkhyayā |
kūrparadvārayostatra maṇibandhe tathā punaḥ ||
1.25.30
upavīte trayaṃ dhāryaṃ śivabhaktiratairnaraiḥ |
śeṣānurvaritānpañca sammitāndhārayetkaṭau ||
1.25.31
etatsaṅkhyā dhṛtā yena rudrākṣāḥ parameśvari |
tadrūpaṃ tu praṇamyaṃ hi stutyaṃ sarvairmaheśavat ||
1.25.32
evambhūtaṃ sthitaṃ dhyāne yadā kṛtvāsane janam |
śiveti vyāharaṃścaiva dṛṣṭvā pāpaiḥ pramucyate ||
1.25.33
śatādhikasahasrasya vidhireṣa prakīrtitaḥ |
tadabhāve prakāro'nyaḥ śubhaḥ samprocyate mayā ||
1.25.34
śikhāyāmekarudrākṣaṃ śirasā triṃśataṃ vahet |
pañcāśacca gale dadhyād bāhvoḥ ṣoḍaśa ṣoḍaśa ||
1.25.35
maṇibandhe dvādaśa dviskandhe pañcaśataṃ vahet |
aṣṭottaraśatairmālyamupavītaṃ prakalpayet ||
1.25.36
evaṃ sahasrarudrākṣāndhārayedyo dṛḍhavrataḥ |
taṃ namanti surāḥ sarve yathā rudrastathaiva saḥ ||
1.25.37
ekaṃ śikhāyāṃ rudrākṣaṃ catvāriṃśattu mastake |
dvātriṃśatkaṇṭhadeśe tu vakṣasyaṣṭottaraṃ śatam ||
1.25.38
ekaikaṃ karṇayoḥ ṣaṭ ṣaṭ bāhvoḥ ṣoḍaśa ṣoḍaśa |
karayo ravimānena dviguṇena munīśvara ||
1.25.39
saṅkhyā prītidhṛtā yena so'pi śaivajanaḥ paraḥ |
śivavatpūjanīyo hi vandyaḥ sarvairabhīkṣṇaśaḥ ||
1.25.40
śirasīśānamantreṇa karṇe tatpuruṣeṇa ca |
aghoreṇa gale dhāryaṃ tenaiva hṛdaye'pi ca ||
1.25.41
aghorabījamantreṇa karayordhārayetsudhīḥ |
pañcadaśākṣagrathitāṃ vāmadevena codare ||
1.25.42
pañcabrahmabhiraṅgaiśca trimālāṃ pañca sapta ca |
atha vā mūlamantreṇa sarvānakṣāṃstu dhārayet ||
1.25.43
madyaṃ māṃsaṃ tu laśunaṃ palāṇḍuṃ śigrumeva ca |
śleṣmāntakaṃ viḍvarāhaṃ bhakṣaṇe varjayettataḥ ||
1.25.44
valakṣaṃ rudrākṣaṃ dvijatanubhireveha vihitaṃ suraktaṃ kṣatrāṇāṃ pramuditamume pītamasakṛt |
tato vaiśyairdhāryaṃ pratidivasabhāvaśyakamaho tathā kṛṣṇaṃ śūdraiḥ śrutigaditamārgo'yamagaje ||
1.25.45
varṇī vanī gṛhayatīrniyamena dadhyā-detadrahasyaparamo na hi jātu tiṣṭhet |
rudrākṣadhāraṇamidaṃ sukṛtaiśca labhyaṃ tyaktvedametadakhilānnarakān prayānti ||
1.25.46
ādāvāmalakāstato laghutarā rugṇāstataḥ kaṇṭakaiḥ sandaṣṭāḥ kṛmibhistanūpakaraṇa-cchidreṇa hīnāstathā |
dhāryā naiva śubhepsubhiścaṇakavad rudrākṣamapyantato rudrākṣo mama liṅgamaṅgalamume sūkṣmaṃ praśastaṃ sadā ||
1.25.47
sarvāśramāṇāṃ varṇānāṃ strīśūdrāṇāṃ śivājñayā |
dhāryāḥ sadaiva rudrākṣā yatīnāṃ praṇavena hi ||
1.25.48
divā bibhradrātrikṛtai rātrau bibhraddivākṛtaiḥ |
prātarmadhyāhnasāyāhne mucyate sarvapātakaiḥ ||
1.25.49
ye tripuṇḍradharā loke jaṭādhāriṇa eva ye |
ye rudrākṣadharāste vai yamalokaṃ prayānti na ||
1.25.50
rudrākṣamekaṃ śirasā bibharti tathā tripuṇḍraṃ ca lalāṭamadhye |
pañcākṣaraṃ ye hi japanti mantraṃ pūjyā bhavadbhiḥ khalu te hi sādhavaḥ ||
1.25.51
yasyāṅge nāsti rudrākṣastripuṇḍraṃ bhālapaṭṭake |
mukhe pañcākṣaraṃ nāsti tamānaya yamālayam ||
1.25.52
jñātvā jñātvā tatprabhāvaṃ bhasmarudrākṣadhāriṇaḥ |
te pūjyāḥ sarvadāsmākaṃ no netavyāḥ kadācana ||
1.25.53
evamājñāpayāmāsa kālo'pi nijakiṅkarān |
tatheti matvā te sarve tūṣṇīmāsansuvismitāḥ ||
1.25.54
ata eva mahādevi rudrākṣo'pyaghanāśanaḥ |
taddharo matpriyaḥ śuddho'tyaghavānapi pārvati ||
1.25.55
haste bāhau tathā mūrdhni rudrākṣaṃ dhārayettu yaḥ |
avadhyaḥ sarvabhūtānāṃ rudrarūpī caredbhuvi ||
1.25.56
surāsurāṇāṃ sarveṣāṃ vandanīyaḥ sadā sa vai |
pūjanīyo hi dṛṣṭasya pāpahā ca yathā śivaḥ ||
1.25.57
dhyānajñānāvamukto'pi rudrākṣaṃ dhārayettu yaḥ |
sarvapāpavinirmuktaḥ sa yāti paramāṃ gatim ||
1.25.58
rudrākṣeṇa japanmantraṃ puṇyaṃ koṭiguṇaṃ bhavet |
daśakoṭiguṇaṃ puṇyaṃ dhāraṇāllabhate naraḥ ||
1.25.59
yāvatkālaṃ hi jīvasya śarīrastho bhavetsa vai |
tāvatkālaṃ svalpamṛtyurna taṃ devi vibādhate ||
1.25.60
tripuṇḍreṇa ca saṃyuktaṃ rudrākṣāvilasāṅgakam |
mṛtyuñjayaṃ japantaṃ ca dṛṣṭvā rudraphalaṃ labhet ||
1.25.61
pañcadevapriyaścaiva sarvadevapriyastathā |
sarvamantrāñjapedbhakto rudrākṣamālayā priye ||
1.25.62
viṣṇvādidevabhaktāśca dhārayeyurna saṃśayaḥ |
rudrabhakto viśeṣeṇa rudrākṣāndhārayetsadā ||
1.25.63
rudrākṣā vividhāḥ proktāsteṣāṃ bhedān vadāmyaham |
śṛṇu pārvati sadbhaktyā bhuktimuktiphalapradān ||
1.25.64
ekavaktraḥ śivaḥ sākṣādbhuktimuktiphalapradaḥ |
tasya darśanamātreṇa brahmahatyāṃ vyapohati ||
1.25.65
yatra sampūjitastatra lakṣmīrdūratarā nahi |
naśyantyupadravāḥ sarve sarvakāmā bhavanti hi ||
1.25.66
dvivaktro devadeveśaḥ sarvakāmaphalapradaḥ |
viśeṣataḥ sa rudrākṣo govadhaṃ nāśayed drutam ||
1.25.67
trivaktro yo hi rudrākṣaḥ sākṣātsādhanadaḥ sadā |
tatprabhāvādbhaveyurvai vidyāḥ sarvāḥ pratiṣṭhitāḥ ||
1.25.68
caturvaktraḥ svayaṃ brahmā narahatyāṃ vyapohati |
darśanāt sparśanāt sadyaścaturvargaphalapradaḥ ||
1.25.69
pañcavaktraḥ svayaṃ rudraḥ kālāgnirnāmataḥ prabhuḥ |
sarvamuktipradaścaiva sarvakāmaphalapradaḥ ||
1.25.70
agamyāgamanaṃ pāpamabhakṣyasya ca bhakṣaṇam |
ityādisarvapāpāni pañcavaktro vyapohati ||
1.25.71
ṣaḍvaktraḥ kārtikeyastu dhāraṇād dakṣiṇe bhuje |
brahmahatyādikaiḥ pāpairmucyate nātra saṃśayaḥ ||
1.25.72
saptavaktro maheśāni hyanaṅgo nāma nāmataḥ |
dhāraṇāttasya deveśi daridro'pīśvaro bhavet ||
1.25.73
rudrākṣaścāṣṭavaktraśca vasumūrtiśca bhairavaḥ |
dhāraṇāttasya pūrṇāyurmṛto bhavati śūlabhṛt ||
1.25.74
bhairavo navavaktraśca kapilaśca muniḥ smṛtaḥ |
durgā vā tadadhiṣṭhātrī navarūpā maheśvarī ||
1.25.75
taṃ dhārayedvāmahaste rudrākṣaṃ bhaktitatparaḥ |
sarveśvaro bhavennūnaṃ mama tulyo na saṃśayaḥ ||
1.25.76
daśavaktro maheśāni svayaṃ devo janārdanaḥ |
dhāraṇāttasya deveśi sarvānkāmānavāpnuyāt ||
1.25.77
ekādaśamukho yastu rudrākṣaḥ parameśvari |
sa rudro dhāraṇāttasya sarvatra vijayī bhavet ||
1.25.78
dvādaśāsyaṃ tu rudrākṣaṃ dhārayet keśadeśake |
ādityāścaiva te sarve dvādaśaiva sthitāstathā ||
1.25.79
trayodaśamukho viśvedevastaddhāraṇānnaraḥ |
sarvānkāmānavāpnoti saubhāgyaṃ maṅgalaṃ labhet ||
1.25.80
caturdaśamukho yo hi rudrākṣaḥ paramaḥ śivaḥ |
dhārayenmūrdhni taṃ bhaktyā sarvapāpaṃ praṇaśyati ||
1.25.81
iti rudrākṣabhedā hi proktā vai mukhabhedataḥ |
tattanmantrāñchṛṇu prītyā kramācchaileśvarātmaje ||
1.25.82
oṃ hrīṃ namaḥ 1 oṃ namaḥ 2 oṃ klīṃ namaḥ 3 oṃ hrīṃ namaḥ 4 oṃ hrīṃ namaḥ 5 oṃ hrīṃ huṃ namaḥ 6 oṃ huṃ namaḥ 7 oṃ huṃ namaḥ 8 oṃ hrīṃ huṃ namaḥ 9 oṃ hrīṃ namaḥ 10 oṃ hrīṃ huṃ namaḥ 11 oṃ krauṃ kṣauṃ rauṃ namaḥ 12 oṃ hrīṃ namaḥ 13 oṃ namaḥ 14 bhaktiśraddhāyutaścaiva sarvakāmārthasiddhaye |
rudrākṣāndhārayenmantrairdevi ālasyavarjitaḥ ||
1.25.83
vinā mantreṇa ho dhatte rudrākṣaṃ bhuvi mānavaḥ |
sa yāti narakaṃ ghoraṃ yāvadindrāścaturdaśa ||
1.25.84
rudrākṣamālinaṃ dṛṣṭvā bhūtapretapiśācakāḥ |
ḍākinī śākinī caiva ye cānye drohakārakāḥ ||
1.25.85
kṛtrimaṃ caiva yatkiñcidabhicārādikaṃ ca yat |
tatsarvaṃ dūrato yāti dṛṣṭvā śaṅkitavigraham ||
1.25.86
rudrākṣamālinaṃ dṛṣṭvā śivo viṣṇuḥ prasīdati |
devī gaṇapatiḥ sūryaḥ surāścānye'pi pārvati ||
1.25.87
evaṃ jñātvā tu māhātmyaṃ rudrākṣasya maheśvari |
samyagdhāryāḥ samantrāśca bhaktyā dharmavivṛddhaye ||
1.25.88
ityuktaṃ girijāgre hi śivena paramātmanā |
bhasmarūdrākṣamāhātmyaṃ bhuktimuktiphalapradam ||
1.25.89
śivasyātipriyau jñeyau bhasmarudrākṣadhāriṇau |
taddhāraṇaprabhāvāddhi bhuktirmuktirna saṃśayaḥ ||
1.25.90
bhasmarudrākṣadhārī yaḥ śivabhaktaḥ sa ucyate |
pañcākṣarajapāsaktaḥ paripūrṇaśca sanmukhe ||
1.25.91
vinā bhasmatripuṇḍreṇa vinā rudrākṣamālayā |
pūjito'pi mahādevo nābhīṣṭaphaladāyakaḥ ||
1.25.92
tatsarvaṃ ca samākhyātaṃ yatpṛṣṭaṃ hi munīśvara |
bhasmarudrākṣamāhātmyaṃ sarvakāmasamṛddhidam ||
1.25.93
etadyaḥ śṛṇuyānnityaṃ māhātmyaṃ paramaṃ śubham |
rudrākṣabhasmanorbhaktyā sarvānkāmānavāpnuyāt ||
1.25.94
iha sarvasukhaṃ bhuktvā putrapautrādisaṃyutaḥ |
labhetparatra sanmokṣaṃ śivasyātipriyo bhavet ||
1.25.95
vidyeśvarasaṃhiteyaṃ kathitā vo munīśvarāḥ |
sarvasiddhipradā nityaṃ muktidā śivaśāsanāt ||
1.25.95.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe prathamāyāṃ vidyeśvarasaṃhitāyāṃ sādhyasādhanakhaṇḍe rudrākṣamahātmyavarṇanaṃ nāma pañcaviṃśo'dhyāyaḥ ||
1.25.95.p2
samāpteyaṃ prathamā vidyeśvarasaṃhitā ||
Other recensions (2)
- Śivapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (2)
- Candrajñānāgama — Sanskrit
- Agnipurāṇa — Vyāsa, Sanskrit