Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 1.4: caturtho'dhyāyaḥ | śravaṇakīrtamananānāṃ śreṣṭhatvam

Śivapurāṇa (complete text) 1.4

Language
Sanskrit

Contents

caturtho'dhyāyaḥ | śravaṇakīrtamananānāṃ śreṣṭhatvam

1.4.1

munaya ūcuḥ |
mananaṃ kīdṛśaṃ brahmañchravaṇaṃ cāpi kīdṛśam |
kīrtanaṃ vā kathaṃ tasya kīrtayaitadyathāyatham ||

1.4.2

brahmovāca |
pūjājapeśaguṇarūpavilāsanāmnāṃ yuktipriyeṇa manasā pariśodhanaṃ yat |
tatsantataṃ mananamīśvaradṛṣṭilabhyaṃ sarveṣu sādhanavareṣvapi mukhyamukhyam ||

1.4.3

gītātmanā śrutipadena ca bhāṣayā vā śambhupratāpaguṇarūpavilāsanāmnām |
vācā sphuṭaṃ tu rasavat stavanaṃ yadasya tatkīrtanaṃ bhavati sādhanamatra madhyam ||

1.4.4

yenāpi kena karaṇena ca śabdapuñjaṃ yatra kvacicchivaparaṃ śravaṇendriyeṇa |
strīkelivad dṛḍhataraṃ praṇidhīyate yat tadvai budhāḥ śravaṇamatra jagatprasiddham ||

1.4.5

satsaṅgamena bhavati śravaṇaṃ purastāt saṅkīrtanaṃ paśupateratha tad dṛḍhaṃ syāt |
sarvottamaṃ bhavati tanmananaṃ tadante sarvaṃ hi sambhavati śaṅkaradṛṣṭipāte ||

1.4.6

sūta uvāca |
asmin sādhanamāhātmye purā vṛttaṃ munīśvarāḥ |
yuṣmadarthaṃ pravakṣyāmi śṛṇudhvamavadhānataḥ ||

1.4.7

purā mama gururvyāsaḥ parāśaramuneḥ sutaḥ |
tapaścacāra sambhrāntaḥ sarasvatyāstaṭe śubhe ||

1.4.8

gacchan yadṛcchayā tatra vimānenārkarociṣā |
sanatkumāro bhagavān dadarśa mama deśikam ||

1.4.9

dhyānārūḍhaḥ prabuddho'sau dadarśa tamajātmajam |
praṇipatyāha sambhrāntaḥ paraṃ kautūhalaṃ muniḥ ||

1.4.10

dattvārghyamasmai pradadau devayogyaṃ ca viṣṭaram |
prasannaḥ prāha taṃ prahvaṃ prabhurgambhīrayā girā ||

1.4.11

sanatkumāra uvāca
satyaṃ vastu mune dadhyāḥ sākṣātkaraṇagocaraḥ |
sa śivo'tha sahāyo'tra tapaścarasi kiṅkṛte ||

1.4.12

evamuktaḥ kumāreṇa provāca svāśayaṃ muniḥ |
dharmārthakāmamokṣāśca vedamārge kṛtādarāḥ ||

1.4.13

bahudhā sthāpitā loke mayā tvatkṛpayā tathā |
evaṃ bhūtasya me'pyevaṃ gurubhūtasya sarvataḥ ||

1.4.14

muktisādhanakaṃ jñānaṃ nodeti paramādbhutam |
tapaścarāmi muktyarthaṃ na jāne tatra kāraṇam ||

1.4.15

itthaṃ kumāro bhagavān vyāsena muninārthitaḥ |
samarthaḥ prāha viprendrā niścayaṃ muktikāraṇam ||

1.4.16

śravaṇaṃ kīrtanaṃ śambhormananaṃ ca mahattaram |
trayaṃ sādhanamuktaṃ ca vidyate vedasammatam ||

1.4.17

purāhamatha sambhrānto hyanyasādhanasambhramaḥ |
acale mandare śaile tapaścaraṇamācaram ||

1.4.18

śivājñayā tataḥ prāpto bhagavān nandikeśvaraḥ |
sa me dayālurbhagavān sarvasākṣī gaṇeśvaraḥ ||

1.4.19

uvāca mahyaṃ sasnehaṃ muktisādhanamuttamam |
śravaṇaṃ kīrtanaṃ śambhormananaṃ vedasammatam ||

1.4.20

trikaṃ ca sādhanaṃ mukteḥ śivena mama bhāṣitam |
śravaṇāditrikaṃ brahman kuruṣveti muhurmuhuḥ ||

1.4.21

evamuktvā tato vyāsaṃ sānugo vidhinandanaḥ |
jagāma svavimānena padaṃ paramaśobhanam ||

1.4.22

evamuktaṃ samāsena pūrvavṛttāntamuttamam |
ṛṣaya ūcuḥ |
śravaṇāditrayaṃ sūta muktyupāyastvayeritaḥ ||

1.4.23

śravaṇāditrike'śaktaḥ kiṃ kṛtvā mucyate janaḥ |
ayatnenaiva muktiḥ syāt karmaṇā kena hetunā ||

1.4.23.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe prathamāyāṃ vidyeśvarasaṃhitāyāṃ sādhyasādhanakhaṇḍe caturtho'dhyāyaḥ ||

1.4.23.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

1.4.23.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

1.4.23.p4

vidyeśvarasaṃhitā

Other recensions (2)