Shivapurana 1.4: caturtho'dhyāyaḥ | śravaṇakīrtamananānāṃ śreṣṭhatvam
Śivapurāṇa (complete text) 1.4
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.4.23 — 4 parts
caturtho'dhyāyaḥ | śravaṇakīrtamananānāṃ śreṣṭhatvam
1.4.1
munaya ūcuḥ |
mananaṃ kīdṛśaṃ brahmañchravaṇaṃ cāpi kīdṛśam |
kīrtanaṃ vā kathaṃ tasya kīrtayaitadyathāyatham ||
1.4.2
brahmovāca |
pūjājapeśaguṇarūpavilāsanāmnāṃ yuktipriyeṇa manasā pariśodhanaṃ yat |
tatsantataṃ mananamīśvaradṛṣṭilabhyaṃ sarveṣu sādhanavareṣvapi mukhyamukhyam ||
1.4.3
gītātmanā śrutipadena ca bhāṣayā vā śambhupratāpaguṇarūpavilāsanāmnām |
vācā sphuṭaṃ tu rasavat stavanaṃ yadasya tatkīrtanaṃ bhavati sādhanamatra madhyam ||
1.4.4
yenāpi kena karaṇena ca śabdapuñjaṃ yatra kvacicchivaparaṃ śravaṇendriyeṇa |
strīkelivad dṛḍhataraṃ praṇidhīyate yat tadvai budhāḥ śravaṇamatra jagatprasiddham ||
1.4.5
satsaṅgamena bhavati śravaṇaṃ purastāt saṅkīrtanaṃ paśupateratha tad dṛḍhaṃ syāt |
sarvottamaṃ bhavati tanmananaṃ tadante sarvaṃ hi sambhavati śaṅkaradṛṣṭipāte ||
1.4.6
sūta uvāca |
asmin sādhanamāhātmye purā vṛttaṃ munīśvarāḥ |
yuṣmadarthaṃ pravakṣyāmi śṛṇudhvamavadhānataḥ ||
1.4.7
purā mama gururvyāsaḥ parāśaramuneḥ sutaḥ |
tapaścacāra sambhrāntaḥ sarasvatyāstaṭe śubhe ||
1.4.8
gacchan yadṛcchayā tatra vimānenārkarociṣā |
sanatkumāro bhagavān dadarśa mama deśikam ||
1.4.9
dhyānārūḍhaḥ prabuddho'sau dadarśa tamajātmajam |
praṇipatyāha sambhrāntaḥ paraṃ kautūhalaṃ muniḥ ||
1.4.10
dattvārghyamasmai pradadau devayogyaṃ ca viṣṭaram |
prasannaḥ prāha taṃ prahvaṃ prabhurgambhīrayā girā ||
1.4.11
sanatkumāra uvāca
satyaṃ vastu mune dadhyāḥ sākṣātkaraṇagocaraḥ |
sa śivo'tha sahāyo'tra tapaścarasi kiṅkṛte ||
1.4.12
evamuktaḥ kumāreṇa provāca svāśayaṃ muniḥ |
dharmārthakāmamokṣāśca vedamārge kṛtādarāḥ ||
1.4.13
bahudhā sthāpitā loke mayā tvatkṛpayā tathā |
evaṃ bhūtasya me'pyevaṃ gurubhūtasya sarvataḥ ||
1.4.14
muktisādhanakaṃ jñānaṃ nodeti paramādbhutam |
tapaścarāmi muktyarthaṃ na jāne tatra kāraṇam ||
1.4.15
itthaṃ kumāro bhagavān vyāsena muninārthitaḥ |
samarthaḥ prāha viprendrā niścayaṃ muktikāraṇam ||
1.4.16
śravaṇaṃ kīrtanaṃ śambhormananaṃ ca mahattaram |
trayaṃ sādhanamuktaṃ ca vidyate vedasammatam ||
1.4.17
purāhamatha sambhrānto hyanyasādhanasambhramaḥ |
acale mandare śaile tapaścaraṇamācaram ||
1.4.18
śivājñayā tataḥ prāpto bhagavān nandikeśvaraḥ |
sa me dayālurbhagavān sarvasākṣī gaṇeśvaraḥ ||
1.4.19
uvāca mahyaṃ sasnehaṃ muktisādhanamuttamam |
śravaṇaṃ kīrtanaṃ śambhormananaṃ vedasammatam ||
1.4.20
trikaṃ ca sādhanaṃ mukteḥ śivena mama bhāṣitam |
śravaṇāditrikaṃ brahman kuruṣveti muhurmuhuḥ ||
1.4.21
evamuktvā tato vyāsaṃ sānugo vidhinandanaḥ |
jagāma svavimānena padaṃ paramaśobhanam ||
1.4.22
evamuktaṃ samāsena pūrvavṛttāntamuttamam |
ṛṣaya ūcuḥ |
śravaṇāditrayaṃ sūta muktyupāyastvayeritaḥ ||
1.4.23
śravaṇāditrike'śaktaḥ kiṃ kṛtvā mucyate janaḥ |
ayatnenaiva muktiḥ syāt karmaṇā kena hetunā ||
1.4.23.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe prathamāyāṃ vidyeśvarasaṃhitāyāṃ sādhyasādhanakhaṇḍe caturtho'dhyāyaḥ ||
1.4.23.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
1.4.23.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
1.4.23.p4
vidyeśvarasaṃhitā
Other recensions (2)
- Śivapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit