Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 2.1.18: aṣṭādaśo'dhyāyaḥ | kailāśagamanopākhyāne guṇanidhisadgativarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 2.1.18

Language
Sanskrit

Contents

aṣṭādaśo'dhyāyaḥ | kailāśagamanopākhyāne guṇanidhisadgativarṇanam

2.1.18.1

brahmovāca |
śrutvā tathā sa vṛttāntaṃ prāktanaṃ svaṃ vinindya ca |
kāñciddiśaṃ samālokya niryayau dīkṣitāṅgajaḥ ||

2.1.18.2

kiyacciraṃ tato gatvā yajñadattātmajaḥ sa hi |
duṣṭo guṇanidhistasthau gatotsāho visarjitaḥ ||

2.1.18.3

cintāmavāpa mahatīṃ kva yāmi karavāṇi kim |
nāhamabhyastavidyo'smi na caivātidhano'smyaham ||

2.1.18.4

deśāntare yasya dhanaṃ sa sadyaḥ sukhamedhate |
bhayamasti dhane caurātsa vighnaḥ sarvato bhavaḥ ||

2.1.18.5

yājakasya kule janma kathaṃ me vyasanaṃ mahat |
aho balīyānhi vidhirbhāvi karmānusandhayet ||

2.1.18.6

bhikṣituṃ nādhigacchāmi na me paricitaḥ kvacit |
na ca pārśve dhanaṃ kiñcitkimatra śaraṇaṃ bhavet ||

2.1.18.7

sadānabhyudite bhānau prasūrme miṣṭabhojanam |
dadyādadyātra kaṃ yāce na ceha jananī mama ||

2.1.18.8

brahmovāca |
iti cintayatastasya bahuśastatra nārada |
atidīnaṃ tarormūle bhānurastācalaṃ gataḥ ||

2.1.18.9

etasminneva samaye kaścinmāheśvaro naraḥ |
sahopahārānādāya nagarād bahirabhyagāt ||

2.1.18.10

nānāvidhānmahādivyānsvajanaiḥ parivāritaḥ |
samabhyarcitumīśānaṃ śivarātrāvupoṣitaḥ ||

2.1.18.11

śivālayaṃ praviśyātha sa bhaktaḥ śivasaktadhīḥ |
yathocitaṃ sucittena pūjayāmāsa śaṅkaram ||

2.1.18.12

pakvānnagandhamāghrāya yajñadattātmajo dvijaḥ |
pitṛtyakto mātṛhīnaḥ kṣudhitaḥ sa tamanvagāt ||

2.1.18.13

idamannaṃ mayā grāhyaṃ śivāyopakṛtaṃ niśi |
supte śaivajane daivātsarvasminvividhaṃ mahat ||

2.1.18.14

ityāśāmavalambyātha dvāri śambhorupāviśat |
dadarśa ca mahāpūjāṃ tena bhaktena nirmitām ||

2.1.18.15

vidhāya nṛtyagītādi bhaktāḥ suptāḥ kṣaṇe yadā |
naivedyaṃ sa tadādātuṃ bhargāgāraṃ viveśa ha ||

2.1.18.16

dīpaṃ mandaprabhaṃ dṛṣṭvā pakvānnavīkṣaṇāya saḥ |
nijacailāñcalādvartiṃ kṛtvā dīpaṃ prakāśya ca ||

2.1.18.17

yajñadattātmajaḥ so'tha śivanaivedyamādarāt |
jagrāha sahasā prītyā pakvānnaṃ bahuśastataḥ ||

2.1.18.18

tataḥ pakvānnamādāya tvaritaṃ gacchato bahiḥ |
tasya pādatalāghātātprasuptaḥ ko'pyabudhyata ||

2.1.18.19

ko'yaṃ ko'yaṃ tvarāpanno gṛhyatāṃ gṛhyatāmasau |
iti cukrośa sa jano girā bhayamahoccayā ||

2.1.18.20

yāvadbhayātsamāgatya tāvatsa purarakṣakaiḥ |
palāyamāno nihataḥ kṣaṇādandhatvamāgataḥ ||

2.1.18.21

abhakṣayacca naivedyaṃ yajñadattātmajo mune |
śivānugrahato nūnaṃ bhāvipuṇyabalānna saḥ ||

2.1.18.22

mṛto baddhaḥ samāgatya pāśamudgarapāṇibhiḥ |
ninīṣubhiḥ saṃyamanīṃ yāmyaiḥ sa vikaṭairbhaṭaiḥ ||

2.1.18.23

tāvatpāriṣadāḥ prāptāḥ kiṅkiṇījālamālinaḥ |
divyaṃ vimānamādāya taṃ netuṃ śūlapāṇayaḥ ||

2.1.18.24

śivagaṇā ūcuḥ |
muñcatainaṃ dvijaṃ yāmyā gaṇāḥ paramadhārmikam |
daṇḍayogyo na vipro'sau dagdhaḥ sarvāghasañcayaḥ ||

2.1.18.25

ityākarṇyavacaste hi yamarājagaṇāstataḥ |
mahādevagaṇānāhurbabhūvuścakitā bhṛśam ||

2.1.18.26

śambhorgaṇānathālokya bhītaistairyamakiṅkaraiḥ |
avādi praṇatairitthaṃ durvṛtto'yaṃ gaṇā dvijaḥ ||

2.1.18.27

yamagaṇā ūcuḥ |
kulācāraṃ pratīryyaiṣa pitrorvākyaparāṅmukhaḥ |
satyaśaucaparibhraṣṭaḥ sandhyāsnānavivarjitaḥ ||

2.1.18.28

āstāṃ dūre'sya karmāṇi śivanirmālyalaṅghakaḥ |
pratyakṣato'tra vīkṣadhvamaspṛśyo'yaṃ bhavādṛśām ||

2.1.18.29

śivanirmālyabhoktāraḥ śivanirmālyalaṅghakāḥ |
śivanirmālyadātāraḥ sparśasteṣāṃ hyapuṇyakṛt ||

2.1.18.30

viṣamālokya vā peyaṃ śreyo vā sparśanaṃ param |
sevitavyaṃ śivasvaṃ na prāṇaiḥ kaṇṭhagatairapi ||

2.1.18.31

yūyaṃ pramāṇaṃ dharmeṣu yathā na ca tathā vayam |
asti ceddharmaleśo'sya gaṇāstaṃ śṛṇumo vayam ||

2.1.18.32

itthaṃ tadvākyamākarṇya yāmyānāṃ śivakiṅkarāḥ |
smṛtvā śivapadāmbhojaṃ procuḥ pāriṣadāstu tān ||

2.1.18.33

śivakiṅkarā ūcuḥ |
kiṅkarāḥ śivadharmā ye sūkṣmāste tu bhavādṛśaiḥ |
sthūlalakṣyaiḥ kathaṃ lakṣyā lakṣyā ye sūkṣmadṛṣṭibhiḥ ||

2.1.18.34

anenānenasā karma yatkṛtaṃ śṛṇuteha tat |
yajñadattātmajenātha sāvadhānatayā gaṇāḥ ||

2.1.18.35

patantī liṅgaśirasi dīpacchāyā nivāritā |
svacailāñcalato'nena dattvā dīpadaśāṃ niśi ||

2.1.18.36

aparo'pi paro dharmo jātastatrāsya kiṅkarāḥ |
śṛṇvataḥ śivanāmāni prasaṅgādapi gṛhyatām ||

2.1.18.37

bhaktena vidhinā pūjā kriyamāṇā nirīkṣitā |
upoṣitena bhūtāyāmanena sthiracetasā ||

2.1.18.38

śivalokamayaṃ hyadya gantāsmābhiḥ sahaiva tu |
kañcitkālaṃ mahābhogānkariṣyati śivānugaḥ ||

2.1.18.39

kaliṅgarājo bhavitā tato nirdhūtakalmaṣaḥ |
eṣa dvijavaro nūnaṃ śivapriyataro yataḥ ||

2.1.18.40

anyatkiñcinna vaktavyaṃ yūyaṃ yāta yathāgatam |
yamadūtāḥ svalokaṃ tu suprasannena cetasā ||

2.1.18.41

brahmovāca |
ityākarṇya vacasteṣāṃ yamadūtā munīśvara |
yathāgataṃ yayuḥ sarve yamalokaṃ parāṅmukhāḥ ||

2.1.18.42

sarvaṃ nivedayāmāsuḥ śamanāya gaṇā mune |
tadvṛttamāditaḥ proktaṃ śambhudūtaiśca dharmataḥ ||

2.1.18.43

dharmarāja uvāca |
sarve śṛṇuta madvākyaṃ sāvadhānatayā gaṇāḥ |
tadeva prītyā kuruta macchāsanapuraḥsaram ||

2.1.18.44

ye tripuṇḍradharā loke vibhūtyā sitayā gaṇāḥ |
te sarve parihartavyā nānetavyāḥ kadācana ||

2.1.18.45

uddhūlanakarā ye hi vibhūtyā sitayā gaṇāḥ |
te sarve parihartavyā nānetavyāḥ kadācana ||

2.1.18.46

śivaveśatayā loke yena kenāpi hetunā |
te sarve parihartavyā nānetavyāḥ kadācana ||

2.1.18.47

ye rudrākṣadharā loke jaṭādhāriṇa eva ye |
te sarve parihartavyā nānetavyāḥ kadācana ||

2.1.18.48

upajīvanahetośca śivaveśadharā hi ye |
te sarve parihartavyā nānetavyāḥ kadācana ||

2.1.18.49

dambhenāpi chalenāpi śivaveśadharā hi ye |
te sarve parihartavyā nānetavyāḥ kadācana ||

2.1.18.50

evamājñāpayāmāsa sa yamo nijakiṅkarān |
matvā tatheti te sarve tūṣṇīmāsañchucismitāḥ ||

2.1.18.51

brahmovāca |
pārṣadairyamadūtebhyo mocitastviti sa dvijaḥ |
śivalokaṃ jagāmāśu tairgaṇaiḥ śucimānasaḥ ||

2.1.18.52

tatra bhuktvākhilānbhogānsaṃsevya ca śivāśivau |
arindamasya tanayaḥ kaliṅgādhipaterabhūt ||

2.1.18.53

dama ityabhidhāno'bhūcchivasevāparāyaṇaḥ |
bālo'pi śiśubhiḥ sākaṃ śivabhaktiṃ cakāra saḥ ||

2.1.18.54

kramādrājyamavāpātha pitaryuparate yuvā |
prītyā pravartayāmāsa śivadharmāṃśca sarvaśaḥ ||

2.1.18.55

nānyaṃ dharmaṃ sa jānāti durdamo bhūpatirdamaḥ |
śivālayeṣu sarveṣu dīpadānādṛte dvija ||

2.1.18.56

grāmādhīśānsamāhūya sarvānsa viṣayasthitān |
itthamājñāpayāmāsa dīpā deyāḥ śivālaye ||

2.1.18.57

anyathā satyamevedaṃ sa me daṇḍyo bhaviṣyati |
dīpadānācchivastuṣṭo bhavatīti śrutīritam ||

2.1.18.58

yasya yasyābhito grāmaṃ yāvantaśca śivālayāḥ |
tatra tatra sadā dīpo dyotanīyo'vicāritam ||

2.1.18.59

mamājñābhaṅgadoṣeṇa śiraśchetsyāmyasaṃśayam |
iti tadbhayato dīpā dīptāḥ pratiśivālayam ||

2.1.18.60

anenaiva sa dharmeṇa yāvajjīvaṃ damo nṛpaḥ |
dharmarddhiṃ mahatīṃ prāpya kāladharmavaśaṃ gataḥ ||

2.1.18.61

sa dīpavāsanāyogād bahūndīpānpradīpya vai |
alakāyāḥ patirabhūdratnadīpaśikhāśrayaḥ ||

2.1.18.62

evaṃ phalati kālena śive'lpamapi yatkṛtam |
iti jñātvā śive kāryaṃ bhajanaṃ susukhārthibhiḥ ||

2.1.18.62.p1

kva sa dīkṣitadāyādaḥ sarvadharmāratiḥ sadā |
śivālaye daivayogādyātaścorayituṃ vasu ||

2.1.18.62.p2

svārthadīpadaśodyotaliṅgamaulitamoharaḥ | 63 ||

2.1.18.64

kaliṅgaviṣaye rājyaṃ prāpto dharmaratiṃ sadā |
śivālaye samuddīpya dīpānprāgvāsanodayāt ||

2.1.18.65

kvaiṣā dikpālapadavī munīśvara vilokaya |
manuṣyadharmiṇānena sāmprataṃ yeha bhujyate ||

2.1.18.66

iti proktaṃ guṇanidheryajñadattātmajasya hi |
caritaṃ śivasantoṣaṃ śṛṇvatāṃ sarvakāmadam ||

2.1.18.67

sarvadevaśivenāsau sakhitvaṃ ca yatheyivān |
tadapyekamanā bhūtvā śṛṇu tāta bravīmi te ||

2.1.18.67.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ prathamakhaṇḍe sṛṣṭyupākhyāne kailāsagamanopākhyāne guṇanidhisadgativarṇanaṃ nāmāṣṭādaśo'dhyāyaḥ ||

2.1.18.67.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

2.1.18.67.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

2.1.18.67.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

2.1.18.67.p5

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ prathamaḥ sṛṣṭikhaṇḍeḥ

Linked texts (1)