<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Śivapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.siva) › [Shivapurana (complete text)](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2) › 2.3.22

# Shivapurana 2.3.22: dvāviṃśo'dhyāyaḥ | pārvatītapovarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 2.3.22

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [2.3.22.3](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.3) — 2 parts
- [2.3.22.11](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.11) — 2 parts
- [2.3.22.71](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71) — 5 parts

### dvāviṃśo'dhyāyaḥ | pārvatītapovarṇanam

### [2.3.22.1](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.1)

brahmovāca |  
tvayi devamune yāte pārvatī hṛṣṭamānasā |  
tapaḥsādhyaṃ haraṃ mene tapo'rthaṃ mana ādadhe ||

### [2.3.22.2](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.2)

tataḥ sakhyau samādāya jayāṃ ca vijayāṃ tathā |  
mātaraṃ pitaraṃ caiva sakhībhyāṃ paryapṛcchata ||

### [2.3.22.3](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.3)

prathamaṃ pitaraṃ gatvā himavantaṃ nageśvaram |  
paryapṛcchatsupraṇamya vinayena samanvitā ||

### [2.3.22.3.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.3.p1)

sakhyāvūcatuḥ -  
himavan śrūyatāṃ putrīvacanaṃ kathyate'dhunā ||

### [2.3.22.3.p2](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.3.p2)

sā svayaṃ caiva dehasya rūpasyāpi tathā punaḥ | 4 ||

### [2.3.22.5](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.5)

bhavato hi kulasyāsya sāphalyaṃ kartumicchati |  
tapasā sādhanīyo'sau nānyathā dṛśyatāṃ vrajet ||

### [2.3.22.6](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.6)

tasmācca parvataśreṣṭha deyājñā bhavatādhunā |  
tapaḥ karotu girijā vanaṃ gatveti sādaram ||

### [2.3.22.7](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.7)

brahmovāca |  
ityevaṃ ca tadā pṛṣṭaḥ sakhībhyāṃ munisattama |  
pārvatyā suvicāryātha girirājo'bravīdidam ||

### [2.3.22.8](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.8)

himālaya uvāca |  
mahyaṃ ca rocate'tyarthaṃ menāyai rucyatāṃ punaḥ |  
yathedaṃ bhavitavyaṃ ca kimataḥ paramuttamam ||

### [2.3.22.9](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.9)

sāphalyaṃ tu madīyasya kulasya ca na saṃśayaḥ |  
mātre tu rucyate cedvai tataḥ śubhataraṃ nu kim ||

### [2.3.22.10](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.10)

brahmovāca |  
ityevaṃ vacanaṃ pitrā proktaṃ śrutvā tu te tadā |  
jagmaturmātaraṃ sakhyau tadājñapte tayā saha ||

### [2.3.22.11](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.11)

gatvā tu mātaraṃ tasyāḥ pārvatyāste ca nārada |  
supraṇamya karau badhvocaturvacanamādarāt ||

### [2.3.22.11.p1](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.11.p1)

sakhyāvūcatuḥ  
mātastvaṃ vacanaṃ putryāḥ śṛṇu devi namo'stu te ||

### [2.3.22.11.p2](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.11.p2)

suprasannatayā tadvai śrutvā kartumihārhasi | 12 ||

### [2.3.22.13](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.13)

taptukāmā tu te putrī śivārthaṃ paramaṃ tapaḥ |  
prāptānujñā pituścaiva tubhyaṃ ca paripṛcchati ||

### [2.3.22.14](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.14)

iyaṃ svarūpasāphalyaṃ kartukāmā pativrate |  
tvadājñā yadi jāyeta tapyate ca tathā tapaḥ ||

### [2.3.22.15](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.15)

brahmovāca |  
ityuktvā ca tataḥsakhyau tūṣṇīmāstāṃ munīśvara |  
nāṅgīcakāra menā sā tadvākyaṃ khinnamānasā ||

### [2.3.22.16](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.16)

tataḥ sā pārvatī prāha svayamevātha mātaram |  
karau baddhvā vinītātmā smṛtvā śivapadāmbujam ||

### [2.3.22.17](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.17)

pārvatyuvāca |  
mātastaptuṃ gamiṣyāmi prātaḥ prāptuṃ maheśvaram |  
anujānīhi māṃ gantuṃ tapase'dya tapovanam ||

### [2.3.22.18](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.18)

brahmovāca |  
ityākarṇya vacaḥ putryā menā duḥkhamupāgatā |  
sopāhūya tadā putrīmuvāca vikalā satī ||

### [2.3.22.19](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.19)

menovāca |  
duḥkhitāsi śive putrī tapastaptuṃ purā yadi |  
tapaścara gṛhe'dya tvaṃ na bahirgaccha pārvati ||

### [2.3.22.20](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.20)

kutra yāsi tapaḥ kartuṃ devāḥ santi gṛhe mama |  
tīrthāni ca samastāni kṣetrāṇi vividhāni ca ||

### [2.3.22.21](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.21)

kartavyo na haṭhaḥ putri gantavyaṃ na bahiḥ kvacit |  
sādhitaṃ kiṃ tvayā pūrvaṃ punaḥ kiṃ sādhayiṣyasi ||

### [2.3.22.22](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.22)

śarīraṃ komalaṃ vatse tapastu kaṭhinaṃ mahat |  
etasmāttu tvayā kāryaṃ tapo'tra na bahirvraja ||

### [2.3.22.23](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.23)

strīṇāṃ tapovanagatirna śrutā kāmanārthinī |  
tasmāttvaṃ putri mā kārṣīḥ tapo'rthaṃ gamanaṃ prati ||

### [2.3.22.24](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.24)

brahmovāca |  
ityevaṃ bahudhā putrī tanmātrā vinivāritā |  
saṃvade na sukhaṃ kiñcidvinārādhya maheśvaram ||

### [2.3.22.25](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.25)

taponiṣiddhā tapase vanaṃ gantuṃ ca menayā |  
hetunā tena someti nāma prāpa śivā tadā ||

### [2.3.22.26](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.26)

atha tāṃ duḥkhitāṃ jñātvā menā śailapriyā śivām |  
nideśaṃ sā dadau tasyāḥ pārvatyāstapase mune ||

### [2.3.22.27](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.27)

māturājñāṃ ca samprāpya suvratā munisattama |  
tataḥ svānte sukhaṃ lebhe pārvatī smṛtaśaṅkarā ||

### [2.3.22.28](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.28)

mātaraṃ pitaraṃ sātha praṇipatya mudā śivā |  
sakhībhyāṃ ca śivaṃ smṛtvā tapastaptuṃ samudgatā ||

### [2.3.22.29](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.29)

hitvā matānyanekāni vastrāṇi vividhāni ca |  
valkalāni dhṛtānyāśu mauñjīṃ baddhvā tu śobhanām ||

### [2.3.22.30](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.30)

hitvā hāraṃ tathā carma mṛgasya paramaṃ dhṛtam |  
jagāma tapase tatra gaṅgāvataraṇaṃ prati ||

### [2.3.22.31](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.31)

śambhunā kurvatā dhyānaṃ yatra dagdho manobhavaḥ |  
gaṅgāvataraṇo nāma prastho himavataḥsa ca ||

### [2.3.22.32](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.32)

haraśūnyo'tha dadṛśe sa prastho himabhūbhṛtaḥ |  
kālyā tatretya bhostāta pārvatyā jagadambayā ||

### [2.3.22.33](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.33)

yatra sthitvā purā śambhuḥ taptavāndustaraṃ tapaḥ |  
tatra kṣaṇaṃ tu sā sthitvā babhūva virahārditā ||

### [2.3.22.34](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.34)

hā hareti śivā tatra rudantī sā gireḥ sutā |  
vilalāpātiduḥkhārtā cintāśokasamanvitā ||

### [2.3.22.35](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.35)

tataścireṇa sā mohaṃ dhairyātsaṃstabhya pārvatī |  
niyamāyābhavattatra dīkṣitā himavatsutā ||

### [2.3.22.36](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.36)

tapaścakāra sā tatra śṛṅgitīrthe mahottame |  
gaurīśikhara nāmāsīttattapaḥkaraṇāddhi tat ||

### [2.3.22.37](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.37)

sundarāśca drumāstatra pavitrāśśivayā mune |  
āropitāḥ parīkṣārthaṃ tapasaḥ phalabhāginaḥ ||

### [2.3.22.38](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.38)

bhūbhiśuddhiṃ tataḥ kṛtvā vedīṃ nirmāya sundarī |  
tathā tapaḥsamārabdhaṃ munīnāmapi duṣkaram ||

### [2.3.22.39](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.39)

vigṛhya manasā sarvāṇīndriyāṇi sahāśu sā |  
samupasthānike tatra cakāra paramaṃ tapaḥ ||

### [2.3.22.40](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.40)

grīṣme ca parito vahniṃ prajvalantaṃ divāniśam |  
kṛtvā tasthau ca tanmadhye satataṃ japatī manum ||

### [2.3.22.41](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.41)

satataṃ caiva varṣāsu sthaṇḍile susthirāsanā |  
śilāpṛṣṭhe ca saṃsiktā babhūva jaladhārayā ||

### [2.3.22.42](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.42)

śīte jalāntare śaśvattasthau sā bhaktitatparā |  
anāhārātapattatra nīhāreṣu niśāsu ca ||

### [2.3.22.43](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.43)

evaṃ tapaḥ prakurvāṇā pañcākṣarajape ratā |  
dadhyau śivaṃ śivā tatra sarvakāmaphalapradam ||

### [2.3.22.44](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.44)

svāropitān śubhānvṛkṣānsakhībhissiñcatī mudā |  
pratyahaṃ sāvakāśe sā tatrātithyamakalpayat ||

### [2.3.22.45](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.45)

vātaścaiva tathā śītavṛṣṭiśca vividhā tathā |  
dussaho'pi tathā gharmastayā sehe sucittayā ||

### [2.3.22.46](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.46)

duḥkhaṃ ca vividhaṃ tatra gaṇitaṃ na tayāgatam |  
kevalaṃ mana ādhāya śive sāsītsthitā mune ||

### [2.3.22.47](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.47)

prathamaṃ phalabhogena dvitīyaṃ parṇabhojanaiḥ |  
tapaḥ prakurvatī devī kramānninye'mitāḥ samāḥ ||

### [2.3.22.48](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.48)

tataḥ parṇānyapi śivā nirasya himavatsutā |  
nirāhārābhavaddevī tapaścaraṇasaṃratā ||

### [2.3.22.49](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.49)

āhāre tyaktaparṇābhūdyasmāddhimavataḥ sutā |  
tena devairaparṇeti kathitā nāmataḥ śivā ||

### [2.3.22.50](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.50)

ekapādasthitā sāsīcchivaṃ saṃsmṛtya pārvatī |  
pañcākṣaraṃ japantī ca manuṃ tepe tapo mahat ||

### [2.3.22.51](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.51)

cīravalkalasaṃvītā jaṭāsaṅghātadhāriṇī |  
śivacintanasaṃsaktā jigāya tapasā munīn ||

### [2.3.22.52](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.52)

evaṃ tasyāstapasyantyā cintayantyā maheśvaram |  
trīṇi varṣasahasrāṇi jagmuḥ kālyāstapovane ||

### [2.3.22.53](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.53)

ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi yatra tepe tapo haraḥ |  
tatra kṣaṇamathoṣitvā cintayāmāsa sā śivā ||

### [2.3.22.54](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.54)

niyamasthāṃ mahādeva kiṃ māṃ jānāsi nādhunā |  
yenāhaṃ suciraṃ tena nānuyātā taporatā ||

### [2.3.22.55](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.55)

loke vede ca giriśo munibhirgīyate sadā |  
śaṅkaraḥ sa hi sarvajñaḥ sarvātmā sarvadarśanaḥ ||

### [2.3.22.56](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.56)

sarvabhūtiprado devaḥ sarvabhāvānubhāvanaḥ |  
bhaktābhīṣṭaprado nityaṃ sarvakleśanivāraṇaḥ ||

### [2.3.22.57](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.57)

sarvakāmānparityajya yadi cāhaṃ vṛṣadhvaje |  
anuraktā tadā so'tra samprasīdatu śaṅkaraḥ ||

### [2.3.22.58](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.58)

yadi nāradatantroktamantro japtaḥ śarākṣaraḥ |  
subhaktyā vidhinā nityaṃ samprasīdatu śaṅkaraḥ ||

### [2.3.22.59](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.59)

yadi bhaktyā śivasyāhaṃ nirvikārā yathoditam |  
sarveśvarasya cātyantaṃ samprasīdatu śaṅkaraḥ ||

### [2.3.22.60](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.60)

evaṃ cintayatī nityaṃ tepe sā suciraṃ tapaḥ |  
adhomukhī nirvikārā jaṭāvalkaladhāriṇī ||

### [2.3.22.61](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.61)

tathā tayā tapastaptaṃ munīnāmapi duṣkaram |  
smṛtvā ca puruṣāstatra paramaṃ vismayaṃ gatāḥ ||

### [2.3.22.62](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.62)

tattapodarśanārthaṃ hi samājagmuśca te'khilāḥ |  
dhanyānnijānmanyamānā jagaduśceti sammatāḥ ||

### [2.3.22.63](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.63)

mahatāṃ dharmavṛddheṣu gamanaṃ śreya ucyate |  
pramāṇaṃ tapaso nāsti mānyo dharmaḥsadā budhaiḥ ||

### [2.3.22.64](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.64)

śrutvā dṛṣṭvā tapo'syāstu kimanyaiḥ kriyate tapaḥ |  
asmāttapo'dhikaṃ loke na bhūtaṃ na bhaviṣyati ||

### [2.3.22.65](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.65)

jalpanta iti te sarve supraśasya śivātapaḥ |  
jagmuḥ svaṃ dhāma muditāḥ kaṭhināṅgāśca ye hyapi ||

### [2.3.22.66](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.66)

anyacchṛṇu maharṣe tvaṃ prabhāvaṃ tapaso'dhunā |  
pārvatyā jagadambāyāḥ parāścaryakaraṃ mahat ||

### [2.3.22.67](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.67)

tadāśramagatā ye ca svabhāvena virodhinaḥ |  
te'pyāsam̐statprabhāveṇa virodharahitāstadā ||

### [2.3.22.68](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.68)

siṃhā gāvaśca satataṃ rāgādidoṣasaṃyutāḥ |  
tanmahimnā ca te tatra nābādhanta parasparam ||

### [2.3.22.69](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.69)

athānye ca muniśreṣṭha mārjārā mūṣakādayaḥ |  
nisargādvairiṇo yatra vikriyante sma na kvacit ||

### [2.3.22.70](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.70)

vṛkṣāśca saphalāstatra tṛṇāni vividhāni ca |  
puṣpāṇi ca vicitrāṇi tatrāsanmunisattama ||

### [2.3.22.71](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71)

tadvanaṃ ca tadā sarvaṃ kailāsenopamānvitam |  
jātaṃ ca tapasastasyāḥ siddhirūpamabhūttadā ||

### [2.3.22.71.c1](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71.c1)

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ tṛtīye pārvatīkhaṇḍe pārvatītapovarṇanaṃ nāma dvāviṃśo'dhyāyaḥ ||

### [2.3.22.71.p2](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71.p2)

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

### [2.3.22.71.p3](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71.p3)

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

### [2.3.22.71.p4](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71.p4)

śrīśivamahāpurāṇam ||

### [2.3.22.71.p5](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22.71.p5)

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ tṛtīyaḥ pārvatīkhaṇḍe

## Linked texts (5)

- [Kālikāpurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.upa.sakta.kalika.3.1868) — Sanskrit
- [Brahmavaivartapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmavaivarta.3.38.31) — Vyāsa, Sanskrit
- [Lalitāsahasranāmastotra](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.general.devistotra.lalita.lalitasahasranamastotra.146_2087) — Śambhu, Sanskrit
- [Kṛṣṇajanmakhaṇḍa](https://indike.org/pramana/in.purana.krsnajanmakhanda.50.15) — Sanskrit
- [Janmakhaṇḍa](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.general.sakta.janmakhanda.41.15) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.22) · Pramāṇa
