Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 2.3.26: ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ | pārvatī-jaṭilasaṃvādaḥ

Śivapurāṇa (complete text) 2.3.26

Language
Sanskrit

Contents

ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ | pārvatī-jaṭilasaṃvādaḥ

2.3.26.1

brahmovāca |
gateṣu teṣu muniṣu svaṃ lokaṃ śaṅkaraḥ svayam |
parīkṣituṃ tapo devyā aicchatsūtikaraḥ prabhuḥ ||

2.3.26.2

parīkṣāchadmanā śambhurdraṣṭuṃ tāṃ tuṣṭamānasaḥ |
jaṭilaṃ rūpamāsthāya sa yayau pārvatīvanam ||

2.3.26.3

atīva sthaviro vipradehadhārī svatejasā |
prajvalanmanasā hṛṣṭo daṇḍī chatrī babhūva saḥ ||

2.3.26.4

tatrāpaśyatsthitāṃ devīṃ sakhībhiḥ parivāritām |
vedikopari śuddhāṃ tāṃ śivāmiva vidhoḥ kalām ||

2.3.26.5

śambhurnirīkṣya tāṃ devīṃ brahmacārisvarūpavān |
upakaṇṭhaṃ yayau prītyā tadāsau bhaktavatsalaḥ ||

2.3.26.6

āgataṃ taṃ tadā dṛṣṭvā brāhmaṇaṃ tejasādbhutam |
apūjayacchivā devī sarvapūjopahārakaiḥ ||

2.3.26.7

susatkṛtaṃ saṃvidhābhiḥ pūjitaṃ parayā mudā |
pārvatī kuśalaṃ prītyā papraccha dvijamādarāt ||

2.3.26.8

pārvatyuvāca |
brahmacārisvarūpeṇa kastvaṃ hi kuta āgataḥ |
idaṃ vanaṃ bhāsayase vada vedavidāṃ vara ||

2.3.26.9

vipra uvāca |
ahamicchābhigāmī ca vṛddho vipratanuḥ sudhīḥ |
tapasvī sukhado'nyeṣāmupakārī na saṃśayaḥ ||

2.3.26.10

kā tvaṃ kasyāsi tanayā kimarthaṃ vijane vane |
tapaścarasi durdharṣaṃ munibhiḥ prapadairapi ||

2.3.26.11

na bālā na ca vṛddhāsi taruṇī bhāsi śobhanā |
kathaṃ patiṃ vinā tīkṣṇaṃ tapaścarasi vai vane ||

2.3.26.12

kiṃ tvaṃ tapasvinī bhadre kasyacitsahacāriṇī |
tapasvī sa na puṣṇāti devi tvāṃ ca gato'nyataḥ ||

2.3.26.13

vada kasya kule jātā kaḥ pitā tava kābhidhā |
mahāsaubhāgyarūpā tvaṃ vṛthā tava taporatiḥ ||

2.3.26.14

kiṃ tvaṃ vedaprasūrlakṣmīḥ kiṃ surūpā sarasvatī |
etāsu madhye kā vā tvaṃ nāhaṃ tarkitumutsahe ||

2.3.26.15

pārvatyuvāca |
nāhaṃ vedaprasūrvipra na lakṣmīśca sarasvatī |
ahaṃ himācalasutā sāmprataṃ nāma pārvatī ||

2.3.26.16

purā dakṣasutā jātā satī nāmānyajanmani |
yogena tyaktadehāhaṃ yatpitrā ninditaḥ patiḥ ||

2.3.26.17

atra janmani samprāptaḥ śivo'pi vidhivaibhavāt |
māṃ tyaktvā bhasmasātkṛtya manmathaṃ sa jagāma ha ||

2.3.26.18

prayāte śaṅkare tāpodvijitāhaṃ piturgṛhāt |
āgatā tapase vipra sudṛḍhā svarṇadītaṭe ||

2.3.26.19

kṛtvā tapaḥ kaṭhoraṃ ca suciraṃ prāṇavallabham |
na prāpyāgnau vivikṣantī tvāṃ dṛṣṭvā saṃsthitā kṣaṇam ||

2.3.26.20

gaccha tvaṃ praviśāmyagnau śivenāṅgīkṛtā na hi |
yatra yatra janurlapsye variṣyāmi śivaṃ varam ||

2.3.26.21

brahmovāca |
ityuktvā pārvatī vahnau tatpuraḥ praviveśa sā |
niṣidhyamānā purato brāhmaṇena punaḥ punaḥ ||

2.3.26.22

vahnipraveśaṃ kurvatyāḥ pārvatyāstatprabhāvataḥ |
babhūva tatkṣaṇaṃ sadyo vahniścandanapaṅkavat ||

2.3.26.23

kṣaṇaṃ tadantare sthitvā hyutpatantīṃ divaṃ dvijaḥ |
punaḥ papraccha sahasā vihasansutanuṃ śivaḥ ||

2.3.26.24

dvija uvāca |
aho tapaste kiṃ bhadre na buddhaṃ kiñcideva hi |
na dagdho vahninā deho na ca prāptaṃ manīṣitam ||

2.3.26.25

ataḥ satyaṃ nikāmaṃ vai vada devi manoratham |
mamāgre vipravaryasya sarvānandapradasya hi ||

2.3.26.26

yathāvidhi tvayā devi kīrtyatāṃ sarvathātmanā |
tasmānmaitrī ca sañjātā kāryaṃ gopyaṃ tvayā na hi ||

2.3.26.27

kimicchasi varaṃ devi praṣṭumicchāmyataḥ param |
tvayyeva tadasau devi phalaṃ sarvaṃ pradṛśyate ||

2.3.26.28

parārthe ca tapaścedvai tiṣṭhettu tapa eva tat |
ratnaṃ haste samādāya hitvā kācastu sañcitaḥ ||

2.3.26.29

īdṛśaṃ tava saundaryaṃ kathaṃ vyarthīkṛtaṃ tvayā |
hitvā vastrāṇyanekāni carmādi ca dhṛtaṃ tvayā ||

2.3.26.30

tatsarvaṃ kāraṇaṃ brūhi tapasastvasya satyataḥ |
tacchrutvā vipravaryo'haṃ yathā harṣamavāpnuyām ||

2.3.26.31

brahmovāca |
iti pṛṣṭā tadā tena sakhīṃ prairayatāmbikā |
tanmukhenaiva tatsarvaṃ kathayāmāsa suvratā ||

2.3.26.32

tayā ca preritā tatra pārvatyā vijayābhidhā |
prāṇapriyā suvratajñā sakhī jaṭilamabravīt ||

2.3.26.33

sakhyuvāca |
śṛṇu sādho pravakṣyāmi pārvatīcaritaṃ param |
hetuṃ ca tapasassarvaṃ yadi tvaṃ śrotumicchasi ||

2.3.26.34

sakhī me girirājasya suteyaṃ himabhūbhṛtaḥ |
khyātā vai pārvatī nāmnā tasyā mātāsti menakā ||

2.3.26.35

ūḍheyaṃ na ca kenāpi na vāñchati śivātparam |
trīṇi varṣasahasrāṇi tapaścaraṇasādhinī ||

2.3.26.36

tadarthaṃ me'nayā sakhyā prārabdhaṃ tapa īdṛśam |
tadatra kāraṇaṃ vakṣye śṛṇu sādho dvijottama ||

2.3.26.37

hitvendrapramukhāndevān hariṃ brahmāṇameva ca |
patiṃ pinākapāṇiṃ vai prāptumicchati pārvatī ||

2.3.26.38

iyaṃ sakhī madīyā vai vṛkṣānāropayatpurā |
teṣu sarveṣu sañjātaṃ phalapuṣpādikaṃ dvija ||

2.3.26.39

rūpasārthāya janakakulālaṅkaraṇāya ca |
samuddiśya maheśānaṃ kāmasyānugrahāya ca ||

2.3.26.40

matsakhī nāradadeśāttapastapati dāruṇam |
manorathaṃ kutastasyā na phaliṣyati tāpasa ||

2.3.26.41

yatte pṛṣṭaṃ dvijaśreṣṭha matsakhyā manasīpsitam |
mayā khyātaṃ ca tatprītyā kimanyacchrotumicchasi ||

2.3.26.42

brahmovāca |
ityevaṃ vacanaṃ śrutvā vijayāyā yathārthataḥ |
mune sa jaṭilo rudro vihasanvākyamabravīt ||

2.3.26.43

jaṭila uvāca |
sakhyedaṃ kathitaṃ tatra parihāso'numīyate |
yathārthaṃ cettadā devī svamukhenābhibhāṣatām ||

2.3.26.44

brahmovāca |
ityukte ca tadā tena jaṭilena dvijanmanā |
uvāca pārvatī devī svamukhenaiva taṃ dvijam ||

2.3.26.44.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ tṛtīye pārvatīkhaṇḍe śivājaṭilasaṃvādo nāma ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ ||

2.3.26.44.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

2.3.26.44.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

2.3.26.44.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

2.3.26.44.p5

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ tṛtīyaḥ pārvatīkhaṇḍe

Linked texts (3)