<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Śivapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.siva) › [Shivapurana (complete text)](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2) › 2.3.32

# Shivapurana 2.3.32: dvātriṃśo'dhyāyaḥ | saptarṣyāgamanam

Śivapurāṇa (complete text) 2.3.32

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [2.3.32.65](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65) — 5 parts

### dvātriṃśo'dhyāyaḥ | saptarṣyāgamanam

### [2.3.32.1](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.1)

brahmovāca |  
brāhmaṇasya vacaḥ śrutvā menovāca himālayam |  
śokenasādhunayanā hṛdayena vidūyatā ||

### [2.3.32.2](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.2)

menovāca |  
śṛṇu śailendra madvākyaṃ pariṇāme sukhāvaham |  
pṛccha śaivavarānsarvānkimuktaṃ brāhmaṇena ha ||

### [2.3.32.3](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.3)

nindānena kṛtā śambhorvaiṣṇavena dvijanmanā |  
śrutvā tāṃ me mano'tīva nirviṇṇaṃ hi nageśvara ||

### [2.3.32.4](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.4)

tasmai rudrāya śaileśa na dāsyāmi sutāmaham |  
kurūpaśīlanāmne hi sulakṣaṇayutāṃ nijām ||

### [2.3.32.5](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.5)

na manyase vaco cenme mariṣyāmi na saṃśayaḥ |  
tyakṣyāmi ca gṛhaṃ sadyo bhakṣayiṣyāmi vā viṣam ||

### [2.3.32.6](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.6)

gale baddhvāmbikāṃ rajjvā yāsyāmi gahanaṃ vanam |  
mahāmbudhau majjayiṣye tasmai dāsyāmi no sutām ||

### [2.3.32.7](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.7)

ityuktvāśu tathā gatvā menā kopālayaṃ śucā |  
tyaktvā hāraṃ rudantī sā cakāra śayanaṃ bhuvi ||

### [2.3.32.8](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.8)

etasminnantare tāta śambhunā sapta eva te |  
saṃsmṛtā ṛṣayaḥ sadyo virahavyākulātmanā ||

### [2.3.32.9](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.9)

ṛṣayaścaiva te sarve śambhunā saṃsmṛtā yadā |  
tadājagmuḥ svayaṃ sadyaḥ kalpavṛkṣā ivāpare ||

### [2.3.32.10](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.10)

arundhatī tathāyātā sākṣātsiddhirivāparā |  
tāndṛṣṭvā sūryasaṅkāśānvijahau svajapaṃ haraḥ ||

### [2.3.32.11](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.11)

sthitvāgre ṛṣayaḥ śreṣṭhā natvā stutvā śivaṃ mune |  
menire ca tadātmānaṃ kṛtārthaṃ te tapasvinaḥ ||

### [2.3.32.12](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.12)

tato vismayamāpannā namaskṛtya sthitāḥ punaḥ |  
procuḥ prāñjalayaste vai śivaṃ lokanamaskṛtam ||

### [2.3.32.13](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.13)

ṛṣaya ūcuḥ |  
sarvotkṛṣṭa mahārāja sārvabhauma divaukasām |  
svabhāgyaṃ varṇyate'smābhiḥ kiṃ punaḥ sakalottamam ||

### [2.3.32.14](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.14)

tapastaptaṃ tridhā pūrvaṃ vedādhyayanamuttamam |  
agnayaśca hutāḥ pūrvaṃ tīrthāni vividhāni ca ||

### [2.3.32.15](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.15)

vāṅmanaḥ kāyajaṃ kiñcitpuṇyaṃ smaraṇasambhavam |  
tatsarvaṃ saṅgataṃ cādya smaraṇānugrahāttava ||

### [2.3.32.16](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.16)

yo vai bhajati nityaṃ tvāṃ kṛtakṛtyo bhavennaraḥ |  
kiṃ puṇyaṃ varṇyate teṣāṃ yeṣāṃ ca smaraṇaṃ tava ||

### [2.3.32.17](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.17)

sarvotkṛṣṭā vayaṃ jātāḥ smaraṇātte sadāśiva |  
manorathapathaṃ naiva gacchasi tvaṃ kathañcana ||

### [2.3.32.18](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.18)

vāmanasya phalaṃ yadvajjanmāndhasya dṛśau yathā |  
vācālatvañca mūkasya raṅkasya nidhidarśanam ||

### [2.3.32.19](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.19)

paṅgorgirivarākrāntirvandhyāyāḥ prasavastathā |  
darśanaṃ bhavatastadvajjātaṃ no durlabhaṃ prabho ||

### [2.3.32.20](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.20)

adyaprabhṛti lokeṣu mānyāḥ pūjyā munīśvarāḥ |  
jātāste darśanādeva svamuccaiḥ padamāśritāḥ ||

### [2.3.32.21](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.21)

atra kiṃ bahunoktena sarvathā mānyatāṃ gatāḥ |  
darśanāttava deveśa sarvadeveśvarasya hi ||

### [2.3.32.22](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.22)

pūrṇānāṃ kiñca kartavyamasti cetparamā kṛpā |  
sadṛśaṃ sevakānāṃ tu deyaṃ kāryaṃ tvayā śubham ||

### [2.3.32.23](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.23)

brahmovāca |  
ityevaṃ vacanaṃ śrutvā teṣāṃ śambhurmaheśvaraḥ |  
laukikācāramāśritya ramyaṃ vākyamupādade ||

### [2.3.32.24](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.24)

śiva uvāca |  
ṛṣayaśca sadā pūjyā bhavantaśca viśeṣataḥ |  
yuṣmākaṃ kāraṇādviprāḥ smaraṇaṃ ca mayā kṛtam ||

### [2.3.32.25](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.25)

mamāvasthā bhavadbhiśca jñāyate hyupakārikā |  
sādhanīyā viśeṣeṇa lokānāṃ siddhihetave ||

### [2.3.32.26](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.26)

devānāṃ duḥkhamutpannaṃ tārakātsudurātmanaḥ |  
brahmaṇā ca varo dattaḥ kiṃ karomi durāsadaḥ ||

### [2.3.32.27](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.27)

mūrtayo'ṣṭau ca yāḥ proktā madīyāḥ paramarṣayaḥ |  
tāḥ sarvā upakārāya na tu svārthāya tatsphuṭam ||

### [2.3.32.28](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.28)

tathā ca kartukāmo'haṃ vivāhaṃ śivayā saha |  
tayā vai sutapastaptaṃ duṣkaraṃ paramarṣibhiḥ ||

### [2.3.32.29](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.29)

tasyai paraṃ phalaṃ deyamabhīṣṭaṃ taddhitāvaham |  
etādṛśaḥ paṇo me hi bhaktānandapradaḥ sphuṭam ||

### [2.3.32.30](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.30)

pārvatīvacanādbhikṣurūpo yāto girergṛham |  
ahaṃ pāvitavānkālīṃ yato līlāviśāradaḥ ||

### [2.3.32.31](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.31)

māṃ jñātvā tau paraṃ brahma dampatī parabhaktitaḥ |  
dātukāmāvabhūtāṃ ca svasutāṃ vedarītitaḥ ||

### [2.3.32.32](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.32)

devapreraṇayāhaṃ vai kṛtavānasmi nindanam |  
tadā svasya ca tadbhaktiṃ vihantuṃ vaiṣṇavātmanā ||

### [2.3.32.33](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.33)

tacchrutvā tau sunirviṇṇau taddhīnau sambabhūvatuḥ |  
svakanyāṃ necchato dātuṃ mahyaṃ hi munayo'dhunā ||

### [2.3.32.34](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.34)

tasmādbhavanto gacchantu himācalagṛhaṃ dhruvam |  
tatra gatvā girivaraṃ tatpatnīñca prabodhaya ||

### [2.3.32.35](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.35)

kathanīyaṃ prayatnena vacanaṃ vedasammitam |  
sarvathā karaṇīyaṃ tadyathā syātkāryamuttamam ||

### [2.3.32.36](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.36)

udvāhaṃ kartumicchāmi tatputryā saha sattamāḥ |  
svīkṛtastadvivāho me varo dattaśca tādṛśaḥ ||

### [2.3.32.37](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.37)

atra kiṃ bahunoktena bodhanīyo himālayaḥ |  
tathā menā ca boddhavyā devānāṃ syāddhitaṃ yathā ||

### [2.3.32.38](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.38)

bhavadbhiḥ kalpito yo vai vidhiḥ syādadhikastataḥ |  
bhavatāñcaiva kāryaṃ tu bhavantaḥ kāryabhāginaḥ ||

### [2.3.32.39](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.39)

brahmovāca |  
ityevaṃ vacanaṃ śrutvā munayaste'malāśayāḥ |  
ānandaṃ lebhire sarve prabhuṇānugrahīkṛtāḥ ||

### [2.3.32.40](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.40)

vayaṃ dhanyā abhūvaṃśca kṛtakṛtyāśca sarvathā |  
vandyā jātāśca sarveṣāṃ pūjanīyā viśeṣataḥ ||

### [2.3.32.41](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.41)

brahmaṇā viṣṇunā yo vai vandyaḥ sarvārthasādhakaḥ |  
so'smānpreṣayate preṣyānkārye lokasukhāvahe ||

### [2.3.32.42](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.42)

ayaṃ vai jagatāṃ svāmī pitā sā jananī matā |  
ayaṃ yuktaśca sambandho varddhatāṃ candravatsadā ||

### [2.3.32.43](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.43)

brahmovāca |  
ityuktvā ṛṣayo divyā namaskṛtya śivaṃ tadā |  
gatā ākāśamārgeṇa yatrāsti himavatpuram ||

### [2.3.32.44](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.44)

dṛṣṭvā tāṃ ca purīṃ divyāṃ ṛṣayaste'tivismitāḥ |  
varṇayantaśca svaṃ puṇyamabruvanvai parasparam ||

### [2.3.32.45](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.45)

ṛṣaya ūcuḥ |  
puṇyavanto vayaṃ dhanyā dṛṣṭvaitaddhimavatpuram |  
yasmādevaṃvidhe kārye śivenaiva niyojitāḥ ||

### [2.3.32.46](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.46)

alakāyāśca svargācca bhogavatyāstathā punaḥ |  
viśeṣeṇāmarāvatyā dṛśyate puramuttamam ||

### [2.3.32.47](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.47)

sugṛhāṇi suramyāṇi sphaṭikairvividhairvaraiḥ |  
maṇibhirvā vicitrāṇi racitānyaṅgaṇāni ca ||

### [2.3.32.48](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.48)

sūryakāntāśca maṇayaścandrakāntāstathaiva ca |  
gṛhe gṛhe vicitrāśca vṛkṣāḥ svargasamudbhavāḥ ||

### [2.3.32.49](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.49)

toraṇānāṃ tathā lakṣmīrdṛśyate ca gṛhe gṛhe |  
vividhāni vicitrāṇi śukahaṃsairvimānakaiḥ ||

### [2.3.32.50](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.50)

vitānāni vicitrāṇi cailavattoraṇaiḥ saha |  
jalāśayānyanekāni dīrghikā vividhāḥ sthitāḥ ||

### [2.3.32.51](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.51)

udyānāni vicitrāṇi prasannaiḥ pūjitānyatha |  
narāśca devatāḥ sarve striyaścāpsarasastathā ||

### [2.3.32.52](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.52)

karmabhūmau yājñikāśca paurāṇāḥ svargakāmyayā |  
kurvanti te vṛthā sarve vihāya himavatpuram ||

### [2.3.32.53](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.53)

yāvanna dṛṣṭametacca tāvatsvargaparā narāḥ |  
dṛṣṭmetadyadā viprāḥ kiṃ svargeṇa prayojanam ||

### [2.3.32.54](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.54)

brahmovāca |  
ityevamṛṣivaryāste varṇayantaḥ purañca tat |  
gatā haimālayaṃ sarve gṛhaṃ sarvasamṛddhimat ||

### [2.3.32.55](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.55)

tāndṛṣṭvā sūryasaṅkāśān himavānvismito'bravīt |  
dūrādākāśamārgasthānmunīnsapta sutejasaḥ ||

### [2.3.32.56](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.56)

himavānuvāca |  
saptaite sūryasaṅkāśāḥ samāyānti madantike |  
pūjā kāryā prayatnena munīnāṃ ca mayādhunā ||

### [2.3.32.57](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.57)

vayaṃ dhanyā gṛhasthāśca sarveṣāṃ sukhadāyinaḥ |  
yeṣāṃ gṛhe samāyānti mahātmāno yadīdṛśāḥ ||

### [2.3.32.58](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.58)

brahmovāca |  
etasminnantare caivākāśādetya bhuvi sthitān |  
sammukhe himavāndṛṣṭvā yayau mānapurassaram ||

### [2.3.32.59](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.59)

kṛtāñjalirnataskandhaḥ saptarṣīnsupraṇamya saḥ |  
pūjāṃ cakāra teṣāṃ vai bahumānapurassaram ||

### [2.3.32.60](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.60)

hitāḥ saptarṣayaste ca himavantaṃ nageśvaram |  
gṛhītvocuḥ prasannāsyā vacanaṃ maṅgalālayam ||

### [2.3.32.61](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.61)

yathāgrataśca tānkṛtvā dhanyo mama gṛhāśramaḥ |  
ityuktvāsanamānīya dadau bhaktipurassaram ||

### [2.3.32.62](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.62)

āsaneṣūpaviṣṭeṣu tadājñaptaḥ svayaṃ sthitaḥ |  
uvāca himavāṃstatra munīn jyotirmayāṃstadā ||

### [2.3.32.63](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.63)

himālaya uvāca |  
dhanyo hi kṛtakṛtyo'haṃ saphalaṃ jīvitaṃ mama |  
lokeṣu darśanīyo'haṃ bahutīrthasamo mataḥ ||

### [2.3.32.64](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.64)

yasmādbhavanto madgehamāgatā viṣṇurūpiṇaḥ |  
pūrṇānāṃ bhavatāṃ kāryaṃ kṛpaṇānāṃ gṛheṣu kim ||

### [2.3.32.65](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65)

tathāpi kiñcitkāryaṃ ca sadṛśaṃ sevakasya me |  
kathanīyaṃ sudayayā saphalaṃ syājjanurmama ||

### [2.3.32.65.c1](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65.c1)

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ tṛtīye pārvatīkhaṇḍe saptarṣyāgamanavarṇanaṃ nāma dvātriṃśo'dhyāyaḥ ||

### [2.3.32.65.p2](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65.p2)

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

### [2.3.32.65.p3](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65.p3)

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

### [2.3.32.65.p4](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65.p4)

śrīśivamahāpurāṇam ||

### [2.3.32.65.p5](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32.65.p5)

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ tṛtīyaḥ pārvatīkhaṇḍe

## Linked texts (2)

- [Brahmavaivartapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmavaivarta.3.39.63) — Vyāsa, Sanskrit
- [Janmakhaṇḍa](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.general.sakta.janmakhanda.42.29) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32](https://indike.org/pramana/in.purana.siva*complete-2.2.3.32) · Pramāṇa
