Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 2.5.21: ekaviṃśo'dhyāyaḥ | hiraṇyanetrahiraṇyakaśipuvadhavarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 2.5.21

Language
Sanskrit

Contents

ekaviṃśo'dhyāyaḥ | hiraṇyanetrahiraṇyakaśipuvadhavarṇanam

2.5.21.1

sanatkumāra uvāca |
te gaṇādhipatīndṛṣṭvā nandībhamukhaṣaṇmukhān |
amarṣādabhyadhāvanta dvandvayuddhāya dānavāḥ ||

2.5.21.2

nandinaṃ kālanemiśca śumbho lambodaraṃ tathā |
niśumbhaḥ ṣaṇmukhaṃ devamabhyadhāvata śaṅkitaḥ ||

2.5.21.3

niśumbhaḥ kārtikeyasya mayūraṃ pañcabhiḥ śaraiḥ |
hṛdi vivyādha vegena mūrchitaḥ sa papāta ha ||

2.5.21.4

tataḥ śaktidharaḥ kruddho bāṇaiḥ pañcabhireva ca |
vivyādha syandane tasya hayānyantārameva ca ||

2.5.21.5

śareṇānyena tīkṣṇena niśumbhaṃ devavairiṇam |
jaghāna tarasā vīro jagarja raṇadurmadaḥ ||

2.5.21.6

asuro'pi niśumbhākhyo mahāvīro'tivīryavān |
jaghāna kārtikeyaṃ taṃ garjantaṃ sveṣuṇā raṇe ||

2.5.21.7

tataḥ śaktiṃ kārtikeyo yāvajjagrāha roṣataḥ |
tāvanniśumbho vegena svaśaktyā tamapātayat ||

2.5.21.8

evaṃ babhūva tatraiva kārtikeyaniśumbhayoḥ |
āhavo hi mahānvyāsa vīraśabdaṃ pragarjatoḥ ||

2.5.21.9

tato nandīśvaro bāṇaiḥ kālanemimavidhyata |
saptabhiśca hayānketuṃ rathaṃ sārathimācchinat ||

2.5.21.10

kālanemiśca saṅkruddho dhanuściccheda nandinaḥ |
svaśarāsananirmuktairmahātīkṣṇaiḥ śilīmukhaiḥ ||

2.5.21.11

atha nandīśvaro vīraḥ kālanemiṃ mahāsuram |
tamapāsya ca śūlena vakṣasyabhyahanad dṛḍham ||

2.5.21.12

sa śūlabhinnahṛdayo hatāśvo hatasārathiḥ |
adreḥ śikharamutpāṭya nandinaṃ samatāḍayat ||

2.5.21.13

atha śumbho gaṇeśaśca rathamūṣaka vāhanau |
yudhyamānau śaravrātaiḥ parasparamavidhyatām ||

2.5.21.14

gaṇeśastu tadā śumbhaṃ hṛdi vivyādha patriṇā |
sārathiṃ ca tribhirbāṇaiḥ pātayāmāsa bhūtale ||

2.5.21.15

tato'tikruddhaḥ śumbho'pi bāṇavṛṣṭyā gaṇādhipam |
mūṣakaṃ ca tribhirvidhvā nanāda jaladasvanaḥ ||

2.5.21.16

mūṣakaḥ śarabhinnāṅgaścacāla dṛḍhavedanaḥ |
lambodaraśca patitaḥ padātirabhavatsa hi ||

2.5.21.17

tato lambodaraḥ śumbhaṃ hatvā paraśunā hṛdi |
apātayattadā bhūmau mūṣakaṃ cāruroha saḥ ||

2.5.21.18

samarāyodyataścābhūtpunargajamukho vibhuḥ |
prahasya jaghnatuḥ krodhāttotreṇaiva mahādvipam ||

2.5.21.19

kālanemirniśumbhaśca hyubhau lambodaraṃ śaraiḥ |
yugapaccakhnatuḥ krodhādāśīviṣasamairdrutam ||

2.5.21.20

taṃ pīḍyamānamālokya vīrabhadro mahābalaḥ |
abhyadhāvata vegena koṭibhūtayutastathā ||

2.5.21.21

kūṣmāṇḍā bhairavāścāpi vetālā yoginīgaṇāḥ |
piśācā ḍākinī saṅghā gaṇāścāpi samaṃ yayuḥ ||

2.5.21.22

tataḥ kilakilā śabdaiḥ siṃhanādaiḥ saghargharaiḥ |
vināditā ḍamarukaiḥ pṛthivī samakampata ||

2.5.21.23

tato bhūtāḥ pradhāvanto bhakṣayanti sma dānavān |
utpatya pātayanti sma nanṛtuśca raṇāṅgaṇe ||

2.5.21.24

etasminnantare vyāsābhūtāṃ nandī guhaśca tau |
utthitāvāptasaṃjñau hi jagarjaturalaṃ raṇe ||

2.5.21.25

sa nandī kārtikeyaśca samāyātau tvarānvitau |
jaghnatuśca raṇe daityānnirantaraśaravrajaiḥ ||

2.5.21.26

chinnairbhinnairhatairdaityaiḥ pātitairbhakṣitaistathā |
vyākulā sābhavatsenā viṣaṇṇavadanā tadā ||

2.5.21.27

evaṃ nandī kārtikeyo vikaṭaśca pratāpavān |
vīrabhadro gaṇāścānye jagarjuḥsamare'dhikam ||

2.5.21.28

niśumbhaśumbhau senānyau sindhuputrasya tau tathā |
kālanemirmahādaityo'surāścānye parājitāḥ ||

2.5.21.29

pravidhvastāṃ tatassenāṃ dṛṣṭvā sāgaranandanaḥ |
rathenātipatākena gaṇānabhiyayau balī ||

2.5.21.30

tataḥ parājitā daityā apyabhūvanmahotsavāḥ |
jagarjuradhikaṃ vyāsa samarāyodyatāstadā ||

2.5.21.31

sarve rudragaṇāścāpi jagarjurjayaśālinaḥ |
nandikārtikadantyāsyavīrabhadrādikā mune ||

2.5.21.32

hastyaśvarathasaṃhrādaḥ śaṅkhabherīravastathā |
abhavatsiṃhanādaśca senayorubhayostathā ||

2.5.21.33

jalandharaśaravrātairnīhārapaṭalairiva |
dyāvāpṛthivyorācchannamantaraṃ samapadyata ||

2.5.21.34

śailādiṃ pañcabhirvidhvā gaṇeśaṃ pañcabhiśśaraiḥ |
vīrabhadraṃ ca viṃśatyā nanāda jaladasvanaḥ ||

2.5.21.35

kārtikeyastato daityaṃ śaktyā vivyādha satvaram |
jalandharaṃ mahāvīro rudraputro nanāda ca ||

2.5.21.36

sa ghūrṇanayano daityaḥ śaktinirbhinnadehakaḥ |
papāta bhūmau tvaritamudatiṣṭhanmahābalaḥ ||

2.5.21.37

tataḥ krodhaparītātmā kārtikeyaṃ jalandharaḥ |
gadayā tāḍayāmāsa hṛdaye daityapuṅgavaḥ ||

2.5.21.38

gadāprabhāvaṃ saphalaṃ darśayan śaṅkarātmajaḥ |
vidhidattavarād vyāsa sa tūrṇaṃ bhūtale'patat ||

2.5.21.39

tathaiva nandī hyapatadbhūtale gadayā hataḥ |
mahāvīro'pi ripuhā kiñcidvyākulamānasaḥ ||

2.5.21.40

tato gaṇeśvaraḥ kruddhaḥ smṛtvā śivapadāmbujam |
samprāpyātibalo daityagadāṃ paraśunācchinat ||

2.5.21.41

vīrabhadrastribhirbāṇairhṛdi vivyādha dānavam |
saptabhiśca hayānketuṃ dhanuśchatraṃ ca cicchide ||

2.5.21.42

tato'tikruddho daityendraḥ śaktimudyamya dāruṇām |
gaṇeśaṃ pātayāmāsa rathamanyaṃ samāruhat ||

2.5.21.43

abhyagādatha vegena sa daityendro mahābalaḥ |
vigaṇayya hṛdā taṃ vai vīrabhadraṃ ruṣānvitaḥ ||

2.5.21.44

vīrabhadraṃ jaghānāśu tīkṣṇenāśīviṣeṇa tam |
nanāda ca mahāvīro daityarājo jalandharaḥ ||

2.5.21.45

vīrabhadro'pi saṅkruddhassitadhāreṇa ceṣuṇā |
ciccheda taccharaṃ caiva taṃ vivyādha maheṣuṇā ||

2.5.21.46

tatastau sūryasaṅkāśau yuyudhāte parasparam |
nānāśastraistathāstraiśca ciraṃ vīravarottamau ||

2.5.21.47

vīrabhadrastatastasya hayānbāṇairapātayat |
dhanuściccheda rathinaḥ patākāṃ cāpi vegataḥ ||

2.5.21.48

atho sa daityarājo hi pupluve parighāyudhaḥ |
vīrabhadropakaṇṭhaṃ sa drutamāpa mahābalaḥ ||

2.5.21.49

parighenātimahatā vīrabhadraṃ jaghāna ha |
mahābalo'bdhitanayo mūrdhni vīro jagarja ca ||

2.5.21.50

parighenātimahatā bhinnamūrddhā gaṇādhipaḥ |
vīrabhadraḥ papātorvyāṃ mumoca rudhiraṃ bahu ||

2.5.21.51

patitaṃ vīrabhadraṃ tu dṛṣṭvā rudragaṇā bhayāt |
apāgacchan raṇaṃ hitvā krośamānā maheśvaram ||

2.5.21.52

atha kolāhalaṃ śrutvā gaṇānāṃ candraśekharaḥ |
nijapārśvasthitān vīrānapṛcchad gaṇasattamān ||

2.5.21.53

śaṅkara uvāca |
kimarthaṃ madgaṇānāṃ hi mahākolāhalo'bhavat |
vicāryatāṃ mahāvīrāḥ śāntiḥ kāryā mayā dhruvam ||

2.5.21.54

iti yāvatsa deveśo gaṇānpapraccha sādaram |
tāvadgaṇavarāste hi samāyātāḥ prabhuṃ prati ||

2.5.21.55

tāndṛṣṭvā vikalān rudraḥ papraccha kuśalaṃ prabhuḥ |
yathāvatte gaṇā vṛttaṃ samācakhyuśca vistarāt ||

2.5.21.56

tacchrutvā bhagavān rudro mahālīlākaraḥ prabhuḥ |
abhayaṃ dattavāṃstebhyo mahotsāhaṃ pravarddhayan ||

2.5.21.56.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcame yuddhakhaṇḍe jalandharopākhyāne viśeṣayuddhavarṇanaṃ nāmaikaviṃśo'dhyāyaḥ ||

2.5.21.56.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

2.5.21.56.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

2.5.21.56.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

2.5.21.56.p5

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcamo yuddhakhaṇḍe

Linked texts (2)