Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 2.5.24: caturviṃśo'dhyāyaḥ | jalandharavarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 2.5.24

Language
Sanskrit

Contents

caturviṃśo'dhyāyaḥ | jalandharavarṇanam

2.5.24.1

vyāsa uvāca |
vidheḥ śreṣṭhasuta prājñaḥ katheyaṃ śrāvitādbhutā |
tataśca kimabhūdājau kathaṃ daityo hato vada ||

2.5.24.2

sanatkumāra uvāca |
adṛśya girijāṃ tatra daityendre raṇamāgate |
gāndharve ca vilīne hi caitanyo'bhūdvṛṣadhvajaḥ ||

2.5.24.3

antardhānagatāṃ māyāṃ dṛṣṭvā buddho hi śaṅkaraḥ |
cukrodhātīva saṃhārī laukikīṃ gatimāśritaḥ ||

2.5.24.4

tataḥ śivo vismitamānasaḥ puna-rjagāma yuddhāya jalandharaṃ ruṣā |
sa cāpi daityaḥ punarāgataṃ śivaṃ dṛṣṭvā śaroghaiḥsamavākiradraṇe ||

2.5.24.5

kṣiptaṃ prabhustaṃ śarajālamugraṃ jalandhareṇātibalīyasā haraḥ |
drutaṃ pracicchedaśarairvarairnijai-rna citramatra tribhavaprahantuḥ ||

2.5.24.6

tato jalandharo dṛṣṭvā rudramadbhutavikramam |
cakāra māyayā gaurīṃ tryambakaṃ mohayanniva ||

2.5.24.7

rathopari gatāṃ baddhāṃ rudantīṃ pārvatīṃ śivaḥ |
niśumbhaśumbhadaityaiśca vadhyamānāṃ dadarśa saḥ ||

2.5.24.8

gaurīṃ tathāvidhāṃ dṛṣṭvā laukikīṃ darśayan gatim |
babhūva prākṛta iva śivo'pyudvignamānasaḥ ||

2.5.24.9

avāṅmukhasthitastūṣṇīṃ nānālīlāviśāradaḥ |
śithilāṅgo viṣaṇṇātmā vismṛtya svaparākramam ||

2.5.24.10

tato jalandharo vegāt tribhirvivyādha sāyakaiḥ |
āpuṅkhamagnaistaṃ rudraṃ śirasyurasi codare ||

2.5.24.11

tato rudro mahālīlo jñātatattvaḥ kṣaṇātprabhuḥ |
raudrarūpadharo jāto jvālāmālātibhīṣaṇaḥ ||

2.5.24.12

tasyātīva mahāraudrarūpaṃ dṛṣṭvā mahāsurāḥ |
na śekuḥ pramukhe sthātuṃ bhejire te diśo daśa ||

2.5.24.13

niśumbhaśumbhāvapi yau vikhyātau vīrasattamau |
api tau śekaturnaiva raṇe sthātuṃ munīśvara ||

2.5.24.14

jalandharakṛtā māyāntarhitābhūcca tatkṣaṇam |
hāhākāro mahānāsītsaṅgrāme sarvatomukhe ||

2.5.24.15

tataḥ śāpaṃ dadau rudrastayoḥ śumbhaniśumbhayoḥ |
palāyamānau tau dṛṣṭvā dhikkṛtya krodhasaṃyutaḥ ||

2.5.24.16

rudra uvāca |
yuvāṃ duṣṭāvatikhalāvaparādhakarau mama |
pārvatīdaṇḍadātārau raṇādasmātparāṅmukhau ||

2.5.24.17

parāṅmukho na hantavya iti vadhyau na me yuvām |
mama yuddhādatikrāntau gauryyā vadhyau bhaviṣyataḥ ||

2.5.24.18

evaṃ vadati gaurīśe sindhuputro jalandharaḥ |
cukrodhātīva rudrāya jvalajjvalanasannibhaḥ ||

2.5.24.19

rudre raṇe mahāvegādvavarṣa niśitān śarān |
bāṇāndhakārasañchannaṃ tathā bhūmitalaṃ hyabhūt ||

2.5.24.20

yāvad rudraḥ praciccheda tasya bāṇagaṇān drutam |
tāvatsa parigheṇāśu jaghāna vṛṣabhaṃ balī ||

2.5.24.21

vṛṣastena prahāreṇa paravṛtto raṇāṅgaṇāt |
rudreṇa kṛśyamāṇo'pi na tasthau raṇabhūmiṣu ||

2.5.24.22

atha loke mahārudraḥ svīyaṃ tejo'tiduḥsaham |
darśayāmāsa sarvasmai satyametanmunīśvara ||

2.5.24.23

tataḥ paramasaṅkruddho rudro raudravapurdharaḥ |
pralayānalavad ghoro babhūva sahasā prabhuḥ ||

2.5.24.24

dṛṣṭvā puraḥsthitaṃ daityaṃ merukūṭamiva sthitam |
avadhyatvamapi śrutvāpyanyairabhyudyato'bhavat ||

2.5.24.25

brahmaṇo vacanaṃ rakṣan rakṣako jagatāṃ prabhuḥ |
hṛdānugrahamātanvaṃstadvadhāya mano dadhat ||

2.5.24.26

kopaṃ kṛtvā paraṃ śūlī pādāṅguṣṭhena līlayā |
mahāmbhasi cakārāśu rathāṅgaṃ raudramadbhutam ||

2.5.24.27

kṛtvārṇavāmbhasi śitaṃ bhagavān rathāṅgaṃ smṛtvā jagattrayamanena hataṃ purāriḥ |
dakṣāndhakāntakapuratrayayajñahantā lokatrayāntakakaraḥ prahasannuvāca ||

2.5.24.28

mahārudra uvāca |
pādena nirmitaṃ cakraṃ jalandhara mahāmbhasi |
balavānyadi coddharttuṃ tiṣṭha yoddhuṃ na cānyathā ||

2.5.24.29

sanatkumāra uvāca |
tasya tadvacanaṃ śrutvā krodhenādīptalocanaḥ |
pradahanniva cakṣurbhyāṃ prāhālokya sa śaṅkaram ||

2.5.24.30

jalandhara uvāca |
rekhāmuddhṛtya hatvā ca sagaṇaṃ tvāṃ hi śaṅkara |
hatvā lokānsuraiḥ sārdhaṃ svabhāgaṃ garuḍo yathā ||

2.5.24.31

hantuṃ carācaraṃ sarvaṃ samartho'haṃ savāsavam |
ko maheśvara madbāṇairabhedyo bhuvanatraye ||

2.5.24.32

bālabhāvena bhagavāntapasaiva vinirjitaḥ |
brahmā baliṣṭhaḥ sthāne me munibhiḥ surapuṅgavaiḥ ||

2.5.24.33

dagdhaṃ kṣaṇena sakalaṃ trailokyaṃ sacarācaram |
tapasā kiṃ tvayā rudra nirjito bhagavānapi ||

2.5.24.34

indrāgniyamavitteśavāyuvārīśvarādayaḥ |
na sehire yathā nāgā gandhaṃ pakṣipateriva ||

2.5.24.35

na labdhaṃ divi bhūmau ca vāhanaṃ mama śaṅkara |
samastānparvatānprāpya dharṣitāśca gaṇeśvarāḥ ||

2.5.24.36

girīndro mandaraḥ śrīmānnīlo meruḥ suśobhanaḥ |
dharṣito bāhudaṇḍena kaṇḍvā utsarpaṇāya me ||

2.5.24.37

gaṅgā niruddhā bāhubhyāṃ līlārthaṃ himavadgirau |
arīṇāṃ mama bhṛtyaiśca jayo labdho divaukasām ||

2.5.24.38

vaḍavāyā mukhaṃ baddhaṃ gṛhītvā tāṃ kareṇa tu |
tatkṣaṇādeva sakalamekārṇavamabhūttadā ||

2.5.24.39

airāvatādayo nāgāḥ kṣiptāḥ sindhujalopari |
saratho bhagavānindraḥ kṣiptaśca śatayojanam ||

2.5.24.40

garuḍo'pi mayā baddho nāgapāśena viṣṇunā |
urvaśyādyā mayānītā nāryaḥ kārāgṛhāntaram ||

2.5.24.41

māṃ na jānāsi rudra tvaṃ trailokyajayakāriṇam |
jalandharaṃ mahādaityaṃ sindhuputraṃ mahābalam ||

2.5.24.42

sanatkumāra uvāca |
ityuktvātha mahādevaṃ tadā vāridhinandanaḥ |
na cacāla na sasmāra nihatāndānavānyudhi ||

2.5.24.43

durmadenāvinītena dorbhyāmāsphoṭya dorbalāt |
tiraskṛto mahādevo vacanaiḥ kaṭukākṣaraiḥ ||

2.5.24.44

tacchrutvā daityavacanamamaṅgalamatīritam |
vijahāsa mahādevaḥ paramaṃ krodhamādadhe ||

2.5.24.45

sudarśanākhyaṃ yaccakraṃ pādāṅguṣṭhavinirmitam |
jagrāha tatkare rudrastena hantuṃ samudyataḥ ||

2.5.24.46

sudarśanākhyaṃ taccakraṃ cikṣepa bhagavānharaḥ |
koṭisūryapratīkāśaṃ pralayānalasannibham ||

2.5.24.47

pradahadrodasī vegāttadāsādya jalandharam |
jahāra tacchiro vegānmahadāyatalocanam ||

2.5.24.48

rathātkāyaḥ papātorvyāṃ nādayanvasudhātalam |
śiraścāpyabdhiputrasya hāhākāro mahānabhūt ||

2.5.24.49

dvidhā papāta taddeho hyañjanādririvācalaḥ |
kuliśena yathā vārānnidhau girivaro dvidhā ||

2.5.24.50

tasya raudreṇa raktena sampūrṇamabhavajjagat |
tataḥsamastā pṛthivī vikṛtābhūnmunīśvara ||

2.5.24.51

tadraktamakhilaṃ rudraniyogānmāṃsameva ca |
mahārauravamāsādya raktakuṇḍamabhūdiha ||

2.5.24.52

tattejo nirgataṃ dehād rudre ca layamāgamat |
vṛndādehodbhavaṃ yadvadgauryyāṃ hi vilayaṃ gatam ||

2.5.24.53

jalandharaṃ hataṃ dṛṣṭvā devagandharvapannagāḥ |
abhavansuprasannāśca sādhu deveti cābruvan ||

2.5.24.54

sarve prasannatāṃ yātā devasiddhamunīśvarāḥ |
puṣpavṛṣṭiṃ prakurvāṇāstadyaśo jaguruccakaiḥ ||

2.5.24.55

devāṅganā mahāmodānnanṛtuḥ premavihvalāḥ |
kalasvarāḥ kalapadaṃ kinnaraiḥ saha sañjaguḥ ||

2.5.24.56

diśaḥ praseduḥ sarvāśca hate vṛndāpatau mune |
vavuḥ puṇyāḥ sukhasparśā vāyavastrividhā api ||

2.5.24.57

candramāḥ śītatāṃ yāto ravistepe sutejasā |
agnayo jajvaluḥ śāntā babhūvāvikṛtaṃ nabhaḥ ||

2.5.24.58

evaṃ trailokyamakhilaṃ svāsthyamāpādhikaṃ mune |
hate'bdhitanaye tasminhareṇānantamūrtinā ||

2.5.24.58.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcame yuddhakhaṇḍe jalandharavadhopākhyāne jalandharavarṇanaṃ nāma caturviṃśo'dhyāyaḥ ||

2.5.24.58.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

2.5.24.58.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

2.5.24.58.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

2.5.24.58.p5

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcamo yuddhakhaṇḍe

Linked texts (3)