Shivapurana 2.5.57: saptapañcāśattamo'dhyāyaḥ | gajāsuravadhaḥ
Śivapurāṇa (complete text) 2.5.57
- Language
- Sanskrit
Contents
- 2.5.57.73 — 5 parts
saptapañcāśattamo'dhyāyaḥ | gajāsuravadhaḥ
2.5.57.1
sanatkumāra uvāca |
śṛṇu vyāsa mahāpremṇā caritaṃ śaśimaulinaḥ |
yathā'vadhīt triśūlena dānavendraṃ gajāsuram ||
2.5.57.2
dānave nihate devyā samare mahiṣāsure |
devānāṃ ca hitārthāya purā devāḥ sukhaṃ yayuḥ ||
2.5.57.3
tasya putro mahāvīro munīśvara gajāsuraḥ |
piturvadhaṃ hi saṃsmṛtya kṛtaṃ devyā surārthanāt ||
2.5.57.4
sa tadvairamanusmṛtya tapo'rthaṃ gatavān vane |
samuddiśya vidhiṃ prītyā tatāpa paramaṃ tapaḥ ||
2.5.57.5
avadhyo'haṃ bhaviṣyāmi strīpuṃsaiḥ kāmanirjitaiḥ |
saṃvicāryeti manasā'bhūttaporatamānasaḥ ||
2.5.57.6
sa tepe himavad droṇyāṃ tapaḥ paramadāruṇam |
ūrdhvabāhurnabhodṛṣṭiḥ pādāṅguṣṭhāśritāvaniḥ ||
2.5.57.7
jaṭābhāraiḥ sa vai reje pralayārka ivāṃśubhiḥ |
mahiṣāsuraputro'sau gajāsura udāradhīḥ ||
2.5.57.8
tasya mūrdhnaḥ samudbhūtaḥ sadhūmo'gnistapomayaḥ |
tiryagūrdhvamadholokāṃstāpayanviṣvagīritaḥ ||
2.5.57.9
cukṣubhurnadyudanvantaścāgnermūrddhasamudbhavāt |
nipetuḥ sagrahāstārā jajjvaluśca diśo daśa ||
2.5.57.10
tena taptāḥ surāḥ sarve divaṃ tyaktvā savāsavāḥ |
brahmalokaṃ yayurvijñāpayāmāsuścacāla bhūḥ ||
2.5.57.11
devā ūcuḥ |
vidhe gajāsuratapastaptā vayamathākulāḥ |
na śaknumo divi sthātumataste śaraṇaṃ gatāḥ ||
2.5.57.12
vidhe hyupaśamaṃ tasya cānyāñjīvayituṃ kṛthā |
lokā naṅkṣyatyanyathā hi satyaṃ satyaṃ bruvāmahe ||
2.5.57.13
iti vijñāpito devairvāsavādyaiḥ sa ātmabhūḥ |
bhṛgudakṣādibhirbrahmā yayau daityavarāśramam ||
2.5.57.14
tapantaṃ tapasā lokān yathā'bhrāpihitaṃ divi |
vilakṣya vismitaḥ prāha vihasansṛṣṭikārakaḥ ||
2.5.57.15
brahmovāca |
uttiṣṭhottiṣṭha daityendra tapaḥ siddho'si māhiṣe |
prāpto'haṃ varadastāta varaṃ vṛṇu yathepsitam ||
2.5.57.35
sanatkumāra uvāca |
utthāyotthāya daityendra īkṣamāṇo dṛśā vibhum |
girā gadgadayā prīto'gṛṇāddevaṃ sa māhiṣiḥ ||
2.5.57.17
gajāsura uvāca |
namaste devadeveśa yadi dāsyasi me varam |
avadhyo'haṃ bhaveyaṃ vai strīpuṃsaiḥ kāmanirjitaiḥ ||
2.5.57.18
mahābalo mahāvīryo'jeyo devādibhiḥ sadā |
sarveṣāṃ lokapālānāṃ nikhilarddhisubhugvibho ||
2.5.57.19
sanatkumāra uvāca |
evaṃ vṛtaḥ śatadhṛtirdānavena sa tena vai |
prādāttattapasā prīto varaṃ tasya sudurlabham ||
2.5.57.20
evaṃ labdhavaro daityo māhiṣiśca gajāsuraḥ |
suprasannamanāḥ so'tha svadhāma pratyapadyata ||
2.5.57.21
sa vijitya diśaḥ sarvā lokāṃśca trīnmahāsuraḥ |
devāsuramanuṣyendrān gandharvagaruḍoragān ||
2.5.57.22
ityādīnnikhilāñjitvā vaśamānīya viśvajit |
jahāra lokapālānāṃ sthānāni saha tejasā ||
2.5.57.23
devodyānaśriyājuṣṭamadhyāste sma triviṣṭapam |
mahendrabhavanaṃ sākṣānnirmitaṃ viśvakarmaṇā ||
2.5.57.24
tasminmahendrasya gṛhe mahābalo mahāmanā nirjitaloka ekarāṭ |
reme'bhivandyāṅghriyugaḥ surādibhiḥ pratāpitairūrjitacaṇḍaśāsanaḥ ||
2.5.57.25
sa itthaṃ nirjitakakubekarāḍ viṣayānpriyān |
yathopajoṣaṃ bhuñjāno nātṛpyadajitendriyaḥ ||
2.5.57.26
evamaiśvaryamattasya dṛptasyocchāstravartinaḥ |
kāle vyatīte mahati pāpabuddhirabhūttataḥ ||
2.5.57.27
mahiṣāsuraputro'sau sañcikleśa dvijānvarān |
tāpasānnitarāṃ pṛthvyāṃ dānavaḥ suramardanaḥ ||
2.5.57.28
surānnarāṃśca pramathānsarvāñcikleśadurmatiḥ |
dharmānvitānviśeṣeṇa pūrvavairamanusmaran ||
2.5.57.29
ekasminsamaye tāta dānavo'sau mahābalaḥ |
agacchadrājadhānīṃ va śaṅkarasya gajāsuraḥ ||
2.5.57.30
samāgate'surendre hi mahānkalakalo mune |
trāta trāteti tatrāsīdānandanavāsinām ||
2.5.57.31
mahiṣā'suraputro'sau yadā puryāṃ samāgataḥ |
pramathanpramathānsarvānnijavīryamadoddhataḥ ||
2.5.57.32
tasminnavasare devāḥ śakrādyāstatparājitāḥ |
śivasya śaraṇaṃ jagmurnatvā tuṣṭuvurādarāt ||
2.5.57.33
nyavedayandānavasya tasya kāśyāṃ samāgamam |
kleśādhikyaṃ tatratyānāṃ tannāthānāṃ viśeṣataḥ ||
2.5.57.34
devā ūcuḥ |
devadeva mahādeva tava puryyāṃ gato'suraḥ |
kaṣṭaṃ datte tvajjanānāṃ taṃ jahi tvaṃ kṛpānidhe ||
2.5.57.35_2
yatra yatra dharāyāṃ ca caraṇaṃ pramiṇoti hi |
acalāṃ sacalāṃ tatra karoti nija bhārataḥ ||
2.5.57.36
ūruvegena taravaḥ patanti śikharaiḥ saha |
yasya dordaṇḍaghātena cūrṇāḥ syuśca śiloccayāḥ ||
2.5.57.37
yasya maulijasaṅgharṣād ghanā vyoma tyajantyapi |
nīlimānaṃ na cādyāpi jahyustatkeśasaṅgajam ||
2.5.57.38
yasya niśvāsasambhārairuttaraṅgā mahābdhayaḥ |
nadyo'pyamandakallolā bhavanti timibhiḥ saha ||
2.5.57.39
yojanānāṃ sahasrāṇi nava yasya samucchrayaḥ |
tāvāneva hi vistāraḥ tanormāyāvino'sya hi ||
2.5.57.40
yannetrayoḥ piṅgalimā tathā taralimā punaḥ |
vidyutāḥ nohyate'dyāpi so'yaṃ smā''yāti satvaram ||
2.5.57.41
yāṃ yāṃ diśaṃ samabhyeti so'yaṃ duḥsaha dānavaḥ |
avadhyo'haṃ bhavāmīti strīpuṃsaiḥ kāmanirjitaiḥ ||
2.5.57.42
ityevaṃ ceṣṭitaṃ tasya dānavasya niveditam |
rakṣasva bhaktāndeveśa kāśīrakṣaṇatatpara ||
2.5.57.43
sanatkumāra uvāca |
iti samprārthito devairbhaktarakṣaṇatatparaḥ |
tatrā''jagāma soraṃ tadvadhakāmanayā haraḥ ||
2.5.57.44
āgataṃ taṃ samālokya śaṅkaraṃ bhaktavatsalam |
triśūlahastaṃ garjantaṃ jagarja sa gajāsuraḥ ||
2.5.57.45
tatastayormahānāsītsamaro dāruṇo'dbhutaḥ |
nānāstraśastrasampātairvīrārāvaṃ prakurvatoḥ ||
2.5.57.46
gajāsuro'titejasvī mahābalaparākramaḥ |
vivyādha giriśaṃ bāṇaistīkṣṇairdānavaghātinam ||
2.5.57.47
atha rudro raudratanuḥ svaśarairatidāruṇaiḥ |
taccharāṃścicchide tūrṇamaprāptāṃstilaśo mune ||
2.5.57.48
tato gajāsuraḥ kruddho'bhyadhāvattaṃ maheśvaram |
khaḍgahastaḥ pragarjyoccairhato'sītyadya vai mayā ||
2.5.57.49
tatastriśūlahetistamāyāntaṃ daityapuṅgavam |
vijñāyāvadhyamanyena śūlenābhijaghāna tam ||
2.5.57.50
protastena triśūlena sa ca daityo gajāsuraḥ |
chatrīkṛtamivātmānaṃ manyamāno jagau haram ||
2.5.57.51
gajāsura uvāca |
devadeva mahādeva tava bhakto'smi sarvathā |
jāne tvāṃ tridiveśānaṃ triśūlinsmarahāriṇam ||
2.5.57.52
tava haste mama vadho mahāśreyaskaro mataḥ |
andhakāre maheśāna tripurāntaka sarvaga ||
2.5.57.53
kiñcidvijñaptumicchāmi tacchṛṇuṣva kṛpākara |
satyaṃ bravīmi nāsatyaṃ mṛtyuñjaya vicāraya ||
2.5.57.54
tvameko jagatāṃ vandyo viśvasyopari saṃsthitaḥ |
kālena sarvairmartavyaṃ śreyase mṛtyurīdṛśaḥ ||
2.5.57.55
sanatkumāra uvāca |
ityākarṇya vacastasya śaṅkaraḥ karuṇānidhiḥ |
prahasya pratyuvāceśo māhiṣeyaṃ gajāsuram ||
2.5.57.56
īśvara uvāca |
mahāparākramanidhe dānavottama sanmate |
gajāsura prasanno'smi svānukūlaṃ varaṃ vṛṇu ||
2.5.57.57
sanatkumāra uvāca |
ityākarṇya maheśasya vacanaṃ varadasya hi |
pratyuvāca prasannātmā dānavendro gajāsuraḥ ||
2.5.57.58
gajāsura uvāca |
yadi prasanno digvāsastadā nityaṃ vasāna me |
imāṃ kṛttiṃ maheśāna tvattriśūlāgnipāvitām ||
2.5.57.59
svapramāṇāṃ sukhasparśāṃ raṇāṅgaṇapaṇīkṛtām |
darśanīyāṃ mahādivyāṃ sarvadaiva sukhāvahām ||
2.5.57.60
iṣṭagandhiḥ sadaivāstu sadaivāstvatikomalā |
sadaiva nirmalā cāstu sadaivāstvatimaṇḍanā ||
2.5.57.61
mahātaponalajvālāṃ prāpyāpi suciraṃ vibho |
na dagdhā kṛttireṣā me puṇyagandhanidhestataḥ ||
2.5.57.62
yadi puṇyavatī naiṣā mama kṛttirdigambara |
tadā tvadaṅgasaṅgosyāḥ kathaṃ jāto raṇāṅgaṇe ||
2.5.57.63
anyaṃ ca me varaṃ dehi yadi tuṣṭo'si śaṅkara |
nāmāstu kṛttivāsāste prārabhyādyatanaṃ dinam ||
2.5.57.64
sanatkumāra uvāca |
śrutveti sa vacastasya śaṅkaro bhaktavatsalaḥ |
tathetyuvāca suprīto mahiṣāsurajaṃ ca tam ||
2.5.57.65
punaḥ provāca prītātmā dānavaṃ taṃ gajāsuram |
bhaktapriyo maheśāno bhaktinirmalamānasam ||
2.5.57.66
īśvara uvāca |
idaṃ puṇyaṃ śarīraṃ te kṣetre'sminmuktisādhane |
mama liṅgaṃ bhavatvatra sarveṣāṃ muktidāyakam ||
2.5.57.67
kṛttivāseśvaraṃ nāma mahāpātakanāśanam |
sarveṣāmeva liṅgānāṃ śirobhūtaṃ vimuktidam ||
2.5.57.68
kathayitveti deveśastatkṛtiṃ parigṛhya ca |
gajāsurasya mahatīṃ prāvṛṇoddhi digambaraḥ ||
2.5.57.69
mahāmahotsavo jātastasminnahni munīśvara |
harṣamāpurjanāḥ sarve kāśīsthāḥ pramathāstathā ||
2.5.57.70
haribrahmādayo devā harṣanirbharamānasāḥ |
tuṣṭuvustaṃ maheśānaṃ natvā sāñjalayastataḥ ||
2.5.57.71
hate tasmindānaveśe māhiṣe hi gajāsure |
svasthānaṃ bhejire devā jagatsvāsthyamavāpa ca ||
2.5.57.72
ityuktaṃ caritaṃ śambhorbhaktavātsalyasūcakam |
svargyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ dhanadhānyapravarddhanam ||
2.5.57.73
ya idaṃ śṛṇuyātprītyā śrāvayedvā śucivrataḥ |
sa bhuktvā ca mahāsaukhyaṃ labhetānte paraṃ sukham ||
2.5.57.73.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcame yuddhakhaṇḍe gajāsuravadho nāma saptapañcāśattamo'dhyāyaḥ ||
2.5.57.73.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
2.5.57.73.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
2.5.57.73.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
2.5.57.73.p5
dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcamo yuddhakhaṇḍe
Linked texts (1)
- Tristhalīsetu (Nārāyaṇa) — Nārāyaṇa (Mahiṣamaṅgalam) 1513, Sanskrit