Shivapurana 3.13: trayodaśo'dhyāyaḥ | gṛhapatyavatāravarṇanam 1
Śivapurāṇa (complete text) 3.13
- Language
- Sanskrit
Contents
- 3.13.64 — 5 parts
trayodaśo'dhyāyaḥ | gṛhapatyavatāravarṇanam 1
3.13.1
nandīśvara uvāca |
śṛṇu brahmasuta prītyā caritaṃ śaśimaulinaḥ |
so'vatīrṇo yathā prītyā viśvānaragṛhe śivaḥ ||
3.13.2
nāmnā gṛhapatiḥ so'bhūdagnilokapatirmune |
agnirūpastaijasaśca sarvātmā paramaḥ prabhuḥ ||
3.13.3
narmadāyāstaṭe ramye pure narmapure purā |
purāribhaktaḥ puṇyātmābhavadviśvānaro muniḥ ||
3.13.4
brahmacaryāśrame niṣṭho brahmayajñarataḥ sadā |
śāṇḍilyagotraḥ śucimānbrahmatejonidhirvaśī ||
3.13.5
vijñātākhilaśāstrārthaḥ sadācārarataḥ sadā |
śaivācārapravīṇo'ti laukikācāravidvaraḥ ||
3.13.6
citte vicārya gṛhiṇīguṇānviśvānaraḥ śubhān |
uduvāha vidhānena svocitāṃ kulakanyakām ||
3.13.7
agniśuśrūṣaṇarataḥ pañcayajñaparāyaṇaḥ |
ṣaṭkarmanirato nityaṃ devapitratithipriyaḥ ||
3.13.8
evaṃ bahutithe kāle gate tasyāgrajanmanaḥ |
bhāryā śuciṣmatī nāma bhartāraṃ prāha suvratā ||
3.13.9
nātha bhogā mayā sarve bhuktā vai tvatprasādataḥ |
strīṇāṃ samucitā ye syuḥ tvāṃ sametya mudāvahāḥ ||
3.13.10
evaṃ me prārthitaṃ nātha cirāya hṛdi saṃsthitam |
gṛhasthānāṃ samucitaṃ tvametaddātumarhasi ||
3.13.11
viśvānara uvāca |
kimadeyaṃ hi suśroṇi tava priyahitaiṣiṇī |
tatprārthaya mahābhāge prayacchāmyavilambitam ||
3.13.12
maheśituḥ prasādena mama kiñcinna durlabham |
ihāmutra ca kalyāṇi sarvakalyāṇakāriṇaḥ ||
3.13.13
nandīśvara uvāca |
ityākarṇya vacaḥ patyustasya sā patidevatā |
uvāca hṛṣṭavadanā karau baddhvā vinītikā ||
3.13.14
śuciṣmatyuvāca |
varayogyāsmi cennātha yadi deyo varo mama |
maheśasadṛśaṃ putraṃ dehi nānyaṃ varaṃ vṛṇe ||
3.13.15
nandīśvara uvāca |
iti tasyā vacaḥ śrutvā brāhmaṇaḥ sa śucivrataḥ |
kṣaṇaṃ samādhimādhāya hṛdyetatsamacintayat ||
3.13.16
aho kiṃ me tayā tanvyā prārthitaṃ hyatidurlabham |
manorathapathāddūramastu vā sa hi sarvakṛt ||
3.13.17
tenaivāsyā mukhe sthitvā vāksvarūpeṇa śambhunā |
vyāhṛtaṃ ko'nyathā kartumutsaheta bhavedidam ||
3.13.18
iti sañcintya sa munirviśvānara udāradhīḥ |
tataḥ provāca tāṃ patnīmekapatnīvrate sthitaḥ ||
3.13.19
nandīśvara uvāca |
itthamāśvāsya tāṃ patnīṃ jagāma tapase muniḥ |
yatra viśveśvaraḥ sākṣātkāśīnātho'dhitiṣṭhati ||
3.13.20
prāpya vārāṇasīṃ tūrṇaṃ dṛṣṭvā tāṃ maṇikarṇikām |
tatyāja tāpatritayamapi janmaśatārjitam ||
3.13.21
dṛṣṭvā sarvāṇi liṅgāni viśveśapramukhāni ca |
snātvā sarveṣu kuṇḍeṣu vāpīkūpasarassu ca ||
3.13.22
natvā vināyakānsarvāngaurīṃ śarvāṃ praṇamya ca |
sampūjya kālarājaṃ ca bhairavaṃ pāpabhakṣaṇam ||
3.13.23
daṇḍanāyakamukhyāṃśca gaṇānstutvā prayatnataḥ |
ādikeśavamukhyāṃśca keśavaṃ paritoṣya ca ||
3.13.24
lolārkamukhasūryāṃśca praṇamya sa punaḥ punaḥ |
kṛtvā ca piṇḍadānāni sarvatīrtheṣvatandritaḥ ||
3.13.25
sahasrabhojanādyaiśca munīnviprānpratarpya ca |
mahāpūjopacāraiśca liṅgānyabhyarcya bhaktitaḥ ||
3.13.26
asakṛccintayāmāsa kiṃ liṅgaṃ kṣiprasiddhidam |
yatra niścalatāmeti tapastanayakāmyayā ||
3.13.27
kṣaṇaṃ vicārya sa muniriti viśvānaraḥ sudhīḥ |
kṣipraṃ putrapradaṃ liṅgaṃ vīreśaṃ praśaśaṃsa ha ||
3.13.28
asaṅkhyātāḥ sahasrāṇi siddhāḥ siddhiṃ gatāstataḥ |
siddhaliṅgamiti khyātaṃ tasmādvīreśvaraṃ param ||
3.13.29
vīreśvaraṃ mahāliṅgamabdamabhyarcya bhaktitaḥ |
āyurmanorathaṃ sarvaṃ putrādikamanekaśaḥ ||
3.13.30
ahamapyatra vīreśaṃ samārādhya trikālataḥ |
āśu putramavāpsyāmi yathābhilaṣitaṃ striyā ||
3.13.31
nandīśvara uvāca |
iti kṛtvā matiṃ dhiro vipro viśvānaraḥ kṛtī |
candrakūpajale snātvā jagrāha niyamaṃ vratī ||
3.13.32
ekāhāro'bhavanmāsaṃ māsaṃ naktāśano'bhavat |
ayācitāśano māsaṃ māsaṃ tyaktāśanaḥ punaḥ ||
3.13.33
payovrato'bhavanmāsaṃ māsaṃ śākaphalāśanaḥ |
māsaṃ muṣṭitilāhāro māsaṃ pānīyabhojanaḥ ||
3.13.34
pañcagavyāśano māsaṃ māsaṃ cāndrāyaṇavratī |
māsaṃ kuśāgrajalabhugmāsaṃ śvasanabhakṣaṇaḥ ||
3.13.35
evamabdamitaṃ kālaṃ tatāpa sa tapo'dbhutam |
trikālamarcayadbhaktyā vīreśaṃ liṅgamuttamam ||
3.13.36
atha trayodaśe māsi snātvā tripathagāmbhasi |
pratyūṣa eva vīreśaṃ yāvadāyāti sa dvijaḥ ||
3.13.37
tāvadvilokayāñcakre madhye liṅgaṃ tapodhanaḥ |
vibhūtibhūṣaṇaṃ bālamaṣṭavarṣākṛtiṃ śiśum ||
3.13.38
ākarṇāyatanetraṃ ca suraktadaśanacchadam |
cārupiṅgajaṭāmauliṃ nagna prahasitānanam ||
3.13.39
śaiśavocitanepathyadhāriṇaṃ citidhāriṇam |
paṭhantaṃ śrutisūktāni hasantaṃ ca svalīlayā ||
3.13.40
tamālokya mudaṃ prāpya romakañcukito muniḥ |
proccacāra hṛdālāpānnamo'stviti punaḥ punaḥ ||
3.13.41
abhilāṣapradaiḥ padyairaṣṭabhirbālarūpiṇam |
tuṣṭāva paramānandaṃ śambhuṃ viśvānaraḥ kṛtī ||
3.13.42
viśvānara uvāca |
ekaṃ brahmaivādvitīyaṃ samastaṃ satyaṃ satyaṃ neha nānāsti kiñcit |
eko rudro na dvitīyo'vatasthe tasmādekaṃ tvāṃ prapadye maheśam ||
3.13.43
kartā harttā tvaṃ hi sarvasya śambho nānārūpeṣvekarūpo'pyarūpaḥ |
yadvatpratyagdharma eko'pyaneka-stasmānnānyaṃ tvāṃ vineśaṃ prapadye ||
3.13.44
rajjau sarpaḥ śuktikāyāṃ ca raupyaṃ nairaḥ pūrastanmṛgākhye marīcau |
yadyatsadvadviṣvageva prapañco yasmin jñāte taṃ prapadye maheśam ||
3.13.45
toye śaityaṃ dāhakatvaṃ ca vahnau tāpo bhānau śītabhānau prasādaḥ |
puṣpe gandho dugdhamadhye'pi sarpi-ryattacchambho tvaṃ tatastvāṃ prapadye ||
3.13.46
śabdaṃ gṛhṇāsyaśravāstvaṃ hi jighra-syaghrāṇastvaṃ vyaṅghrirāyāsi dūrāt |
vyakṣaḥ paśyestvaṃ rasajño'pyajihvaḥ kastvāṃ samyagvettyatastvāṃ prapadye ||
3.13.47
no veda tvāmīśa sākṣāddhi vedo no vā viṣṇurno vidhātākhilasya |
no yogīndrā nendramukhyāśca devā bhakto veda tvāmatastvāṃ prapadye ||
3.13.48
no te gotraṃ neśa janmāpi nākhyā no vā rūpaṃ naiva śīlaṃ na deśaḥ |
itthambhūto'pīśvarastvaṃ trilokyāḥ sarvānkāmānpūrayestvaṃ bhaje tvām ||
3.13.49
tvattaḥ sarvaṃ tvaṃ hi sarvaṃ smarāre tvaṃ gaurīśastvaṃ ca nagno'tiśāntaḥ |
tvaṃ vai vṛddhastvaṃ yuvā tvaṃ ca bāla-stattvaṃ yatkiṃ nānyatastvāṃ nato'ham ||
3.13.50
nandīśvara uvāca |
stutveti vipro nipapāta bhūmau sambaddhapāṇirbhavatīha yāvat |
tāvatsa bālo'khilavṛddhavṛddhaḥ provāca bhūdevamatīva hṛṣṭaḥ ||
3.13.51
bāla uvāca |
viśvānara muniśreṣṭha bhūdevāhaṃ tvayādya vai |
toṣitaḥ suprasannātmā vṛṇīṣva varamuttamam ||
3.13.52
tata utthāya hṛṣṭātmā munirviśvānaraḥ kṛtī |
pratyabravīnmuniśreṣṭhaḥ śaṅkaraṃ bālarūpiṇam ||
3.13.53
viśvānara uvāca |
maheśvara kimajñātaṃ sarvajñasya tava prabho |
sarvāntarātmā bhagavān śarvaḥ sarvaprado bhavān ||
3.13.54
yācñāṃ prati niyuktaṃ māṃ kiṃ brūṣe dainyakāriṇīm |
iti jñātvā maheśāna yathecchasi tathā kuru ||
3.13.55
nandīśvara uvāca |
iti śrutvā vacastasya devo viśvānarasya hi |
śuciḥ śucivratasyātha śuciṃ smitvābravīcchiśuḥ ||
3.13.56
tvayā śuce śuciṣmatyāṃ yo'bhilāṣaḥ kṛto hṛdi |
acireṇaiva kālena sa bhaviṣyatyasaṃśayam ||
3.13.57
tava putratvameṣyāmi śuciṣmatyāṃ mahāmate |
khyāto gṛhapatirnāmnā śuciḥ sarvāmarapriyaḥ ||
3.13.58
abhilāṣāṣṭakaṃ puṇyaṃ stotrametattvayeritam |
abdatrikālapaṭhanātkāmadaṃ śivasannidhau ||
3.13.59
etatstotraprapaṭhanaṃ putrapautradhanapradam |
sarvaśāntikaraṃ cāpi sarvāpattivināśanam ||
3.13.60
svargāpavargasampattikārakaṃ nātra saṃśayaḥ |
sarvastotrasamaṃ hyetatsarvakāmapradaṃ sadā ||
3.13.61
prātarutthāya susnāto liṅgamabhyarcya śāmbhavam |
varṣaṃ japannidaṃ stotramaputraḥ putravānbhavet ||
3.13.62
abhilāṣāṣṭakamidaṃ na deyaṃ yasya kasyacit |
gopanīyaṃ prayatnena mahāvandhyāprasūtikṛt ||
3.13.63
striyā vā puruṣeṇāpi niyamālliṅgasannidhau |
abdaṃ japtamidaṃ stotraṃ putradaṃ nātra saṃśayaḥ ||
3.13.64
nandīśvara uvāca |
ityuktvāntardadhe śambhurbālarūpaḥ satāṃ gatiḥ |
so'pi viśvānaro vipro hṛṣṭātmā svagṛhaṃ yayau ||
3.13.64.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ gṛhapatyavatāravarṇanaṃ nāma trayodaśo'dhyāyaḥ ||
3.13.64.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
3.13.64.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
3.13.64.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
3.13.64.p5
tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (1)
- Saṃskāraratnamālā (Gopīnātha Dīkṣita Oka) — Gopīnātha Dīkṣita Oka, Sanskrit