Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 3.24: caturviṃśo'dhyāyaḥ | pippalādāvatāravarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 3.24

Language
Sanskrit

Contents

caturviṃśo'dhyāyaḥ | pippalādāvatāravarṇanam

3.24.1

nandīśvara uvāca |
pippalādākhyamaparamavatāraṃ maheśituḥ |
śṛṇu prājña mahāprītyā bhaktivardhanamuttamam ||

3.24.2

yaḥ purā gadito vipro dadhīcirmunisattamaḥ |
mahāśaivaḥ supratāpī cyāvanirbhṛguvaṃśajaḥ ||

3.24.3

kṣuveṇa saha saṅgrāme yena viṣṇuḥ parājitaḥ |
sanirjaro'tha saṃśapto maheśvarasahāyinā ||

3.24.4

tasya patnī mahābhāgā suvarcā nāma nāmataḥ |
mahāpativratā sādhvī yayā śaptā divaukasaḥ ||

3.24.5

tasmāttasyāṃ mahādevo nānālīlāviśāradaḥ |
prādurbabhūva tejasvī pippalādeti nāmataḥ ||

3.24.6

sūta uvāca |
ityākarṇya muniśreṣṭho nandīśvaravaco'dbhutam |
sanatkumāraḥ provāca nataskandhaḥ kṛtāñjaliḥ ||

3.24.7

sanatkumāra uvāca |
nandīśvara mahāprājña sākṣād rudrasvarūpadhṛk |
dhanyastvaṃ sadgurustāta śrāviteyaṃ kathādbhutā ||

3.24.8

kṣuveṇa saha saṅgrāme śruto viṣṇuparājayaḥ |
brahmaṇā me purā tāta tacchāpaśca śilādaja ||

3.24.9

adhunā śrotumicchāmi devaśāpaṃ suvarcayā |
dattaṃ paścāt pippalādacaritaṃ maṅgalāyanam ||

3.24.10

sūta uvāca |
iti śrutvātha śailādirvidhiputravacaḥ śubham |
pratyuvāca prasannātmā smṛtvā śivapadāmbujam ||

3.24.11

nandīśvara uvāca |
ekadā nirjarāḥ sarve vāsavādyā munīśvara |
vṛtrāsurasahāyaiśca daityairāsanparājitāḥ ||

3.24.12

svāni svāni varāstrāṇi dadhīcasyāśrame'khilāḥ |
niḥkṣipya sahasā sadyo'bhavan devāḥ parājitāḥ ||

3.24.13

tadā sarve surāḥ sendrā vadhyamānāstatharṣayaḥ |
brahmalokaṃ gatāḥ śīghraṃ procuḥ svaṃ vyasanaṃ ca tat ||

3.24.14

tacchrutvā devavacanaṃ brahmā lokapitāmahaḥ |
sarvaṃ śaśaṃsa tattvena tvaṣṭuścaiva cikīrṣitam ||

3.24.15

bhavadvadhārthaṃ janitastvaṣṭrāyaṃ tapasā surāḥ |
vṛtro nāma mahātejāḥ sarvadaityādhipo mahān ||

3.24.16

atha prayatnaḥ kriyatāṃ bhavedasya vadho yathā |
tatropāyaṃ śṛṇu prājña dharmahetorvadāmi te ||

3.24.17

mahāmunirdadhīciryaḥ sa tapasvī jitendriyaḥ |
lebhe śivaṃ samārādhya vajrāsthitvavaraṃ purā ||

3.24.18

tasyāsthīnyeva yācadhvaṃ sa dāsyati na saṃśayaḥ |
nirmāya tairdaṇḍavajraṃ vṛtraṃ jahi na saṃśayaḥ ||

3.24.19

nandīśvara uvāca |
tacchrutvā brahmavacanaṃ śakro gurusamanvitaḥ |
āgacchatsāmaraḥ sadyo dadhīcyāśramamuttamam ||

3.24.20

dṛṣṭvā tatra muniṃ śakraḥ suvarcānvitamādarāt |
nanāma sāñjalirnamraḥ saguruḥ sāmaraśca tam ||

3.24.21

tadabhiprāyamājñāya sa munirbudhasattamaḥ |
svapatnīṃ preṣayāmāsa suvarcāṃ svāśramāntaram ||

3.24.22

tatassa devarājaśca sāmaraḥ svārthasādhakaḥ |
arthaśāstraparo bhūtvā munīśaṃ vākyamabravīt ||

3.24.23

śakra uvāca |
tvaṣṭrā viprakṛtāḥ sarve vayaṃ devāstatharṣayaḥ |
śaraṇyaṃ tvāṃ mahāśaivaṃ dātāraṃ śaraṇaṃ gatāḥ ||

3.24.24

svāsthīni dehi no vipra mahāvajramayāni hi |
asthnā te svapaviṃ kṛtvā haniṣyāmi suradruham ||

3.24.25

ityuktastena sa muniḥ paropakaraṇe rataḥ |
dhyātvā śivaṃ svanāthaṃ hi visasarja kalevaram ||

3.24.26

brahmalokaṃ gataḥ sadyaḥ sa munirdhvastabandhanaḥ |
puṣpavṛṣṭirabhūttatra sarve vismayamāgatāḥ ||

3.24.27

atha gāṃ surabhiṃ śakra āhūyāśu hyalehayat |
astranirmitaye tvāṣṭraṃ nirdideśa tadasthibhiḥ ||

3.24.28

viśvakarmā tadājñaptaścaklṛpe'strāṇi kṛtsnaśaḥ |
tadasthibhirvajramayaiḥ sudṛḍhaiḥ śivavarcasā ||

3.24.29

tasya vaṃśodbhavairvajraṃ śaro brahmaśirastathā |
anyāsthibhirbahūni svaparāṇyastrāṇi nirmame ||

3.24.30

tamindro vajramudyamya varddhitaḥ śivavarcasā |
vṛtramabhyadravatkruddho mune rudra ivāntakam ||

3.24.31

tataḥ śakraḥ susannaddhastena vajreṇa sa drutam |
uccakarta śiro vārtraṃ giriśṛṅgamivaujasā ||

3.24.32

tadā samutsavastāta babhūva tridivaukasām |
tuṣṭuvurnirjarāḥ śakraṃ petuḥ kusumavṛṣṭayaḥ ||

3.24.33

iti te kathitaṃ tāta prasaṅgāccaritaṃ tvidam |
pippalādāvatāraṃ me śṛṇu śambhormahādarāt ||

3.24.34

suvarcā sā muneḥ patnī dadhīcasya mahātmanaḥ |
yayau svamāśramābhyantastadājñaptā pativratā ||

3.24.35

āgatya tatra sā dṛṣṭvā na patiṃ svaṃ tapasvinī |
gṛhakāryaṃ ca sā kṛtvākhilaṃ patinideśataḥ ||

3.24.36

ājagāma punastatra paśyantī bahvaśobhanam |
devāṃśca tānmuniśreṣṭha suvarcā vismitābhavat ||

3.24.37

jñātvā ca tatsarvamidaṃ surāṇāṃ kṛtyaṃ tadānīṃ ca cukopa sādhvī |
dadau tadā śāpamatīva ruṣṭā teṣāṃ suvarcā ṛṣivaryabhāryā ||

3.24.38

suvarcovāca |
aho surā druṣṭatarāśca sarve svakāryadakṣā hyabudhāśca lubdhāḥ |
tasmācca sarve paśavo bhavantu sendrāśca me'dyaprabhṛtītyuvāca ||

3.24.39

evaṃ śāpaṃ dadau teṣāṃ surāṇāṃ sā tapasvinī |
saśakrāṇāṃ ca sarveṣāṃ suvarcā munikāminī ||

3.24.40

anugantuṃ paterlokamathecchatsā pativratā |
citāṃ cakre samedhobhiḥ supavitrairmanasvinī ||

3.24.41

tato nabhogirā prāha suvarcāṃ tāṃ munipriyām |
āśvāsayantī giriśapreritā sukhadāyinī ||

3.24.42

ākāśavāṇyuvāca |
sāhasaṃ na kuru prājñe śṛṇu me paramaṃ vacaḥ |
munitejastvadudare tadutpādaya yatnataḥ ||

3.24.43

tataḥ svābhīṣṭacaraṇaṃ devi kartuṃ tvamarhasi |
sagarbhā na dahed gātramiti brahmanideśanam ||

3.24.44

nandīśvara uvāca |
ityuktvā sā nabhovāṇī virarāma munīśvara |
tāṃ śrutvā sā muneḥ patnī vismitābhūtkṣaṇaṃ ca sā ||

3.24.45

suvarcā sā mahāsādhvī patilokamabhīpsatī |
upaviśyāśmanā bhūyaḥ sodaraṃ vidadāra ha ||

3.24.46

nirgato jaṭharāttasyā garbho munivarasya saḥ |
mahādivyatanurdīpto bhāsayaṃśca diśo daśa ||

3.24.47

sākṣād rudrāvatāro'sau dadhīcivaratejasaḥ |
prādurbhūtaḥ svayaṃ tāta svalīlākaraṇe kṣamaḥ ||

3.24.48

taṃ dṛṣṭvā svasutaṃ divyaṃ svarūpaṃ munikāminī |
suvarcājñāya manasā sākṣād rudrāvatārakam ||

3.24.49

prahṛṣṭābhūnmahāsādhvī praṇamyāśu nunāva sā |
svahṛdi sthāpayāmāsa tatsvarūpaṃ munīśvara ||

3.24.50

suvarcā tanayaṃ taṃ ca prahasya vimalekṣaṇā |
jananī prāha suprītyā patilokamabhīpsatī ||

3.24.51

suvarcovāca |
he tāta parameśāna ciraṃ tiṣṭhāsya sannidhau |
aśvatthasya mahābhāga sarveṣāṃ sukhado bhaveḥ ||

3.24.52

māmājñāpaya suprītyā patilokāya cādhunā |
tatrasthāhaṃ ca patinā tvāṃ dhyāye rudrarūpiṇam ||

3.24.53

nandīśvara uvāca |
ityevaṃ sā babhāṣe'tha suvarcā tanayaṃ prati |
patimanvagamatsādhvī parameṇa samādhinā ||

3.24.54

evaṃ dadhīcapatnī sā patinā saṅgatā mune |
śivalokaṃ samāsādya siṣeve śaṅkaraṃ mudā ||

3.24.55

etasminnantare devāḥ sendrāśca munibhiḥ saha |
tatrājagmustvarā tāta āhūtā iva harṣitāḥ ||

3.24.56

harirbrahmā ca suprītyāvatīrṇaṃ śaṅkaraṃ bhuvi |
suvarcāyāṃ dadhīcādvā yayatuḥ svagaṇaiḥ saha ||

3.24.57

tatra dṛṣṭvāvatīrṇaṃ taṃ muniputratvamāgatam |
rudraṃ sarve praṇemuśca tuṣṭuvurbaddhapāṇayaḥ ||

3.24.58

tadotsavo mahānāsīddevānāṃ munisattama |
nedurdundubhayastatra nartakyo nanṛturmudā ||

3.24.59

jagurgandharvaputrāśca kinnarā vādyavādakāḥ |
vādayāmāsuramarāḥ puṣpavṛṣṭiṃ ca cakrire ||

3.24.60

dadhīceḥ pippalapiturvilasantaṃ sutaṃ ca tam |
saṃskṛtya vidhivatsarve viṣṇvādyāstuṣṭuvuḥ punaḥ ||

3.24.61

pippalādeti tannāma cakre brahmā prasannadhīḥ |
prasanno bhava deveśa ityūce hariṇā suraiḥ ||

3.24.62

ityuktvā tamanujñāya brahmā viṣṇuḥ surāstathā |
svaṃ svaṃ dhāma yayuḥ sarve vidhāya ca mahotsavam ||

3.24.63

atha rudraḥ pippalādo'śvatthamūle mahāprabhuḥ |
tatāpa suciraṃ kālaṃ lokānāṃ hitakāmyayā ||

3.24.64

itthaṃ sutapatastasya pippalādasya sammukhe |
mahākālo vyatīyāya lokacaryānusāriṇaḥ ||

3.24.64.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ pippalādāvatāravarṇanaṃ nāma caturviṃśo'dhyāyaḥ ||

3.24.64.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

3.24.64.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

3.24.64.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

3.24.64.p5

tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ

Other recensions (1)

Linked texts (1)