Shivapurana 3.39: ekonacatvāriṃśo'dhyāyaḥ | kirātāvatāravarṇane mūkadaityavadhaḥ
Śivapurāṇa (complete text) 3.39
- Language
- Sanskrit
Contents
- 3.39.53 — 5 parts
ekonacatvāriṃśo'dhyāyaḥ | kirātāvatāravarṇane mūkadaityavadhaḥ
3.39.1
nandīśvara uvāca |
snānaṃ sa vidhivatkṛtvā nyāsādi vidhivattathā |
dhyānaṃ śivasya sadbhaktyā vyāsoktaṃ yattathākarot ||
3.39.2
ekapādatalenaiva tiṣṭhanmunivaro yathā |
sūrye dṛṣṭiṃ nibadhyaikāṃ mantramāvartayan sthitaḥ ||
3.39.3
tapastepeti samprītyā saṃsmaranmanasā śivam |
pañcākṣaraṃ manuṃ śambhorjapansarvottamottamam ||
3.39.4
tapasasteja evāsīdyathā devā visismiyuḥ |
punaścaiva śivaṃ yātāḥ pratyūcuste samāhitāḥ ||
3.39.5
devā ūcuḥ |
nareṇaikena sarveśa tvadarthe tapa āhitam |
yadicchati naraḥ so'yaṃ kinna yacchati tatprabho ||
3.39.6
nandīśvara uvāca |
ityuktvā tu stutiṃ cakrurvividhāṃ te tadā surāḥ |
tatpādayordṛśaḥ kṛtvā tatra tasthuḥ sthirādhayaḥ ||
3.39.7
śivastu tadvacaḥ śrutvā mahāprabhurudāradhīḥ |
suvihasya prasannātmā surānvacanamabravīt ||
3.39.8
śiva uvāca |
svasthānaṃ gacchata surāḥ sarve satyaṃ na saṃśayaḥ |
sarvathāhaṃ kariṣyāmi kāryaṃ vo nātra saṃśaya ||
3.39.9
nandīśvara uvāca |
tacchrutvā śambhuvacanaṃ niścayaṃ paramaṃ gatāḥ |
parāvṛtya gatāḥ sarve svasthānaṃ te hi nirjarāḥ ||
3.39.10
etasminnantare daityo mūkanāmāgatastadā |
saukaraṃ rūpamāsthāya preṣitaśca durātmanā ||
3.39.11
duryodhanena viprendra māyinā cārjunaṃ tadā |
yatrārjunaḥ sthitaścāsīttena mārgeṇa vai tadā ||
3.39.12
śṛṅgāṇi parvatasyaiva cchindanvṛkṣānanekaśaḥ |
śabdaṃ ca vividhaṃ kurvannativegena saṃyutaḥ ||
3.39.13
arjuno'pi ca taṃ dṛṣṭvā mūkanāmāsuraṃ tadā |
smṛtvā śivapadāmbhojaṃ vicāre tatparo'bhavat ||
3.39.14
arjuna uvāca |
ko'yaṃ vā kuta āyāti krūrakarmā ca dṛśyate |
mamāniṣṭaṃ dhruvaṃ kartuṃ samāgacchatyasaṃśayam ||
3.39.15
mamaivaṃ mana āyāti śatrureva na saṃśayaḥ |
mayā vinihatāḥ pūrvamaneke daityadānavāḥ ||
3.39.16
tadīyaḥ kaścidāyāti vairaṃ sādhayituṃ punaḥ |
athavā ca sakhā kaścid duryodhanahitāvahaḥ ||
3.39.17
yasmindṛṣṭe prasīdetsvaṃ manaḥ sa hitakṛd dhruvam |
yasmindṛṣṭe tadeva syādākulaṃ śatrureva saḥ ||
3.39.18
ācāraḥ kulamākhyāti vapurākhyāti bhojanam |
vacanaṃ śrutamākhyāti snehamākhyāti locanam ||
3.39.19
ākāreṇa tathā gatyā ceṣṭayā bhāṣitairapi |
netravaktravikārābhyāṃ jñāyate'ntarhitaṃ manaḥ ||
3.39.20
ujjvalaṃ sarasaṃ caiva vakramāraktakaṃ tathā |
netraṃ caturvidhaṃ proktaṃ tasya bhāvaṃ pṛthagbudhāḥ ||
3.39.21
ujjvalaṃ mitrasaṃyoge sarasaṃ putradarśane |
vakraṃ ca kāminīyoge āraktaṃ śatrudarśane ||
3.39.22
asminmama tu sarvāṇi kaluṣānīndriyāṇi ca |
ayaṃ śatrurbhavedeva māraṇīyo na saṃśayaḥ ||
3.39.23
gurośca vacanaṃ me'dya vartate duḥkhadastvayā |
hantavyaḥ sarvathā rājannātra kāryā vicāraṇā ||
3.39.24
etadarthaṃ tvāyudhāni mama caiva na saṃśayaḥ |
vicāryeti ca tatraiva bāṇaṃ saṃsthāya saṃsthitaḥ ||
3.39.25
etasminnantare tatra rakṣārthaṃ hyarjunasya vai |
tadbhakteśca parīkṣārthaṃ śaṅkaro bhaktavatsalaḥ ||
3.39.26
vidagdhabhillarūpaṃ hi gaṇaiḥ sārdhaṃ mahādbhutam |
tasya daityasya nāśārthaṃ drutaṃ kṛtvā samāgataḥ ||
3.39.27
baddhakacchaśca vallībhirbaddhevā keśān harastadā |
śarīre śvetarekhāśca dhanurbāṇayutaḥ svayam ||
3.39.28
bāṇānāṃ tūṇakaṃ pṛṣṭhe dhṛtvā vai sa jagāma ha |
gaṇaścaiva tathā jāto bhillarājo'bhavacchivaḥ ||
3.39.29
śabdāṃśca vividhānkṛtvā niryayau vāhinīpatiḥ |
sūkarasya sasārātha śabdaśca pradiśo daśa ||
3.39.30
vanecareṇa śabdena vyākulaścārjunastadā |
parvatādyāśca taiḥ śabdaiste sarve vyākulāstadā ||
3.39.31
aho kinnu bhavedeṣa śivaḥ śubhakarastviha |
mayā caiva śrutaṃ pūrvaṃ kṛṣṇena kathitaṃ punaḥ ||
3.39.32
vyāsena kathitaṃ caiva smṛtvā devaistathā punaḥ |
śivaḥ śubhakaraḥ proktaḥ śivaḥ sukhakarastathā ||
3.39.33
muktidaśca svayaṃ prokto muktidānānna saṃśayaḥ |
tannāmasmaraṇātpuṃsāṃ kalyāṇaṃ jāyate dhruvam ||
3.39.34
bhajatāṃ sarvabhāvena duḥkhaṃ svapne'pi no bhavet |
yadā kadācijjāyeta tadā karmasamudbhavam ||
3.39.35
bhāvitadbahvapi jñeyaṃ nūnamalpaṃ na saṃśayaḥ |
prārabdhasyātha vā doṣo nūnaṃ jñeyo viśeṣataḥ ||
3.39.36
athavā bahu cālpaṃ hi bhogyaṃ nistīrya śaṅkaraḥ |
kadācidicchayā tasya dūrīkuryānna saṃśayaḥ ||
3.39.37
viṣaṃ caivāmṛtaṃ kuryādamṛtaṃ viṣameva vā |
yadicchati karotyeva samarthaḥ kinniṣidhyate ||
3.39.38
itthaṃ vicāryamāṇe'pi bhaktairanyaiḥ purātanaiḥ |
bhāvibhiśca sadā bhaktairihānīya manaḥ sthiram ||
3.39.39
lakṣmīrgaccheccāvatiṣṭhenmaraṇaṃ nikaṭe puraḥ |
nindāṃ vātha prakurvantu stutiṃ vā duḥkhasaṅkṣayam ||
3.39.40
jāyate puṇyapāpābhyāṃ śaṅkaraḥ sukhadaḥ sadā |
kadācicca parīkṣārthaṃ duḥkhaṃ yacchati vai śivaḥ ||
3.39.41
ante ca sukhadaḥ prokto dayālutvānna saṃśayaḥ |
yathā caiva suvarṇaṃ ca śodhitaṃ śuddhatāṃ vrajet ||
3.39.42
evaṃ caiva mayā pūrvaṃ śrutaṃ munimukhāttathā |
atastadbhajanenaiva lapsye'haṃ sukhamuttamam ||
3.39.43
ityevaṃ tu vicāraṃ sa karoti yāvadeva hi |
tāvacca sūkaraḥ prāpto bāṇasammocanāvadhiḥ ||
3.39.44
śivo'pi pṛṣṭhato lagno hyāyātaḥ śūkarasya hi |
tayormadhye tadā so'yaṃ dṛśyate śṛṅgamadbhutam ||
3.39.45
tasya proktaṃ ca māhātmyaṃ śivaḥ śīghrataraṃ gataḥ |
arjunasya ca rakṣārthaṃ śaṅkaro bhaktavatsalaḥ ||
3.39.46
etasminsamaye tābhyāṃ kṛtaṃ bāṇavimocanam |
śivabāṇastu pucche vai hyarjunasya mukhe tathā ||
3.39.47
śivasya pucchato gatvā mukhānnissṛtya śīghrataḥ |
bhūmau vilīnaḥ saṃyātastasya vai pucchato gataḥ ||
3.39.48
papāta pārśvataścaiva bāṇaścaivārjunasya ca |
sūkarastatkṣaṇaṃ daityo mṛto bhūmau papāta ha ||
3.39.49
devā harṣaṃ paraṃ prāpuḥ puṣpavṛṣṭiṃ ca cakrire |
jayapūrvaṃ stutikarāḥ praṇamya ca punaḥ punaḥ ||
3.39.50
śivastuṣṭamanā āsīdarjunaḥ sukhamāgataḥ |
daityasya ca tadā dṛṣṭvā krūraṃ rūpaṃ ca tau tadā ||
3.39.51
arjunastu viśeṣeṇa sukhinā prāha cetasā |
aho daityavaraścāyaṃ rūpaṃ tu paramādbhutam ||
3.39.52
kṛtvāgato madvadhārthaṃ śivenāhaṃ surakṣitaḥ |
īśvareṇa mamādyaiva buddhirdattā na saṃśayaḥ ||
3.39.53
vicāryetyarjunastatra jagau śiva śiveti ca |
praṇanāma śivaṃ bhūyastuṣṭāva ca punaḥ punaḥ ||
3.39.53.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ kirātāvatāravarṇane mūkadaityavadho nāmaikonacatvāriṃśo'dhyāyaḥ ||
3.39.53.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
3.39.53.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
3.39.53.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
3.39.53.p5
tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ
Linked texts (1)
- Mahāsubhāṣitasaṃgraha — Sanskrit